| từ một góc california – gìn giữ tấm dư đồ như nâng niu áo trận (kỳ 2)Tạp Chí Da Màu - Văn chương không biên giới | Thúc đẩy sự cảm thông và chấp nhận những dị biệt bắt nguồn từ văn hóa, ngôn ngữ, phái tính, màu da, tín ngưỡng, và chính kiến qua các hình thái văn học nghệ thuật ♦ Promoting the awareness and acceptance of cultural, language, gender, religious and political differences through literary and artistic expressions

Trang chính » Bàn Tròn: Chiến Tranh Việt nam, Biên Khảo, Nghiên Cứu, Nhận Định, Tư Liệu, Văn Học Miền Nam Việt Nam 1954-1975

từ một góc california – gìn giữ tấm dư đồ như nâng niu áo trận (kỳ 2)

Nguyễn Tà Cúc ♦ 0 bình luận ♦ 19.09.2023

Biểu tình chống tham nhũng ở đường Trương Minh Ký, gần nhà thờ Tân Sa Châu do linh mục Trần Hữu Thanh tổ chức.
”Cảnh sát và binh sĩ ngăn chận một cuộc biểu tình ở Sài Gòn, vào ngày 31 tháng 10 năm 1974, chống lại chế độ của Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu. Cuộc biểu tình này đã bắt đầu như một cuộc rước đuốc đơn giản để chống tham nhũng.”
(Nguồn: API/Huỳnh Công Út (Nick Út)

2.1.2 Đệ tứ quyền trong một quốc gia tham chiến

Nhật báo Sóng Thần và Phong trào Nhân dân chống Tham nhũng- “Xử dụng nhật báo Sóng Thần cơ quan ngôn luận chính thức của nhóm, thể hiện đấu tranh công khai của nhóm, tiếp sức với các Phong trào Tự do Hòa giải…”

Lý do nhật báo Sóng Thần bị chính phủ truy tố (“Phỉ báng và mạ lỵ Tổng Thống Việt Nam Cộng Hòa Nguyễn Văn Thiệu”) kéo theo phản ứng của Sóng Thần với cuộc tự đốt báo, cuộc “tiếp tân từ tạ” (sic) của Sóng Thần tại trụ sở Trung Tâm Văn Bút Việt Nam trước ngày ra tòa rồi lan sang Ngày Ký giả đi ăn mày, các cuộc biểu tình có sự tham dự của một số giáo dân Công giáo ủng hộ Linh mục Trần Hữu Thanh, Hội Phụ Nữ Đòi Quyền sống (Luật sư Ngô Bá Thành), ni sư Huỳnh Liên và đệ tử, Linh mục Thanh Lãng … võ trang với Trung Tâm Văn bút Việt Nam (Trung Tâm VBVN) cùng nhân danh Văn Bút Quốc Tế (VBQT), các hiệp hội báo chí, bảo vệ nhân quyền như “Ủy ban Vận động Cải thiện Chế độ Lao tù miền Nam Việt Nam” với Linh mục Chân Tín vv. Bên cạnh đó, còn các khối đối lập trong Thượng và Hạ Nghị viện. Diễn tiến của các sự kiện và danh tính của các tổ chức tham dự đã được tường thuật trong Sóng Thần Vụ Án Lịch Sử 31 10 74 Ngày báo chí và công lý thọ nạn, 1 cuốn sách tuy sơ sài và không dầy lắm (160 trang), nhưng đăng lại nhiều bản tin kèm hình ảnh trước và trong khi ra Tòa.

Sóng Thần Vụ Án Lịch Sử 31 10 74 Ngày báo chí và công lý thọ nạn (Sóng Thần Vụ Án) tổng hợp nhiều tin tức đã đăng trên nhiều số báo Sóng Thần kể cả số ra ngày 31, tháng 10. 1974 nên độc giả có thể kiểm chứng qua các link/đường nối trên mạng Internet trong phần chú thích. Trường hợp Sóng Thần cũng là một thí dụ toàn hảo cho tôi suy ngẫm về một khía cạnh trong cuộc chiến vì may mắn thu thập được tương đối nhiều tài liệu. Tài liệu thứ nhất là cuốn sách thượng dẫn (3), tài liệu thứ hai là chứng cớ từ 2 bài viết cộng thêm 1 bài trả lời phỏng vấn của Chủ nhiệm/nhà văn Trùng Dương liên quan đến Sóng Thần và Chu Tử sau 1975 (4), tài liệu thứ ba là nhiều số Chính Luận, Tiền Tuyến, Sóng Thần và Hòa Bình đăng trên mạng Quán Ven Đường– Kho Sách Xưa thuộc Chủ Quán Huỳnh Chiếu Đẳng–được ông Võ Phi Hùng, cựu học sinh Petrus Ký 1966-1974, khổ công thực hiện và cung cấp (5). Sau chót, tài liệu thứ tư là cuốn bi ký Tù Binh và Hòa Bình do Hiện Đại xuất bản lần thứ nhất tại Sài gòn vào năm 1974 của nhà văn kiêm ký giả chiến trường Đại Úy Nhẩy Dù Phan Nhật Nam.

Thoạt đầu, hình ảnh cảnh sát và cảnh sát dã chiến giằng co với người biểu tình (đa số thanh niên), rồi tên tuổi của vô số hội đoàn cùng nhiều danh tính nổi tiếng từ văn nghệ tới tôn giáo trong danh sách ủng hộ, rồi xuống đường, rồi đốt đuốc, rồi “Ngày Ký giả đi ăn mày”, rồi toán luật sư biện hộ cùng tiểu sử luật sư kỳ cựu đăng kín 9 trang, rồi tuyên cáo, rồi tường thuật, rồi có tin Tổng Trưởng Bộ Dân Vận và Chiêu Hồi Hoàng Đức Nhã muốn ám sát ký giả của Sóng Thần, đặc biệt Tổng thư ký Uyên Thao càng gây cho tôi ấn tượng mạnh mẽ lúc đọc lần đầu:

[…] và có tin cho biết một số ký giả của Sóng Thần sẽ bị triệt hạ. Cuộc canh chừng kéo dài qua ngày 24-9, trong khi các tin tức cho biết thêm chi tiết TT/DVCH Hoàng Đức Nhã đã bỏ nửa triệu bạc đãi ăn 1 nhóm giết mướn để thuê hành động […] Hơi thở của Sóng Thần và mạng sống của Tổng thư ký Uyên Thao đang như chỉ mành treo chuông .… [Trang 78, Sóng Thần Vụ Án- https://thichdocsu.com/vu-an-lich-su-31-10-74-ngay-bao-chi-va-cong-ly-tho-nan/] (6)

Tuy nhiên, đến lần thứ hai, nhiều danh tính nổi tiếng chống chính phủ hay thuộc thành phần “thứ ba” như Ni Cô Huỳnh Liên, luật sư Ngô Bá Thành, dân biểu Lý Quí Chung, dân biểu Hồ Ngọc Nhuận, danh tính một vài đoàn thể tham dự và nhất là tự nhận “cuộc đấu tranh cho TRONG SẠCH-TỰ DO-HÒA BÌNH-THỐNG NHẤT” trong “Lời tuyên bố của nhật báo ST về ngày ra tòa 31-10-1974” (trang 105, Sóng Thần Vụ Án) khiến tôi khựng lại. “Thống nhất” và “hòa bình”? Với ai? Khi Đảng Cộng Sản đang dốc toàn lực xuống dứt điểm VNCH? Thật ra, hoạt động dẫn tới vụ án ngày 31 tháng 10.1974 đã chính thức bắt đầu từ trước. Ngày 17.9.1974, tuy Chủ nhiệm vẫn là Trùng Dương (Nguyễn Thị Thái), Nhóm Nhân Chủ gồm Nguyễn Liệu, Lý Đại Nguyên, Hà Thế Ruyệt, Uyên Thao ra mặt chính thức lãnh đạo tờ Sóng Thần.

