Trang chính » Bài lưu trữ theo thể loại

Bài thuộc thể loại: Dịch Thuật

Hãy luôn khao khát, hãy cứ dấn thân: Trò chuyện với Đinh Từ Bích Thúy về dịch thuật (phần 1)

23.11.2011
pollock.moby-dick_thumb.jpg

“băng qua khoảng trống” là hoài bão được trở về một thế giới hoàn hảo và gần gũi. Dịch cũng là cách kéo lại giây đồng hồ, trở về với quá khứ, hướng đến tương lai, hoặc để … sống mãi trong hiện tại – trong khuôn khổ một bài thơ, trong thế giới văn chương của một truyện ngắn, hay một tác phẩm tiểu thuyết.

Phan Xuân Sinh: Two Versions in English

22.03.2011

Pour me another drink, my friend
Sitting with you here has lifted my spirit
Tomorrow’s tasks are of no consequence
Forget them so we won’t be troubled

Một trăm cảnh núi Phú Sĩ


♦ Chuyển ngữ:
27.10.2010
Osamu_Dazai_thumb.jpg

Nhiều lần khi tôi lặng ngắm cái vẻ đơn giản vô song của cái hình trụ đứng, cảm thấy quả thật ngọn núi chắc chắn là tặng vật của Phật Di Lặc. Nhưng cái tặng vật này với vẻ biểu hiện vô song gần như không thể nào chịu nổi của nó lại khiến tôi nghĩ rằng có một cái gì sai lệch…

Hương Thái Cổ, Cánh Chim Trời: Đọc và Dịch Thơ Nguyễn Sỹ Tế

24.07.2009

Như người tù tái tạo liên tục những bài thơ trong trí óc, như một kiến trúc sư, người dịch vừa là người phá hủy vừa là người xây lại lại tác phẩm. Những tàn phá vẫn không thể phủ nhận điều là tác phẩm đã có một lịch sử, đã được ra đời lần đầu tiên trước khi những bản sao xuất hiện….

Diễm from days of Long Ago

27.02.2009

Days, months of those years that were long ago, the girl kept walking under the rows of camphor trees
Nhiều ngày, nhiều tháng của thuở ấy, người con gái ấy vẫn đi qua dưới những vòm cây long não

Về dịch thuật

6.01.2009

Có lẽ dù muốn dù không, Anh ngữ sẽ chiếm vị trí thượng phong trong cộng đồng thế giới, trong khi mỗi nước sẽ cố gắng bảo vệ một khoảng không gian riêng cho chủ quyền và văn hóa quốc gia. Ta sẽ thấy nay mai những biến chuyển cực kỳ quan trọng về dịch thuật, và ảnh hưởng quan trọng không kém của chúng đến tiến trình của xu hướng toàn cầu hóa.

Phỏng Vấn với Dịch Giả Phương Quỳnh và Trần Viết Minh Thanh

22.12.2008

Với tôi dịch thuật là một “trò chơi khám phá”, khám phá tác phẩm (và tác giả), khám phá chính mình. Dịch thuật không những là chuyển đạt mà còn sáng tạo, chuyển đạt những gì tác giả muốn nói, sáng tạo trong cấu trúc (PQ).
Dịch Thuật như một họa sĩ sao lại một bức tranh tuyệt vời, chăm chút ghi chép từng đường nét, nhưng vẫn thiếu một vài đường nét hay cảm xúc làm nên nét chấm phá của bức tranh nguyên thủy. (TVMT).

Tản mạn về văn chương và dịch thuật

18.12.2008

Chắc bạn đọc cũng thắc mắc vì sao tôi cứ quay mũi dùi vào dịch già Tôn Thất Quỳnh Du. Có vài lý do …. Tôi nghĩ với khả năng hiện nay, anh TTQD có thể trở thành một dịch giả “tầm cỡ” như Huỳnh Sanh Thông — với điều kiện học hỏi thêm và từ bỏ tư duy “duy ngã độc tôn” — để tiếp tục cống hiến văn chương Việt Nam cho thế giới bên ngoài.

Xứ Tuyết


♦ Chuyển ngữ:
17.12.2008

Ánh lửa di động lần lần ngang qua khuôn mặt. Đó là một ánh lửa lạnh lẽo lấp lánh ở xa xôi. Và khi những tia sáng yếu ớt của nó rọi ngay chính giữa tròng mắt của người con gái, ánh nhìn lẫn với ánh lửa xa, con mắt ấy tưởng chừng như một đốm lân tinh đẹp huyền ảo đang vật vờ trên trùng dương núi rừng buổi tối.

Vài cảm nghĩ về bài thơ Travel của Nguyễn Tiến Hoàng (Thường Quán)

16.12.2008

Khởi điểm của “Travel” thì bắt đầu từ một phương hướng, nửa cố định, nửa mơ hồ. East of the sea. Phía đông của biển. Vị trí của biển trên trái đất thì không ai chối cãi – đa số diện tích trái đất là nước là biển. East. Phía Đông. Rõ. Cố định. of the sea. của biển. Mơ hồ không rõ. Biển nào, ở đâu, Đông Hải, Địa Trung Hải, Hồng Hải?

