Trang chính » Biên Khảo, Chuyên Luận, Học Thuật, Lịch Sử, Song ngữ, Triết Học Email bài này

UKRAINE: MỘT BÀI HỌC CHO VIỆTNAM Tiếp theo Luận-văn: ViệtNam: Bàn về Lẽ Sinh-tồn (2001)- Phần Hai: (i) Ý-niệm về Nhà-Nước và Dân

 

 

 

UKRAINE: A LESSON FOR VIETNAM

A Sequence to Vietnam: The Phenomenology of Existence (2001)

 

 
   

clip_image002Peter the Great as the iconic Hero for Putin’s New World Order



PART TWO/PHẦN HAI

(i) The Concept of National Characters/Ý-niệm về Nhà-Nước và Dân

(ii) The Politics of Friendship (Comradship)/ Tình-bạn hay Đồng-chí trong Chính-trị

(iii) Lordship and Bondage/Chủ-nhân và Nô-lệ

 

(i) THE CONCEPT OF NATIONAL CHARACTERS/ Ý-NIỆM VỀ NHÀ-NƯỚC VÀ DÂN

39. Questions about the existence of a country and its people preempt in space and time even that of the most powerful empires in human history,

40. Những vấn-đề đặt ra cho sự sống còn của quốc-gia dân-tộc luôn luôn là sự-kiện quan-trọng nhất trong không-gian và thời-gian ngay cả cho mhững đế-quốc hùng-cường nhất trong lịch-sử nhân-loại.

41. The birth of a nation is brought into the relation of its people’s unity and self-determination as it presupposes the national sovereignty. So the national history gains in glories and undermines (cuts out) anemic symptoms, which cause deficiency of the lack of will to power by magnificent efforts helping the people stands up against the enemies outside and within.

42. Sự thành-lập một nước dính liền với tinh-thần đoàn-kết và quyết-tâm của người dân trong nước, và không thể tách rời khỏi chủ-quyền của quốc-gia. Lịch-sử của một nước phải có những vinh-quang và đánh tan tinh-thần bạc nhược, ví như “bệnh thiếu hồng huyết cầu”, nghĩa là thiếu hùng-khí/chí quật-cường (Ubermensch/Nietzsche, 1883) để chống lại ngoại xâm và chống lại kẻ thù bên trong, tức những kẻ phản dân bán nước.

43. David Hume’s concept of national characters tangentially touches on specific traits of people of the same country anthropological but not anthropology as science grounding on socio- cultural structure and historical development. Therefore, national characters manifest both the country as well as the people. Hume’s essay on national characters resembles a picture surface so common that it might be bias and disturb our mind in search of truth. In his own words, “The vulgar are apt to carry all national characters to extreme, and having once established it as a principle that any people are knavish, or cowardly, or ignorant, they will admit of no exception, but comprehend every individual under the same censure.”

44. Ý-niệm về đặc-tính dân-tộc của David Hume bàn về nhửng nét đại-cương có vẻ nhân-chủng học nhưng không phải là Khoa Nhân-chủng chuyên môn về văn-hóa, xã-hội và lịch-sử. Bởi thế cái nhìn của Hume giống như bề mặt của bức tranh, tuy dễ nhận ra, nhưng có thể bị hiểu là “thành-kiến”. Tuy nhiên, chính cái nhìn sơ-lược ấy khiến chúng ta muốn tìm ra sự-thật về dân-tộc tính một đất nước. Theo Hume, “Những con người tầm-thường (the vulgar) coi tất cả đặc-tính chung của người dân trong một nước là một. Sau đó bọn này coi dân ai cũng giống ai, ngu-si, dốt nát như nhau.”