* Nhóm Nhân Chủ điều hành cuộc tranh đấu bằng nhật báo Sóng Thần

Bản “tuyên bố” dưới đây đọc như một tuyên ngôn chính trị:

Ngày 16/9 Nhóm Nhân Chủ chính thức tuyên bố từ bỏ vai trò sáng lập thuần túy để thực sự đảm lãnh vai trò chủ biên đối với nhật báo Sóng Thần hầu đẩy mạnh cuộc đấu tranh đòi tự do tới thành công. Bản tuyên bố mang chữ ký của 5 Đại Diện Nguyễn Liệu-Lý Đại Nguyên-Hà Thế Ruyệt-Uyên Thao-Phạm Văn Lương được phổ biến đồng loạt trên các báo VN ra ngày 17/9/74.”[Sóng Thần Vụ Án, trang 64 – https://thichdocsu.com/vu-an-lich-su-31-10-74-ngay-bao-chi-va-cong-ly-tho-nan/]

Bản tuyên bố đó được đăng nguyên văn trên Sóng Thần ngày 17.9.1974 tuy không có Phạm Văn Lương:

Lấy “nhật báo Sóng Thần” làm tiếng nói vận động chính thức. NHÓM NHÂN CHỦ XÁC ĐỊNH 3 MỤC TIÊU ĐẤU TRANH:

-CHỐNG BÓP NGHẸT TỰ DO

-CHỐNG CẢN TRỞ HÒA BÌNH

-CHỐNG THAM NHŨNG THỐI NÁT

Nhận định rằng Cuộc đấu tranh âm ỉ trong lòng toàn Dân Việt Nam chống ĐỘC TÀI “HIẾU CHIẾN THAM NHŨNG nay đã tới lúc bùng khởi khắp mặt.

Nhận định rằng: Phong trào đấu tranh Tự do Báo chí và Xuất bản của những người cầm bút và những người Yêu Tự do. Các lực lượng Hòa giải Dân tộc của những người và những đoàn thể yêu Hòa Bình. Các phong trào chống Tham nhũng muốn trong sạch hóa Miền Nam đã đáp ứng đúng khát vọng của Dân chúng Việt nam và cũng là chủ trương thường xuyên của Nhóm Nhân Chủ.

Quyết định: Kể từ giờ phút này Nhóm Nhân Chủ sẽ trực diện đấu tranh:

-CHỐNG CƯỚP BÓC TỰ DO CỦA TOÀN DÂN

-CHỐNG CẢN TRỞ HÒA BÌNH CỦA DÂN TỘC

-CHỐNG THAM NHỮNG UNG THỐI MIỀN NAM

Quyết định: Xử dụng nhật báo Sóng Thần cơ quan ngôn luận chính thức của nhóm, thể hiện cuộc đấu tranh công khai của nhóm, tiếp sức với các Phong trào Tự do Hòa giải và chống Tham nhũng, nhằm đánh gục ĐỘC TÀI HIẾU CHIẾN THAM NHŨNG xây dựng một MIỀN NAM TỰ DO HÒA BÌNH TRONG SẠCH

Saigon ngày 16 tháng 9 năm 1974

Đại diện NGUYỄN LIỆU-LÝ ĐẠI NGUYÊN-UYÊN THAO-HÀ THẾ RUYỆT

[Sóng Thần, ngày 17.9.1974 * Chữ in đậm từ nguyên bản- http://ndclnh-mytho-usa.org/KhoSachCu/Song%20Than%20Nhat%20Bao/SongThan_0976%2017SEP1974.pdf ]

Theo đó, Sóng Thần đã biến thành “cơ quan ngôn luận chính thức” của Nhóm Nhân Chủ.

Ngày 19.9, Sóng Thần dành một phần trang nhất cho các tin lớn in chữ đậm:

-PG_CG BẮT TAY DỨT ĐIỂM

LM THANH CÙNG BTM BAY VỀ SG YÊU CẦU TT THIỆU DỨT KHOÁT

(…) Hãng Thông Tấn AP loan tin Dân Biểu Trần Văn Tuyên khẳng định tiếp tục tiến hành việc khởi tố TT

ĐỆ TRÌNH QH NỘI 2 TUẦN TỚI QUYẾT NGHỊ LUẬN TỘI TT THIỆU

[Sóng Thần, trang nhất, Số 978 ngày 19.9.1974 – http://ndclnh-mytho-usa.org/KhoSachCu/Song%20Than%20Nhat%20Bao/SongThan_0978%2019SEP1974.pdf ]

Cùng trang nhất, Sóng Thần giới thiệu và đăng bài của giáo sư Nguyễn Liệu, một thành viên của nhóm Nhân Chủ, đề nghị Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu từ chức:

-MỘT GIẢI PHÁP TỐT ĐẸP DÀNH CHO TT THIỆU ĐỂ BẢO VỆ CHẾ ĐỘ TỰ DO DUY TRÌ UY TÍN LÃNH ĐẠO SẼ PHẢI NHƯ THẾ NÀO.

GS NGUYỄN LIỆU

-[…]ST mong mỏi ý kiến của GS Nguyễn Liệu là ý kiến của Sóng Thần, trong trường hợp cần hay tỏ thái độ trước các biến cố hiện nay và nhất là trong trường hợp T.T Thiệu không chứng minh được 6 điểm trong cáo trạng của PTNDCTN là sai lầm (…) Do đó, theo tôi, đường lối tốt nhất đối với Tổng thống hiện nay là một sự từ chức trong danh dự (…)Tôi nghĩ rằng khi tổng thống lui về nhường lại cho lớp người kiến tạo hòa bình thì nhất định xã hội sẽ ổn định, ngừng cảnh chém giết và CS không thể nào thôn tính được Miền Nam…” [GS Nguyễn Liệu, “Một giải pháp tốt đẹp dành cho TT Thiệu…”, Nhật báo Sóng Thần, , ngày 19.9.1974, trang nhất (1) và 2- http://ndclnh-mytho-usa.org/KhoSachCu/Song%20Than%20Nhat%20Bao/SongThan_0978%2019SEP1974.pdf ]

Sóng Thần được dân biểu Lý Quí Chung tán đồng:

“[…] Dân biểu Lý Quí Chung tuyên bố ‘(….) Báo Sóng Thần bị tịch thu vì dám đặt vấn đề hợp tình hợp lý, vấn đề mà đa số nhân dân mong đợi, đó là TT Thiệu hãy từ chức’ “…[Sóng Thần Vụ Án Lịch Sử, trang 67]

Đó là về Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu, còn Lý Quí Chung nghĩ sao về Cộng sản hay Cộng hòa? Ông đã viết như sau:

