Thư Tòa Soạn »

hình ảnh nghệ thuật tuần lễ 2-8-12: nghệ sĩ Ara Güler (1928-2018)

PAR157324

 

 

Chân Dung nhà văn, kịch tác gia William Saroyan trên ban công nhìn xuống đường phố Paris năm 1973. Trong hình Saroyan đang nhấc một tảng đá từ quê nhà Armenia – ảnh Ara Güler.

Nhiếp ảnh gia Ara Güler, người chụp một loạt hình Saroyan trong thời gian ở Pháp cũng là đồng hương với Saroyan.

Ara Güler chào đời ở Istanbul trong một gia đình gốc Armenia. Tên thật Aram Terteryan (Armenian: Արա Կիւլէր). Được mệnh danh là “Đôi Mắt của Istanbul” qua những hình ảnh phóng sự, ông làm việc với các tạp chí Time, Life, Paris Match, Stern, Horizon, Newsweek, và Magnum Photos. Năm 1961 Güler là nhiếp ảnh gia Thổ Nhĩ Kỷ đầu tiên gia nhập American Society of Magazine Photographers (ASMP).

Năm 1962, ông được Đức trao giải thưởng Master of Leica và được giới thiệu trong số chuyên đề của Swiss Camera, là tạp chí hàng đầu trên thế giới về nhiếp ảnh. Trong thập kỷ 1970 ông thực hiện một loạt phỏng vấn  qua hình ảnh với các danh nhân và nghệ sĩ, ngoài Willoam Saroyan còn có Salvador Dalí, Marc Chagall, Brigitte Bardot, Ansel Adams, Alfred Hitchcock, Imogen Cunningham, Willy Brandt,John Berger,Maria Callas, Bertrand Russell, Pablo Picasso, Indira Gandhi, và Winston Churchill.
Năm 1975 Ara  đạo diễn phim tài liệu The End of the Hero về việc tháo dỡ chiến thuyền TCG Yavuz  trong Thế Chiến I.

Tác phẩm của Ara thuộc sưu tập của nhiều Viện Bảo Tàng danh tiếng như National Library of France ở Paris; George Eastman Museum ở New York; Das imaginäre Photo-Museum; Museum Ludwig Köln; và  Sheldon Memorial Art Gallery.

Ara tự coi mình là sử gia sử dụng nhiếp ảnh làm phương tiện để lưu trữ ký ức và làm chứng nhân lịch sử.

440px-Ara_Guler

 

 

 

 

Trong tuần:

Trái Tim Tôi Trên Miền Non Cao- kịch 4 kỳ của William Saroyan/ Bùi Vĩnh Phúc chuyển ngữ
”William Saroyan và Kịch Trái Tim Tôi Trên Miền Non Cao”- phê bình/nhận định/giới thiệu của Bùi Vĩnh Phúc

Ara Güler

Chào mừng bạn đọc đến với tạp chí văn chương Da Màu

Trái Tim Tôi Trên Miền Non Cao (Kỳ 4)

6.12.2019
Saroyan-in-front-of-his-estate-as-painted-by-R.-Antoian-Fresno-CA_thumb.png

JOHNNY

Bố ơi, đừng mở cửa.

[ Bố Johnny cầm một chiếc ghế đẩu, đi khẽ khàng lại bên cái bàn chắn cửa, đặt ghế lên bàn để làm tăng thêm sức nặng ]

[ Johnny lấy thêm một cái ghế dài đặt lên. Bà cụ đặt thêm cái bình. Bố Johnny đặt thêm lên công sự phòng phủ ấy ba quyển sách. Thật sự, trong khi những tiếng gõ cửa vẫn tiếp tục, cả gia đình cứ dần dần chất hết tất cả mọi thứ có ở trong nhà lên để chắn cánh cửa ]

BỐ JOHNNY

Đừng sợ hãi, Johnny ạ.

Trái Tim Tôi Trên Miền Non Cao (Kỳ 3)


♦ Chuyển ngữ:
5.12.2019
Saroyan_highland_thumb.jpg

JOHNNY

Ý của bố là ông ấy sẽ đáp một chiếc tàu hoả, hay một con tàu, và quay lại miền non cao ấy, phải thế không?

BỐ JOHNNY

Không phải như thế, Johnny. Có một tí khác biệt. Ông ấy sẽ chết.

JOHNNY

Chẳng lẽ đó là cách duy nhất để một người trở về nhà?

