Category: Biên Khảo
Cảm nhận nhân đọc “Dưới những gốc nho biển” (phân đoạn 10-18) trong tiểu thuyết Đường Về Thủy Phủ của nhà văn Trịnh Y Thư
Bản vẽ Duy Thanh [1931-2019].
Những phân đoạn này thuộc vào phần có tựa là “Dưới những gốc nho biển,” nằm trong tiểu thuyết Đường Về Thủy Phủ. Tuy nhiên, cũng như phân đoạn [1-3] tôi …
Ông Đại Sứ và Ông Tổng Thống: Nhìn lại cuộc đảo chánh 1-11-1963 tại Sàigòn 60 năm trước (kỳ 1)
Trong 60 năm qua, hầu hết các tác giả người Việt đều nói rằng, nguyên nhân chính của cuộc đảo chánh ngày 1-11-63 là Tổng thống Kennedy muốn đưa quân Mỹ tới chiến đấu ở VN, trong khi ông Diệm chống lại, nên Mỹ phải lật ông Diệm để thực hiện đường lối của mình. Trong khi ấy, các tài liệu chính thức của Mỹ cho biết, sau Thế Chiến thứ Hai, các Tổng Thống Mỹ không ai chủ trương đem quân Mỹ tới chiến đấu ở Đông Dương.
Cảm nhận nhân đọc phân đoạn 1-3 tiểu thuyết “Đường Về Thủy Phủ” của nhà văn Trịnh Y Thư
Với tôi, Trịnh Y Thư, trước hết là một nhà thơ, với thi phẩm Phế Tích Của Ảo Ảnh; là một nhà văn, với các tác phẩm Chỉ Là Đồ Chơi, Theo Dấu Thư Hương; …
từ một góc california – gìn giữ tấm dư đồ như nâng niu áo trận (kỳ 5)
Một nền văn học nghệ thuật có những văn nghệ sĩ không quỵ xuống ca ngợi kẻ bắt mình hoặc/và quay sang đấu tố đồng nghiệp …. Một xã hội 1954-1975 vẫn giữ được lễ nghĩa … Một cộng đồng vẫn có nhiều người tiếp tục tình nguyện nghiên cứu về VNCH và Văn Học Miền Nam dù đã xa quê hương cũ nửa thế kỷ … thì đã chứng tỏ cộng đồng ấy càng giữ được danh dự mà họ tốn công xây dựng trong 20 năm 1954-1975.
thích tuệ sỹ, khuôn mặt tiêu biểu của văn hóa việt nam
Thầy sống, vui chơi, học đạo và làm việc một cách bình thường, đơn giản, không màu mè, khách sáo. Vẫn bộ nâu sồng. Vẫn thân hình mảnh dẻ. Vẫn ánh mắt tươi vui. Vẫn nụ cười dung dị, bình thản. Như độ nào. Một nhà tu. Một nhà trí thức. Một nghệ sĩ. Một người bạn. Một con người.
từ một góc california – gìn giữ tấm dư đồ như nâng niu áo trận (kỳ 4)
Tuy nhiên, phủ nhận hoàn toàn nỗ lực của chính phủ VNCH [cho mặt trận tâm lý & văn hóa] thì không chính xác. Chính phủ VNCH đã bảo trợ cho tạp chí văn hóa, Trung Tâm Văn Bút Việt Nam….Những cuốn phim như Người tình không chân dung có cả quân lính tham dự …. Nếu nhắc tới Chiến Sĩ Cộng Hòa, không thể không nhắc tới nhật báo Tiền Tuyến.
Một Ngôn Ngữ Thứ Hai, Lặng Im: Đối Thoại với Jon Fosse
Tuổi thiếu niên của tôi, tôi là một tên Mác-xít vô thần và ngu ngốc — đó là chuyện thông thường cho mọi trí thức trẻ tuổi, đầy tham vọng vào thời đó. Nhưng trong quá trình viết lách, có một điều mà tôi không thể hiểu được, đó là sự huyền bí: nó đến từ đâu? Nó không đến từ đây [chỉ vào tim của mình]. Không, nó đến từ bên ngoài tôi.
Ngục ký: Gặp luật sư và giám thị trước phiên tòa phúc thẩm (Kỳ 1)
Thực ra thì kể từ khi bị chính quyền Việt Nam đưa đi thi hành án tại Trại Giam Số 5 ở Thanh Hóa, hầu như ngày nào tôi cũng viết nhật ký trên vở khổ to, tổng cộng ước trên 2000 trang. Cũng cần nói ngay rằng giấy, bút mà tôi có được là kết quả của cuộc đấu tranh quyết liệt với trại giam…
từ một góc california – gìn giữ tấm dư đồ như nâng niu áo trận (kỳ 3)
Tuy Chính Luận cho đăng các tin tức khác liên quan đến các bản tuyên cáo hay cáo trạng của Linh mục Trần Hữu Thanh nhưng không đăng nguyên văn bản tuyên cáo. Theo Sóng Thần, chỉ có thêm 2 nhật báo đăng bản cáo trạng đó. Hơn 40 năm sau, vào tháng 2.2015, tôi biết được lý do không đăng của Chính Luận qua một bài viết cặn kẽ của Đinh Từ Thức trên Diễn đàn Da Màu ….
từ một góc california – gìn giữ tấm dư đồ như nâng niu áo trận (kỳ 2)
Câu hỏi đương nhiên phải đặt ra là: Sóng Thần nhắc tới “nhân dân Miền Nam VN”, nhưng có đúng toàn thể làng báo cùng toàn dân và toàn quân Miền Nam đồng ý với Linh mục Trần Hữu Thanh về các tin tức liên quan tới các bản Cáo trạng Chống Tham nhũng? Có đúng toàn dân và toàn quân đều ao ước Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu từ chức ….