[…]Một nền hòa bình thực sự cho Việt Nam chỉ có thể đạt được bởi đa số dân Việt, và không bởi bất cứ phe nào đang nã súng, chính các phe này đã gây ra chết chóc và thù hận…Sài gòn, ngày 10 tháng 6, 1970” [Lý Quí Chung, Between Two Fires-The Unheard Voices of Vietnam/Giữa hai lằn đạn: Tiếng nói thầm lặng của Việt Nam, “Peace for those Vietnamese Living between two Fires”/Hòa bình cho những người Việt nào đang sống giữa hai lằn đạn”, Tựa, trang xi-xii, Nhà xuất bản Preager, 1970. Hoa Kỳ] (7)

Ngày 21.9.1974, nhật báo Sóng Thần, và hai nhật báo nữa, đăng Bản Cáo Trạng số 1 do Linh Mục Trần Hữu Thanh, người khởi xướng Phong Trào Nhân dân chống Tham nhũng, soạn thảo nhắm tố cáo viên chức chính phủ, có nhắc tới Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu. Sau đó, Chủ nhiệm Trùng Dương bị truy tố ra Tòa Thượng Thẩm về tội “Phỉ báng và mạ lỵ Tổng Thống Việt Nam Cộng Hòa Nguyễn Văn Thiệu”. Ngày xử là ngày 31.10.1974. Sóng Thần bắt đầu một cuộc vận động quy mô có lớp lang để chống đỡ. Lý do của sự chống đỡ không chỉ với tội danh “mạ lỵ” một tổng thống, mà cuộc vận động này lôi cuốn nhiều người cùng tham dự hầu chống lại sự lạm quyền của Hành Pháp dẫn đến vi phạm quyền tự do tư tưởng, in ấn và xuất bản. Tuy thế, theo tôi, cuộc vận động, thậm chí bằng cả luật pháp hiện hành của VNCH, nhắm thay đổi lập tức chính phủ VNCH một cách rất ồn ào bằng cách kết tội từ Tổng Thống trở đi, cùng tiểu sử một số nhân vật tham gia cuộc vận động này, đã cho phép tôi nghi ngờ, không phải thiện chí, mà giới hạn của sự đòi hỏi cùng hậu ý của một số nhân vật tham dự; đồng thời mối nguy làm rạn nứt một quốc gia đang bị tấn công trong tình trạng nguy cấp vì thiếu võ khí.

ự

“Tướng Nguyễn Cao Kỳ trong cuộc họp báo ngày 27 tháng 3, 1975, trong lúc Linh mục Trần Hữu Thanh, nhà hoạt động của phong trào chống tham nhũng, đang quẹt lửa hút thuốc. Họ tuyên bố sự thành lập của một ủy ban bao gồm những thành phần đối lập đứng ra yêu cầu Tổng thống Thiệu phải từ chức, trong lúc đó thì các lực lượng Cộng sản vẫn tiếp tục chiến thuật tấn công vào bờ biển miền Trung.”
(AP Wire, 1975)

Linh Mục Thanh Lãng, Văn Bút Quốc Tế, hội viên/Chủ nhiệm Trùng Dương và cơ hội trình diện quốc tế

Một trong những bức ảnh trong Sóng Thần Vụ Án Lịch Sử 31 10 74 khiến tôi chú ý có sự hiện diện của 4 người chủ biên nhật báo Sóng Thần (trang 33, Vụ Án Sóng Thần). Tổng Thư Ký Uyên Thao, chủ nhiệm Trùng Dương, nhà báo Lý Đại Nguyên và nhà báo/nghị viên/phụ tá chủ nhiệm Hà Thế Ruyệt xuất hiện trong “buổi/cuộc tiếp tân” (sic) do Nhóm Sóng Thần tổ chức vào 4 giờ chiều ngày 30 tháng 10. 1974 tức là 1 ngày trước khi hầu tòa (ngày 31 tháng 10. 1974) tại Trụ Sở Trung Tâm Văn Bút Việt Nam (Trung Tâm VBVN). Linh mục Thanh Lãng, Chủ tịch Trung Tâm, hỗ trợ công khai cho hoạt động của Sóng Thần. Vừa là một học giả uyên thâm, vừa là một giáo sư nổi tiếng của Đại Học Văn Khoa, vừa là người làm báo (dù là báo nghiên cứu), vừa là một trí thức dấn thân thường được phỏng vấn vì quan niệm cấp tiến, ông góp một tiếng nói đáng kể với dư luận tại Sài gòn và thế giới. Thế nên, quyền tự do phát biểu qua sự quyết định của Chủ tịch một Trung Tâm như ông, sẽ giúp cuộc tranh đấu có một điểm chung với Văn Bút Việt Nam rồi Văn Bút Quốc Tế.

Linh mục Thanh Lãng

Tại sao Sóng Thần lại có thể mở cuộc họp báo tại Trung Tâm VBVN? Thanh Lãng, Chủ tịch, lấy cớ Trùng Dương — Chủ nhiệm một nhật báo nhưng kiêm hội viên Văn Bút– đã cho phép nhóm này sử dụng trụ sở của hội. Chính phủ VNCH, ngoài việc cung cấp phương tiện và tài chánh cho những buổi diễn thuyết và cho 2 hội viên tham dự Đại Hội Đồng Văn Bút Quốc Tế thường niên, còn cung cấp và tài trợ cho một trụ sở khang trang, nằm ngay giữa một trong những nơi đẹp nhất Sài gòn, cộng chi phí hoạt động kèm trả lương cho một nhân viên thường xuyên và gia đình được cư trú ngay tại trụ sở. Nhà Văn Nhật Tiến, Phó Chủ tịch, đã làm chứng như sau:

[…]Qua đầu thập niên 70, nhờ sự vận động tài trợ do Chủ tịch Thanh Lãng thực hiện (trước thì do Asia Foundation, sau thì Ngân sách Quốc Gia VNCH tài trợ) mà Văn Bút có cơ hội dời trụ sở về số 107 đường Đoàn thị Điểm Sài Gòn. Đây là một căn biệt thự rất đẹp, nằm ở ngay mặt tiền của một con đường cũng rất đẹp gần vườn hoa Tao Đàn, Sài Gòn. Biệt thự này có một sân rộng, tráng xi-măng, có thể làm chỗ đậu cho khoảng gần 20 xe hơi cùng một lúc. Đây là một tòa nhà có 2 tầng lầu rộng rãi. Tầng dưới chia làm hai: một phần vẫn để cho gia đình ông thư ký Nguyễn văn Hinh trú ngụ (lúc này ông Hinh đã có thêm dâu rể, con cháu) và phần còn lại dùng làm văn phòng của Văn Bút, có tủ sách, có bàn làm việc và có chỗ để cả máy in ronéo cùng các ngăn chứa tài liệu. Tầng trên thênh thang, để trống thông suốt, có thể dùng làm Hội trường với khoảng trên 100 ghế ngồi và bục sân khấu. Ban Thường Vụ Văn Bút thường họp hằng tuần vào mỗi tối thứ Tư trên một cái bàn dài kê ở chính giữa (thông thường, các ghế sắt kê trong Hội trường đã được gom gọn lại, chỉ khi có những buổi thuyết trình, hội thảo thì mới được bầy ra). Phía ngoài của tầng trên là một hàng hiên cũng rất rộng rãi. Chủ tịch Thanh Lãng cũng đã có sáng kiến sử dụng hàng hiên này làm chỗ cho anh chị em văn nghệ sĩ lui tới (bất kể ngày nào) ngồi uống cà phê miễn phí và nói chuyện văn nghệ riêng tư. Chính Chủ tịch Thanh Lãng đã cho đặt mua 20 bàn nhỏ và 100 ghế xếp lùn cùng rất nhiều ly tách, phin cà phê, phích nước nóng để thực hiện cái Câu Lạc Bộ bỏ túi này…[Nhật Tiến, Từ nhóm Bút Việt đến Trung Tâm Văn bút Việt Nam, trang 99-100, Huyền Trân xuất bản, 2016]

