Trang chính » Bài lưu trữ theo thể loại

Bài thuộc thể loại: Nghiên Cứu

Chữ Viết của người Việt Nam

11.11.2022
Hoc-gia-Pham-Quynh_thumb.jpg

Chữ Quốc Ngữ là một chất keo kết nối dân tộc. Yêu tiếng nói, chữ viết cũng là một cách yêu nước. Và khi có những điểm chung thì trên đường dài, ta có thể cùng làm cho chữ Quốc Ngữ phong phú hơn, Những thay đổi, nếu xét thấy cần thiết, có thể làm từ từ, và theo một tầm nhìn nhất quán, xuyên suốt.

Một Bức Ảnh, Bảy Nhân Vật: Nhà Xuất Bản Kim Anh trong Tình Cảnh Xuất Bản tại Miền Nam (Kỳ 6)

27.09.2022
Nguyen-thi-Hoang.jpg

Sự trở lại và lập nhà xuất bản của Nguyễn Thị Hoàng có 2 lý do. Thứ nhất, khi một tác giả đã lượng định được sự thành công về mặt tài chánh, họ sẽ thêm phần tự tin vào sự độc lập, nhất là sau khi một tác phẩm gây tranh luận ồn ào dù chỉ đa phần trong báo giới lá cải. Thứ hai, nhiều nhà văn hay nhóm nhà văn, đã lập nhà xuất bản và tự phát hành để hưởng trọn công sức thay vì trông cậy vào [các nguồn thông tin văn hóa] khác.

Một Bức Ảnh, Bảy Nhân Vật: Nhà Xuất Bản Kim Anh trong Tình Cảnh Xuất Bản tại Miền Nam (Kỳ 3)

22.09.2022
clip_image022_thumb.jpg

Mỗi lần gặp lại Phan Ngọc Diên hay chứng kiến nhiều văn nghệ sĩ xuất thân từ Văn nghệ Miền Nam, tôi lại có cảm tưởng bất di bất dịch là cộng đồng văn nghệ Miền Nam [ở] ngoài nước đã giữ được bản sắc … của Miền Nam trước 1975, chỉ tiếp tục xa hơn. Điều đó không nhờ phép lạ, chỉ nhờ vào nghệ thuật và những giá trị truyền thống mà họ mang theo từ quê hương.

Một Bức Ảnh, Bảy Nhân Vật: Nhà Xuất Bản Kim Anh trong Tình Cảnh Xuất Bản tại Miền Nam (Kỳ 2)

21.09.2022
clip_image003_thumb.jpg

Tôi nghĩ quá khứ không đồng nghĩa với một thứ của hương hỏa cho người thoát thân may mắn, như một rương châu báu lâu lâu mang ra ngắm nghía hòng tự an ủi. Tuy thế, chính vì rương châu báu nên có kẻ bèn vu cho đó là hàng mã một cách không “sòng phẳng”. Đối lại, cộng đồng tỵ nạn, từng liều mạng với cơn sóng dữ Biển Đông hay biên giới hãi hùng, sẽ tiếp tục ghi lại lịch sử cùng với rương châu báu ấy.

Một Bức Ảnh, Bảy Nhân Vật: Nhà Xuất Bản Kim Anh trong Tình Cảnh Xuất Bản tại Miền Nam (Kỳ 1)

20.09.2022
clip_image002.jpg

Một Bức Ảnh, Bảy Nhân Vật: Nhà Xuất Bản Kim Anh trong Tình Cảnh Xuất Bản tại Miền Nam sẽ đề cập đến bảy nhân vật. Đó là bà Giám đốc Nguyễn Thị Nhiên, nhà văn đồng sáng lập Nguyễn Thị Thụy Vũ, nhà văn Hồ Trường An, ký giả Lê Phương Chi, họa sĩ Phan Ngọc Diên, nhà văn Túy Hồng và sau chót, nhà văn Nguyễn Thị Hoàng.

