Trang chính » Bài lưu trữ theo thể loại

Bài thuộc thể loại: Biên Khảo

ngụ ngôn giữa đời thường: việt nam giữa canada; ta giữa tây; dân tộc giữa nhân loại (kỳ 3/3)

28.06.2019

Giữa nền văn học Việt đương đại, đây là sáng tác có thể nói rất đặc biệt về đề tài – nội dung hậu chiến, xuất sắc về hình tượng nghệ thuật thể hiện, sang chấn về triết lý hiện sinh, và sáng chói về nhân văn – nhân tính. Một cây bút phải được/bị những gì để có thể “đẻ” nổi tác phẩm vẹn toàn đến vậy? Nếu “bị” thì đời ơi, sao nhẫn tâm hành hạ để chữ nghĩa phải thét lên đến thế? Giá như bt ra đời từ thời hậu Đổi mới, sẽ có cơ trở thành một “con dấu” của dòng văn chương hậu chiến tranh, nhánh “văn chương chấn thương”. (Chứ thời Đổi mới 1986 – 1992 ắt hẳn không chịu loại truyện này đâu).

Trải Nghiệm Học Thuật: Thơ Chuyển Đổi Hiện Thực (Transrealism)

26.06.2019
Music-and-destruction.jpg

Ở một điểm giao nhau giữa thời gian và không gian tạo ra khoảnh khắc thực tế của đời sống. Ví dụ, ngày 15 tháng 8 năm 2000, lúc 10 giờ 5 phút 8 giây và … thời gian đụng không gian, ngay lúc này, tức thì, là thực tế. Nếu hư cấu phá vỡ thời gian, không có thời gian, tự nhiên không gian sẽ chồng chất lên nhau.

Nghệ Thuật Hội Hoạ Đơn Sắc Trắng Đen của hoạ sĩ Trịnh Cung

21.06.2019
pic-5-tranh-_thumb.jpg

Không nghiêm ngặt như trong định nghĩa của Khoa Học, “Ánh sáng Đơn Sắc trong nghệ thuật hội hoạ” được định nghĩa rộng và sử dụng thoáng hơn là chỉ một màu. Các hoạ sĩ pha màu theo các sắc độ đậm hay nhạt trong một tông màu.

Buổi triển lãm vào cuối đời của hoạ sĩ Trịnh Cung

21.06.2019
Pic-2-DTL_thumb.jpg

Buổi nói chuyện về chủ đề và nội dung Tranh của Trịnh Cung được 5 diễn giả lần lượt lên bày tỏ cảm nghĩ và ý tưởng của mình. Nhà báo Đặng Phú Phong điều hợp chương trình đã điểm sơ về nội dung của cuốn sách “Trịnh Cung Treo Trên Giá Vẽ”. Tiểu sử, tính cách con người, sự nghiệp, tác phẩm cùng các thành công của ông được tóm gọn qua các giai đoạn sống khác nhau.

ngụ ngôn giữa đời thường: việt nam giữa canada; ta giữa tây; dân tộc giữa nhân loại (kỳ 2/3)

19.06.2019

Không dành cho những bạn đọc chuộng lối diễn tả mạnh bạo hành vi và cuồn cuộn từ vựng của Trần Vũ, hay cù cưa thổ ngữ tâm tình gái đất Mũi ở Nguyễn Ngọc Tư. Thật ra, văn chương McAmmond Nguyen Thi Tu kết hợp thuần thục 3 hình thức: văn nói kể chuyện một lèo “có sao nói vậy người ơi” ở cánh phụ nữ gia đình; văn viết tường thuật chi tiết, chính xác và khoa học của báo chí; và văn giảng chuẩn mực, bao quát, lý giải trong giới mô phạm. Chị làm chủ, thấm sâu các hình thức ngôn ngữ.