Mở màn, hành động của cả Thanh Lãng lẫn Sóng Thần khi sử dụng trụ sở của Trung Tâm vào việc phản đối chính phủ VNCH đã cho thấy chính thể này tự do như thế nào. Thanh Lãng phát biểu tiến hành buổi chiều hôm gió cuốn có tiệc tùng tạ từ. Một trong những áp lực với chính quyền mà tôi nói tới là nhiều bản nhận định của Thanh Lãng nhân danh Trung Tâm VBVN hay tuyên bố về trách nhiệm liên đới của hội viên Việt Nam cũng như Quốc Tế. Những bản nhận định hay tuyên bố thượng dẫn được coi như ủng hộ vô điều kiện vì hội viên/chủ nhiệm Trùng Dương gia nhập Trung Tâm VBVN vốn trực thuộc VBQT. Tuy nhiên, kiểu tam đoạn luận như văn hữu hội viên có sự hậu thuẫn của Văn Bút Quốc tế nên có…đốt nhà người khác, VBQT cũng yểm trợ hết mình, chắc chắn phải xét lại. Trước hết, hãy trích dẫn vài thí dụ:

[…]Bản cáo trạng là 1 điều có thật. Chủ nhiệm Sóng Thần là hội viên văn bút đã từng tuyên thệ “chỉ viết và nói sự thật” thì hành động đăng toàn văn bản cáo giác đó phải coi là một hành vị phục vụ sự thật. 8.500 hội viên văn bút của 95 quốc gia trên thế giới sẵn sàng đứng sau lưng nhật báo Sóng Thần để đòi được nói sự thật. Toàn thể các Chi hội văn bút của 95 quốc gia đã được thông báo và sẵn sàng theo dõi kết quả vụ án để thẩm định xem miền Nam Việt Nam có còn tự do dân chủ hay không?[Thanh Lãng, Sóng Thần Vụ Án, trang 19, https://thichdocsu.com/vu-an-lich-su-31-10-74-ngay-bao-chi-va-cong-ly-tho-nan/]

– […] 3) Nhà văn Trùng Dương Nguyễn t (sic) Thái ngoài tư cách chủ nhiệm báo ST còn là hội viên của TT Văn Bút VN trong tổ chức Văn Bút Quốc Tế. Do đó toàn thể các hội viên Văn Bút VN cũng như các hội viên Văn Bút trên thế giới đều phải có trách nhiệm tinh thần liên đới đối với nhật báo ST trong phiên tòa ngày 31-10-1974 mà trong đó văn hữu hội viên Trùng Dương Nguyễn t Thái đã bị xét xử vì lý do cầm bút….”[Chủ tịch TTVB/VN, Làm tại Saigon ngày 28/10/1974, Chủ tịch TTVB/VN THANH LÃNG”, Sóng Thần Vụ Án, trang 99, https://thichdocsu.com/vu-an-lich-su-31-10-74-ngay-bao-chi-va-cong-ly-tho-nan/]

Cuộc họp báo tiến hành với quan khách đông đảo và ký giả trong ngoài nước chụp ảnh quay phim, có lẽ đúng như dự tính của Thanh Lãng và Nhóm Nhân Chủ:

[…] Ký giả phóng viên trong và ngoài nước đông đúc máy ảnh máy quay phim lóe lên từng loạt ánh sáng (…)Trùng Dương yên lặng như hòn Vọng Phu, không nói, chỉ nhìn Uyên Thao, Tổng thư ký, nói, nói rất ngắn nói lời TẠ TỪ, lời TẠ TỪ buồn Vô Biên, nhưng KIÊU HÙNG vô hạn, BUỒN và HÙNG NHƯ lời TẠ TỪ mà Nguyễn Trãi nói với cha Nguyễn Phi Khanh cách đây 574 năm. Sau lời TẠ TỪ buồn man mác, gây xúc động vô cùng của Sóng Thần (…) Hiện diện trong buổi TIỄN BIỆT hào hùng như buổi TIỄN BIỆT của KINH KHA, có đầy đủ ĐẠI DIỆN và ĐỦ MỌI GIỚI (…) -Hội Văn Bút đoan quyết với Hội Viên Trùng Dương rằng: chiếu Hiến Chương Văn Bút Quốc tế là phải Bảo Vệ Tự Do Báo Chí, Tự Do Loan Tin, 9.000 Hội Viên Văn Bút Quốc tế của 100 quốc gia trên khắp Thế giới phải CHỊU TRÁCH NHIỆM về việc làm của Hội viên Trùng Dương, và phải liên đới với Sóng Thần…”[Thanh Lãng, “Mọi giới đòi đi tù thay Sóng Thần”, Sóng Thần Vụ Án Lịch Sử 31 10 74, trang 109-110 – https://thichdocsu.com/vu-an-lich-su-31-10-74-ngay-bao-chi-va-cong-ly-tho-nan/ *Chữ viết hoa là của Thanh Lãng]

Tôi không được chứng kiến cảnh Nguyễn Trãi TẠ TỪ thân phụ Nguyễn Phi Khanh nên không dám …phản bác về cuộc TIỄN BIỆT hào hùng hay không này. Tôi lại càng không được may mắn tham dự buổi tối lịch sử đó nên không thể xác nhận hay phủ nhận ai Nguyễn Phi Khanh, ai Nguyễn Trãi, ai Hòn Vọng Phu, ai Kinh Kha, ai buồn Vô Biên, ai KIÊU HÙNG vô hạn. Tôi chỉ có thể nhận xét theo lời tường thuật của ông. Những nhận xét đó có thể bị xem như loại kiến thức của một thứ Monday-morning quaterback/Tiền vệ sáng mắt vào sáng thứ hai sau trận đấu ngày chủ nhật, nghĩa là những xét đoán xem ra rất thông minh vào ngày thứ hai nhưng không thông minh chút nào vì căn cứ trên trận football đã xẩy ra từ Chủ nhật trước đó. Bởi thế, tôi sẽ nhận xét trên vài sự kiện đã xẩy ra cùng thời để tránh trở thành nàng Tiền vệ-sáng thứ hai.

