Bài thuộc thể loại: Biên Khảo
Nhân đọc “Nửa Mặt Trời Vàng”…[1]
Tấn thảm kịch xảy ra ở Nigeria là thảm kịch chung cho những quốc gia nhược tiểu nhiều năm chịu ách đô hộ của ngoại bang ở vùng Phi châu mà cũng có thể là ở bất cứ nơi nào trên quả địa cầu. Một nước giàu nhờ tài nguyên thiên nhiên lại lạc hậu đau yếu vẫn là miếng mồi ngon cho chủ nghĩa thực dân…
Hai cái chết “bất đắc kỳ tử”
… sau khi miền Nam rơi vào tay Cộng sản Bắc Việt, khả năng hội họa của Bửu Chỉ và thơ văn của Thái Ngọc San chỉ được xử dụng một thời gian ngắn ở tòa soạn tạp chí Sông Hương, và số phận của họ trở thành một bi kịch đáng ngờ xảy ra sau đó.
Chữ "mình" trong tiếng Việt
Mà tôi, một kẻ tha hương dầm dề ngần ấy năm dài nơi đất khách, vẫn mộng mị và suy nghĩ, vẫn nói và viết bằng tiếng mẹ đẻ trơn tru hơn ngôn ngữ bản xứ, là điều tôi nên tự hào hay tự trách?
Nhớ Nguyễn Thụy Long [1938-2009]
Những bài viết của Nguyễn Thụy Long dành cho tuần báo Việt Mercury cũng như cho tạp chí Văn đưa chúng tôi lại gần nhau. Tôi biết anh có cuộc sống vất vả, gia đình lạnh lẽo, đời sống xã hội chua cay, nhưng lúc sau này anh vẫn viết và sống bằng chính ngòi bút của mình.
Bửu Chỉ: Bằng chính mình đến với cuộc đời
Đối với Bửu Chỉ, mặt trời, mặt trăng còn là biểu hiện của thời gian. Thời gian ám ảnh Bửu Chỉ không nguôi. Con người khi còn trong trứng nước đã bị treo lơ lửng trên thập giá của thời gian. Thời gian là tên trấn lột đểu cáng, trêu ngươi. Con người đuổi theo nó đến hụt hơi mà chẳng bao giờ kịp để đòi lại những kỷ niệm êm đềm, những khoảnh khắc bình yên, những bạn bè, những người yêu dấu.
Sœur Sourire, Nụ cười hay nước mắt ?
Trong valise hành lý mang vào tu viện, cô Jeannine có cất giấu một tấm hình của danh ca Elvis Presley. Hẳn đây là thần tượng của cô nên có thể nói rằng khỏang thời gian này là thời gian đẹp nhất trong đời của người nữ tu trẻ vì bản nhạc của cô đã đứng hàng đầu, liên tục 4 tuần lể trong chương trình nhạc « Hit-Parade ». Soeur Sourire đã đánh bật nhiều tên tuổi trong đó có cả ông vua nhạc rock này.
Da màu Phỏng Vấn Mục Sư Trần Nguyên Đán
Theo Mục sư, có phải sự kết hợp giữa văn chương và đời sống, hoặc giữa văn chương và tôn giáo, cũng là một sự “sa ngã hạnh phúc”?
-Ôi, câu hỏi này khó quá cô Thúy ạ. Thôi để tôi xin trả lời ngắn gọn. Sự kết hợp giữa văn chương và tôn giáo (nói chung) với tôi, là một hạnh phúc mà không …sa ngã (cười).
lời tựa cho thân phận ma trơi của Nguyễn thụy long
Thằng lưu manh cố lột cái quần của con điếm đứng đường khách, thằng đàn ông què giò uốn bẻ chân tay đứa cơn sơ sinh cho thành dị dạng để tạo một “cục vàng” trong nghề ăn mày, tay cán bộ cách mạng nhiệt tình không chịu nổi một bà già còm cõi thờ tâm hình đứa con trai con là lính nguỵ đã chết từ lâu… trở thành cơn vật vã với thực tế và chữ nghĩa của Long ….
Hãy trả lại dấu nặng cho câu tục ngữ ấy
Từ sau năm 1975, người ta đã lập lờ, đã nhập nhằng một cách cố ý, đánh tráo chữ “hạnh” bằng chữ “hành” trong câu tục ngữ trên. Rõ ràng là cả “ý đồ” (1) chứ không phải chỉ là chuyện dấu nặng hay dấu huyền.
thuở mơ làm văn sĩ: cách sống của nguyễn đức sơn (chương 11)
Tôi vào quán cắm một chiếc tăm lên miệng và đi xuống bếp …. Nhất quyết phải no bụng, nếu để bụng đói mà chết là là làm nhục miền Nam no ấm tự do. Dưới sự lãnh đạo anh minh của chí sĩ Ngô Đình Diệm, người ta từng nói thế nhiều rồi, tôi bực bội. Chính nghĩa và tà thuyết là vàng thau lẫn lộn, ở cả miền Nam lẫn miền Bắc.
