Trái Cấm

Chuyện CIA đã hỗ trợ Công đoàn Đoàn kết — phong trào đối lập chủ chốt tại Ba Lan vào thập niên 1980 — vẫn là đề tài nhạy cảm. Một số cựu thành viên Công đoàn cáo buộc người Mỹ tranh công trong chiến thắng của Ba Lan, hoặc họ cũng sợ bị xem như tay sai của CIA … Nhưng điều này không làm người dân Ba Lan bận tâm, do họ ý thức rằng mình được hưởng lợi nhờ việc Mỹ bí mật hỗ trợ.

xem phim “the vietnam war” (kỳ 3/3)

Xem hết 10 cuốn phim người ta thấy đạo diễn phim Ken Burns (có tin cho rằng thuộc nhóm phản chiến), và Lynn Novick (có tin thuộc nhóm cánh tả truyền thông Mỹ) đã nghiêng về các phong trào phản chiến. Bộ phim đã cho người xem thấy tương đối trung thực, đầy đủ “điều gì đã xảy ra” ở VN;  nhưng chỉ liên quan đến người Mỹ và đối phương của họ (CSVN).

Phim đã “không kể câu chuyện từ nhiều phía” mà chủ yếu từ 2 phía Mỹ và CSVN; còn VNCH- một trong 2 phía chính yếu trong cuộc chiến, chỉ được được nhắc đến rất ít ỏi.

Để đúng với cái tên “The Việtnam War” (Chiến tranh Việt Nam ), bộ phim bắt buộc phải nêu những điểm này:

Xem phim “the vietnam war” (kỳ 2/3)

Trong bản dự thảo hiệp định, TT Nixon đã nhượng bộ CSVN, cho quân CSBV được ở lại miền Nam, điều mà TT. Thiệu phản đối quyết liệt. Để làm yên lòng TT Thiệu, TT. Nixon đã viết một lá thư tay gởi TT. Thiệu cam kết sẽ can thiệp nếu CSVN tấn công VNCH, vi phạm thỏa thuận.

Nhưng khi CSBV tấn công đánh chiếm Phước Long, Hoa Kỳ đã không phản ứng. Bộ phim cho thấy, TT Nixon đã từ chức vì vụ Watergate (ngày 8-8-1974) trước khi quân CS vi phạm nghiêm trọng hiệp định Paris tấn công chiếm Phước Long (ngày 7-1-1975) khiến ông không còn cơ hội thực hiện 2 điều cam kết còn lại trước dân Mỹ, đặc biệt lời cam kết với TT Thiệu. Thật ra, như tài liệu mật được công bố sau này, khi gặp lãnh đạo Trung Quốc và Liên Xô TT Nixon bày tỏ rằng ông chấp nhận VNCH sẽ sụp đổ sau khi bản hiệp định được ký. Ông đã lừa dối cả dân chúng Mỹ và TT Thiệu.

Xem phim “The Vietnam war” (kỳ 1/3)

LTS: Bài điểm phim The Vietnam War công phu của Thiên Lang, một bút danh khác của nhà văn Thu Phong, được trình bày rất chi tiết với các dẫn chứng chính xác, theo dàn …

da màu bàn tròn (kỳ 3) “nhận diện và đương đầu với sự thù ghét”

Da Màu kính mời quý độc giả tham gia buổi sinh hoạt “live” thứ ba với chủ đề: “Nhận Diện Và Đương Đầu Với Sự Thù Ghét” (Define and Defy Hate) một trong một chuỗi bốn buổi trò chuyện bằng tiếng Việt do nhà văn Hoàng Chính điều hợp chương trình, với sự góp mặt của nhiều tác giả và những tên tuổi giữ các vai trò chủ yếu trong cộng đồng Việt Nam tại hải ngoại, về phương diện xã hội, nghệ thuật và văn chương.

da màu bàn tròn (kỳ 2) “kỳ thị: khi ý nghĩ biến thành hành vi bạo động”

Da Màu kính mời quý độc giả tham gia buổi thảo luận “live” với chủ đề: Sự Kỳ Thị; Khi Thành Kiến Biến Thành Hành Vi Bạo Động” do nhà văn Hoàng Chính điều hợp chương trình, với sự tham gia của giáo sư Võ Hương Quỳnh, nhà văn Đặng Thơ Thơ và nhà văn Trần Doãn Nho vào ngày 26 tháng 11, 2023.