Trước hết, Thanh Lãng không hề đưa chứng cớ nào nhắm chứng minh nội dung Bản cáo trạng chứa sự thật. Quyền tự do phát biểu sẽ không được tôn trọng nếu nội dung lời phát biểu không được kiểm chứng. Kế đó, ông quả quyết “hội viên Trùng Dương Nguyễn T (sic) Thái đã bị xét xử vì lý do cầm bút” nhắm lấy lý do này cam đoan có sự hỗ trợ của VBQT, là không đúng. Bà bị “xét xử” vì can “tội Phỉ báng và mạ lỵ Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu” qua danh nghĩa chủ nhiệm tờ Sóng Thần. Trước đó, bà còn bị truy tố vì đăng một bài báo về Phó Tổng Thống Trần Văn Hương do chính bà xác nhận trong mục “Tôi ra tòa, Bài 1-TRĂM NĂM BIA ĐÁ THÌ MÒN”” trên Sóng Thần, trang nhất, ngày 25. tháng 10.1974. Sau nữa, theo kinh nghiệm của tôi, Văn Bút Quốc Tế chỉ là một hội nhà văn. Họ không thể chịu trách nhiệm, nhất là trách nhiệm pháp lý, cho hội viên. Chịu trách nhiệm kiểu đó thì có mà sạt nghiệp hay mất mạng nếu hội viên tình cờ sống trong những quốc gia độc tài. Trên hết thẩy, Thanh Lãng, chủ tịch một Trung Tâm địa phương, rất khó đại diện cho VBQT hay tất cả Trung Tâm Hội viên hầu cam kết điều gì vì hoạt động của VBQT vượt quá sức hiểu biết thông thường nếu không đủ tin tức liên hệ. Dù sao chăng nữa, cũng không thể căn cứ chỉ trên mỗi một trường hợp để đánh giá nền tự do dân chủ của bất cứ quốc gia nào như Thanh Lãng đặt điều kiện.

Trùng Dương qua nét vẽ của Họa sĩ Chóe vào năm 1972

Hoạt động thông tin của nhật báo Sóng Thần trước và trong giai đoạn chờ hầu Tòa

· Khi Ký giả đi “ăn mày” và Chủ nhiệm tới Pháp Đình

Ngoài tường thuật và phát biểu của Thanh Lãng, độc giả cũng được biết thêm chi tiết về “Ngày Ký giả đi ăn mày” và nhìn thấy các bức ảnh có nhiều bộ mặt ăn mày tươi rói (sao lại tươi rói nhỉ?!) Nhiều tin tức kế tiếp làm tôi tiếp tục suy ngẫm và có lúc còn làm tôi mủi lòng. Không, tôi không mủi lòng vì chủ nhiệm Trùng Dương trước ngày tưởng sẽ “đi vào gông cùm tù tội” [Sóng Thần Vụ Án, trang 20]. Thay vào đó, ngay lập tức, tôi nhận thấy kiểu tin tức không chuyên nghiệp lập đi lập lại rất nhiều lần trên Sóng Thần về hình dong cũng như về “vành khăn tang” của bà khiến tôi rất bất nhẫn.

Tôi thấy ít nhất khoảng 6 thí dụ như “nhỏ bé gầy guộc đứng hàn huyên bên LM Trần Hữu Thanh vẻ mặt bao dung hiền hậu” [trang 21, sđd], “người đàn bà nhỏ nhắn mảnh mai đang phải dơ đôi vai gầy guộc đỡ gánh nặng quá lớn…” [sđd, trang 18], “mọi người nhìn người đàn bà mảnh khảnh trong chiếc áo dài lụa trắng” [sđd, trang 21], “vẻ mặt ưu tư với vành khăn tang trên đầu…”[sđd, trang 26], “người nữ nhỏ bé đầu chít khăn tang đại diện cho tập thể Sóng Thần tại tòa về tiếp tục làm báo…”[sđd, trang 31], “Bị can Trùng Dương với vành khăn tang…” [sđd, trang 120, chú thích ảnh- https://thichdocsu.com/vu-an-lich-su-31-10-74-ngay-bao-chi-va-cong-ly-tho-nan/ ].

Loại tin tức này có khi lên ngay trang nhất, như “BỊ CÁO CHÍT KHĂN TANG RA TÒA VỚI 100 LS TRẢI MỀN HỘ TỐNG VƯỢT CÁC RÀO CẢN…” hay “Bị cáo Trùng Dương Ng t Thái (…) ngồi trầm ngâm bên ly cà phê buổi sáng vành khăn tang rũ xuống 2 vai gầy chịu đựng…” [Sóng Thần, trang nhất, ngày 2, tháng 11.1974- http://ndclnh-mytho-usa.org/KhoSachCu/Song%20Than%20Nhat%20Bao/SongThan_1018%2002NOV1974.pdf].

Tôi không hiểu Sóng Thần có muốn gợi lòng thương cảm của Ba Tòa quan lớn (và thế giới) hay chăng, nhưng khi đã nhận trách nhiệm “Chủ nhiệm” thì đương nhiên phải chu toàn vì không ai buộc bà nhận chức cả. Dám cho Tổng Thống (và phu nhơn?) VNCH lên nhựt trình về nhiều tội mới khó, chớ ra Tòa thì ăn nhằm gì. Ngoài ra, nhiều chiếc khăn tang quấn trên đầu góa phụ và con thơ của chiến binh đã tử trận để giữ an ninh cho Miền Nam, mà không phải “hơn 40 luật sư”, mới là người “hộ tống” Trùng Dương ra tòa. Tôi còn tự hỏi nếu chủ nhiệm Sóng Thần là một quý ông thì không hiểu quý báo có tường thuật về cái sự Mày râu nhẵn nhụi áo quần bảnh bao, và Ăn gì cao lớn đẫy đà làm sao? Những loại tả hình tả cảnh như thế còn gây phản ứng ngược: Thế quý ông nhóm Nhân Chủ đang ‘lãnh đạo cuộc tranh đấu” ở đâu, Bến Hải hay Cà Mâu; hay đang phát tuyên cáo số 1 số 2 tại tòa báo hoặc Quốc Hội mà chị tôi trong lúc tang gia bối rối phải lãnh đủ? Giặc… Cảnh sát Dã chiến đến bên hông tòa soạn thì đàn ông phải đánh chứ lỵ. Quý ông làm báo dương danh “Tự do” hay quý ông mở cuộc vận động hầu lấy nước mắt độc giả đặng sửa soạn ứng cử vào Quốc Hội, thậm chí vào Nội Các của Liên danh Hòa giải Dân tộc Hòa bình Thống nhất sau khi Tổng Thống Thiệu viết thư tuyệt mạng từ chức rồi mở tiệc trà từ tạ toàn dân và toàn quân tại Trụ sở Trung Tâm VBVN, theo lời yêu sách của quý báo?!

Bởi thế, tôi hân hạnh thấy Trùng Dương chứng tỏ ngược lại. Khác hẳn hình ảnh thê thảm được vẽ ra, Trùng Dương đã sẵn sàng ra tòa, đã nhân danh chủ nhiệm, đã viết khoảng ít nhất 5 bài trong mục “Tôi ra tòa” ngay trên trang nhất với mục đích tự vệ và, hơn thế nữa, thách đố và mỉa mai chánh quyền:

-[…] Một bản án nào dành cho tôi và ST ngày 31-10 tới đây quả thực với riêng tôi chẳng có gì đáng quan tâm […]Xin bạn đừng nghĩ rằng tôi chủ bại. Tôi chỉ đặt ST và tôi vào vòng tay của lịch sử ! Lịch sử sẽ ghi lại tất cả, không bằng giấy trắng mực đen, thì cũng bằng những bia miệng, mà bia đá thì còn mòn, chứ còn NGÀN NĂM BIA MIỆNG HÃY CÒN TRƠ TRƠ” [Trùng Dương, “Tôi ra Tòa Bài 1-“TRĂM NĂM BIA ĐÁ THÌ MÒN”, Sóng Thần, ngày 25. tháng 10.1974, trang 8, http://ndclnh-mytho-usa.org/KhoSachCu/Song%20Than%20Nhat%20Bao/SongThan_1011%2025OCT1974.pdf]