Bùi Giáng: “cuồng Bồ Tát” của non nước chúng hương
Tiếp theo đó, khi các bộ Tư tưởng hiện đại, Martin Heidegger và Tư tưởng hiện đại, rồi đến Sao gọi là không có triết học Heidgger ra đời vào những năm đầu của thập niên 60 thì cái Bình Minh chói lọi đó đã thực sự hiện ra nơi phương trời lồng lộng của thi ca và tư tưởng,
Vĩnh biệt nhà văn Nguyễn Thụy Long
… Hai giờ rưỡi sáng, tôi đạp xe đạp vào phi trường tiễn mẹ. Phi trường đêm ấy lồng lộng gió. Tiễn mẹ đi đêm ấy, tôi linh cảm thấy không bao giờ còn được gặp mẹ nữa. Dáng cụ xiêu xiêu đi vào phòng cách ly, cụ lại dúi cho tôi những đồng tiền Việt Nam còn sót lại trong túi, như hồi mấy chục năm về trước…
Khóc Nguyễn Thụy Long
Chia tay nhau lũ người lận đận
Nhìn nhau buồn chẳng nói năng chi
Cùng một kiếp thương vay khóc mướn
Được thua gì rồi cũng phải đi
Cuộc thế trăm năm là vậy đó
Cuộc đối thoại từ quá khứ
Lúc này đây chính là lúc cái nhìn vô vọng thực tiễn như vậy thật sự kinh khủng nhất đối với chúng ta, vì hơn bao giờ hết, đất nước đang đứng trước những nguy cơ chồng chất mà hy vọng duy nhất chỉ còn biết đặt vào một phong trào trí thức dấn thân, mang nặng bản chất dân tộc và trọng liêm sỉ.
Nghiêng tai kỳ diệu
Rằng nghe nổi tiếng cầm đài/ Nước non luống những lắng tai Chung Kỳ… Không đạt đến trình độ Chung Tử Kỳ nhưng lẽ ra chúng ta phải ráng chuẩn bị đón nhận những trao gửi của kẻ sáng tạo được chút nào hay chút nấy. Kim Trọng trước khi gạ người đẹp đàn cho nghe chắc cũng sửa soạn trà nước hương trầm. Không khí như vậy ắt tiếng đàn sẽ réo rắt nỉ non thêm. Mọi thái độ ngược lại sẽ chẳng giúp gì cho lỗ tai trâu của chúng ta.
Mạn đàm về Khổ đế trong hai câu thơ đầu của Truyện Kiều
Ngôn ngữ nước ngoài không thể khai mở, thể hội viên dung thái thậm cái hồn thơ lái láng của những hư tự trong tiếng Việt của Nguyễn Du. Vì thế, cái lý vô thường ẩn sâu trong lòng vũ trụ từ thiên đàng cho đến hỏa ngục đã bị vùi chôn giữ đống tuyết lạnh lùng băng giá của ngôn ngữ Tây Phương duy lý khô cằn.
Thi pháp thơ Hàn Mặc Tử qua "Mùa xuân chín"
” Ngày mai trong đám xuân xanh ấy… có kẻ lấy chồng, theo chồng – sẽ không còn sự vô tư, nhàn nhã mà đi dạo mùa xuân như thế nữa! Ý nói: “bỏ cuộc chơi”/- Nhưng câu thơ chưa hẳn đã phải là nuối tiếc cho cô thôn nữ kia, mà chính trong lòng thi nhân đang nuối cảm? Bộc lộ một tâm trạng bâng khuâng, hiu hắt, có phần xa xót [cho chính mình.]
CHU VƯƠNG MIỆN VỚI NIỀM KHẮC KHOẢI TÂM LINH
Chu Vương Miện là một trong những người còn làm thơ văn trên đất khách, còn làm kiếp tằm ép xác nhả tơ vì con chữ quê nhà; anh là người giữ lửa đáng trân trọng. Có nhiều thi sĩ nổi tiếng thời trẻ, lớn lên họ im tiếng? Có lẽ họ đã thỏa nguyện. CVM ở tuổi 68 vẫn lặng lẽ chống chỏi với cơn đau trần thế một cách dũng cảm để viết và viết…
Thú tội: Roma 1633, Hà Nội 2009
Tuy cách nhau năm thế kỷ, những lời thú tội và xin khoan hồng tại Hà Nội năm 2009 khá giống lời thú tội năm 1633 tại Roma. Điều khác nhau là Galileo chỉ phải đọc thú tội sau khi tòa xử; các nhà dân chủ Việt Nam phải nhận tội trước khi ra tòa.