45. One of the gravest chronic symptoms in political life underlines the blind ambition of the government that does not always truly represent the people’s interest. Putin has already created a horrible situation, not only affecting Russia but the entire world as his war against Ukraine is still grinding on and thus shifting geographical stability to extreme that a Diaspora probably hopeless for future Exodus in tune with Russian accelerating isolation. On May 24, 2022 a Russian journalist reported Boris Bondarex, “Russian veteran diplomat to the United Nations in Geneva condemned Russia’s invasion of Ukraine, “The aggression war unleashed Putin against Ukraine, and in fact against the entire Western World, is not only a crime against the Ukrainian people, but also perhaps, the most serious crime against the people of Russia, with the bold letter Z crossing out all hopes and prospects for the prosperous free society in our country.”

45. Một trong số những căn bệnh kinh-niên nặng nhất trong đời sống chính-trị là tham-vọng mù-quáng của chính-quyền vì nó không luôn luôn tiêu-biểu cho quyền-lợi của dân. Putin đã gây ra một tình-trạng kinh-hoàng, không chỉ ảnh-hưởng đến nước Nga mà toàn thế-giới, đó là cuộc-chiến xâm-lăng Ukraine đang diễn ra khiến hàng loạt người di tản (Diaspora) có thể không hy-vọng trở về quê cũ (Exodus), đồng thời nước Nga càng ngày càng trở nên cô-lập. Ngày 24 tháng 5, 2022 một nhà báo người Nga cho biết ông Boris Bondarex cựu ngoại-giao Nga tại văn-phòng Liên-Hiệp Quốc ở Geneva đã lên án việc “Nga xâm-lăng Ukraine của Putin không chỉ vi-phạm riêng Ukraine mà còn vi-phạm thế-giới Tây-phương, không chỉ là tội-ác chống lại dân Ukraine mà có lẽ là một tội-ác lớn nhất chống lại chính dân Nga. Chữ Z trở thành biểu-tượng dẫm nát mọi hy-vọng và mọi ước mơ cho xã-hội tự-do thịnh-vượng của chính xứ-sở chúng tôi.”

46. Back to the national characters, for Wittgenstein, “Rousseau’s character has something Jewish about it.” (W. Culture and Value, 1992, p. 20e). Is there a great deal of characters of Jewish people? If so, what do they manifest and how specifically we can get into the heart of thing about the one that relates Rousseau’s? This must be something of “empathy” dealing with social, cultural, historical and political through space and time.

46. Trở lại với nhận-định về tính quốc-gia, Wittgenstein cho rằng: “Rousseau có cái gì giống người Do-thái.” Người Do-thái có nhiều tính-cách khác nhau không? Nếu có, tính-cách nào của Do-thái gần gũi với Rousseau? Vấn-đề này đụng vào lãnh-vực cảm-thông đích-thực có thể chia xẻ với nhau (phải nằm trong chăn mới biết chăn có rận). Đụng đến kiến-thức trong lãnh-vực này cần phải đi sâu vào xã-hội, văn-hóa, lịch-sử và chính-trị, tức cần tới không-gian và thời-gian.

47. Another overwhelming remark, probably a sort of personal experience or self-consciousness impresses Wittgenstein to say, “Mendelssohn is not a peak, but a plateau. His Englishness.” This trope appears as a fascinating discovery of the British character of highly broad categorically and metaphorically contributing to significant spatiality.

48. Một nhận-định rất mạnh và khác nữa của Wittgenstein làm cho chúng ta suy nghĩ mông lung khi ông viết: “Mendelssohn không phải là một ngọn núi cao, ông ta là cao-nguyên, một tinh-thần rất người Anh.” Lối nói ẩn-dụ này ám-chỉ tính cách người Anh, tính đó không cao như núi, nhưng là một cao-nguyên, rất mênh-mông.