Da Màu Bàn Tròn tại facebook.com/tapchidamau

Da Màu kính mời quý độc giả tham gia buổi sinh hoạt “live” đầu tiên trong một chuỗi bốn buổi trò chuyện do nhà văn Hoàng Chính điều hợp chương trình, với sự góp mặt của nhiều tác giả và những tên tuổi giữ các vai trò chủ yếu trong cộng đồng Việt Nam tại hải ngoại, về phương diện xã hội, nghệ thuật và văn chương.

Gia tài của Võ Hồng

Võ Hồng sống vào hai thời kỳ chiến tranh cao độ nhất: một giành độc lập và một giải phóng đất nước, hiểu rất rõ về xã hội, về sự phân hóa, xuống cấp mọi mặt của đời sống, nhưng không bi phẫn gào lên, không buồn nôn, chẳng đứng về phe nào; chỉ nêu lên thực trạng bi đát của xã hội. Không hẳn Võ Hồng không theo kịp thời đại …mà là “ông không màng đến” [hoặc] không xem trọng “hố thẳm của tư tưởng”.

Tuyên Ngôn của Ban Biên Tập Da Màu về việc Chống Kỳ Thị Chủng Tộc và Phái Tính

Chúng tôi kêu gọi những đối thoại cởi mở giữa những thế hệ người viết, các nhà giáo dục, phụ huynh, học sinh, sinh viên, hầu trao đổi kiến thức, quan điểm, và trải nghiệm—cũng là cách tạo cảm thông và giảm đi những tị hiềm, đau thương.

Về Dòng Văn Chương Phản Kháng

[N] hững người làm văn nghệ chân chính ở Việt Nam đã nhất loạt nói lên tiếng nói phản kháng của mình về những nỗi cơ cực mà nhân dân Việt Nam hiện đang phải chịu đựng, về sự tham nhũng thối nát của các cấp lãnh đạo, về sự bất lực của guồng máy tổ chức xã hội, và vì sự bóp nghẹt của cường quyền đối với sự tự do của văn nghệ sĩ.

Trên hoang tàng đổ nát, họa sĩ Syrian yểm trợ cuộc tranh đấu chống kỳ thị chủng tộc do cái chết của George Floyd khơi mào

Trên cái bếp đổ nát của nhà anh do bị máy bay Assad bỏ bom, người họa sĩ và hai người bạn thực hiện một bức tranh tường cao 8 feet, tức 2.4 mét, để tỏ tình đoàn kết với niềm đau của những người bên Mỹ. Bức tranh vẽ khuôn mặt khắc khổ hằn đau đớn của nạn nhân Floyd, kèm theo câu van xin “Tôi không thể thở” của ông ta.

NGHỆ THUẬT VỊ AI? Vị CÁI GÌ?

Vì vậy, các nhà chính trị lỗi lạc phương Tây đã giăng bẫy tư tưởng: “nghệ thuật vị nhân sinh” để giảm bớt khuynh hướng cá nhân và để sử dụng nghệ thuật cho mục đích chính trị. Còn ở phương Đông cũng y hệt như thế nhưng ngôn từ mập mờ hơn ở chữ “đạo” trong “văn dĩ tải đạo”.

Nghĩ cùng, nghĩ tiếp, nghĩ khác với Nhã Thuyên

Một quan sát nữa mà Nhã Thuyên trình bày, cho thấy cần thiết phải xem “văn học Việt Nam” như một thực thể tồn tại ở dạng số nhiều chính là sự hiện diện những bộ phận ngoại biên, hầu như cho đến giờ vẫn chưa được chú ý nhận diện trong những mô tả văn học sử đang giới thiệu ở các giảng đường đại học tại Việt Nam. Ngoại biên ở đây là không gian của những tiếng nói thiểu số, những lựa chọn ngược dòng chính, hay như cách nói của Nhã Thuyên, “những hiện diện [tự-] vắng.”

Trịnh Cung và Căn Cước Di Dân

Không phải ngẫu nhiên mà Trịnh Cung chọn hình thức thể hiện là hiện thực đơn sắc. Chúng ta vẫn dùng khái niệm trắng đen để ngụ ý về sự thật và phản nghĩa của sự thật. Loạt tranh này, ngoài tính truyện, còn mang tính tư liệu của giấy (trắng) và mực (đen). Như nhiếp ảnh thời sự hay báo chí, đây là công trình ghi chép, để giữ lại, để lưu trữ. Hiện thực đơn sắc, qua việc chuyển biên độ ánh sáng để tạo hiệu ứng sáng-tối còn gợi liên tưởng đến ký ức.