Trái Tim Tôi Trên Miền Non Cao (Kỳ 2)


♦ Chuyển ngữ:
4.12.2019
Saroyan-at-the-market-place-Fresno-CA_thumb.png

Thưa các bạn, tôi rất sẵn lòng chơi một bài khác bằng cái kèn mạ vàng này, nhưng thời gian và quãng đường xa vói từ quê nhà đến đây đã làm cho tôi tàn tạ. Nếu các bạn mỗi người vui lòng trở về nhà, và rồi quay lại đây với một loại thức ăn gì đó, tôi sẽ lấy làm tự hào mà tập trung tất cả hồn phách tôi lại để chơi một bài mà tôi biết sẽ làm thay đổi hướng đi cuộc đời các bạn,

Trái Tim Tôi Trên Miền Non Cao (Kỳ 1)


♦ Chuyển ngữ:
3.12.2019
William-Saroyan-painting-by-Rafael-Antoian-Armenian-Museum-of-Fresno-CA_thumb.png

JOHNNY: Ồ, cứ cho là ông đi du lịch sang Tàu. Ông bị đói và cách xa quê hương năm ngàn dặm, lại cũng chẳng có bạn bè nào …. Chắc hẳn ông không trông mong mọi người xua ông đi mà không đưa ông một cân gạo, có phải thế không ông?
KOSAK: ….Nhưng cậu không ở bên Tàu, Johnny ạ, mà cả bố cậu cũng thế. Hai bố con cậu, một lúc nào đó trong đời, cũng phải đi ra ngoài làm việc … Ta sẽ không cho cậu mua chịu nữa đâu, vì ta biết cậu chẳng bao giờ trả nợ cả.

William Saroyan & kịch “Trái Tim Tôi Trên Miền Non Cao”

2.12.2019
My-hearts-in-the-highlands-Saroyan_thumb.jpg

Ba nhân vật chính trong Trái Tim Tôi Trên Miền Non Cao đều cho thấy một tâm cảm không-thuộc-về, một tâm thế xa lạc, mất quê hương. Để neo giữ mình trong cuộc sống và vượt lên những nỗi khốn khó …, một người bám vào âm nhạc, người kia bám vào thơ, còn kẻ thứ ba bám vào sự hồn nhiên minh triết và … những giá trị con người của mình. Có lẽ cả ba nhân vật này đều là những phân thân của một con người tác giả.

Rác Rưởi/Basura


♦ Chuyển ngữ:
29.11.2019
Carlos-Rehermann_thumb.jpg

Lão sẽ đến và làm ra vẻ giận dữ, râu ria xồm xoàm và đất trời rung chuyển, giọng nói vang rền và bốn phương sấm sét, kiểu như Kinh Cựu Ước ấy mà, rõ tội nghiệp! Còn anh, chẳng gì cả. Lão sẽ cho phép anh tiến lại gần rồi khi anh đứng trước mặt lão, hãy giơ thanh sắt ra và đánh cho lão gãy một chân. Rồi anh nói với lão: “Đây là cho Ông Chủ của tôi đấy ạ”.

Giây phút ♦ Cao ốc ♦ Ghi chép vụn vặt…

29.11.2019
HongKong-11-2019.jpg

Nơi nào cũng thế
Cũng đầu lâu quỷ
Mặt nạ đen
Vòi rồng máu

Bồ câu nhầm lẫn ♦ Liên tưởng

29.11.2019

Những đêm ở ngoại ô này lặng im như chết
anh miệt mài tìm sự tìm kiếm sự phản bội của em
trong mọi dấu hiệu
như chính quyền này ngày nào cũng lo sợ rình mò

Bước chân mưa ♦ Dự báo

29.11.2019

Rả rích bước chân mưa
Gõ đều trên mái nhà
Lan dần vào giấc ngủ sâu
Tôi lắng nghe bước chân mộng du của mình

Bang Bang


♦ Chuyển ngữ:
29.11.2019
Cher-BangBang_thumb.jpg

Bang Bang đã là Khi Xưa Ta Bé trong thời điểm trước ’75, rất quen thuộc với thính giả Việt qua lời dịch của Phạm Duy và tiếng hát Thanh Lan.
Bang Bang hiện đại là một mối tình khác, với xúc cảm có trọng lượng của điệu Blues…

GIĂNG BẪY: Tạp chí L’avant-scène théâtre phỏng vấn kịch tác gia Florian Zeller


♦ Chuyển ngữ:
28.11.2019
1413_avant_de_senvoler_thumb.jpg

Nếu câu chuyện chứa đựng nhiều bí ẩn, tôi sẽ để cho nhân vật tha hồ đối thoại, và vở kịch tự nó hình thành. Nhưng … cũng có lúc tôi phải nhúng tay vào. Khi các nhân vật không còn lời để nói, có nghĩa là khi vở kịch cần đến một cấu trúc tất yếu, lúc bấy giờ người viết kịch không khác chi một nhạc trưởng, nghĩa là phải điều động một chút: tôi giăng bẫy công chúng và giăng bẫy cả các nhân vật.