Bà còn không ngần ngại kéo luôn cái chết tự xử của nhà văn Nhất Linh vào vụ này, đặt chính mình trong một tình huống tương tự:

-…tôi trở về nhà (…) tôi chợt nghĩ tới hành động tự xử của nhà văn tiền bối Nhất Linh, người đã tự xử bằng độc dược (…) Có một lúc tôi nghe lạnh xương sống và tay chân (…) Tôi gần muốn khóc khi thầm gọi trong đêm: ‘Lịch sử ơi! Lịch sử ơi!…. [Trùng Dương, “Tôi ra tòa, Bài 2: Nhớ Nhất Linh”, Sóng Thần, trang nhất, ngày 27, tháng 10. 1974- http://ndclnh-mytho-usa.org/KhoSachCu/Song%20Than%20Nhat%20Bao/SongThan_1013%2027OCT1974.pdf ]

Việc Trùng Dương huyễn tưởng một cách cầu kỳ như thế –vì trường hợp của bà (với một nhóm người tranh đấu cho một lý do chưa chắc đã được mọi người đồng ý) có thể nào lại sánh nổi với đoạn kết của nhà văn kiêm nhà cách mạng Nhất Linh mà tiểu sử đã khép lại với cái chết lẫy lừng đã được chúng sinh hoàn toàn ngưỡng mộ–, nhưng ngay bây giờ tôi đã có thể kiểm chứng sự đánh xuôi thổi ngược giữa chủ nhiệm và hình ảnh của bà trên báo:

-[…]Chuyện ra tòa đối với tôi đâu có xa lạ gì (…) Phần tôi có bị tù thì như trên tôi đã nói, tôi chẳng có gì để lo (…) Không dưng có cơ hội tìm chất liệu thì một người viết văn phải lấy làm một sự hoan hỉ mà đón nhận…”[Trùng Dương, Tôi ra tòa, Bài 3, “31-10 Phải là ngày Hội lớn của niềm tin cuối cùng”, Sóng Thần, trang nhất, ngày 28. tháng 10. 1974- http://ndclnh-mytho-usa.org/KhoSachCu/Song%20Than%20Nhat%20Bao/SongThan_1014%2028OCT1974.pdf ]

Bởi thế, thái độ quả quyết khi ra tòa và sự xuất hiện của chiếc khăn tang có một lý do đặc biệt. Trên báo cáo chính thức của cấp chỉ huy, vào cuối tháng 10, năm 1972, chồng bà –Thiếu tá truy thăng quá cố Nguyễn Vũ Thiện thuộc binh chủng Thiết giáp–bị một người lính say rượu bất mãn bắn chết tại căn cứ Long Thành. Tuy thế, căn cứ theo diễn tiến hồi đó, bà suy luận rằng cái chết của ông liên quan trực tiếp tới loạt tố cáo một ông Tướng Vùng II đã đăng trên Sóng Thần:

-[…]nhưng linh hồn anh còn ở lại dương thế và anh sẽ có mặt trong phiên tòa 31-10-1974 (…) Thiện ơi, tôi sẽ lục rương cũ tìm lại vành khăn tang độ nào để tang anh, tôi sẽ chít lên đầu để tới dự phiên tòa 31-10.… [Trùng Dương, “Tôi ra tòa, Bài 4 “31-10-72 Tôi chôn chồng bị tham nhũng giết – 31-10-74 Tôi bị …truy tố ra tòa”, Sóng Thần, trang 8- Ngày 29, tháng 10. 1974- http://ndclnh-mytho-usa.org/KhoSachCu/Song%20Than%20Nhat%20Bao/SongThan_1015%2029OCT1974.pdf ]

Theo tôi, Sóng Thần nên cho độc giả biết lý do có mặt của chiếc khăn tang once and for all/một lần đủ cả có lẽ sẽ làm độc giả cảm mến và thán phục hơn, nghĩa là chăm chú vào việc thông tin một cách chính xác để phục vụ độc giả (trách nhiệm chính của một tờ báo), thay vì lạm dụng một chiếc khăn tang.

· Nhật báo Sóng Thần tường thuật vụ án “Phỉ báng và Mạ lỵ Tổng Thống Việt Nam Cộng Hòa Nguyễn Văn Thiệu”

Ngoài tin tức liên quan đến diễn tiến vụ kiện, Sóng Thần còn nhiều lần đòi hỏi Chính phủ VNCH phải chịu trách nhiệm cho tính mạng chủ nhiệm Trùng Dương, Phụ tá chủ nhiệm Hà Thế Ruyệt, (nhất là) Tổng Thư ký Tòa soạn Uyên Thao, ký giả hợp tác và toàn thể nhân viên Sóng Thần:

-[…]Sinh mạng của anh em Sóng Thần luôn luôn nằm trong tay chính quyền, muốn bỏ tù, muốn giết, muốn ám sát lúc nào cũng được…”[ Sóng Thần Vụ Án, trang 74]

-[…]Tin tức nói TTK Uyên Thao có thể bị cướp tính mạng vì trò bắn lén.…(sđd, trang 79]

-[…]Công khai nói lên sự kiện này, chúng tôi nhắm trước hết gióng lên một hồi chuông cho đồng bào và chiến hữu (…) đồng thời công khai nói lên sự kiện này, chúng tôi xin trao hơi thở của tờ Sóng Thần cùng an ninh của toàn thể ký giả nhân công vào tay Nhà Nước đặc biệt là đặt tính mạng của ký giả Uyên Thao vào tay các cơ quan an ninh. Chúng tôi muốn nói rằng chính quyền sẽ gánh trọn mọi trách nhiệm trong trường hợp Sóng Thần tắt tiếng và ký giả Uyên Thao bị cướp mạng sống.… [sđd, trang 79]

Theo tôi, sự việc không hề giản dị như vậy. Không phải cứ quy tội trước cho một tổ chức hay một người nào là kết luận được nếu xẩy ra. Ngoài Từ Chung (Thư ký Tòa soạn Chính Luận) bị hạ sát ngay giữa thanh thiên bạch nhật và Chu Tử, sau này trở thành Chủ biên giai đoạn đầu của báo Sóng Thần, bị mưu sát, cũng giữa thanh thiên bạch nhật; còn có cái chết, vào khoảng 1973, gây chấn động trong làng báo của Vân Sơn Phan Mỹ Trúc, Chủ nhiệm nhật báo Đông Phương, cùng thời với Sóng Thần. Ông bị thanh toán theo lối hành quyết/execution-style trước sự chứng kiến của nhiều người, nghĩa là hung thủ ngang nhiên tiến đến chỗ ông ngồi, bắn vào màng tang rồi lên một chiếc xe do tòng phạm phóng đi. Ông ngã xuống chết ngay tại chỗ khi ăn trưa với hai ký giả khác trong một quán ăn đầy ký giả và nhân công nhà in cũng ngay giữa thanh thiên bạch nhật. Ở 3 trường hợp này, ai bảo đảm tính mạng cho ai?

