người đi chân đất – chương 5

Con ngủ giấc ngàn năm của người thua cuộc
Của đứa trẻ mới ra đời, đứa trẻ chưa được ra đời
Của kẻ phạm tội chưa bao giờ được cởi trói
Con bắt đầu nhìn thấy thế giới trước khi nhìn thấy tâm hồn mình
Nhìn thấy bằng cách đứng trong sự sợ hãi, ngồi trong sự đói, đi trong nhẫn nhục
Và đi và đứng và ngồi và ý thức về thân thể như một đời sống khác

một giờ trực canh

Gần đây trong khi lục lọi đống giấy tờ cũ tôi bất ngờ phát hiện tấm thẻ căn cước quân nhân của mình, tấm thẻ với bức ảnh tôi thời còn trẻ măng, trên ve …

mấy sông cũng lội… (kỳ 10)

“Hồi đó, bọn cướp có làm gì Thủy không?” Thu Trang bật ra một câu hỏi tàn nhẫn. “Why not?” Mắt Jenny tròn lên, rực lửa trong một thoáng ngắn ngủi. “Of course, they did. Nếu không thì đâu còn là pirates nữa!”

Nhìn lại một năm [1995] văn chương hải ngoại

(Nguồn: Văn Học số 117&118-Xuân Bính Tý, 1996)
·

Năm 1995 đánh dấu hai mươi năm trưởng thành của cộng đồng tị nạn Việt Nam hải ngoại, nên trong tất cả mọi ngành sinh hoạt, người …

Tâm Thức Lưu Đày và Thân Phận Chính Trị của Một con người

Khi tôi chết nỗi buồn kia cũng hết
đời lưu vong tận tuyệt với linh hồn[1]
Biến cố chính trị minh định thân phận chính trị[2] con người. Bởi chính con người tạo ra biến cố mà …

mấy sông cũng lội… (kỳ 9)

Người đàn ông nhổ nước miếng xuống đất một cách khinh miệt.”Tại sao nó không tự tử?” “Ông nói ai?” Thu Trang bất giác đưa tay sờ lên tấm thẻ tị nạn cứng cạnh nằm trong túi áo. Người đàn ông hằn học, “Tại sao nó nằm đờ ra đó mà hưởng, tại sao nó uốn éo bàn chân, tại sao nó nắn bóp hai vai thằng Thái Lan? Tại sao? Lẽ ra nó phải cắn lưỡi tự tử chứ… Tại sao? Tại sao. Hả trời?”

mấy sông cũng lội… (kỳ 8)

Những xác người nằm la liệt trên sàn ghe. “Bỏ nó xuống biển đi bà ơi!” Tiếng ai đó rên rỉ. “Hôi quá, chịu gì nổi…” Người đàn bà quấn trên mình mớ giẻ rách, ngồi rục ở một góc hầm chiếc ghe biển, ôm cứng vào lòng một gói nhỏ thuôn dài. Mùi hôi ngằn ngặt tỏa ra khắp nơi. “Bỏ đi bà ơi! Đàng nào nó cũng chết rồi…”

50 năm sau Sổ tay viết lại (kỳ 5): Phản bội Thông minh

50 năm sau 1975, rất nhiều người Việt nhập cư đã chứng tỏ họ là “những hàng nhập cảng” giá trị của Mỹ. Nhưng ngoài người Việt nhập cư, mọi người nhập cư đều góp phần vào phúc lợi chung, là làm cho nước Mỹ thêm giầu, mạnh, hạnh phúc, và luôn xứng đáng là người bạn tốt của mọi người trên thế giới. Đó là lý do chính mà mọi người từ khắp nơi đã tìm tới Mỹ, không phải tới đây để ăn hại hay làm loạn.

mấy sông cũng lội… (kỳ 7)

Tiếng thở rì rào xa vắng như tiếng sóng trên bãi vắng. Thu Trang hồi hộp chờ một tiếng la vỡ toang đêm tối. Má Năm dữ như chằng tinh. Cô thầm nghĩ. Ông già dê này tới số rồi mới dám chọc vào tay má. Má Năm mà la toáng lên vào giữa đêm hôm khuya khuắt này thì dượng Ba có mà ốm đòn cảnh sát Mã Lai.