TRƯƠNG VŨ CON NGƯỜI SAU NỘI CHIẾN

Thói quen phân biệt bạn thù thường chế ngự các thảo luận chính trị trong khi nền tảng cho những đối thoại đứng đắn là vừa thuyết phục vừa lắng nghe, tôn trọng sự khác biệt, tôn trọng nhân cách người đối thoại dù đó là người mà mình cho là kẻ thù. Sự thuyết phục nói đến ở đây là thuyết phục bằng lý luận vững chắc đi kèm với những thông tin chính xác có cơ sở để chứng minh. Sự lắng nghe bao gồm khả năng chấp nhận bị thuyết phục hay chấp nhận sai lầm. Tuy nhiên, những đức tính này có vẻ như thiếu vắng trong con người Việt nói chung

CUNG TÍCH BIỀN: BƠ VƠ CÁI DẤU CHẤM BUỒN LẠNH . . .

Và trong một dịp trao đổi riêng, ông bảo tôi:

Thật ra có phóng lớn, khuếch đại thế nào cũng chẳng diễn/miêu tả nỗi cái tình trạng của hoảng loạn, mạt thế, trong xã hội Việt Nam hiện nay. Nó nằm trên, và ngoài sức tưởng tượng lẫn hư cấu, trước bàn viết của một nhà văn. Việt Nam hôm nay, một xã hội tan rã là chưa đúng nghĩa, phải là một dân tộc tự hủy diệt.

TỪ BEST SELLER VỪA NHẮM MẮT, VỪA MỞ CỬA SỔ, ĐẾN KÍNH VẠN HOA VÀ THIẾU NHI VIỆT

Người Việt Nam dạo này ngủ hơi nhiều. Chúng ta ngủ ở nghị trường quốc nội (Quốc Hội), ngủ ở nghị trường quốc tế (Liên Hiệp Quốc) …. Thức dậy thôi, tỉnh dậy đi, mọi chuyện và giáo dục nói riêng còn mơ ngủ thì đất nước gọi là bốn ngàn năm văn hiến chắc sẽ tiếp tục ngáy o o.

Từ Donald Trump đến Nobel Prize

Donald Trump đã vô cùng xuất sắc đóng đúng vai trò giọt nước làm tràn ly. Qua lời nói việc làm không cần che đậy, đóng kịch, một Hoàng Đế cởi truồng lộ nguyên hình hài trong bộ áo truyền thông trong suốt, người nhiều máu khôi hài cười thoả thích, người chín chắn che mặt trầm tư, xét lại chính mình. Phải làm gì?

Lẩn thẩn chuyện Saigon

Và muốn thanh thản đón ngày mới bằng cách đơn giản là ngồi bên ly café ngắm ngày lên với nhau, bất kể là phía thắng cuộc hay thua cuộc một cách bình đẳng, bạn phải cất kỹ ý thức hệ của bạn vào trong cặp,

Vì sao “ý kiến quần chúng” không bao giờ sai?

Những điều xảy ra từ thời phong kiến xa xưa đó không phải không xảy ra ở thời cận đại. Đơn cử trường hợp hủy diệt uy tín, danh tiết của văn tài dân tộc là nhà văn Phan Khôi. Thế lực triệt hạ nhà văn Phan Khôi đã dùng tới khái niệm “ý kiến quần chúng không bao giờ sai”, huy động hầu hết các bạn văn, bạn đồng nghiệp của Phan Khôi vu khống phản lại ông

TRẦN DẠ TỪ, THUỞ LÀM THƠ YÊU EM

Xã hội miền Nam, dưới một chế độ nay đã hoàn toàn biến mất, ngày ấy trong chiến tranh, đầy những khiếm khuyết, những âm mưu, những lầm lỗi, vẫn là một nền dân chủ đang hoàn thiện, vẫn là một xã hội có tính chất dân sự cao nhất cho đến nay, chưa hề được đánh giá một cách công bằng, thì nay đã được thơ ca [Trần Dạ Từ] nhìn nhận lại.