Thêm vào đó, nguồn tin Hoàng Đức Nhã “đã bỏ nửa triệu bạc đãi ăn 1 nhóm giết mướn để thuê hành động […] Hơi thở của Sóng Thần và mạng sống của Tổng thư ký Uyên Thao đang như chỉ mành treo chuông…”(sđd) có chứng cớ không? “Các tin tức cho biết thêm chi tiết…”(sđd) này ở đâu? Tôi hiểu ký giả có quyền (thậm chí ngồi tù) để bảo vệ nguồn tin của mình, nhưng chỉ đích danh một ông Tổng Trưởng về tội âm mưu giết người sau khi đã chỉ đích danh một ông Tổng thống về tội khác thì cần có chứng cớ cụ thể hơn là tin đồn, dù “chi tiết” hay không, mới mong thuyết phục phần nào được độc giả. Sự đòi hỏi ấy càng vô lý khi chính Trùng Dương, trong trường hợp khác, nhiều năm sau, đã đính chính rằng “hồi ký” của kẻ tự nhận ám sát Chu Tử do bà “viết lại” và đăng ngay trên báo Sóng Thần (bắt đầu từ Số 7, ngày 2.10.1971) là bịa đặt–nguyên văn …chữa cháy là “hoàn toàn do tưởng tượng”–với mục đích “câu độc giả” (sic):

-[…]Ông Chu Tử tay run run (…) rút trong túi ra hai trang giấy viết tay đưa cho tôi, trên đó ông ghi lại cuộc gặp gỡ với tên đã bắn ông, và đề nghị tôi viết lại cái “hồi ký” của tên sát nhân đăng thành nhiều kỳ trên báo. Theo ông thì một hồi ký như vậy sẽ rất “ăn khách”(…) Thú thực là tôi chưa hề làm “người viết ma” (ghost writer) cho ai bao giờ. Thế nhưng vì thương tờ báo, công trình đóng góp và kỳ vọng của nhiều người, và sự sống còn của nó để phục vụ lý tưởng làm sạch xã hội chúng tôi theo đuổi hồi đó, nên tôi không chút đắn đo nhận lời làm người viết ma cho người bắn ông Chu Tử (…) Nhưng đại khái, theo ghi nhận của Chu Tử, thì người nhận đã bắn ông thú nhận là anh ta là một Phật tử theo phe Thượng tọa Thích Thiện Minh, (…) chứ anh ta không có dính dáng gì tới Việt Cộng (…)Và tôi đã dựng nên một “hồi ký” trong chiều hướng đó, dựa vào vỏn vẹn có hai trang giấy viết tay ghi lại cuộc gặp gỡ với kẻ tự nhận bắn mình của ông Chu Tử, với rất nhiều…tưởng tượng. Viết lại kinh nghiệm này tôi cũng còn có một mục đích, đó là nếu có ai tình cờ đọc lại cái “hồi ký” (hình như tựa là) Tôi bắn Chu Tử trên microfilm báo Sóng Thần thì nên hiểu là đó chỉ là một loạt bài hoàn toàn do tưởng tượng của một người quen với việc sáng tác văn chương hơn là làm báo trong thời kỳ đầu thập niên 1970, nhằm câu độc giả, và hoàn toàn không có một giá trị văn học hay lịch sử nào….” [Trùng Dương, “Nhìn lại vụ Chu Tử bị ám sát hụt, ngày 16-4-1966-Kỳ 2, Ngày 14.5.2013-VOA Tiếng Việt (Trang của Nhà văn Nguyễn Xuân Hoàng- https://www.voatiengviet.com/a/nhin-lai-vu-chu-tu-bi-am-sat-hut/1660154.html]

Độc giả có thể đọc loạt bài của Trùng Dương viết thay cho Chu Tử này trên trang 7, Sóng Thần, Ngày 2. 10. 1971, tại:

http://ndclnh-mytho-usa.org/KhoSachCu/Song%20Than%20Nhat%20Bao/SongThan_0007%2002OCT1971.pdf

Tôi mạn phép nghĩ “ghost writer” (người viết thế cho tác giả) là người viết theo sự giao phó hay/và sự kể lại của một người khác. Thí dụ như cuốn hồi ký Spare của Hoàng tử Harry, Anh quốc. Người ghostwriter của Hoàng tử Harry là ông J.R. Moehringer. Đàng này, chỉ có thể nói là bà là ghostwriter cho Chu Tử mà không cho một “Lê Công TH.” nào đó:

– Vén màn bí mật mưu sát Chu Tử năm 1966 – Tôi Bắn Chu Tử-Lê Công TH. kể, Trùng Dương sắp xếp và viết lại. [Trùng Dương, Sóng Thần số 7, ra ngày 2, tháng 10. 1971, Tài liệu của Cornell, Võ Phi Hùng và Chủ quán Quán ven đường Huỳnh Chiếu Đẳng)

Trên thực tế, Lê Công TH. “kể” cho Chu Tử, đoạn Chu Tử kể lại cho Trùng Dương đặng bà “sắp xếp và viết lại”, chứ Trùng Dương không nghe chính Lê Công TH. kể lại. Sau nữa, tuy “hoàn toàn không có một giá trị văn học hay lịch sử nào”, nhưng, chính vì thế, loại viết lách đó phản ảnh hết sức nghiêm trọng vào trình độ nghề nghiệp và sự khả tín của cả chủ nhiệm Trùng Dương lẫn Sóng Thần. Bây giờ, chính Trùng Dương còn thắc mắc:

-[…]Người bắn ông Chu Tử không hẳn là đã có dụng ý tôn giáo. Và người đến gặp ông Chu Tử có thể có dụng ý nào khác, không ai biết được. Cũng có thể đây là một đòn của Cộng sản hồi ấy để đào sâu thêm những xung đột tôn giáo ở Miền Nam, vốn là nghề của họ, bên cạnh các hành động khủng bố, phá hoại.…[Trùng Dương, sđd]

Tôi đọc kiểu thắc mắc bàn ra tán vào này mà chán đời hết sức vì, có thể “không ai biết được”, nhưng phản xạ nghi ngờ sẽ đòi hỏi một ký giả, huống chi một chủ nhiệm chủ bút của một tờ báo mang tiếng tranh đấu, thận trọng hầu tránh trường hợp tin vịt cồ. Có thật có người đến gặp để thả vịt cồ vào Ao thả vịt của ông Chu Tử? Hay chính Chu Tử thả vịt cồ vào ao rồi kêu Trùng Dương tới …chụp hình đàn vịt tung tăng đó cho lên nhựt trình?! Thay vì tung thêm một giả thuyết vô căn cứ nữa, lẽ ra, một câu hỏi đương nhiên phải tự đặt cho tiền vệ-sáng thứ hai Trùng Dương là, Sao chưa thấy sở cảnh sát…hồi âm khi chưa điều tra được mà nay thủ phạm “một Phật tử theo phe Thượng tọa Thích Thiện Minh” [Trùng Dương, sđd] đã leo lẻo trên nhựt trình?! Hay cảnh sát đã biết thừa chỉ là tin vịt cồ để câu độc giả nên tha cho cả tác giả lẫn tác giả… ma? Sau nữa, một chuyện động trời có cơ ăn khách như thế mà không tờ báo nào nhẩy vào khai thác để…ăn có (ăn theo) à?! Thế nên, mai sau dù có bao giờ xẩy ra, hãy đợi tới lúc đó mà quyết định chớ đừng nói trước, trong khi cầu nguyện sẽ không bao giờ xẩy ra cho làng báo nữa.