49. Hume’s observation of his national characters exploits facts not metaphors that are based on crude experiences, realistically at some point but challenging at other under cultural and social pressures for illumination of true consciousness about toleration against infringement. He sees for example the common Swiss are more honest than the Irish, the Frenchman show greater wit and gaiety than the Spaniard and the Englishman have more knowledge than the Dane (the native of Denmark).1 He also alleges that super human beings as isolated characters are born in less prominent societies, for instance the great poet Nguyen Du, a super star writing his master piece The Tale of Kieu in a less developed Anamite (Vietnamese) society. This illuminates an indisputable discovery by the French writer René Crayssac

50. Hume nhận xét về tính dân-tộc của mỗi nước dựa trên sự-thực chứ không dựa vào ẩn-dụ. Nghĩa là một đặc-tính tuy đúng ở một điểm nhưng điểm đúng ấy có thể lỗi thời vì ảnh-hưởng của văn-hóa và xã-hội vạch ra chân-tính của ý-thức cho ta thấy đâu là lượng khoan-hồng (thiện) và đâu là âm-mưu hiểm-độc (ác). Theo Hume, người Thụy-sĩ chân-thật hơn người Ái-nhĩ Lan, người Pháp thông-minh và vui-tính hơn người Tây Ban Nha, còn người Anh uyên-bác hơn người Đan-mạch. Hume nhận thấy rằng có những thiên-tài độc-đáo trong những xã-hội bình-thường, chẳng hạn René Crayssac đã khám-phá và dịch sang tiếng Pháp Truyện Kiều, một kiệt-tác của thi-hào Nguyễn Du trong xã-hội An-nam (Việtnam) còn kém mở-mang.

51. Such characters in fact determine two vital issues (i) the moral and (ii) the physical that vibrate people’s behaviors; good or evil, which entail the making up types of government, either good or evil. Evil government works for the ruling glass’ interests, which sometimes go against cultural and social progress. In depressing political regime as such the government policy oftentimes manipulates and even intends to promote people’s deficiency (penury) wrongly labels as national characters that must prevail. For the effective control of Chinese people Beijing promotes the return to and worship of Confucianism, once debased as the revolution’s reactionary enemy, now it is the twist from monarchy loyalty to the loyalty of Marxist oligarchy. However, this is exceptionally Chinese pragmatic thinking in taking the part of adapting American pragmatism, a point brilliantly adopted and excelled by Deng Xiaoping who wisely phrased: “Rich is good”. While Vietnamese government being not equal to such radical thinking caliber of Deng and is short of ablest leadership, certainly fails miserably at the political juncture due to irreversible crooked policy.

52. Trên thực-tế tính dân-tộc có hai yếu-tố quan-trọng: (i) suy-tư cụ-thể và (ii) suy-tư theo luân-lý. Cụ-thể ra sao và luân-lý thế nào đều lộ ra trong guồng-máy chính-quyền. Nhưng trên thực-tế chính-quyền độc-đoán không chấp nhận những ý-kiến xây dựng và tiến-bộ về mặt xã hội và văn-hóa có lợi cho đất-nước và dân. Họ chỉ để ý tới guồng máy của họ mà thôi. Trong cơ-cấu chính-trị độc-tài chính-quyền thường chỉ muốn dân kém trí-tuệ để dễ cai-trị. Chính-quyền ấy coi đường lối cai-trị của họ như là một truyền-thống của dân-tộc nên mọi người phải noi theo. Ví dụ, hiện nayTầu khai quật Khổng-giáo, vốn một thời bị coi là phong-kiến và là kẻ thù của cách-mạng, nhưng ngày nay chính-quyền Tầu biến tôn-quân thành tôn đảng. Dựa vào đó Bắc-kinh cho dân Tầu thấy lời Khổng-tử là phương-châm của dân-tộc. Đặng Tiểu-Bình là người có công lớn với nước Tầu khi ông xoay kế-hoạch thực-tiễn của Tầu sang chủ-nghĩa thực-dụng Hoa-kỳ, nhấn mạnh rằng “Giầu thì tốt”. Vietnam không có óc tư-duy và lãnh-đạo khôn-ngoan xuất-chúng như Đặng Tiểu-Bình nên chính-sách Vietnam co cụm ở ngã ba đường.

53. Although generally speaking, the nation’s language manifests the people’s characters, the true linguistically reveals the provinciality of the nation distinguishable in the people’s characters of the region where they belong. Hume points out that the Muscovite’s tongue is soft and musical (p. 120). Would this be true to the rest of the Russians? There probably exists enemy in such a beautiful or for a digression here to borrow Derrida’s remark on the Politics of Friendship, we can detect evil from good in a smooth talk, which might carry vicious intent or hostility in itself.

