Lịch Sử Của Nhiếp Ảnh
“Queer, không phải là về vấn đề quan hệ tình dục với ai—đó chỉ là một khía cạnh của nó—mà còn là về cái tôi luôn mâu thuẫn với mọi thứ …
vì đói nghèo có một ngày nổi loạn
lỗ trí thâm xuống núi nhậu thịt cầy
lúc đắc chí cầm một cây vạt nhọn
múa vài đường cho đã lúc no say
Sao con cứ tiêu phí thì giờ, không tiếc nuối gì khi nhìn hai cây kim nhọn nhích qua những con số trên mặt đồng hồ. Hãy tưởng tượng con đang dăng một giải lụa dài giữa hai cây cọc trước mắt con. Giải luạ này tượng trưng cho chiều dài của cuộc đời con. Hãy trừ bớt thời thơ ấu, trừ bớt thời gian của tuổi già lẩm cẩm, và loại ra những kỳ nghỉ hè ở không, những lúc đau ốm, thì giờ giải lao vv… Đáp số của bài toán trừ là: con chỉ còn lại 20 năm để hoạt động
, khi đọc văn chị, nhất là đối với người Huế, ta có cảm giác có thể nghe, có thể sờ, có thể nắm, có thể nhìn, có thể chạm ngay từng tế bào Huế, từng nỗi niềm Huế, từng chân tơ kẽ tóc Huế, từ gia đình ra ngoài xã hội, từ phong tục tập quán cho đến những biến động liên miên ở Huế suốt một thời gian dài, từ đầu thập niên 1960 cho đến ngày chế độ VNCH sụp đổ. Đọc là thấy Huế hiện ra ngay lập tức, trực tiếp, tưởng như không phải qua một trung gian nào, kể cả chính ngôn ngữ.
Hảo lại gọi điện thoại cho Thúy: “Con không thể lấy Jeffrey được.. Nửa chừng xuân đời con, hôn nhân sẽ tan vỡ, Con không bằng được các cô Trang, cô Vinh, cô Nga…Họ là những người đàn bà đã lấy nhu để đương đầu với cương và đã huề chứ không thua những ông chồng đại cường quốc của họ…Họ có sức mạnh của người đàn bà nhược tiểu: Họ đặt luân-lý lên hàng đầu, họ tề gia nội trợ giỏi, nấu ăn ngon lành, chịu khó lau nhà và giặt đồ.. Khí giới Khổng-Mạnh đương đầu với văn minh cơ khí vật chất.. là vậy đó Thuý ạ.. Con ô-nhiễm văn minh tây phương, con thua chồng chứ không thể huề với chồng như họ được
Hảo vẫn nói dai: “Chu ơi, nếu con bỏ học, mẹ lo sợ con sẽ không lấy được vợ Việt Nam, chúng nó không ưng mày.”
Thằng bé chậm rãi: “Chúng nó ưng con mà mẹ..iu iu.. Lấy vợ Việt Nam dễ ẹt..”
Hảo nghiêm mặt: “ Người Việt Nam chăm học, chăm làm. Lấy được con gái của người Việt Nam khó lắm con ơi.”
Thời tiết không tin được sẽ là mưa hay nắng, như lòng người đàn ông vậy. Hanh đưa Hảo về tới nhà, trước khi mở cửa xe chui ra, Hảo trối trăn lại một câu: “Nếu người Mỹ không mặc quần Jeans nữa, thì tôi mới thôi thương nhớ anh. Từ đây, mỗi ngày, tôi sẽ thổi một cái hôn vào giữa lòng bàn tay nhờ gió đưa tới anh.”
thời gian trắng xoay vặn ánh sáng
nhắm mắt tưởng tượng lũ ma nhìn tôi nghiện chữ
chẳng cần biết quang phổ phát tán tinh dịch lỏng siêu vi tự biến thiên
trong ma trận màn hình
có thể, hiển nhiên sự bảo hòa dung lượng nguyên tố hạt nhân
Đừng ai tin con gái mình đứng đắn hơn con gái người khác! Đừng ai tin rằng những kẻ học giỏi thì không dâm. Thần dược ngừa thai của Mỹ tối tân, công hiệu như viên thuốc Aspirin của hãng Bayer ở nước Đức!