Ngoài ra, nói đến “sự thật” hay “tự do dân chủ”, tôi lại có cảm tưởng một trong những bản tường thuật mà Sóng Thần đăng lên và in lại đã có một câu rất không thận trọng về chính phủ Việt Nam Cộng Hòa:

-Trong ngày báo chí thọ nạn, có một điều là không có phi tiễn, lựu đạn cay. Không phải là chính phủ không muốn xài loại ‘vũ khí chiến lược’ này mà không thể xài được vì Hoa Kỳ không bằng lòng.…[Sóng Thần Vụ Án , trang 27- https://thichdocsu.com/vu-an-lich-su-31-10-74-ngay-bao-chi-va-cong-ly-tho-nan/ ]

Theo tôi, câu này không dừng ở chỗ ám chỉ mà đã “mạ lỵ” và “vu khống” công khai chính phủ Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu đã thừa lệnh Hoa Kỳ hệt như lối tuyên truyền của Cộng sản. Tại sao Sóng Thần biết chính phủ VNCH “muốn xài loại ‘vũ khí chiến lược” nghĩa là muốn sử dụng súng bắn lựu đạn cay (“phi tiễn”) và tung lựu đạn cay vào đám biểu tình nhưng Hoa Kỳ “không bằng lòng”? Không chỉ chính phủ VNCH, pho tượng 2 người lính Thủy Quân Lục Chiến do chính anh em lính dựng trước Quốc Hội cũng bị vạ lây:

“Pho tượng Thủy Quân Lục Chiến vẫn im lìm chỉa họng súng đen ngòm vào Quốc Hội…”[sđd, trang 29- https://thichdocsu.com/vu-an-lich-su-31-10-74-ngay-bao-chi-va-cong-ly-tho-nan/]

Nếu pho tượng này cầm bút thay vì cầm súng, có lẽ đã đi kiện quý báo về tội …vu khống âm mưu đả thương trí mạng! Đó là mấy điều bất cập trong Sóng Thần Vụ Án. Nói chung, nếu chỉ được đọc cuốn này, người ta có thể đoan chắc rằng “nhân dân” và “dân tộc” nghĩa là toàn dân (và toàn quân nữa) đã về phe Sóng Thần. Không những thế, sự về phe này đã được “thế giới” loan tin rất chí tình không thua gì tình nghĩa keo sơn bên Khối Cộng Sản:

– Linh mục Thanh Lãng yêu cầu chủ nhiệm Trùng Dương chừa trắng mục của ông:

SÓNG THẦN ĐỂ TANG ĐẠI DÂN TỘC

Tôi xin Văn Hữu Chủ nhiệm Trùng Dương dành cả miếng đất hàng ngày dàng đăng bài báo của tôi, hôm nay hãy để trắng, gọi là VÀNH KHĂN TRẮNG, của ST ĐỂ TANG ĐẠI DÂN TỘC.” [LM Thanh Lãng, Sóng Thần, ngày 28, tháng 10.1974-

http://ndclnh-mytho-usa.org/KhoSachCu/Song%20Than%20Nhat%20Bao/SongThan_1014%2028OCT1974.pdf]

“Linh mục Thanh Lãng Chủ tịch Văn Bút VN: (…) Trong lúc dầu sôi lửa bỏng thì nên lắng tai nghe tiếng nói trung thực của nhân dân. Để các giới chức cao cấp trước nay vẫn bị báo cáo láo hiểu rằng đất nước không tốt đẹp như báo cáo, hiểu rằng không phải chỉ có một mình ông Chủ tịch Văn Bút mà cả một dân tộc nói lên tiếng nói nghẹn ngào uất hận…” [Sóng Thần Vụ Án, trang 68]

-[…]-“[…]-Ông Hồng Sơn Đông, chủ nhiệm Báo Điện Tín “(…) Báo ST bị tịch thu chứng tỏ chính quyền vẫn lơ là không chịu nghe nguyện vọng của toàn thế giới cầm bút (…) Toàn thể làng văn làng báo chỉ còn một lựa chọn Tự Do hay là Chết…” (…) Hành động phản đối nạn tịch thu của Sóng Thần cũng đã được loan báo đi khắp thế giới như nỗ lực đấu tranh cho tự do báo chí và quyền đòi hỏi biết rõ sự thật của nhân dân Miền Nam VN (…) Ngay lúc 20 giờ đêm 19/9: Hãng AP đã loan tin đến 3 lần việc ký giả báo ST tự đốt báo để phản đối. Đài VOA, BBC, UPI, REUTER đều loan tin về việc báo ST bị tịch thu bằng những lời lẽ rất khích lệ…”[Sóng Thần Vụ Án, trang 69]

Hoặc,

-Lời khẩn báo gửi các hiệp hội báo chí văn hóa,
“1-Thông báo rộng rãi cùng dư luận khắp thế giới về thân phận đang bị dầy xéo nặng nề của giới cầm bút tại VN…” [Sóng Thần, Sài gòn, ngày 19 tháng 9. 1974, Sóng Thần Vụ Án, trang 70

Nhưng, bỏ “thế giới” ra ngoài vì họ không đọc được tiếng Việt, Sóng Thần có lay động được cái gốc của vấn đề, là người Miền Nam? Câu hỏi đương nhiên phải đặt ra là: Sóng Thần nhắc tới “nhân dân Miền Nam VN”, nhưng có đúng toàn thể làng báo cùng toàn dân và toàn quân Miền Nam đồng ý với Linh mục Trần Hữu Thanh chỉ riêng về các tin tức liên quan tới các bản Cáo trạng chống Tham nhũng? Có đúng toàn dân và toàn quân đều ao ước Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu từ chức như ông Nguyễn Liệu, thành viên của Nhóm Nhân Chủ đề nghị và được nhóm này giới thiệu nhiệt liệt trên nhật báo Sóng Thần? Có đúng toàn dân và toàn quân đồng ý với các hoạt động khác nêu trên, như không những yêu cầu Tổng Thống từ chức, mà còn xúc tiến việc “truy tố” và “luận tội” ông tại Quốc Hội do người khác chủ động?

Quan trọng hơn nữa, ai “hiếu chiến”? Hai chữ “HIẾU CHIẾN” được viết hoa trong các bản tuyên bố của Nhóm Nhân Chủ. Người Cộng Sản mới là người hiếu chiến hay người Miền Nam là nạn nhân của sự hiếu chiến đó khiến họ phải tự vệ trước một đoàn quân Cộng sản với vũ khí hùng hậu xâm nhập vào 4 vùng chiến thuật của VNCH? Tôi không được đọc bản Tuyên cáo số 2, nhưng ít nhất có nhật báo Chính Luận không đồng ý với mấy bản tuyên cáo này nên đã không cho đăng dù Hội Chủ báo và Tổng Hội Sinh viên yêu cầu. Tới đây, tôi xin mạn phép trích dẫn một đoạn rất dài của ký giả Đinh Từ Thức trong việc ông và nhiều người nữa bị chính phủ Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu bắt giam một cách trái phép, suýt nữa gây ra hậu quả làm ly tán gia đình vào tháng 4. 1975. Đoạn trích dẫn này liên quan trực tiếp đến việc Chính Luận không cho đăng tải tuyên cáo chống Tham nhũng của Linh mục Trần Hữu Thanh.

(Còn tiếp)

bài đã đăng của Nguyễn Tà Cúc

Phần Góp Ý/Bình Luận Cancel

Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.

Tên/Bút hiệu (* cần bỏ vào)

EMail (* cần dùng email thật - Sẽ không có ai nhìn thấy ngoài chính bạn)

Website (tùy nghi)