Nguyễn Thị Minh Ngọc: Thoại kịch ở Việt Nam đang hấp hối (kỳ 2)

Tôi thấy khá là phí phạm chất xám và công sức của các anh chị em khi làm kịch mà tỷ lệ 10 thành công lực bỏ ra chỉ có 1 thành công lực là sáng tạo, 9 phần còn lại phải lo đối phó với những người giống như kiểu “Họ cho tất cả điều họ nói đều đúng, và nói chuyện với họ không phải đối thoại mà chỉ là độc thoại thôi.”

ĐI XA HƠN BALZAC – CHỖ ĐỨNG ÍT ĐƯỢC GHI NHẬN CỦA VŨ TRỌNG PHỤNG TRONG VĂN CHƯƠNG HẬU THUỘC ĐỊA

Khi bất cứ khái niệm nào – tự do, dân chủ, nhân quyền, quốc gia dân tộc – được nhìn nhận như thuộc về một giá trị phổ thông và vĩnh viễn, trong đó đã có một vận động quyền lực để đàn áp đi những diễn ngôn thứ yếu không hoàn toàn có cùng quan niệm; đấy là góc độ nhìn nhận vấn đề của hậu hiện đại và hậu thuộc địa.

Nốt nhạc Trương Chi

Trương Chi đã tuyệt vọng khi va chạm thực tế, vì Mỵ Nương không đoái hoài. Văn Cao đã không được trọng dụng mà còn phải gánh trong mình thêm bi kịch: Tiến Quân Ca của chính ông cất lên nơi nào, thì giấc mơ Thiên Thai của ông tắt ngấm nơi ấy.

Từ Đền Sách Cấm Parthenon ở Đức, Buenos Aires tới Chiến Dịch Cộng Sản Đốt Sách Miền Nam 1975

với sự tiếp sức của hai cây cần cẩu, khung đền được giữ ở thế nghiêng để dân chúng lấy sách đem về đọc hoặc giữ làm của riêng. Khoảng 12,000 cuốn đã được phân phối cho dân chúng, số 8,000 cuốn còn lại thì được tặng lại cho các thư viện, trong tinh thần “trả lại tác phẩm cho quần chúng,” như bà Minujín diễn tả.

"Cuốn Tiểu Thuyết Hàng Đầu về Chiến Tranh Việt Nam Không Phải Từ Ngòi Bút Mỹ"

Cái thiếu hiểu biết của người Mỹ về lịch sử, văn hóa và chính trị Việt Nam, đã kéo Hoa Kỳ vào cuộc chiến, vào một quốc gia mà họ không lĩnh hội được. Cái mô thức thiếu chiều sâu này, có thể nói là vẫn tiếp tục đến ngày hôm nay, người Mỹ vẫn tiếp tục thiếu ý thức đến vấn đề Việt Nam, và họ vẫn không chịu tìm hiểu về vấn đề Trung Đông. Văn chương do đó đóng một vai trò quan trọng trong việc cải hóa sự thiếu nhận thức này.

Đối Thoại Với Nhà Văn Nguyễn Viện- kỳ 2/2

Tôi thích bài Rap đó. Nó thể hiện tính đương đại của trào lưu văn hóa cũng như tính hiện thực của hiện trạng xã hội, tính côn đồ trong hệ thống cai trị và tình trạng phẫn uất của nhân dân. Nó là một phản ứng có tính tự động. Tất nhiên đấy là một hiểm họa có thật cho tất cả chúng ta.

Con dao tự nó không phải tội ác. Nhưng kẻ dùng dao sẽ chết vì dao (Chúa nói). Hơn nữa, dao không hiệu quả bằng súng trong việc thanh toán lẫn nhau, nếu cần.

Đấu tranh cho dân chủ và tương lai của đất nước hiện nay có phải là một cuộc thanh toán lẫn nhau giữa nhân dân và chính quyền hay không?

Đối Thoại với Nhà Văn Nguyễn Viện- kỳ 1/2

Tôi hy vọng rằng, SINH RA TỪ TRỨNG không phải là lý cớ cho việc tôi phải đi tù. Đó cũng là lý do, trong tiểu thuyết này tất cả mọi sự kiện của nó cũng đều gắn liền với những cột mốc biến động của lịch sử vào những thời điểm nhất định mà tôi không tiện dẫn giải, nếu tinh ý bạn đọc sẽ thấy những điều tương thích.