‘The Monuments Men’: Chuyện những chiến sĩ bảo tồn di sản văn hoá, nghệ thuật của Âu Châu trong Đệ nhị Thế chiến

8.09.2022
clip_image034.jpg

Nhiệm vụ của họ là bảo vệ hoặc giảm thiểu sự hư hại của các đền đài và bảo vật văn hóa do sự tàn phá của chiến tranh, cũng như truy lùng các nghệ phẩm và bảo vật bị quân Đức Quốc Xã ăn cướp mang đi giấu, để trao trả lại cho chủ nhân hoặc thừa kế của họ nếu họ đã chết.

NHÂN SINH NHẬT LẦN THỨ 21: NHỮNG KỶ NIỆM CÙNG THƯ QUÁN BẢN THẢO

31.08.2022
TQBT-so-100_thumb.jpg

Hôm nay Thư Quán Bản Thảo (TQBT) đã đạt được con số 100 với 21 năm xuất bản. Với niềm đam mê văn chương, và bằng tất cả những nỗ lực để thể hiện sứ mệnh khôi phục di sản Văn chương Miền Nam (1954-1975), TQBT và Thư Ấn Quán đã tái lập vị trí xứng đáng cho những người cầm bút ở miền Nam, đồng thời góp phần đập tan những luận điệu tuyên truyền của “bên thắng cuộc.”

UKRAINE: MỘT BÀI HỌC CHO VIỆT-NAM- Tiếp theo Luận-văn Việt-Nam: Bàn về Lẽ Sinh-tồn (2001)- PHẦN BA/ UKRAINE: A LESSON FOR VIETNAM A Sequence to Vietnam: The Phenomenology of Existence (2001)

26.08.2022
ukraine_thumb.jpg

Nhận xét của Hume về những đặc-tính quốc-gia đưa chúng ta lại gần với những bài viết về chính-trị của Aristotle, rất rõ ràng mặc dù triết-học vẫn cần phải xét lại những giá-trị đã được mặc định hoặc chưa, dựa trên kinh-nghiệm sống chứ không phải là lý-thuyết.

Đọc ‘Hiện-tượng Luận và Thuyết Duy-vật biện-Chứng’ của Trần Đức-Thảo

15.08.2022
Tran-Duc-Thao.jpg

Tôi có lý-do riêng trình bày luận-cương này bằng Việt và Anh ngữ. (i) Tôi muốn độc-giả Việtnam trong và ngoài lãnh-vực chuyên môn có dịp biết rõ về khả-năng độc-đáo trong cuốn sách nổi-tiếng của cụ Thảo. (ii) Riêng đối với độc-giả Tây-phương…

Sắc Thư và Văn Tế Bá Đa Lộc

23.07.2022
220px-Pigneau_de_Behaine_portrait_thumb.jpg

Liên quan trực tiếp đến việc Bá Đa Lộc qua đời còn thấy một số văn bản đầu tay (primary sources) từ chính triều đình chúa Nguyễn, đó là một sắc thư phong tặng ông tước Quận Công và một tên thuỵ Trung Ý, một văn bia đặt tại mộ và hai bài văn tế bằng chữ nôm của chính chúa Nguyễn Phúc Ánh và của Đông cung Cảnh.

Cung Tiến nói về Cung Tiến

9.07.2022
CungTien-_thumb.jpg

Tất nhiên khán thính giả cũng biết, là trong cuộc đời này, không có gì là mới cả, cái gì cũng là cũ, nhưng mà tôi thấy rằng sau một thời gian tôi làm âm nhạc theo tonalité của Tây phương, bây giờ tôi muốn làm cái gì của Đông phương, của Việt Nam, cái đó dẫn tôi đi làm cái mà tôi khoái, mà hiện giờ tôi khoái nhất là làn điệu quan họ Bắc Ninh.