Duy có ngòi bút, mỗi lần vẫn một thức động. Duy có cách viết, mỗi lần vẫn một nhọn hoắt. Duy có tâm thể, vẫn câu thơ bất hủ của Tản Đà. Seattle mưa là mưa bay đi. Nhưng trong nghìn triệu giọt mưa Tây Bắc, vẫn một giọt mưa Huế. Mưa có bay ra biển, mưa vẫn trở về nguồn. Tâm sự tha hương, trong kín thầm vẫn nguyên vẹn.
Tôi ngạc nhiên vì truyện Lòng thành của Túy Hồng, giọng văn rườm rà, kể lể khúc nôi, trong khi ở những tác phẩm khác Túy Hồng sắc sảo hơn, viết văn như phóng dao nhọn. Nhưng có lẽ sâu hơn là tôi thích cái nhìn khinh bạc của bà về các vấn đề xã hội trong Những sợi sắc không mà tôi đọc trên nhật báo. Tôi thích Trùng Dương với lối văn như văn nói:
“Anh bắt tôi đoán mò đấy nhé… Tôi đoán anh đang đi tìm bối cảnh thích hợp cho một kịch bản, một cái truyện đang mơ hồ trong tâm trí… Anh là nhà văn.”
Thốt nhiên anh thấy mình như vừa thức giấc, như vừa rơi vào cơn mơ…
đàn bà
gặp một tuyển thơ
bìa không hạp
chằng bao giờ
đọc trong
đàn ông
sở hữu ba vòng
Hãy đặt mắt ở đó, nhớ những lời của Anacreon,
kẻ chạy tránh chiến tranh,
trong những bài sử Herodotus:
Nhìn xem sóng biển hôn nhẹ vào bờ!
Thưa bà, đứa con ra đời làm tôi sạch cả vốn liếng. Giọng hát vàng son tắt đi nghẹn ngào. Âm thanh của ngày xưa đã vỡ rồi, khí giới không còn nữa. Bà thử tưởng tượng một danh ca bỗng dưng mất giọng, gái giang hồ mất nhan sắc… cuộc đời cũng bệ rạc như nhau. Tôi chết sớm quá.
…The lunatic is in my head…I’ll see you on the dark side of the moon…
Tiếng guitar không mạch lạc, óng ánh như David Gilmour, guitarist của Pink Floyd, nhưng chồng chất trên sáu sợi dây đàn hơi lúng túng là tiếng hát tuyệt vời. Tiếng hát diễn đạt mơ hồ ra một nơi hò hẹn, mà cho dù phải đợi tới ngàn năm sau, chắc cũng chẳng hề có ai muốn tới…
[Lúc bé] tôi coi Alexandre de Rhodes như một thần tượng … Lớn lên, tôi nhớ … có lẽ [sách] ông Dương Quảng Hàm [nói], “Francisco de Pina là người đã phát minh ra chữ Quốc ngữ năm 1617.” Cái tên lạ hoắc, không phải là Alexandre de Rhodes. Tuy không vội tin nhưng bắt đầu nghi hoặc …. Chẳng bao lâu tôi có thể thuyết phục được chính mình là tôi đã bị lừa nên rất bực tức …
Vào thời Pháp thuộc, trước 1945, ở quê tôi, lứa chừng sáu bảy tuổi đổ xuống đa phần ở truồng. Con nít gái cũng truồng khơi khơi. Cái mặt còn có lông mày lông mi, cái háng trắng nõn. Trong vườn quê, bọn con nít đông vầy như bầy gà, ríu ra ríu rít. Đứa bẻ đôi củ khoai, đứa ăn chung trái ổi. Đứa này cắn xong tới đứa kia. Trái ổi dính nước miếng nước mũi dơ hầy.