54. Mặc dù nói chung, ngôn-ngữ của một quốc-gia là cá-tính dân-tộc của quốc-gia ấy nhưng sự-thật xét về ngôn-ngữ cho thấy mỗi địa-phương trong nước có những sắc-thái về ngôn-ngữ riêng. Hume cho biết ngôn-ngữ người dân ở Moscow uyển-chuyển như âm-nhạc (t. 120). Nhưng có phải toàn-thể người Nga đều nói giọng Moscow? Có thể trong giọng nói đẹp lại có một kẻ thù. Chúng ta tạm ngừng ở đây để nhìn vào suy-luận trong cuốn Chính-trị trong Tình Bằng-hữu của Derrida để thấy một cách nói xem ra êm đềm lại có ngụ-ý xấu-xa hay hận-thù ngay trong câu nói ấy.

55. One can grant his power to claim property in two cases which are either (i) the property exists without proprietor or (ii) by force exemplified in the colonialist system. Putin ’s proxy war invading Ukraine highlighted the second syntax. According to his cruel policy Putin lies to even himself as well as to Russian people that Ukraine is not a nation and so he uses his “special military operation“ against Ukraine in spite of his genocide of civilians. This nauseous campaign prompts Nagulb Sawiris, an Egyptian billionaire to consider Putin as a Hitler in the making.

56. Một người có thể tự cho mình cái quyền sở-hữu tài-sản trong hai trường-hợp sau đây: (i)

Tài-sản ấy hay mảnh-đất ấy vô thừa nhận hoặc là (ii) người ấy dùng sức mạnh kiểu thực-dân chiếm-đoạt. Putin gây ra chiến-tranh ủy-thác (proxy) để xâm-lăng Ukraine vì hắn nói dối với chính hắn và dân Nga là Ukraine không phải là một nước nên hắn dùng trường-hợp thứ hai. Hành-động ghê tởm này đã khiến Nagulb Sawiris, một tỷ-phú Ai-Cập nhận-định rằng: “Putin đang trở thành một thứ Hitler”.

57. In fact, Putin alluded himself to Russian Peter the great of the 18th century who brutally annexed foreign lands to his kingdom and claimed that he did not get those lands, he earned them back to Russia. In a sweet tone, personification of thing in Nietzsche’s expression of the right of a thing or an animal like proclaiming “the property of a cat” by using apostrophe, “cat’s” or in German language “Katzs Haus”. This would be a dangerous allegory for the stronger animal could own more at the expense of the weaker. Let us suppose that a stands for Russia and b for Ukraine then it follows that a’s b. Putin is quoted saying: “Ukraine is not a nation therefore it belongs to Russia.” The irony rests in the case of disunity or separatism in Ukrainian politics whose members run to Kremlin for help to establish Donetsk People’s Republic in the Eastern Ukraine, which takes about 20 percent of the country size now almost controlled by the Russian forces. The true is it is frustrating to confront both equality and inequality as much as how to distinguish mankind as human being from inhuman being. The latter is referred to totalitarian regime.