AVANT DE S’ENVOLER / TRƯỚC KHI BAY LÊN


♦ Chuyển ngữ:
27.11.2019
clip_image002_thumb.jpg

Madeleine: Mình đã có nhau lâu thật lâu rồi. Ai nói cuộc sống ngắn ngủi, thật không đúng chút nào. Nó dài đăng đẳng.
André: Đôi khi nó có vẻ như là … bất tận.
Madeleine: Đúng thế. Nhưng khi nó kết thúc, hóa ra chỉ là một sự giải thoát. Ông có nghĩ vậy không?

Hai kịch ngắn của B. E. Turner: Cứ Diễn Tiếp Thôi và Tình Vụng Trộm


♦ Chuyển ngữ:
26.11.2019
still_from_timbuktu-B.E.-Turner_thumb.jpg

ROGER: Trong vở diễn này không có hầu bàn. Tác giả đã quyết định cho anh ta nghỉ xả hơi.
NEMO: Mẹ kiếp tác giả, tôi đói.

The Shifting Point / Điểm nhìn đương dịch chuyển


♦ Chuyển ngữ:
25.11.2019
King-Lear-Peter-Brook-1962-_thumb.jpg

Trong khi diễn viên là người … sẽ làm sáng lên dần những mảng tối của vở kịch; đạo diễn là người nhận ra những thể dạng dần dần được tạo ra trong tiến trình diễn tập, là người sàng lọc …. Ở những giai đoạn sau cùng, đạo diễn và diễn viên sẽ cùng làm công tác loại bỏ, biên tập, củng cố…. Vở kịch được cả hai bên dựng thành… thay vì là kết quả của sự áp đặt một chiều … lên kịch bản.

Nam Dao trả lời Da Màu

22.11.2019

Nay xin trình bày cách thức tôi viết Kịch bản văn học. Tôi tiêm nhiễm quan niệm của J.P. Sartre trong đề luận Un Théâtre de Situations, tạm dịch là Kịch thể Tình Huống. Thể loại này đặt những con người trước những tình huống oái oăm buộc phải xung động và cư xử với nhau hầu tiến tới một tình huống kết cục khác. Như vậy, người viết biết cái tình huống kết cục là gì (kể cả khả năng không thể gì khác được hư vô), chọn nhân vật kịch và những tình huống, và để nhân vật xung động, giao hưởng, khóc cười, ân oán với nhau.

treo đầu dây quan họ- màn III: tiếng thét

21.11.2019

MỢ: Tôi bảo là không phải. Thật hay không, đó là do chúng ta…

Ông ngẩn người, mặt nghệt ra

MỢ: Sự thật của con người ta là ở cái mồm. Nói, cứ nói, nói như đinh đóng cột. Ðứa nào nói trái lại thì tiêu diệt nó. Nói thế, gì cũng thành sự thật.

Sáng tinh mơ thu, 2019

21.11.2019
LTTV-SangTinhMoThu2019_thumb.jpg

trong ánh sáng nhập nhoà bình minh thu
hơi lạnh đông đang đợi chờ ngoài ô kiếng cửa sổ
ôm cánh tay phải thương tích tuổi thơ vĩnh viễn đời tôi

‘Crazy’

21.11.2019

Điệu nhạc đơn độc trỗi dậy,
người ca sĩ giọng khàn đục cất cao tiếng hát mê hoặc
căn phòng tối chìm vào cung bậc
đâu đó trên môi, trong tóc

Chiếc xe bò chiều thu

21.11.2019

chiếc xe bò lăn bánh như một ngạc nhiên êm dịu
cọc cạch cọc cạch
tiếng khô khan của những trái tim cạn kiệt
đường quê chiều Âu Châu

Ở tầng bảy bệnh viện Scripps Mercy ♦ Thắp nến đêm

21.11.2019

bảy tầng vẫn thấp hơn trời
nhưng cao, so với cuộc đời dưới kia
mỗi người là một tấm bia
thời gian dành sẵn để chia mộ phần

Treo đầu dây quan họ- Màn II: Lời Thề- Cảnh 2

20.11.2019
In-things-and-man-made_thumb.jpg

CHỊ VỢ: Bà ơi, bà có biết bà Xoan nào không?

Bà lắc đầu, cúi gằm mặt xuống. Im lặng. Tiếng đàn đại hộ cầm vẳng lên thê lương. Trong đêm trăng, bà ngồi ở gốc cây sồi, bóng đổ xuống sóng xoài trên mặt sân. Một lát sau, bà lẩm nhẩm…

BÀ: Tội nghiệp cho chúng mình, anh Tình ơi!

