UKRAINE: MỘT BÀI HỌC CHO VIỆT-NAM- Tiếp theo Luận-văn Việt-Nam: Bàn về Lẽ Sinh-tồn (2001)- PHẦN BA/ UKRAINE: A LESSON FOR VIETNAM A Sequence to Vietnam: The Phenomenology of Existence (2001)

Nhận xét của Hume về những đặc-tính quốc-gia đưa chúng ta lại gần với những bài viết về chính-trị của Aristotle, rất rõ ràng mặc dù triết-học vẫn cần phải xét lại những giá-trị đã được mặc định hoặc chưa, dựa trên kinh-nghiệm sống chứ không phải là lý-thuyết.

Dịch Giả Trần C. Trí: “đối diện với những biến hoá muôn màu”

Theo dịch giả Trần C. Trí, những độc giả tìm đến Trong Vườn Mắt Em hy vọng sẽ được bay bổng đến nhiều vùng đất xa xôi, lạ lùng, đồng thời cũng được giáp mặt tương đối gần gũi với ngôn ngữ của tác phẩm, do các truyện ngắn được chuyển ngữ trực tiếp từ tiếng Tây Ban Nha mà không phải thông qua bản dịch tiếng Anh hay tiếng Pháp, tránh được tình trạng “tam sao thất bản.”

Xem tranh Bùi Chát

Lần đầu tiên ra mắt, nhưng Bùi Chát vẽ đã hơn 10 năm. Tranh chất đống ở nhà hàng trăm bức. Hầu hết là tranh khổ lớn…
Trong triển lãm này, ở tư cách giám tuyển, tôi chỉ chọn ra gần 30 bức.

Đọc ‘Hiện-tượng Luận và Thuyết Duy-vật biện-Chứng’ của Trần Đức-Thảo

Tôi có lý-do riêng trình bày luận-cương này bằng Việt và Anh ngữ. (i) Tôi muốn độc-giả Việtnam trong và ngoài lãnh-vực chuyên môn có dịp biết rõ về khả-năng độc-đáo trong cuốn sách nổi-tiếng của cụ Thảo. (ii) Riêng đối với độc-giả Tây-phương…

Đền Thờ Apollo Không Còn Nữa: Salman Rushdie và Khái Niệm Lật Đổ Thẩm Quyền

Theo Salman Rushdie, chữ ‘dịch’ (translation) có nguồn từ tiếng La-tinh có nghĩa là ‘băng qua.’ Vì đã băng qua khoảng cách thế giới, chính chúng ta là những con người được dịch, được phát minh lại. Thường thì một cái gì đó luôn luôn bị mất trong quá trình diễn dịch; đồng thời, nhà văn tin rằng cũng có nhiều điều được tái sinh.

Giới Thiệu Tập Truyện Dịch Trong Vườn Mắt Em

Trong Vườn Mắt Em là một hợp tuyển gồm truyện & kịch chuyển ngữ từ nguyên tác tiếng Tây Ban Nha của tổng cộng 21 nước trên thế giới dùng tiếng này làm ngôn ngữ chính thức. Các nhà văn trong hợp tuyển này đại diện cho một nền văn chương tiếng Tây Ban Nha hùng hậu và đa dạng; họ là những người có sự nghiệp văn chương lẫy lừng: từ Gabriel García Márquez, María Luisa Bombal, Luis de Lión, đến những tác giả trẻ hơn

Sắc Thư và Văn Tế Bá Đa Lộc

Liên quan trực tiếp đến việc Bá Đa Lộc qua đời còn thấy một số văn bản đầu tay (primary sources) từ chính triều đình chúa Nguyễn, đó là một sắc thư phong tặng ông tước Quận Công và một tên thuỵ Trung Ý, một văn bia đặt tại mộ và hai bài văn tế bằng chữ nôm của chính chúa Nguyễn Phúc Ánh và của Đông cung Cảnh.