58. Trên thực tế, Putin đã chớm ví mình như Đại-đế Peter của thế-kỷ 18 khi ông này dùng sức mạnh thô bạo lấn đất nước chung quanh mà ông bảo rằng Nga không cướp đất của ai, Nga chỉ lấy lại đất của Nga. Nhân-cách Hóa sở hữu là một lối nhìn về quyền sở-hữu của một vật hoặc một động-vật như Derrida đã nhắc tới trường hợp Nietzsche dùng Nhân-cách Hóa khi ông nói “Cái này của con mèo”. Hiển nhiên, con mèo mạnh sẽ có sở hữu lớn hơn. viết theo sở hữu cách trong tiếng Anh, “cat’s” hay trong tiếng Đức Katzs Haus (nhà của con mèo) tức là con mèo có quyền sở-hữu. Nietzshe có lý nhưng cứ tiếp-tục suy-luận như thế thì con vật mạnh nhất sẽ có khả-năng chiếm đoạt nhiều hơn; cho nên một nước có nhiều sức mạnh vũ-khí như Nga đòi quyền sở-hữu nhiều hơn. Giả sử a tượng trưng cho cho Nga và b tượng trưng cho Ukraine, thế thì Putin sẽ tuyên-bố a’s b, nghĩa là “Ukraine không phải là một nước cho nên Ukraine thuộc quyền sở-hữu của Nga. Nói cho cùng khi một nước bị phân chia vì ý-thức hệ như Ukraine thì phe ly-khai nhân-danh là Cộng-hòa Nhân-dân Donetsk kiểm soát phía đông Ukraine với một diện-tích khoảng 20 phần trăm diện tích toàn quốc đã xin Nga đỡ đầu, bởi vậy quân Nga đang kiểm soát hầu hết lãnh-thổ này. Thật là khó khi bàn đến “Bình-đẳng và Bất Bình-dẳng”. Xét về nhân-tính, làm sao chúng ta biết được một người đang đứng trước mặt chúng ta là “thiện” (hiền) hay là “ác” (vô-nhân). Vô-nhân là tính của một chính-phủ độc-tài.

59. In the recent meeting at Kyiv between Zelenkiy and the heads of state from France, Italy, Romania and Germany, the most vital and pressing issues reach consensus: (i) Accelerating sophisticate arms supplies for Ukraine to win the war, (ii) solidifying the bond of Ukraine and the West, and (iii) Accelerating Ukraine’s membership application to EU (Europe Union). However, at some point Macron’s advice not to humiliate Russia appears a paradox that nurtures Putin’s aggressive ambition of no recourse to Kremlin’s dream because Putin starts the war as “a special military operation” it would be embarrassing for him to deal with empty-handedness. Meanwhile it is hard for the Ukrainians and Zelenskiy to accept the halt of conflict at the loss of the eastern and southern territory, including the Crimea. While some former American advisors think that the Ukrainian War will be over in months, the harsh reality of the grinding conflict might go on for years instead.

60. Trong cuộc họp gần đây nhất tại Kyiv giữa tổng-thống Zenlenskiy và các nguyên-thủ Tây-âu như Pháp, Đức, Ý và Romania, ba điểm sau đây đã được chấp-nhận và thông qua: (i) Cấp thời gửi võ-khí tinh-nhuệ cho Ukraine để Ukraine thắng Nga, (ii) Thắt chặt tinh đoàn-kết giữa Ukraine và Tây-âu, và (iii) Cấp tốc nhận đơn của Ukraine ra nhập cộng-đồng Âu-châu (Europe Union). Tuy nhiên lời khuyên của Macron là đừng “làm nhục” Nga là một đường-lối chiến-tranh lạ-lùng. Dựa trên lời khuyên của Macron, Putin sẽ hung-dữ hơn vì hắn không thể làm tan giấc-mộng của Kremlin. Putin đã gây cuộc chiến “uỷ-thác” thì hắn không còn mặt mũi nào trở về tay không. Trong khi ấy, Zelenskiy cũng không thể nào dâng đất cầu hòa, không những mất vùng đông-nam mà mất cả Crimea. Theo một số cố-vấn quân-sự Hoa-kỳ thì cuộc chiến Ukraine sẽ kéo dài vài tháng nữa. Nhưng dựa trên tình-trạng chiến-trường hiện tại thì chiến trận Ukraine cö thể lâu tới nhiều năm.