Đi tìm sự thực lịch sử về vua Gia Long

14.06.2022
Prince_Canh_1787_thumb.jpg

Trong 60 năm ở Pháp, tôi cố gắng gột rửa đầu mình khỏi mặc cảm thấp hèn, yếu kém của con bé “anh-đô-si-noa”, trong hành động cũng như trong tư tưởng, và chỉ thật sự thấy được cân bằng và bình yên, khi biết rõ về vua Gia Long, về người thiếu niên dũng cảm và kiên định đã tay không dựng lại cơ đồ, tái tạo một nước Việt Nam thống nhất, sau hơn hai trăm năm phân liệt.

Nhà văn/Trung Tá Tâm lý chiến Văn Quang trên hành trình cùng Văn Nghệ Quân Đội Việt Nam Cộng Hòa (phần III)

7.06.2022
clip_image075_thumb_thumb.jpg

[Văn Quang] hỏi tôi, Làm thế nào để viết tại một nơi xa lạ? Ông đã chứng kiến một số nhà văn không thể sáng tác được nữa sau khi rời Miền Nam …. Dễ dàng, tôi trả lời. Tự do là quê hương của tôi. Miền Nam đã trở thành cố hương… mà tôi muốn lưu giữ bằng chữ trong khi Hoa Kỳ thành quê hương bây giờ, nơi tôi được chọn lựa để viết và để sống, Ràng buộc vào ý niệm ngoại quốc, hay ngoại cuộc, chưa bao giờ xâm chiếm hoạt động viết của tôi.

Nhà văn/Trung Tá Tâm lý chiến Văn Quang trên hành trình cùng Văn Nghệ Quân Đội Việt Nam Cộng Hòa (phần II)

6.06.2022
clip_image002_thumb.jpg

Biên giới giữa quân đội, nghệ sĩ hay người dân giảm bớt qua tác phẩm thuộc văn nghệ sĩ (một thành phần nhập ngũ) và thái độ của nhà cầm quyền với văn nghệ. [Thí dụ], ngày nay, khi “nhạc vàng” hoàn toàn chiếm thế thượng phong, tử thi đã yên nghỉ trong bờ rừng, bãi bể hay chiến hào đã trỗi dậy theo nhiều bài hát lính, cũng như đã trỗi dậy từ tạp chí, tác phẩm [văn chương] thuộc Miền Nam.

Nhà văn/Trung Tá Tâm lý chiến Văn Quang trên hành trình cùng Văn Nghệ Quân Đội Việt Nam Cộng Hòa (phần I)

3.06.2022
clip_image003_thumb.jpg

Toàn cảnh một nền văn học hay xã hội quan trọng hơn nhận xét của một cá nhân. Văn nghệ Quân đội Việt Nam Cộng Hòa đã hiện hữu trong một chính thể cho phép người lính tự do như Trung Tá/nhà văn Văn Quang sáng tác, và sinh hoạt của ông trên tạp chí Khởi Hành-Sài gòn (1969-1972), thuộc Hội Văn Nghệ Sĩ Quân Đội, rồi Khởi Hành-Hoa Kỳ (1996-2018)–cùng tiểu sử của các tổ chức này–đã góp phần vào Văn học Miền Nam cũng như Văn học Việt Nam.

Dịch Thuật (Văn Học) trong Bối Cảnh Toàn Cầu Hóa / Một Số Chiến Lược Diễn Dịch & Những Hệ Hình Mới (*)

15.04.2022
clip_image0081_thumb.jpg

Các ngôn ngữ khác nhau đưa ra những vũ trụ quan khác nhau. Ngôn ngữ không chỉ giản dị là liệt kê các phạm trù; chúng tạo nên những phạm trù cho riêng chúng. Từ đó, cái khó khăn trong vấn đề chuyển dịch là sự khác biệt trong bản chất của các ngôn ngữ. Cái hố khác biệt giữa ngôn ngữ nguồn và ngôn ngữ đích càng lớn, thì việc đưa một thông điệp, một ý nghĩa, từ ngữ nguồn sang ngữ đích càng trở nên khó khăn.