Trịnh Cung và Căn Cước Di Dân

17.06.2019
IMG-7748_thumb.jpg

Không phải ngẫu nhiên mà Trịnh Cung chọn hình thức thể hiện là hiện thực đơn sắc. Chúng ta vẫn dùng khái niệm trắng đen để ngụ ý về sự thật và phản nghĩa của sự thật. Loạt tranh này, ngoài tính truyện, còn mang tính tư liệu của giấy (trắng) và mực (đen). Như nhiếp ảnh thời sự hay báo chí, đây là công trình ghi chép, để giữ lại, để lưu trữ. Hiện thực đơn sắc, qua việc chuyển biên độ ánh sáng để tạo hiệu ứng sáng-tối còn gợi liên tưởng đến ký ức.

TRƯƠNG VŨ CON NGƯỜI SAU NỘI CHIẾN

13.06.2019

Thói quen phân biệt bạn thù thường chế ngự các thảo luận chính trị trong khi nền tảng cho những đối thoại đứng đắn là vừa thuyết phục vừa lắng nghe, tôn trọng sự khác biệt, tôn trọng nhân cách người đối thoại dù đó là người mà mình cho là kẻ thù. Sự thuyết phục nói đến ở đây là thuyết phục bằng lý luận vững chắc đi kèm với những thông tin chính xác có cơ sở để chứng minh. Sự lắng nghe bao gồm khả năng chấp nhận bị thuyết phục hay chấp nhận sai lầm. Tuy nhiên, những đức tính này có vẻ như thiếu vắng trong con người Việt nói chung

ngụ ngôn giữa đời thường: việt nam giữa canada; ta giữa tây; dân tộc giữa nhân loại (kỳ 1/3)

12.06.2019

Trong đầu bài có 2 điểm cần xác định trước, vì qua đó chúng ta dễ dàng vạch ra đường-thẳng-văn-chương truyện ngắn McAmmond Nguyen Thi Tu.

Một là từ “ngụ ngôn”. Dù xa dẫu gần, đó là hình thái thi pháp bao trùm nghệ thuật viết văn của tác giả. Ngay từ các dòng mở ở Lời nói đầu [[1]] cho tập truyện đầu tay của nữ văn sĩ, Giáo sư Larry J. Fisk đã sơ kết: “Những truyện đó, theo đánh giá khiêm nhường của tôi, đáng được coi là những truyện ngụ ngôn – không phải ở một thời điểm hay không gian xa xôi – mà là bài học cổ điển của thế kỷ 21”. Chúng tôi chịu liền! Và cũng xin được cẩn trọng khái quát cho toàn bộ sáng tác của nhà văn kể từ khi chị rời khỏi Việt Nam.

Trịnh Cung, Một kiện tướng trong hội họa

11.06.2019
Tc-tryptich_thumb.jpg

Trong giai đoạn đầu Trịnh Cung cho chúng ta thấy được những ưu tư, khắc khoải của một tâm hồn nghệ sĩ trước cuộc chiến tranh tàn khốc … Qua phần hai, sau hơn mười năm không vẽ được, ông lại có cơ hội cầm cọ trở lại, phần lớn là do chính sách cởi trói. Tuy nhiên, sự ghét bỏ một xã hội ô trọc, bất công vẫn còn đó bàng bạc trong tác phẩm của ông, dẫu rằng màu sắc có sáng hơn, hình thể có nhiều khoảng cách hơn.

ĐỌC “ĐÊM NGỦ Ở TỈNH” CỦA HOÀNG NGỌC BIÊN

7.06.2019
hoang-ngoc-bien-nguyen-dang-thuong_thumb.jpg

Truyện của Hoàng Ngọc Biên nghiêng hẳn về chi tiết chứ không về tình tiết, về giọng văn chứ không về câu chuyện, về không khí truyện chứ không về cấu trúc dựng truyện. Không có chuyện, nhưng nó có tâm tình, có bối cảnh xã hội, và đầy những ám ảnh.