Anh Thành Tôn

Tôi không ngạc nhiên thấy anh Thành Tôn được mọi người cảm mến và quý trọng. Theo tôi, đó là lẽ đương nhiên. Tuy chỉ mới quen biết anh từ sau khi về sống ở Orange County cuối năm 2010, tôi có cảm tưởng chúng tôi đã là bạn từ lâu. Có thể đã có tình thân và tin cậy nhau từ một đời sống trước.

Hành trình của Mẹ: Điêu khắc Ron Mueck

Hành trình của mẹ, đó là một hành trình vô cùng đơn độc. Ca dao Việt đã mô tả cái đơn độc đó bằng hai câu đối đơn giản mà vô cùng thấm thía đối với những ai đã từng trải qua: Đàn ông đi biển có chúng có bạn / Đàn bà vuợt cạn một thân một mình.

Đọc thơ Nguyễn Hàn Chung

Thơ anh là cơn mộng có ý thức. Trong những thời đại khó khăn, tuyệt vọng, ngôn ngữ cũng cần một thứ tuyệt vọng mới, sự phá chấp, một thứ “lục bát tản thần” theo như cách nói của Nguyễn Hàn Chung. Anh cố gắng nổi loạn trong thơ…

Cung Tiến nói về Cung Tiến

Tất nhiên khán thính giả cũng biết, là trong cuộc đời này, không có gì là mới cả, cái gì cũng là cũ, nhưng mà tôi thấy rằng sau một thời gian tôi làm âm nhạc theo tonalité của Tây phương, bây giờ tôi muốn làm cái gì của Đông phương, của Việt Nam, cái đó dẫn tôi đi làm cái mà tôi khoái, mà hiện giờ tôi khoái nhất là làn điệu quan họ Bắc Ninh.

Tuổi trẻ và lý tưởng

Mấy ngày qua tôi hay nghĩ về cô, người phụ nữ 25 tuổi và là nhân chứng trẻ nhất trong số những người đã ra điều trần trước Ủy ban điều tra cuộc bạo loạn có võ trang và chết người tại cái nôi của dân chủ là tòa nhà Quốc hội Mỹ, hay Điện Capitol, vào ngày 6 tháng Giêng năm ngoái, 2021.

UKRAINE: MỘT BÀI HỌC CHO VIỆTNAM Tiếp theo Luận-văn: ViệtNam: Bàn về Lẽ Sinh-tồn (2001)- Phần Hai: (i) Ý-niệm về Nhà-Nước và Dân

Ý-niệm về đặc-tính dân-tộc của David Hume bàn về nhửng nét đại-cương có vẻ nhân-chủng học nhưng không phải là Khoa Nhân-chủng chuyên môn về văn-hóa, xã-hội và lịch-sử. Bởi thế cái nhìn của Hume giống như bề mặt của bức tranh, tuy dễ nhận ra, nhưng có thể bị hiểu là “thành-kiến”. Tuy nhiên, chính cái nhìn sơ-lược ấy khiến chúng ta muốn tìm ra sự-thật về dân-tộc tính một đất nước

Không chỉ là chuyện phá thai, mà là quyền tự quyết của phụ nữ

Sáng thứ Sáu, ngày 24 tháng Sáu, 2022, Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ bỏ phiếu 6-3 bãi bỏ kết quả vụ xử Roe v. Wade – phán quyết cho phép phá thai đã thành tiền lệ quốc gia từ 50 năm qua.

Quyết định này sẽ dẫn tới việc cấm phá thai tại một nửa trong số 50 tiểu bang Mỹ, với những cấm đoán có khi khe khắt như truy tố và bỏ tù phụ nữ phá thai vì bị hãm hiếp hay mang thai trong trường hợp loạn luân, và cả những trường hợp bị sẩy thai, hoặc truy tố phạt vạ người cung cấp dịch vụ phá thai.

Đọc thơ Hoàng Vũ Thuật

Thơ Hoàng Vũ Thuật thân mật và phóng khoáng, nhiều chất hiện tại. Thơ của những khoảnh khắc. Nhân vật của anh cũng không đứng yên mà chuyển động, các câu chuyện kể lại được giải thích khác nhau. Bên dưới, anh có một nỗi buồn dịu dàng, không phải là thứ sầu muộn chết người, nhưng đủ làm day dứt.