Từ sàn quay tới chính trường, rồi chiến trường

5.04.2022
TD-Zelensky-07_thumb.jpg

Vào cuối năm 2015 bộ phim truyền hình hài hước chính trị “Kẻ đầy tớ của nhân dân” (Servant of the People) do hãng Kvartal 95 sản xuất, với diễn viên hài hước Volodymyr Zelenskyy thủ vai ông-thầy-giáo-dậy-sử-vô-danh-tình-cờ-đắc-cử-tổng-thống-Ukraine, ra mắt và trở thành ăn khách ở Ukraine và cả ở Nga.

“Nội chiến” ngôn ngữ: tiếng Ukraine hay tiếng Nga?

18.03.2022
face-paint-ukraine-and-russian-flags.jpg

Quả thật là có một cuộc “nội chiến” ngôn ngữ giữa tiếng Ukraine và tiếng Nga. Nhưng đó sẽ không phải là cuộc chiến đấu một còn một mất mà là một tiến trình tất yếu tìm kiếm và khẳng định bản sắc của Ukraine trong chiều dài lịch sử của nó. Ukraine sẽ tồn tại như một quốc gia độc lập với ngôn ngữ riêng biệt của nó, bất chấp mọi ý đồ của Nga …

Giải trừ cộng sản cho Shevchenko

11.03.2022
Andriy-Yermolenko-ve-Pop-Art-style-Shevchenko_thumb.jpg

Có lẽ cách tốt nhất để tôn vinh một Taras Shevchenko của thời đại hoàng kim, người Ukraine có tầm nhìn xa này, là khám phá trực tiếp các tác phẩm của ông và tìm kiếm trong chúng một ý nghĩa vừa riêng tư vừa đương đại.

Tiếng Nga và tiếng Ukraine khác nhau thế nào?

7.03.2022
clip_image002_thumb.png

Bài viết này là một bài khảo sát nhỏ về tiếng Nga và tiếng Ukraine về một số điểm chính khác nhau giữa hai ngôn ngữ. Tiếng Nga và tiếng Ukraine khá giống nhau về đại thể (cả hai cùng thuộc về nhóm ngôn ngữ Đông Slavic—ngày trước gọi theo âm Hán-Việt là Tư-lạp-phu—斯 拉 夫)…

Dịch một bài thơ của Kipling

15.02.2022
clip_image002_thumb.gif

Bài này nói về những bước dịch bài thơ Rudyard Kipling dùng để mở đầu truyện ngắn “Servants of the Queen”, còn có tên là “Her Majesty’s Servants”, trong tập The Jungle Book. Tương tự như Lục súc tranh công của người Việt, Kipling kể các con thú…

theo dấu nhân vật

28.01.2022
After-the-Prologue-Ralph-Ellisons-The-Invisible-Man-1946-by-Jeff-Wall_thumb.jpg

Cái mà người đọc tìm kiếm không phải là một “nghĩa tố” (semes) hay một thực thể vật lý, mà là một khái niệm, một nhân cách hay một cuộc đời với bao nhiêu bất trắc và phiền trược …. Có thể một số nhân vật tiểu thuyết đã “thống trị” cuộc đời riêng của mỗi người chúng ta một cách vô thức.

Tự Lực Văn Đoàn Văn Học Và Cách Mạng (kỳ 47): Nhất Linh, ngày trở về

19.01.2022
clip_image001_thumb.jpg

Giòng Sông Thanh Thủy được nhà Đời Nay in lần đầu năm 1961.

Không ai tham dự vào một cuộc đảo chính, mà còn được in sách, trong lúc các bạn đồng hành đều ở trong tù. Sự kiện này cho thấy hai điều:

– Ông Diệm không muốn bắt Nhất Linh; cũng như khi Sartre xuống đường biểu tình, Bộ trưởng Nội vụ đòi đi bắt, De Gaulle trả lời: Không ai bắt Voltaire.

– Nhất Linh không hề mắc bệnh tâm thần như nhiều người suy tưởng, thậm chí có người còn “chứng minh” và “xác định” điều này qua “văn bản”, để chứng minh ông đã tự tử tới hai lần!