Từ một góc California – Gìn giữ tấm dư đồ như nâng niu áo trận (kỳ 1)
Chân dung VNCH bao gồm mọi khía cạnh của một xã hội có tự do, có pháp luật dù có hạn chế tại Miền Nam. Do đó, muốn trả lời đầy đủ cho các thắc mắc [về khái niệm Tự do ở miền Nam trước 1975], tôi tìm hiểu, không phải về các tờ báo nằm vùng, mà về [Sóng Thần], một tờ báo không-Cộng sản và không-nằm vùng của Miền Nam đã đụng độ với chính quyền.
Ý-CHÍ LÀ SỨC-MẠNH NGHỆ-THUẬT TRONG TRIẾT-HỌC CỦA NIETZSCHE/THE WILL TO POWER AS ART: A SURVEY
Cuốn Chí Hùng-vĩ [Der Wille zur Macht] là tác-phẩm cuối cùng và vĩ-đại của Nietzsche. Chữ Macht, Power hay Puissance trong tư-tưởng của Nietzsche có nghĩa là “Sức mạnh siêu-nhân”/Übermensch vượt lên khỏi hư-vô tiến tới đỉnh cao nhất trong văn-hóa, xã-hội và nghệ-thuật mà những người siêu-phàm đã thực-hiện đựợc như trường-hợp của Dante, Ingre, da Vinci, Michelangelo, Goethe, Napoléon
Nguồn gốc của từ “sinh viên” trong tiếng Việt
Mười năm sau, vào ngày 30/4/1975, “Giải phóng miền Nam,” bài hát chính thức của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam và Quốc ca của Cộng hòa miền Nam Việt Nam mà Lưu Hữu Phước là tác giả, đã hoàn thành sứ mệnh chính trị — lịch sử của nó cùng với chính Mặt trận và Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa Miền Nam Việt Nam mà ông là thành viên.
Gọi tên tôi
Chẳng có gì sai khi biếm họa một cuộc chiến tranh theo ý muốn của mình. Nhưng trong bức tranh này của nhà hí họa chính trị Paul Conrad, từ “Daddy” (nghĩa là cha) xúc phạm người xem. Cách mô tả người đàn bà và đứa con trai của bà gợi ý rằng Miền Nam Việt Nam lệ thuộc vào Hoa Kỳ một cách đáng hổ thẹn.
Lâm Thị Mỹ Dạ: Giao Hưởng của Mâu Thuẫn*
Cho dù tính thống nhất giữa bản gốc và bản dịch, hoặc giữa tác giả và dịch giả chỉ là ảo tưởng, cho dù những mâu thuẫn ở chính nguyên bản, hoặc giữa các biên giới ngôn ngữ, văn hóa, và chính trị vẫn chưa được hòa giải, nguyện vọng của dịch thuật là bảo tồn sức sống đa dạng của văn bản, chính vì không có bản dịch nào, cũng như không có khuynh hướng nào, nên được coi là … bất di bất dịch.
Ca nương nước Việt Tú Thanh: Tài năng không bao giờ chết
Cũng nhờ say mê theo dõi ca nương Tú Thanh mà tôi ngộ thêm về sân khấu cổ truyền. Theo tôi, sân khấu này có thể được chia làm hai loại. Loại thứ nhất tôi gọi là “sân khấu tĩnh,” gồm ca trù, hát xẩm, vọng cổ, nơi mà khán giả có thể nhắm mắt thưởng thức, tức “thính” mà không “khán.”
Trong Tác Phẩm Của Milan Kundera, Tính Dục Giao Hoà Với Sự Đả Phá
Vào giữa thập niên 1980, khó lòng mà nói ngoa về chỗ đứng quan trọng của Milan Kundera đối với nền văn chương Hoa Kỳ hay ở bất cứ nơi nào khác trên thế giới. Sau Kafka, ông là nhà văn Tiệp Khắc nổi tiếng nhất, và tiểu thuyết của ông mang lại tin tức từ xã hội trí thức Đông Âu đang run sợ dưới sự đe doạ của làn sóng áp bức Xô Viết.