Travel/Du Chơi

16.12.2008

my name is yellow snow can be jay-blue whitist
you once lived the most agile courtesan
in Nguyen Du’s Kieu
bìa mang tên hoàng tuyết hay còn gọi là nửa bạch bán thanh
nơi ả đào lanh lợi nhất có lần đã sống
trong Kiều Nguyễn Du

"tri thức" về một bài thơ: Nói Chuyện Với Nhà Thơ Nguyễn Đức Nguyên

12.12.2008

Quá trình dịch thuật không phải luôn là một tư duy về bản chất [tuyệt đối] của “nhận thức luận”. Tác giả hôm nay không phải là tác giả hôm qua vì đã có những thay đổi nào đó, rất li ti hay rất lớn lao, trong họ. Theo Paul Celan, văn bản, một bài viết, một bài thơ có thể được coi như là một “mẩu tin trong lọ/một dấu mốc thời gian.”

Bài dịch

11.12.2008

tôi dịch cái mõ* Trung Hoa
thành con cá gỗ Việt Nam
và sửng sốt đứng từ xa
nhìn sự khác biệt khó có thể vượt qua
của hai ngôn ngữ
như cương vực đời đời không đổi
tôi không chờ đợi gì về điều này

prisoner with a dictionary

11.12.2008

After decades of unceasing mental exertion, the only fruit of the prisoner’s remarkable labor, the only word he ever acquired for sure, was “dictionary,” simply because it was printed on the cover of a book he knew for sure was a dictionary.

Đôi điều về dịch thuật

10.12.2008

Cách đây ít lâu tôi bạo gan dịch và xuất bản cuốn tiểu thuyết The Unbearable Lightness of Being của Milan Kundera. Phải chi tôi được quyền dịch là “Khôn Kham Nhẹ Cái Bi-ing”! thì đỡ khổ cho tôi biết mấy. Thôi, tôi đành phụ lòng Kundera vậy. Nếu người dịch là kẻ bắc cầu giữa hai nền văn hóa thì cây cầu của tôi là cây cầu khỉ lắc la lắc lẻo băng qua đại dương đầy sóng dữ.

Nhân đọc bản dịch bài “Người già em bé” của Trịnh Công Sơn

9.12.2008

Chẳng thế mà, trong lời bàn của Ban Biên Tập Da Màu về bản dịch bài hát “Người già em bé” của Joseph Đỗ Vinh và Eric Scigliano có đoạn : “Câu ‘Ghế đá công viên dời ra đường phố’ đã là một thử thách cho người dịch.”

Side By Side: tuyển tập Thơ Dịch Lấy Cảm Hứng từ Nghệ Thuật Hoàn Cầu

8.12.2008

Side by Side: New Poems Inspired by Art from Around the World bao gồm những bài thơ dịch sang Anh ngữ, với nguyên bản lấy hứng từ những tác phẩm nghệ thuật của nhiều quốc gia trên thế giới, theo truyền thống thi ca họa hình (ekphrastic poetry) xuất xứ từ Hy Lạp. Một bài thơ được tuyển chọn trong tập Side By Side là bài “Màu Phố Phái” của nhà thơ Lâm thị Mỹ Dạ, mà Đinh Từ Bích Thúy và nhà thơ Martha Collins đã dịch sang tiếng Anh thành “The Color of Phai Street.”

Chú tâm – Lời nguyện cầu tự nhiên của linh hồn

8.12.2008

Như một cái bắt tay, một vói tìm ngang qua thời-không-gian. Khi ông nói, bài thơ vươn đến một kẻ khác, ngang-vựợt qua, một Ngươi có-thể-định-vị (addressable Thou), người ta cũng có thể nghe được ông ta muốn nói về một nhà thơ vói tìm đến người dịch, về Mandelshtam tìm đến Celan. Hơn hết, đẹp đẽ nhất, trong việc dịch thuật Celan tìm thấy được một cái gì đó như sự cứu rỗi

"hỏi Thăm" của Nguyễn Duy và những biến tấu

7.12.2008

Vừa xa mà đã nghe lâu / Gone so short a time, it seems forever
hỏi thăm áo tím qua cầu gió bay / tell me, does the lavender shirt still hang from the bridge,
Ớt Đông Ba có còn cay / are the Dong Ba peppers still burning hot,
gạo de An Cựu dạo này còn thơm? / the An Cuu rice as sweet as ever?