61. On what status quo verification did Henry Kissinger make suggestion to Zelenskiy to scarify some territory including Crimea to Russia to end the conflict? He failed to read Putin/s mind of becoming a Peter the great. He failed to recall the 1938 agreement to cede part of Czechoslosvakia to Nazi Germany. He miserably failed to remember the Paris Peace Accord for a smooth withdrawal of American involvement in Vietnam, and for him to share the ridiculous Nobel Prize in Peace with Xuân-thuỷ who wisely rejected it because Hanoi’s mind was to liberate South Vietnam by force from the very beginning. Therefore, a peace talk only exists on the table not in realty regarding the Vietnam War. 2

62. Dựa trên yếu tố pháp-lý “hiển-nhiên” (status quo) nào Henry Kissinger đã đề nghị Zelenskiy dâng đất và ngay cả Crimea cho Nga để chấm dứt chiến-tranh? Ông ta không hiểu giấc-mộng của Puttin là trở thành một thứ Đại-đế Peter. Ông không nhớ hiệp-ước 1938 cắt một phần đất của Czechoslosvakia dâng cho Đức-quốc Xã Nazi mà vẫn bị Nazi thôn tính. Thật tội nghiệp ông đã quên Hòa-đàm Paris, cốt để cho Mỹ rút lui khỏi Vietnam, và để ông chia giải Nobel Hòa-bình với Xuân-thuỷ. Xuân-thuỷ đã khôn ngoan không nhận gỉải này vì mưu-tính của Hànội ngay từ lúc ban đầu là giải phóng miền Nam Việtnam bằng võ-lực chứ không có chuyện hòa.

63. In point of fact, the Ukrainian Conflict, for Putin, is to liken himself to the beautiful portrait of Peter the Great, now defunct, and ironically the destiny of this Tsar’s empire, already becoming a romanticist piece of history. And indeed, for Putin he cares not about his genocide to the innocent people of Ukraine. The picture of an old Ukrainian woman attached here speaks for the truth to expose his crime should remind him of his own mother, and of many more on this blue planet. (To be continued)


clip_image004

 

64. Quả nhiên, cuộc chiến ở Ukraine là dụng ý của Putin muốn tô điểm mình như một thứ chân-dung tuyệt vời vẽ Đại-đế Peter trong thế-kỷ 18, tàn bạo chiếm đất không nương tay. Hình-ảnh ấy đã chết thê thảm theo đế-chế Tsar của ngài nên ngày nay hình-ảnh ấy chỉ còn là một bài-học lịch-sử vô cùng lãng-mạn cho Putin. Nhưng đây là một thứ lãng-mạn rất nguy-hiểm. Rõ ràng, Putin không nương tay sát hại dân-lành ở Ukraine. Hình-ảnh một bà già Ukraine trong bài này cho thấy rõ tội-ác của Putin. Biết đâu hẳn sẽ nghĩ về mẹ hắn rồi nghĩ đến biết bao bà gìa khác trên trái đất này. (Còn tiếp)


To be continued including sections on Derrida’s The Politics of Friendship and on Hegel/s Lordship and Slavery/ Tiếp theo kỳ tới với phần Derrida bàn về Chính-trị trong tình Bằng-hữu và phần Hegel bàn về Chủ-nhân và Nô-lệ.

 

chú thích

  1. Der Will zur Macht” hay “Ubermensch” là quan-niệm của Nietzsche: Con người phải có ý-chí “siêu-nhân”, tức là trở lại giá-trị của chính mình. Ý này ảnh-hưởng rất lớn trong chính-trị thời Đức Quốc Xã (Nazi)

2.  Hume David, “Of National Characters” Selected Essays, pp. 113-125. Oxford University Press, 2008

3. Christopher Hitchens: “Henry Kissinger is a “stupendous liar with a remarkable memory.” In Andrew Anthony’s PutLeadership by Henry Kinssinger review-lessons in diplomacy from the master of the dark arts, June 21, at 02.00 EDT, Tue 21 June 2022. Chữ PutLeadership ở đây có nghĩa là “Xảo-thuật Lãnh-đạo”

Quynh Nguyen (June 2022)

bài đã đăng của Nguyễn Quỳnh

Phần Góp Ý/Bình Luận


Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.

@2006-2022 damau.org ♦ Tạp Chí Văn Chương Da Màu
Đăng nhập | Entries (RSS) | Comments (RSS)