Những “kẻ lạ mặt” trong ngôn ngữ
“Tôi yêu tiếng nước tôi từ khi mới ra đời…”, mỗi lần nghe câu hát ấy là mỗi lần tôi lại phân vân tự hỏi, “Những ‘kẻ lạ mặt trong ngôn ngữ’ ấy có phải là ‘tiếng nước tôi’ (và những đứa cháu của tôi có phải ‘yêu’ chúng ‘từ khi mới ra đời’)?”
Âm trầm Tuệ Sĩ
Nhưng thơ ông xuất hiện như vầng trăng ra khỏi đám mây, như mùi hương bông sứ chợt thoảng vào vườn khuya, là một niềm vui chung, và cho người lữ khách ngồi lại bên đường, buổi chiều, “cười với nắng một ngày sao chóng thế… đỉnh đá này và hạt muối đó chưa tan”, câu thơ ngày xưa của ông mà Bùi Giáng hết lời ca ngợi.
Một Buổi Sáng Đọc Thơ Tuệ Sỹ
Ít nhất có một người làm thơ đáng cho ta đọc giữa “sống chết với điêu tàn vờ vĩnh” để cho chúng ta còn có được “một buổi sáng nghe chim trời đổi giọng.” Đặc tính thứ ba và cuối cùng của thơ Tuệ Sỹ chính là tiếng thơ đổi giọng của một loài chim đi từ cõi xa xưa của vô biên tế kiếp trong lòng sâu thẳm của Tính Mệnh Quê Hương.
Vài Suy Niệm về Biên Giới và Sứ Mệnh của Da Màu
Văn chương không biên giới, thiết nghĩ, là văn chương cần phải được trần truồng và có mặt khắp nơi, ảnh hưởng đến tất cả mọi lãnh vực liên hệ. Tương tự, lịch sử không biên giới cũng là lịch sử nên được tái diễn qua nhiều lăng kính, vượt ngoài khuôn khổ của truyện ngụ ngôn “Nhà Vua Không Quần Áo.”
Về Tính Vũ Đoán trong Viết, Đọc, và Thẩm Thức Văn Chương
Một người đọc có ý thức và có sự cẩn trọng có lẽ cũng nên chú ý đến những cái vắng mặt khá hiển nhiên trong một văn bản văn học, để thử lý giải những sự vắng mặt đó, trước khi lên tiếng phản đối hay đưa ra phán quyết của mình. Đúng như Macherey đã nói: một tác phẩm không bao giờ thổ lộ được hết tất cả những gì tác giả muốn nói ….
Chu Sơn Trả Lời Thắc Mắc của Độc Giả về Bài Viết “Ngô Kha và Cuộc Chuyện Trò Cuối Năm”
Sau từng ấy thời gian (trên dưới ba mươi năm) với ký ức một kẻ trầm luân đã đến tuổi xấp xỉ cổ lai hi mà khẳng quyết bức thư (của anh Kha gởi cho tôi) được phục hồi y nguyên bản là một khoa trương không cần thiết, dễ gây ngộ nhận, và rất đáng chê trách.
Ngô Kha: nhà thơ chống Cộng số một?
hỡi những người lính Tàu, linh Nhật, lính Mỹ, lính Pháp
những người Cộng Sản
cát bụi công bình mà thương cho số phận tất cả
bởi ai đã chối bỏ chìa khóa mở cửa chốn địa đàng này
nên bây giờ có những lũ người đi vào bằng bạo lực
Ta phải chiến đấu…
Cấm lưu hành "Trịnh Công Sơn – vết chân dã tràng" của Ban Mai
Ngày 13/8/2009, UBND tỉnh Bình Định ban hành Quyết định đình chỉ việc phát hành tác phẩm “Trịnh Công Sơn – vết chân dã tràng” của tác giả Ban Mai, được ấn hành bởi Nhà Xuất Bản Lao động và Trung tâm Văn hóa ngôn ngữ Đông – Tây.
Nhớ người mấy độ phong sương
Nhiều người cho rằng, khi còn sống, nhà văn Sơn Nam là người nghèo, nhưng khi mất đi, ông trở thành nhà giàu với phần mộ lên đến hơn cả tỉ đồng. Cứ y như trúng số!
Bình Luận mới