Nhà văn Bùi Bích Hà [1.1938-7.2021]- Từ Tràng-An báo, Huế, Việt Nam đến Phương trời khác, Little Saigon, Hoa Kỳ (kỳ 5–hết)

14.01.2022
clip_image004_thumb.jpg

[Bùi Bích Hà] ủng hộ nhiệt liệt cựu tổng thống Trump, thậm chí mạt sát Đảng Dân Chủ căn cứ trên loại tin tức không chính xác dẫn đến quá nhiều sai lầm đáng tiếc …. Nhưng như đã nói, tôi hoàn toàn tôn trọng ý kiến của bà: Chúng ta ra đi mang theo quê hương để tìm tự do tại một quê hương khác thì không thể áp dụng lỗi lầm của những kẻ độc tài.

Nhà văn Bùi Bích Hà [1.1938-7.2021]- Từ Tràng-An báo, Huế, Việt Nam đến Phương trời khác, Little Saigon, Hoa Kỳ (kỳ 4)

13.01.2022
BBH-UCI-Oral-History-Project_thumb.jpg

“Bạn gái nhỏ to” và “Thư chiều thứ bẩy” cung cấp một kho tài liệu rất khó tìm được tại nơi nào khác. Qua những lá thư hỏi ý, một trong những hậu quả đoạn trường nhất của các vượt biển vượt biên và chế độ Cộng sản áp đặt lên Miền Nam sau 1975 là những cuộc tình duyên hôn nhân tan nát …. , là những day dứt về đời sống không như ý nhuộm cô đơn tại nơi đất lạ, là những đổi đời đau đớn.

Nhà văn Bùi Bích Hà [1.1938-7.2021]- Từ Tràng-An báo, Huế, Việt Nam đến Phương trời khác, Little Saigon, Hoa Kỳ (kỳ 3)

12.01.2022
BBH-TMT-va-PPM_thumb.jpg

Bùi Bích Hà thú nhận không thể tiếp tục sáng tác được nữa sau khi trở về thăm Việt Nam vào năm 2001. Bà nhận ra sự bất lực, thậm chí vô bổ, của văn chương chữ nghĩa trước nỗi thống khổ của người dân Việt dưới chế độ Cộng Sản.

Nhà văn Bùi Bích Hà [1.1938-7.2021]: Từ Tràng-An báo, Huế, Việt Nam đến Phương trời khác, Little Saigon, Hoa Kỳ (kỳ 2)

11.01.2022
clip_image002_thumb.jpg

Biết tôi là người cực kỳ riêng tư–tối kỵ những kẻ nhân danh văn chương nghệ thuật để tự tô điểm, than thở hoặc [dùng] loại tabloid/lá cải nhân danh nữ quyền để nhăng cuội về đời riêng cũng như đời văn người khác dù chưa hề giáp mặt–Bùi Bích Hà đã thổ lộ: “Em ạ, nếu chị nói rõ [về mình] đến thế thì người đọc mới tin, mới hiểu rằng những đối đáp với họ cũng là từ trái tim, kinh nghiệm sống của chị ….”

Nhà văn Bùi Bích Hà [1.1938-7.2021]: Từ Tràng-An báo, Huế, Việt Nam đến Phương trời khác, Little Saigon, Hoa Kỳ (kỳ 1)

10.01.2022
clip_image002_thumb.jpg

Những Bùi Bích Hà đánh giá Dương Thu Hương, Trần Mạnh Hảo hoặc phản bác hay bênh vực nhà phê bình Thụy Khuê … không phải [là] một Bùi Bích Hà dò dẫm. Khởi hành từ năm 1986, bước cô đơn quyết định cuộc lữ thứ nhiều thử thách đã bắt đầu tại Ban Chấp Hành Trung Tâm Văn bút Nam California vào năm 1988 về dự thảo Trăm Hoa Vẫn Nở Trên Quê Hương.

@2006-2022 damau.org ♦ Tạp Chí Văn Chương Da Màu
Đăng nhập | Entries (RSS) | Comments (RSS)