Giọng bà tắt dần khi bà thấy vẻ ngạc nhiên của Boyd. Nó nói: “Cám ơn bà, nhưng mà cháu có nhiều quần áo rồi. Mà cháu không nghĩ là má cháu biết may vá gì lắm đâu, với lại cháu đoán là nhà cháu cần cái gì thì mua cái đó. Dù vậy cũng rất cám ơn bà.”
Thuyên đang ở đâu? Vĩnh Th. đang ở đâu? Và cô Hồng vàng đẻ con Mỹ trắng? Và đâu Sư Tăng, Thầy Tú, chùa thiêng, miếu thắt cổ mưa mù sét đánh ngang? Đêm mùa đông 1947 tôi ngồi trong cái thúng, thúng đầu kia là hai đứa em, được chú Hai Mau vừa gánh vừa chạy băng đồng, tản cư lên đèo Tư Yên.
Mỗi khi tôi cố gắng chống tay ngồi dậy, có một điều gì trong cơ thể tôi cưỡng lại, không cho tôi làm thế. Tôi nằm úp xuống sàn nhà, suy nghĩ. Tôi nhận ra điều cưỡng lại trong tôi, không cho phép di chuyển, chính là sự sợ hãi. Sợ hãi điều gì?
an bình trong đất cháy
tàn cũi đang trôi dạt
trong giấc mơ thời gian
như những trang sách nặng
Có lần tôi đọc được ở đâu đó rằng những người vô tổ quốc không thể nào vào khuôn phép, và đây quả là một điều gây sợ hãi và sự khinh bỉ. Có lẽ ba tôi có linh cảm rằng sống quá xa Bồ Đào Nha và quá gần những nơi khác đày ông vào một không gian vô định.
Bọn nhóc hoảng sợ, bỏ chạy. Tôi phản ứng chậm, bị chú chộp đầu. Bảo, Thằng Thao, ngồi lại đó, mày phải ăn kẹo. Tôi nhai kẹo. Chú ngồi, buồn rượi con đười ươi. Đôi mắt chú nhìn lung ra nắng. Nắng quê tôi chừng là nắng buồn nhất thế giới. Tôi chưa đi khắp thế gian, nhưng cam đoan vậy.
Chúng ta không ngừng đặt ra nhiều câu hỏi về ý-thức để biết rõ lẽ phải trái. Những câu hỏi ấy đến từ suy-nghĩ chủ-quan và khách-quan. Thực ra, nhận-xét này chỉ là những mệnh-đề nên cần được thảo-luận và chứng minh thật sáng-tỏ rồi mới đi vào kết-luận. Đó là hy vọng của chúng ta về ý-thức tinh ròng. Augustine dựa vào phương-châm của Socrates “Anh hãy biết chính anh”
Tôi ngồi yên lặng, sự tưởng tượng mang tôi lại gần tác giả, vượt qua thế giới đầy tiếng động. Gần hai trăm bài thơ lục bát ngắn của Huy Tưởng trong tập Đêm Vang Hình Tiếng Chuông liên tiếp nhắc nhở ta về sự yên tĩnh, sự ngồi lại, về những khoảng cách rút ngắn. Kiên nhẫn và chờ đợi.
Ngày xưa, xưa lắm, lúc tôi dễ có ấn tượng và dễ choáng ngợp vì ấn tượng, tôi đọc, và nhớ đến bây giờ, ấn tượng của đề tựa “Tôi nhìn tôi trên vách” (nhà văn Túy Hồng). Phải nói ngay rằng chữ “đọc” tôi dùng thu hẹp trong ý “đọc đề tựa” vì tôi hoàn toàn không nhớ mình đã đọc truyện cùng tên hay chưa và nếu đã đọc thì câu truyện ấy như thế nào.
Bình Luận mới