Đi tìm sự thực lịch sử về vua Gia Long

Trong 60 năm ở Pháp, tôi cố gắng gột rửa đầu mình khỏi mặc cảm thấp hèn, yếu kém của con bé “anh-đô-si-noa”, trong hành động cũng như trong tư tưởng, và chỉ thật sự thấy được cân bằng và bình yên, khi biết rõ về vua Gia Long, về người thiếu niên dũng cảm và kiên định đã tay không dựng lại cơ đồ, tái tạo một nước Việt Nam thống nhất, sau hơn hai trăm năm phân liệt.

Hai giáo sư tìm ra điều tạo ra một kẻ xả súng. Các chính trị gia có quan tâm?

Peterson và Densley cũng biên soạn tiểu sử chi tiết về 180 kẻ xả súng, nói chuyện với vợ chồng, cha mẹ, anh em, bạn bè thuở nhỏ, đồng nghiệp và thầy cô giáo của họ. Nói về chính những tay súng này, thì hầu hết đã không sống sót sau cuộc tàn sát, nhưng năm người còn sống đã nói chuyện với Peterson và Densley từ nhà tù…

Nhà văn/Trung Tá Tâm lý chiến Văn Quang trên hành trình cùng Văn Nghệ Quân Đội Việt Nam Cộng Hòa (phần III)

[Văn Quang] hỏi tôi, Làm thế nào để viết tại một nơi xa lạ? Ông đã chứng kiến một số nhà văn không thể sáng tác được nữa sau khi rời Miền Nam …. Dễ dàng, tôi trả lời. Tự do là quê hương của tôi. Miền Nam đã trở thành cố hương… mà tôi muốn lưu giữ bằng chữ trong khi Hoa Kỳ thành quê hương bây giờ, nơi tôi được chọn lựa để viết và để sống, Ràng buộc vào ý niệm ngoại quốc, hay ngoại cuộc, chưa bao giờ xâm chiếm hoạt động viết của tôi.

Nhà văn/Trung Tá Tâm lý chiến Văn Quang trên hành trình cùng Văn Nghệ Quân Đội Việt Nam Cộng Hòa (phần II)

Biên giới giữa quân đội, nghệ sĩ hay người dân giảm bớt qua tác phẩm thuộc văn nghệ sĩ (một thành phần nhập ngũ) và thái độ của nhà cầm quyền với văn nghệ. [Thí dụ], ngày nay, khi “nhạc vàng” hoàn toàn chiếm thế thượng phong, tử thi đã yên nghỉ trong bờ rừng, bãi bể hay chiến hào đã trỗi dậy theo nhiều bài hát lính, cũng như đã trỗi dậy từ tạp chí, tác phẩm [văn chương] thuộc Miền Nam.

Nhà văn/Trung Tá Tâm lý chiến Văn Quang trên hành trình cùng Văn Nghệ Quân Đội Việt Nam Cộng Hòa (phần I)

Toàn cảnh một nền văn học hay xã hội quan trọng hơn nhận xét của một cá nhân. Văn nghệ Quân đội Việt Nam Cộng Hòa đã hiện hữu trong một chính thể cho phép người lính tự do như Trung Tá/nhà văn Văn Quang sáng tác, và sinh hoạt của ông trên tạp chí Khởi Hành-Sài gòn (1969-1972), thuộc Hội Văn Nghệ Sĩ Quân Đội, rồi Khởi Hành-Hoa Kỳ (1996-2018)–cùng tiểu sử của các tổ chức này–đã góp phần vào Văn học Miền Nam cũng như Văn học Việt Nam.

Thơ Thành Tôn: thân xác như một ám ảnh hiện sinh

Anh đã phục chế nhiều sách quý để lưu trữ và để biếu bạn bè. Nhưng thực ra, Thành Tôn là một nhà thơ, mặc dầu sau này, do lý do sức khỏe, anh không còn tiếp tục làm thơ nữa. Thành thử, toàn bộ sự nghiệp của anh nằm trong “Thắp tình”, tập thơ đầu tay và cũng là tập thơ duy nhất.