người đi chân đất – chương 4

Bạn hãy ở lại đây, sự khổ nhục này.
Hãy gọi tôi về
Sự cám dỗ này
Sự căm giận này
Đám đông này
Đó là tình yêu

Hai mươi năm văn học Việt Nam ở hải ngoại

Viết về văn học Việt Nam ở hải ngoại là điều khó. Thứ nhất là vì các nhà văn tản mác khắp nơi, định cư ở nhiều quốc gia khác nhau, nhiều lục địa khác nhau, cách nhau xa lơ xa lắc, do đó sách báo cũng tản mác theo, hiếm có ai, kể cả các nhà phê bình cần cù nhất, có đủ tài liệu để an tâm theo đuổi một công trình khảo cứu nghiêm túc. Thứ hai là vì dòng văn học ấy không phải là một cái gì liên tục và nhất quán: nó không ngừng được bổ sung bằng những cây bút mới

mấy sông cũng lội… (kỳ 6)

“Ngàn năm trước, ngàn năm sau, người phụ nữ Việt Nam vẫn cùng mang một số phận: bèo dạt, mây trôi; trong nhờ đục chịu…” Vĩnh vẫn mê mải thì thầm bên tai Thu Trang. “Có lẽ cái sự tuân phục đó đã thấm vào tiềm thức người con gái, gói trọn trong một tiếng Vâng, một tiếng Dạ nghe mềm cả trái tim.”

mấy sông cũng lội… (kỳ 5)

Xong việc, Phú biến vào nhà tắm, ào ào xối nước như một tên trộm xóa vội đi những dấu vết tội ác. Và trở ra, vội vã mặc áo quần, vắn tắt bảo Thu Trang chờ một chút. Chàng xuống dưới gọi điện thoại về Canada, “Có chút việc cần giải quyết. Business ấy mà!” Chàng bỏ lại nụ cười nửa miệng trước khi mở cửa bước ra ngoài.

người đi chân đất – chương 3

Phía người đi một mình. Đi giữa những người khác.
Bị vây hãm. Bị chia cắt. Bị lôi đi kéo lại. Bị ném lên xe.
Bạo lực đổi khác, im lặng, mưu toan, đổi chác, bắt và thả, thả và bắt,vây chặt
Buông hạt giống vào cỏ dại, người bên ngoài

mấy sông cũng lội… (kỳ 4)

Có chồng. Có chồng. Thu Trang muốn hét lên vang động cả phòng đọc sách, muốn gào lên trên máy phát thanh của ban thông tin, muốn rống lên từ trên sườn đồi cao ngoại ô Kuala Lumpur để tiếng cô luồn vào muôn lớp gió trùng trùng gửi đến cả thế gian này một thông điệp không buồn không vui.

mấy sông cũng lội… (kỳ 3)

Thu Trang chợt nhớ đến những đồng đô la Mỹ xanh xanh đỏ đỏ, người đàn ông vô hình gửi qua tay Cao ủy cho cô, mà cô nhét thật sâu dưới đáy túi áo, có cài thêm chiếc kim tây cho chắc ăn. Thứ Tư này Cao ủy vào tới, mình cần ít nhất là một tấm hình “không mặc gì hết” để gửi qua bên kia đại dương làm tin. Hôm nay thứ Hai rồi.

Thuỵ Khuê phỏng vấn Đặng Tiến về Văn học hải ngoại

(Bài phỏng vấn đã được phát trên đài RFI ngày 8.5.1994)
 
Hỏi: Xin anh cho biết ý của anh về bài báo của anh Nguyễn Huệ Chi tựa đề “Vài cảm nhận Văn học Việt Nam …

Vài cảm nhận văn học Việt Nam hải ngoại

(Nguồn: Tạp chí Văn Học (Hà Nội), số tháng 2-1994).
Tiểu luận này được BBT Da Màu đánh máy lại từ tạp chí Văn Học (California) số 99, tháng 7/1999, số đặc biệt khởi đầu thảo …

mấy sông cũng lội… (kỳ 2)