Trải Nghiệm Học Thuật: Thơ (Tính) Lưỡng Cực

7.06.2019
Brain-in-bed-with-Dog_thumb.jpg

Thưởng ngoạn thơ Lưỡng Cực như hành trình du lịch. Cứ tưởng tượng bối cảnh, có hai ngọn núi ở hai đầu, chính giữa là đồng bằng hoặc thung lũng. Tác giả đưa độc giả lên đỉnh núi đầu tiên rồi leo xuống băng qua đồng lũng. Khi gần hết hành trình, leo lên đỉnh núi thứ hai, từ đó tụt xuống.

ĐÊM QUA BẮC VÀM CỐNG

6.06.2019
images-1_thumb.jpg

Trong Đêm Qua Bắc Vàm Cống, cũng như trong hầu hết thơ Tô Thùy Yên, nỗi buồn quấy động, cuốn hút, tuôn tràn, mênh mang. Nó xoáy vào chiều sâu của tâm thức. Nó chạm vào thân phận con người nhỏ nhoi trước không gian vô cùng, thời gian vô tận. Nó là những tra vấn chưa có lời đáp. Nó báo động bão tố, không phải chỉ với chính nhà thơ, mà cho cả quê hương đất nước. Tất cả đều bị cuốn phăng, chìm nổi

Y THƯ VÀ THƠ VĂN

4.06.2019
clip_image002_thumb.jpg

HĐN: Điều trước tiên, tôi xem là quan trọng, cần đón nghe anh thổ lộ: Vào thế kỷ trước anh là một sinh viên đi du học, biến cố 1975 xẩy ra, có thể ví von “qua cầu rút ván”. Tâm trạng của anh lúc đó ra sao? Một người con đi xa có mong được trở về quê mẹ đang biền biệt khuất vào bóng tối đau thương?

TYT: Tuổi thơ tôi không có nhiều ngày vui, lẽ đương nhiên, bởi thế hệ tôi lớn lên trong lửa đạn chiến tranh trên quê hương. Nhưng tôi may mắn nhờ sự hy sinh vô bờ bến của cha mẹ nên không đến nỗi bất hạnh. Khi biến cố 30/4/1975 xảy ra, tôi vẫn đang ngồi ghế lớp học tại một ngôi trường đại học xa tít mù

Mưa Ướt Vị Thành

3.06.2019
clip_image004_thumb.jpg

những câu chuyện theo kiểu câu chuyện trong lều của ông thượng sĩ già đó, đã giúp tôi rất nhiều để những ngày tháng nơi hải đảo bớt đi cái nhớ nhà, cái lo sợ, cái nhàm chán. Và, dù hễ mở miệng là thích nói về cái tuổi trẻ đã mất, nhưng chính vào thời gian đó, từ những câu chuyện văn chương đó, tôi thấy cái tuổi trẻ thật sự của mình bắt đầu bừng lên một sức sống mãnh liệt. Tôi nghĩ đến những ngày tháng tới, khi không còn chinh chiến, hay khi được trở về với đời sống thường dân, tôi sẽ sống khác, nhìn cuộc đời cách khác

Quyển sách trên hoang đảo – 3

31.05.2019
clip_image010.jpg

Tổng kết:
20 người viết tuy chưa là nhiều nhưng cũng cho một đúc kết ngắn: 9 truyện dài, 2 quyển kinh, 1 tập truyện ngắn, 1 thi tập, 1 truyền thuyết cổ tích, 1 nghiên cứu, 1 nhật ký, 1 từ điển, với 1 không đem gì hết và 2 có thể sẽ mang nhưng không tiết lộ bí mật. Hầu hết là sách xưa, trừ sách của Jiddu Krishnamurti (1993), Milan Kundera (1988), và công trình biên soạn của BS. Nguyễn Hy Vọng (từ 1981-2012). Nếu Nguyễn Thị Hoàng và Hồ Xuân Hương là hai nữ tác giả Việt duy nhất, thì còn lại là sách ngoại quốc. Giống thăm dò dành cho 100 nhà văn Pháp, tiểu thuyết vẫn là thể loại ngự trị.

