Bài thuộc thể loại: Chuyên Đề
người miền nam trong văn chương miền bắc
Họ giữ đúng một quy luật: Kẻ chiến thắng có toàn quyền xét đoán thân phận kẻ chiến bại, trong đời sống cũng như trong văn chương.
Chân dung Người Lính Việt Nam Cộng Hòa trong và ngoài Trại Giam Tù Cải Tạo của Cộng sản: Phùng Nguyễn (kỳ 3)
Tôi thành thực không tin cả Hồ Anh Thái lẫn Tạ Duy Anh—hai nhà văn có thực tài– lại ác độc, hèn nhát hay đê hạ đến nỗi cố ý vu báng một kẻ thù đã tử trận hoặc không còn tự vệ được nữa …. Tuy thế, dù vô tình, họ đã triệt tiêu tư cách văn chương khi kết án [không bằng chứng] một tập thể vô tội khiến Phùng Nguyễn, người lính thuộc tập thể đó, có quyền đòi hỏi chứng cớ cụ thể. Nhìn xa hơn, [hai nhà văn trên] là thí dụ điển hình của một chế độ đã thành công trong chính sách chuyển hư thành thực …
Salman Rushdie: bị đâm 15 nhát, cười vẫn cười
Rushdie khẳng định: “Nhà văn là người gìn giữ ngôn từ.” Khi kẻ nắm quyền bóp méo chữ nghĩa để che giấu sự thật hoặc thay đổi luật lệ, thì nhà văn có bổn phận chỉ ra điều đó. (Hãy thử nhìn cách ông Trump giả vờ coi “cuộc chiến chống ma túy”, vốn chỉ là cách nói ẩn dụ, để có cớ tập trung quyền lực, dùng biện pháp mạnh như chính quyền thời chiến.)
Chân dung Người Lính Việt Nam Cộng Hòa trong và ngoài Trại Giam Tù Cải Tạo của Cộng sản: Tạ Chí Đại Trường (kỳ 2)
Có lẽ sự phản kháng của TCĐT còn bắt nguồn từ hoàn cảnh vô vọng khi không được tiếp tục học hỏi hầu chia sẻ các tìm kiếm mới và nỗi uất ức khi bị cô lập với sinh hoạt nghiên cứu. Ông không còn được làm công dân trong một chế độ cho phép có sự khác biệt hầu đạt được tiến bộ chung, trong và ngoài nền đại học tự trị của Miền Nam …. Một chương sử mới mở ra với nhiều cái chết như cái chết của … sử gia /Trung Tá Phạm Việt Châu vv … sẽ tiếp tục với sự phấn đấu của nhiều cá nhân hầu bảo vệ danh dự tập thể …
Chân dung Người Lính Việt Nam Cộng Hòa trong và ngoài Trại Giam Tù Cải Tạo của Cộng sản: Tạ Chí Đại Trường (kỳ 1)
Phùng Nguyễn được Tạ Chí Đại Trường tin cậy trao cho di cảo là do mối giao tình từ năm 2012, khi Phùng Nguyễn phổ biến bản chính thức của Một Khoảnh VNCH Nối Dài của TCĐT trên Thư viện Kệ sách và giúp sử gia lấy lại vị trí xứng đáng cho cuốn sử ký của ông. Đôi bạn vong niên này đã gặp nhau ở chỗ chống Cộng kịch liệt. Việc nhà văn Ngô Thế Vinh cho phổ biến di cảo TCĐT trước Da Màu – một tạp chí mà Phùng Nguyễn dự phần sáng lập, rồi khổ công góp sức gây dựng cho đến khi qua đời — là điều hết sức đáng tiếc.
Dị Miêu vs Ngụy Khuyển
Mười sáu năm trước Lâm Vị Miêu 18 tuổi, sau khi tốt nghiệp chương trình trung học phổ thông với số điểm vừa đủ đậu, nhờ may mắn hay phần số gì đó mà được …
miếu thiêng
Đà Lạt! Chiều xám đặc, ánh sáng dường như không len nổi qua ngôi miếu bỏ hoang, nhiều năm âm u với những mảng cỏ dại phủ đầy dưới chân, xung quanh là những tầng …
khẩu hiệu
Chính nghĩa đứng về phía cơm gạo, thậm chí chính nghĩa còn đứng về phía khoai sắn. Đéo mẹ nó, cán bộ nói thì phải đúng bởi vì hàng ngày cán bộ được ăn no và cán bộ có súng còn anh là tù lúc nào anh cũng đói cũng lả đi đứng không vững thì anh phải sai anh phải học tập những điều tào lao người ta nói.