Treo Đầu Dây Quan Họ –Màn II: Lời Thề- Cảnh 1

19.11.2019

Cảnh 1

Một thời gian sau, trời vẫn có trăng nhưng trăng lưỡi liềm, ánh sáng ma quái.

MỢ (quần sắn, bước vào hộ giữa, to tiếng): Này, tôi bảo cho mà biết, đêm qua lại làm cho tôi mất ngủ. Cái giường thì óp a óp ép, kẽo ca kẽo kẹt cũng vừa thôi, phải có ý có tứ chứ…

Treo đầu dây Quan Họ- Màn 1: Tình Chung

18.11.2019

Lời nhập:

Căn nhà trong ngõ phố Lò Sũ không phải không có trí nhớ. Trí nhớ của gạch, của ngói, và của tôi – cây sồi trong góc sân này – khác trí nhớ loài người.

Loài người chỉ nhớ những điều họ muốn nhớ. Ðã thế, họ lại không nhớ lâu. Dễ dãi với mình một tí, họ quên ngay. Quên hết. Tình yêu, tình bạn, ơn nghĩa, thậm chí… Thôi, tôi không dám nói hết. Nhưng tôi, tôi nhớ tất cả. Trời không bố thí cho tôi cái khả năng chọn lọc để nhớ

đọc kịch lữ kiều: “tôi tin vì nó phi lý”- phần 2: ngôn ngữ- chỉ dẫn sân khấu- không gian&thời gian nghệ thuật-logic

14.11.2019
20191111_231355_thumb.jpg

Trong thể loại kịch, thành công của yếu tố chỉ dẫn sân khấu cho thấy tài năng kép của tác giả. Nghĩa là tác giả vừa có khả năng của một kịch tác gia, vừa có khả năng của một đạo diễn. Lữ Kiều có tài năng kép đó. Vì vậy, kịch của Lữ Kiều rất dễ dàn dựng, bởi vì ông đã chuẩn bị khá đầy đủ mọi chi tiết, cả âm thanh, ánh sáng, hành động, cử chỉ, biểu cảm… cho nhân vật và cảnh vật.

Dối trá / Le Mensonge


♦ Chuyển ngữ:
13.11.2019
image_thumb.png

ALICE: (gần như tự thì thầm) Mọi việc sẽ đơn giản hơn rất nhiều nếu ai cũng nói ra sự thật…
PAUL: Chắc chắn sẽ là ác mộng, Alice. Nếu mọi người nói ra sự thật, sẽ không còn cặp vợ chồng nào tồn tại trên đời.

ĐỌC KỊCH LỮ KIỀU: “TÔI TIN VÌ NÓ PHI LÝ”- Phần 1: Đề Tài- Kết Cấu- Nhân Vật

12.11.2019
20191111_231355_thumb.jpg

Càng để lửng, kịch tính càng cao; càng bí hiểm, càng gây tò mò, có lẽ đây mới là cái đích sáng tác của Lữ Kiều: “kể cái gì” không quan trọng bằng “kể như thế nào” – người đọc như đang thưởng thức nghệ thuật tạo xung đột theo kiểu sóng sau xô sóng trước chứ không phải nội dung của kịch. Trong những lời cuối cùng của Bóng Đen, có mấy câu hô ứng với nhan đề vở kịch: “Thưa quý ngài. Quý ngài sẽ không hiểu gì cả. Chúng ta đều là những vai phụ… Chúng ta chờ đóng vai chính…”.

NHÂN VẬT PHỤ

11.11.2019
71174254_3094871377196423_80576034604318720_o_thumb.jpg

Hai Tơ ơi, Tư đây nè (gã cốc lên đầu Hai Tơ) Đù má mày, ngủ hoài vậy, tỉnh đi mày… Giờ mày là con cá lóc trong rọ, đại ca sẽ đập dập đầu mày rồi nướng trui trên lò than! Hà, mày là con gà chết mắc dịch, đại ca sẽ rô-ti mày, sẽ lấy huyết mày nấu cháo, cánh mày chiên bơ. Ủa, quên, mày làm gì có cánh. À! Hay hơn hết là dùng mày vô món thịt người nhúng dấm cuốn bánh tráng rau cải, đại ca sẽ đãi tụi tao một chầu tưng bừng. Tưng bừng gấp mười lần buổi nhậu lãng xẹt mày tổ chức hôm nay. Hai Tơ! Khà khà! Hai Tơ, mày hết còn tơ rồi con ơi!…

@2006-2019 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Scroll Up
Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)