Milan Kundera: Cái cười cái nhẹ cái quên
Đối với riêng tôi, Kundera là người thầy dậy tôi viết văn, mặc dù tôi chưa bao giờ có cơ hội gặp ông ngoài đời. Tôi sẽ không cảm thấy một chút mặc cảm nào nếu có ai đó bảo tôi viết giống Kundera, lý do dễ hiểu, tôi đọc gần như toàn bộ sáng tác của ông…
Phỏng vấn Trần C. Trí: Lối Về Của Nước – khi ngôn ngữ chạm thế giới siêu hình
Tại sao nhiều ma thế? Mô thức trong các truyện ma của anh thường khởi đầu trong bối cảnh hiện thực, rồi bẻ hướng vào không khí siêu thực. Có vẻ như anh dùng ma để thoát khỏi ràng buộc của những quy ước trong đời sống, và cả trong chuyện viết–như một lối thoát?
Đàn bà trong văn chương Nguyễn Viện
… tôi không thể không suy nghĩ về người đàn bà trong văn Nguyễn Viện. Hình như các nhân vật nữ – được Đặng Thơ Thơ dẫn chứng – bước vào văn chương từ ‘thế giới ảo’ của nhà văn mà không đi qua một cửa ngõ nào của thực tại.
Nữ Quyền─ Điểm Mù trong Văn Chương Nguyễn Viện
Nhưng, văn chương Nguyễn Viện không phải là nơi để phụ nữ nương náu, có đất sống, hay lên tiếng nói. Tương quan nam nữ trong truyện của anh là tương quan thống trị─bị trị y như tương quan nhà nước─người dân. Vì vậy, văn chương Nguyễn Viện là một tầng áp bức nữa, thêm vào những áp bức từ nam giới, áp bức của truyền thống và văn hoá phụ hệ, lẫn áp bức của cơ chế nhà nước trong một xã hội hậu cộng sản, tư bản đỏ. Nhân vật nữ của Nguyễn Viện bây giờ bị tròng thêm cái ách nữa: sự áp chế đến từ chính tác giả
Tiểu đoàn 5 Nhảy Dù – Kỳ 2
Ngay khi lệnh ban ra, hai trung úy Jean Gaven và Jacques Marquès từ chối thi hành vì thấy rõ đơn vị bị hy sinh, cho vào cối xay. Phải hiểu là trong số các tiểu đoàn ứng chiến, Tiểu đoàn 5 Nhảy dù luôn bị cử đi trước tiên – vì là lính Việt.
Tiểu đoàn 5 Nhảy Dù – Kỳ 1
69 Năm Điện Biên Phủ
CHỨNG NHÂN CHIẾN TRANH ĐÔNG DƯƠNG
CHLOÉ MASERO thực hiện
Trần Vũ dịch thuật
Tháng 10-2022, nhị nguyệt san Chiến tranh và Lịch Sử (Guerres & Histoire) số 69 thực hiện phỏng vấn thiếu …
Cường quốc… tặng thơ
Nói Việt Nam là “cường quốc thơ” thì e là sẽ có nhiều người nghi hoặc nhưng chỉ cần chêm vào chữ “tặng” thôi thì e con số phản đối chẳng có bao nhiêu bởi bằng chứng cứ là ăm ắp, rành rành. Và như thế, như là công dân của “cường quốc tặng thơ,” chúng ta cũng nên xét lại…
Dịch Thơ Thanh Tâm Tuyền: HÃY CHO ANH KHÓC BẰNG MẮT EM / NHỮNG CUỘC TÌNH DUYÊN BUDAPEST
Sự liên kết và cô đọng qua tựa đề Anh ngữ “Let Me Cry Through Your Eyes Budapest My Love” cũng phản ảnh ý nguyện của tôi – là bản dịch, cũng như tình yêu của “anh” với người tình/người dân Budapest, và/hoặc với bất cứ sinh linh nào trên thế giới đang bị bạo quyền áp bức — không bị gián đoạn bởi không gian hay thời gian.
Kho Đạn Của Nền Dân Chủ
Một số tin Roosevelt là một chính khánh viễn kiến: Phải chia đôi thế giới thành Tư Bản-Cộng sản, Tự do-Độc tài, Nhân bản-Khát máu để nhân loại quy phục dưới lá cờ hoa, xem Hoa Kỳ là vị cứu tinh. Số khác nghĩ, mục đích chính của Roosevelt không phải là chống Cộng mà giành lấy vị trí của Anh-Pháp.
Nguyễn Viện, nghệ thuật tiểu thuyết
Tiểu thuyết của Nguyễn Viện thuộc về nền văn học của cái có thể xảy ra, cái khả thể, không phải của cái đã xảy ra. Đó là sự phân biệt giữa anh và nhiều nhà văn tài năng khác. Ngoài ra, tác giả là nhân vật trung tâm, với cái nhìn thấu suốt và có tính bi kịch. Một tiểu thuyết thành công như “Nhảy múa để chết” mời gọi người đọc khám phá đời sống của chính họ…
Nguyễn Viện với Ma & Người
Tác giả MA VÀ NGƯỜI chắc chắn không mong đợi điều gì ngoài ý thức can đảm tự cứu của những đứa con sinh ra từ trứng để thoát khỏi cảnh sống tượng trưng bằng hình ảnh “cô gái trong bức tranh bị treo ngược” khiến “đầu cô mọc ra dưới gan bàn chân và hai mông cô ngửa lên trời như cái đầu bị xẻ đôi.”
New Comments