Khái Niệm Biên Giới, Người Lạ và Khuynh Hướng Nữ Quyền Trong Tác Phẩm Của Thảo Trường
Như vậy chỉ có súng đạn là thứ vượt qua được mọi biên giới của con người. Và ngày nay, trong bối cảnh xã hội Hoa Kỳ, điều mà Thảo Trường ám chỉ vẫn hợp thời, hay là hợp thời hơn bao giờ hết. Nhãn hiệu Mỹ của Tu Chính Án thứ 2, gần như một thứ giấy phép hợp pháp cho phép những người quá khích và cuồng tín xử nhau bằng vũ khí do bất đồng chính kiến. Bạo lực chính trị mang nhãn hiệu Mỹ. Chuyện tranh giành lẽ phải và công lý trong xã hội phân cực bây giờ mang nhãn hiệu Mỹ. Nạn xả súng vào đám đông, trường học, nơi thờ phượng mang nhãn hiệu M (…) Tư tưởng và dự cảm chính trị sâu sắc của Thảo Trường đã mang lại tính phổ quát cho truyện ngắn này, dù đặt vào bất kỳ thời đại, xã hội hay cuộc chiến nào.
Doãn Quốc Sỹ- Người Giữ Ngọn Lửa Của Chữ Nghĩa
Mỗi thế kỷ đều có ít nhất một người chọn đi hết quãng trăm năm của nó bằng chữ nghĩa, coi chữ nghĩa như con đường vừa riêng tư vừa phổ quát để vượt thời gian. Thế kỷ hai mươi của Việt Nam có Doãn Quốc Sỹ. Ông không làm cách mạng, không diễn thuyết tranh luận, nhưng đời sống của ông lại là một bằng chứng về khả năng tồn tại của tinh thần tự do trong những giới hạn ngặt nghèo nhất.
𝐍𝐠𝐡𝐢 𝐥𝐞̂̃ 𝐜𝐮̉𝐚 𝐤𝐢𝐞̂𝐧 𝐧𝐡𝐚̂̃𝐧: 𝐋𝐚́𝐬𝐳𝐥𝐨́ 𝐊𝐫𝐚𝐬𝐳𝐧𝐚𝐡𝐨𝐫𝐤𝐚𝐢 𝐯𝐚̀ đ𝐚̣𝐨 đ𝐮̛́𝐜 𝐜𝐮̉𝐚 𝐡𝐢̀𝐧𝐡 𝐭𝐡𝐮̛́𝐜
Từ hơi thở của câu văn, thế giới của Krasznahorkai mở ra không như một tấm bản đồ mà như một trường tồn tại, nơi con người không còn giữ vị trí trung tâm. Ông nói: “we belong more to the world of animals; we are animals, we are just the animals who won”. Ở đây, “chiến thắng” không phải là kiêu hãnh mà là cay đắng. Chúng ta là loài vật đã chiến thắng, nhưng chính vì thế mà mất đi khả năng hòa hợp với thế giới.
Ông Già và Con Cá (tiểu thuyết Mé Nước)
Ừ mà nếu sợi cước đứt được. Con cá sẽ thoát chết, ông già sẽ tiếc rẻ nhưng Tuyên sẽ hài lòng. Có thể đứt lắm chứ. Sợi cước thật nhỏ bé và trong vắt. Con cá lại to. Ông già cũng cố trì kéo, đứt là phải. Một cách giải quyết êm đẹp nhất, ông già có tiếc cũng không trách cứ gì được, vì đó là số mạng con cá.
mặt đường
Hảo ơi! Vết sẹo ở dưới chân anh còn có lý do của nó. Tại vì anh không đồng ý cho chúng nó có mặt ở Miền Nam này nên anh đã lội đi tìm chúng nó giết đi. Thế nên chúng nó đặt chông bẫy anh, thế nên chúng nó nhắm bắn anh.
hoàng chính và truyện thư tình viết muộn
Cô ấy lặng thinh. Nhưng tôi biết cô ấy đang thẹn chín người. Những người như cô ấy sẽ còn thẹn hoài, tới ngày đầu bạc. (…) Bởi những gì xảy ra trong đời cô ấy có khác chi một chuỗi những biến cố áp đặt, những chiếm đoạt, những chiếm đóng, những tiếp thu. Cô ấy chưa có một lần tình nguyện, hiến dâng, cô ấy suốt đời vẫn là một cô gái trinh nguyên.
mé nước (kỳ 1/2)
Mé Nước là tiểu thuyết viết trước 1975, vừa được gia đình nhà văn Thảo Trường tái bản lại trong cuốn Người Khách Lạ Trên Quê Hương. Nhân vật chính là Tuyên, theo vợ chồng …
con ếch
Một sáng Chủ Nhật.
Ngoài kia, trước mặt nhà, là con đường nhựa ít xe cộ qua lại. Đằng sau nhà, một mảnh vườn nhỏ thiếu chăm sóc, cây cối xác xơ, cỏ mọc lan lên …
sáng tạo của thảo trường
Văn học miền Nam tuy có một tuổi thọ rất ngắn, nhưng chỉ trong vòng hai mươi năm, biết bao tác phẩm đã xuất hiện trong một bầu không khí tự do, ngoài sự thống trị của mọi hệ tư tưởng, ngoài mọi áp lực chính trị. Những tác phẩm của Thảo Trường đã thành hình trong bối cảnh đó, và đã góp phần xây dựng nền văn học miền Nam mà Thảo Trường là một trong những nhà văn trụ cột.
thảo trường thời hải ngoại
Mẹ nó cũng khóc. Bà thì thầm với nó, phân bua với nó, rằng bố nó đã mất tích trong cơn biến loạn, bà đã đi lùng sục tìm kiếm khắp nơi, hỏi thăm khắp các người cùng đơn vị với bố nó, có người còn quả quyết là chính mắt họ đã trông thấy ông ta chết chìm dưới biển trong khi di chuyển từ Phan Rang vào Vũng Tầu! Vì thế cho nên bà đã đành nhận lời làm vợ người cán bộ giải phóng theo đuổi tán tỉnh bà để bà có một nơi nương tựa trong xã hội mới!