UKRAINE: MỘT BÀI HỌC CHO VIỆT NAM- Tiếp theo Luận-văn Việt Nam: Bàn về Lẽ Sinh-tồn (2001) / UKRAINE: A LESSON FOR VIETNAM- A Sequence to Vietnam: The Phenomenology of Existence (2001)

Trong lúc chiến-trận ở Ukraine còn đang tiếp diễn, mọi nơi đều hồi-hộp theo dõi trận đánh ở Dunbar về phía đông Ukraine và Nga đang xiết vòng vây quanh Mariupole ở phía nam chuẩn bị cho kế-hoạch xâm lăng tới theo thế-trận đã tính của Kremlin, liệu Hà-nội có lo ngại về một tai-biến sẽ xảy ra bất ngờ cho Việt-nam trong tương-lai hay không?

Đinh Thị Như Thúy, đã có sai lầm ở đâu đó

Ngày hôm nay hầu hết người làm thơ có khuynh hướng viết dài. Đinh Thị Như Thúy cũng là một người như vậy, mặc dù trong các bài thơ của chị , các chi tiết được chú ý. Người đọc hôm nay ngày càng làm quen với các câu thơ dài…

Lời tự thú của một người tạo ‘mim’ công lý xã hội

Không còn Trump để mạt sát, người cấp tiến dần dần xoay sang công kích lẫn nhau. Các nhà hoạt động cánh tả dành ngày càng nhiều thời gian để thanh tẩy cộng đồng công lý xã hội trực tuyến, trong khi tìm kiếm những cơ hội để bị xúc phạm.

‘Đoản thi’ của sinh viên Trung Quốc: một hình thức phản kháng

Một cuộc thi thơ dành cho sinh viên đã trở thành một cơ hội để bày tỏ nỗi thất vọng của công chúng về các vấn đề xã hội đang gây xôn xao ở Trung Quốc trong những tháng vừa qua.

LƯU DIỆU VÂN: “Kẻ phản giáo bất đắc dĩ”

Không cùng tôn giáo thì bị xem là PHẢN GIÁO, xưa bị đem lên giàn hỏa, bị rút phép thông công, bị ném đá, bị gièm pha, v.v. Không cùng lý tưởng chính trị thì bị xem là PHẢN ĐỘNG, phản quốc, phản chủ, v.v. Khi bị gán cho chữ PHẢN là xem như bị cô lập, bị cách ly bởi đám đông.

Gia tài của Võ Hồng

Võ Hồng sống vào hai thời kỳ chiến tranh cao độ nhất: một giành độc lập và một giải phóng đất nước, hiểu rất rõ về xã hội, về sự phân hóa, xuống cấp mọi mặt của đời sống, nhưng không bi phẫn gào lên, không buồn nôn, chẳng đứng về phe nào; chỉ nêu lên thực trạng bi đát của xã hội. Không hẳn Võ Hồng không theo kịp thời đại …mà là “ông không màng đến” [hoặc] không xem trọng “hố thẳm của tư tưởng”.

50 Năm ‘Đại Lộ Kinh Hoàng’, 1972 – 2022 – Ký sự ‘Đi nhặt xác đồng bào Quảng Trị trên Đại lộ Kinh hoàng’

Nhân tưởng niệm 50 năm chiến cuộc Mùa Hè Đỏ Lửa, xin đăng lại bài bút ký về chuyến theo đoàn hốt xác nạn nhân chiến cuộc Quảng Trị, như một nén hương kính cẩn tưởng niệm những người đã không may bỏ mạng trong cuộc “bỏ phiếu bằng chân” đối với chủ nghĩa Cộng sản. Đồng thời giới thiệu các tài liệu gốc về một thảm cảnh chiến tranh đã khơi động tình nghĩa đồng bào đùm bọc nhau trong cơn khốn khó của người dân Miền Nam.