Dịch và đại tự sự

5.12.2008

Sự thể của tà áo dài, của diễn ngôn ba miền, hay bất kỳ diễn ngôn dân tộc nào là vậy đó, một loại bá quyền về thân thể và tiếng nói. Và cái thân thể bên dưới tà áo dài là một thân thể bá quyền, trong suốt, san bằng mọi khác biệt… để bản thân nó như một hiện hữu duy nhất, không ranh giới, tròn trịa, mịn màng. Chính ở đây ta thấy một mối quan hệ bất dịch, một … non-translation.

Dịch văn hóa: Tại sao lại quan trọng và phải bắt đầu từ đâu?


♦ Chuyển ngữ:
4.12.2008

Hải Ngọc dịch

Nói khác đi, khái niệm dịch văn hoá, nhìn chung, có thể được hiểu và ứng dụng phục vụ cho hệ hình mâu thuẫn của cả lý thuyết hậu hiện đại và nhãn quan chính trị hậu hiện đại – đó là chủ nghĩa đa văn hoá và giải cấu trúc.

Ám Thị Ngôn Ngữ

4.12.2008

Giải pháp cho một khó khăn cụ thể về dịch thuật luôn luôn nằm trong ngôn ngữ đích, dù cội nguồn vấn đề thì ở ngôn ngữ gốc. Khi đọc cần đắm mình trong ngôn ngữ gốc, nhưng khi đặt bút thì nên hướng về ngôn ngữ đích, theo nghĩa rộng nhất của ‘ngôn ngữ’, bao gồm những liên quan chặt chẽ tới tư duy, tập quán và văn hóa, Tư duy còn vướng bận với ngôn ngữ gốc thường ít nhạy bén với những giải pháp đẹp có thể tìm được trong ngôn ngữ đích.

Đêm đông / Winter Night

4.12.2008

Tuyết vụn vãi thành mũi tên, vòng nhẫn và những vì sao / Snows molded arrows, rings and stars
Trang điểm khung cửa kính./ The Pane adorning.
Một cây nến trên bàn toả rực, / A candle on the table shone
Một cây nến, cháy./A candle, burning.

Một số suy nghĩ về dịch thuật

3.12.2008

Buộc ở vào một tình thế vô cùng khó khăn (thực hiện điều bất khả), dịch giả cần thiết phải lựa chọn “kiểu” hoặc “phong cách” dịch mà kết quả sẽ hoặc là một phiên bản gần gũi nhất của nguyên bản [mà dịch giả có thể đạt đến] về phương diện ngôn ngữ hoặc là một văn bản trong đó phần chuyên chở cảm nhận của người dịch về nguyên bản là mục tiêu trước và trên hết.

Đọc “Vision Impaired” bản dịch truyện ngắn “Ám Thị” của Phạm Thị Hoài

3.12.2008

Bút pháp Phạm Thị Hoài sắc bén, gọn, chính xác và đầy trí tuệ. Người dịch văn cô không dễ dàng gì chuyển tải những đặc thù đó. TTQD đã làm một công việc vất vả và khó khăn, rất đáng khen và tưởng thưởng, nhưng theo tôi, một độc giả người Mỹ gốc Việt (người Bắc), bản dịch hãy còn nhiều bất cập. Vấn đề là sự khác biệt về cách hiểu tiếng Việt và tiếng Anh và sự trải nghiệm văn hóa nền tảng của hai ngôn ngữ đó.

Translating Pham Thi Hoai: The invisibility of the Translator

2.12.2008

I am tempted to quote the Hanoi-based translator Duong Tuong and say that a good translation should have a hundred percent of the author and a hundred percent of the translator. But this observation doesn’t quite capture the sense of close engagement between the translator, the author and the original text. Perhaps I should quote the critic Nguyen Hung Quoc [who says] that a good translation is the ‘love child of a three-way relationship’ between the translator, the author and the original text.

Dịch Văn Chương Phạm Thị Hoài: Sự Vô Hình của Người Dịch

2.12.2008

George Steiner dạo nào đã tuyên bố, “Người dịch xâm chiếm, thu lọc, và làm sáng tỏ.” Sau khi làm sáng tỏ ngôn ngữ của người khác, người dịch phải biết cách gia nhập ngôn ngữ này vào bối cảnh mới. Nhưng làm sao để gia nhập ngôn ngữ của Tiệm May Sàigòn vào tiếng Anh hiện đại của người Úc? Tôi có đủ kiến thức để chửi thề kiểu Úc, nhưng tôi không chắc nó nghiêng ngửa với cách diễn tả trong truyện của chị Hoài.

Sex Seo

1.12.2008

Sau khi nghiên cứu sơ qua vài tài liệu chỉ dẫn cách chuyển ngữ “chuyên nghiệp,” bèn đi đến quyết định bỏ cái trò làm thơ vớ vẩn, dồn hết thời gian xoay qua theo đuổi bộ môn dịch thuật đang hot. Để tránh thiên hạ cho mình là ham hố muốn đánh bóng tên tuổi bằng cách đi hai hàng

@2006-2019 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Scroll Up
Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)