Vài suy nghĩ về Thảo Trường và truyện ngắn “Cái hố”
Hơn 10 năm trước đây, tôi đã có dịp đề cập đến Thảo Trường trong bài thuyết trình đọc tại buổi hội thảo về Văn Học Miền Nam, tổ chức tại nhật báo Người Việt …
Mầu và sắc
Cũng chỉ là một giòng sông. Cũng chỉ là một chiếc cầu. Cũ-kỹ. Như thường. Nhưng nơi đây đã mang một ý nghĩa, một kỷ-niệm rõ-rệt. Có nhiều lúc tôi tự hỏi tại sao chỗ …
KHOẢNG CÁCH ĐƯỜNG CÔNG LÝ VÀ BỆNH THƯƠNG HÀN CUẢ TUỔI THƠ NHƯỢC TIỂU
Tên nó cũng phải có dấu nặng như tên tôi. “Nguyện”? Nếu “Nguyện” là mong ước, thì “Vịnh” là biề̉u tượng để so sánh qua ngôn ngữ của thơ — Vịnh là the process of affiliation giữa hình ảnh và ngôn ngữ. Vịnh nối hình ảnh của ngôn ngữ với vật thể. Có lẽ tôi chỉ muốn thằng bé ốm thương hàn trong ký ức của tôi mang tên Vịnh chứ không thề là Vinh hay Vĩnh
cái hố
Lại ngồi trước máy chữ, mười ngón tay sẵn sàng thể hiện những ý nghĩ đã xáo trộn trong anh hơn 5 năm nay. Từ ngày anh ra khỏi nhà thương về nằm trong căn …
Sự trống rỗng của con người trong truyện “Cái Hố” cuả Thảo Trường
Ðó là hoàn cảnh chung cho các nhà văn Âu Châu và Pháp nói riêng trong thời kỳ chiến tranh và hậu chiến vừa rồi. Ðó cũng là hoàn cảnh của một số nhà văn …
tiểu sử nhà văn Thảo Trường
Ông gần gũi với các nhóm trí thức độc lập Hành Trình và Trình Bày, đặt lại vấn đề chiến tranh, mong chiến tranh chóng chấm dứt trong công lý, tình thương và hòa giải. Khuynh hướng này được diễn tả qua những truyện nổi tiếng: Người Đàn Bà Mang Thai Trên Kinh Đồng Tháp, 1964, đã được dịch ra tiếng Pháp trên tuần báo công giáo Témoignage Chrétien, phổ biến trên cả thế giới,
mùa thu cuối cùng
Chép nguyệch ngoạc những câu thơ Đinh Hùng lên đầu trang giấy trắng của cuốn tập Kinh tế Chính trị Mác-Lê-Nin, và nhớ vu vơ. Buổi học thứ mấy mươi rồi, vẫn chưa học được gì. Cũng buồn; nên buồn lắm chứ, khi mà đám bạn cùng lớp, ngồi chật ních giảng đường đang tiếp thu một cách khẩn trương và chắc chắn tư tưởng mới; họ sắp thành con người mới cả rồi! Mình chậm chạp đi dần đến chỗ thoái hóa và sẽ bị bánh xe lịch sử nghiền nát mất thôi.
Vết Tích
Chợt người đàn bà sực nhớ ra mình. Người đàn bà sực nhớ tới cái nông nỗi hiện giờ của mình. Nó nằm trong bụng đó. Nó đã là một sự thực trong đó. Bà ta không còn nghi ngờ gì nữa, không còn hy vọng gì không phải là nó nữa.
Trò Chuyện Với Nhà Văn Thảo Trường
4 tháng 9 năm 2010
LTS. Để tưởng nhớ nhà văn Thảo Trường vừa qua đời, chúng tôi mời quý độc giả theo dõi buổi trò chuyện giữa ông với Phạm Phú Minh vào ngày 4 …
Cái Mật Người
Tôn thường đeo một cái túi vải nhỏ bằng hai đốt ngón tay bên trong đựng một cái mật người khô teo. Tôn tin là nhờ có cái mật người này mà anh ta sẽ không bị chết bắn. Tôn có nó từ bảy năm nay. Chính Tôn mổ bụng moi lấy ra của một chú du kích. Tôn đã dùng bùa ngải để chiếc mật linh thiêng bảo vệ mạng sống cho Tôn
Bình Luận mới