Thu Trang lơ đãng nhìn qua khung cửa sổ, bắt gặp lũ trẻ khẳng khiu, rách rưới, chạy lăng xăng bên ngoài. Những người đàn ông cằn cỗi đi lang thang trong nắng. Những người đàn bà khô khốc, đen đúa như những con mắm phơi khô, ngẩn ngơ nhìn về phía Kuala Lumpur bằng ánh mắt mỏi mòn hy vọng

mấy sông cũng lội… (kỳ 1)

Cô suy nghĩ vội vàng. Sao lại có người tốt như thế nhỉ. Ừ thì làm đại tờ hôn thú cho đúng thủ tục. Qua tới Canada rồi, mình sẽ trả ơn cho người ấy. Mình sẽ ở đợ cho người ấy vài ba năm trả ơn. Vài ba năm làm đầy tớ ở một xứ sở tự do còn hơn phải sống một đời trong lo âu khắc khoải.

người đi chân đất

Chúng ta là hiện tại. Cuộc đời không có thật phía sau
Đừng đi quá sâu vào nỗi buồn
Đi xuyên qua tan loãng, đi qua sự nông cạn nham hiểm của lòng người
Đi mãi không thôi. Buông bỏ
Lòng giận dữ. Sự khinh thường. Buông bỏ cả xót thương
Đi như sương trên cỏ. Đi như gió. Trên cánh đồng

Khả năng và triển vọng của văn học hải ngoại

(Nguồn: Tạp chí “Thế Kỷ 21”, Bộ 1, Số 1, ngày 1 tháng 5 năm 1989)
Nguyễn Mộng Giác (1940-2012)
Tháng 11-1985, hội nghị về văn học thế giới tổ chức tại đại học George Mason lấy …

mấy sông cũng lội… nợ những người không may mắn như tôi

Bạn – đã từng – hay chưa bao giờ là người tị nạn, bạn đã từng chứng kiến hay chỉ được nghe kể về những hành vi tàn bạo của cướp biển. Bạn đã sống ở một trại tị nạn nào đó ở Đông Nam Á hay mới chỉ đọc được về cảnh sống tạm bợ của những người buộc lòng phải bỏ xứ mà đi. Dù gì đi nữa, Mấy Sông Cũng Lội… cũng sẽ giúp đưa bạn đến một nơi mà một thời đã là nơi chốn bình yên – dẫu tạm thời – của một bộ phận dân tộc Việt Nam.

Những ngày đầu của Văn Học Hải Ngoại

Bắt đầu từ tuần lễ này, trong “Chuyên đề 50 Năm VHVNHN (1975-2025)”, Da Màu sẽ cho đăng lại một số tiểu luận cũ về Văn Học Hải Ngoại do một số các nhà nghiên …

ở phía đông âm phủ (một phiên bản khác) – kỳ cuối

4.
Rơi xuống một vực thẳm hoang vu mà thời gian thì diệu vợi, ông minh hốt hoảng:
-Con tôi… con tôi…  
Ông huệ:
-Sẽ không một ai nghe thấy tiếng gọi của ông. Tất cả mọi linh …

hàng xóm

Truyện ngắn Hàng Xóm được đăng dưới bút hiệu Bảo Chấn, trong mục Những Cây Bút Mới của tạp chí Làng Văn số 26, tháng 10, 1986. Truyện được sáng tác vào thời gian tác …

MÃO XUYÊN, THƠ QUEER

Bao giờ cũng là sự hứng khởi, việc tìm thấy một nhà thơ mới, lắng nghe tiếng nói của người ấy. Mão Xuyên viết đã nhiều năm, nhưng đối với tôi, anh mới. Về hai …

ở phía đông âm phủ (một phiên bản khác) – kỳ 2

3.
Ở phía sau bức bình phong vườn xuân trung nam bắc, ông huệ tức tối hất tung bàn cờ, đứng lên. Tiếng gầm gừ thoát ra từ miệng ông như tiếng nghiến răng của sư …