Đinh Linh: Bảy Bài Thơ Nước Trong

27.05.2019
Cat-meat-dishes-Krong-Buk_thumb.jpg

Người Mỹ gọi phòng khách là “living room,” / Có nghĩa là “phòng sống,” nhưng người Việt thì dùng / Phòng khách là nơi để bàn thờ, nên phòng sống / Trở thành nửa sống, nửa chết, vì người chết / Luôn có mặt với những người tương đối còn sống.

Điềm

27.05.2019
tothuyyen-by-nguyen-trong-khoi_thumb.jpg

Bàng hoàng khi hay tin thi sĩ bỏ cuộc chơi, tôi giật mình nhớ lại câu nói đùa của anh Võ Đình: Thi sĩ là những kẻ tiên tri. Rà soát lại hai đoạn mới viết cho Tô Thuỳ Yên, thấy có nhiều chữ, câu làm mình muốn rụng rời. Nào là thiếu máu, tòa vô cảm, vi lô tận, nợ vô thường, tiếng cuời ngắn, âm tàn lửa, nhà chung, hoe đỏ v.v

Thơ Tô Thùy Yên: chênh vênh siêu hình/hiện thực

24.05.2019
TTY-blue-by-inh-Cuong.jpg

Ðề tài thời gian có lẽ là đề tài lớn nhất và bao trùm nhất trong cõi thơ của ông, được triển khai rộng rãi trong nhiều bài thơ khác nhau. Bài thơ đầu tiên “Cánh đồng con ngựa chuyến tàu” là một diễn tả sống động về tính bất trắc của thời gian và sự bất lực của con người.

TÔ THÙY YÊN

24.05.2019

Có những thi sĩ của chỉ một bài thơ, hay “thi sĩ của những bài thơ hắn đã làm”[1], thậm chí có thể có thi sĩ của cả một dân tộc (Nguyễn Du, chẳng hạn), cho dù cả hai trường hợp này không nhiều (…) Nhưng thi sĩ của một thời đại thì hiếm, rất hiếm; nghĩa là người, với thơ của mình, đã trở thành biểu tượng, người phát ngôn của chính thời đại mình. Tô Thùy Yên chính là một trường hợp hiếm hoi đó.

Les Murray – Nhà thơ Xứ Bunyah

22.05.2019
Les-Murray_thumb.jpg

Người mà thi giới vẫn thân mật gọi là Nhà thơ Xứ Bunyah (the Bard of Bunyah) vừa ra đi; ông để lại, đã rõ ràng, một di sản lớn cho xứ sở Úc, cho truyền thống thơ thế giới …. Bunyah lớn rộng ra cũng là tất cả mọi miền quê của tiếng nói, của chữ lời, và thơ ca – sự tinh lọc ấy! – như ông suốt đời thơ của mình hẳn đã một mực tín cậy.

Làm thế nào để ăn một bài thơ / How To Eat A Poem


♦ Chuyển ngữ:
22.05.2019
Cezanne-fruits-painting_thumb.jpg

Cắn đi. / Dùng những ngón tay cầm nó lên và liếm nước ngọt có /
thể chảy xuống cằm bạn. / Nó đã chín và ăn ngay bây giờ được rồi, chỉ còn chờ bạn thôi.
Bite in. / Pick it up with your fingers and lick the juice that
may run down your chin. / It is ready and ripe now, whenever you are.

Quyển sách trên hoang đảo – 2

21.05.2019
clip_image012_thumb.jpg

Trần Vũ phỏng vấn Vũ Thị Thanh Mai, Lê Thị Thấm Vân, Đặng Thơ Thơ, Thận Nhiên, Trịnh Cung, Bùi Vĩ nh Phúc:
Nếu bị lưu đày ra hoang đảo, và chỉ được đem theo một quyển sách duy nhất, không cho phép đem sách của chính mình và bất kỳ thể loại, ngôn ngữ, kẻ đi đày sẽ đem theo quyển sách nào? Vì sao?

Nguyễn Đình Toàn và đêm nhạc sau cuộc chiến

17.05.2019
Pic-6-audience_thumb.jpg

Tôi thấy những bài hát Nguyễn Đình Toàn viết sau biến cố tháng tư năm 1975 được trình diễn lần này đã lột tả được nỗi lòng của một người cầm viết từng bị tù đày vì chính ngòi viết của mình. Suốt đêm nhạc, NĐT hầu như không nói gì, không trả lời báo chí phỏng vấn, không lên sân khấu, mà chỉ lẳng lặng say sưa ngồi nghe các ca sĩ hát nhạc của mình.

Nguyễn Xuân Thiệp: thơ như nỗi trăn trở nhân sinh

15.05.2019
thieu-nu-trong-thanh-noi-1984.jpg

Từ những võng, áo, tường, ngói, hiên, bờ mía, bếp lửa, ghế xích đu… cho đến những sói, vịt trời, quạ, cua, nhái, thỏ, cọp, dế, gà, ngựa …. Người và cây cỏ, sự vật tan vào nhau, quấn quýt nhau, soi chiếu nhau. Chúng vui, buồn theo số phận anh, là thành phần của hiện sinh anh.

Quyển sách trên hoang đảo – 1

13.05.2019
clip_image020.jpg

Đến lúc chúng ta cũng cần một “lối đi riêng, vào tủ sách thân mật kín đáo của các nhà văn.”

Nếu bị lưu đày ra hoang đảo, và chỉ được đem theo một quyển sách duy nhất, không cho phép đem sách của chính mình và bất kỳ thể loại, ngôn ngữ, kẻ đi đày sẽ đem theo quyển sách nào? Vì sao?
Trả lời của Đỗ Hoàng Diệu, Ý Nhi, Ban Mai, Phạm Thị Hoài, Đỗ Hoàng Diệu, Ngô Nguyên Dũng, Trương Vũ, Hoàng Hưng, Trịnh Y Thư

Đọc và Dịch “Dance Me To the End of Love” / ”Dìu Nhau Cho Đến Tận Cùng Sắt Son” của Leonard Cohen

9.05.2019
Dance-I-Matisse-1909_thumb.jpg

Tôi đã chọn động từ “dìu” như một ý tưởng gần nhất với sự hỗ trợ, che chở, trong một tình yêu/hôn nhân bền bỉ và tương đồng …. Khái niệm sắt son của Cohen là một khái niệm tương đối dựa trên Thiền học: tình yêu có thể dài lâu như tuổi thọ của đôi tình nhân, nhưng cũng có thể chỉ bằng một sát na, hay độ thời gian của một bài hát, một bản khiêu vũ.

Trải Nghiệm Học Thuật: Thơ (Tính) Củ Hành

8.05.2019
onion-skin-poetry.jpg

Hầu hết những bài thơ hay trên thế giới từ giữa thế kỷ 20 là những bài thơ trong dạng củ hành. Nhiều lớp vỏ bao chặt, vây kín những gì bí ẩn ở trong lõi …. Nghệ thuật thơ gọi là “Lợp Tứ”: nhà thơ tạo bài thơ có nhiều lớp tứ bao bọc hoặc liên hệ với nhau để diễn đạt ý nghĩa.

Thi Ca Như Cơm Ăn, Bánh Mì: Một Phản Biện về Bàn Tròn Thi Ca

1.05.2019
BREAD-POETRY_thumb.jpg

Thơ đúng nghĩa luôn luôn sống động, như cơm ăn, bánh mì, hơi thở, hộ chiếu hữu cơ của tình cảm và tư tưởng. Hãy thảo luận về thơ như ta kể chuyện về một cá nhân, một người bạn thân, thay vì một tổng thể, hay hình ảnh lập lòe nhưng vô cảm của Time Square ngoài cửa sổ xe buýt..

@2006-2019 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Scroll Up
Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)