Trang chính » Dịch Thuật, Sáng Tác, Sang Việt ngữ, Thơ Email bài này

Trưởng Nữ ♦ Di Dân ♦ Hè Sàigòn


♦ Chuyển ngữ:
5 bình luận ♦ 11.10.2013

 

 Aline-annotated-Daughter-One1

Nguyên bản “Daughter One” với chú thích Anh ngữ của Aline

 

 

Trưởng Nữ

 

Mẹ tôi là người đã dạy tôi
biến tim thành đá. Làm hai mắt tối đen
như lỗ đạn,
mẹ nhỏ nhẹ dặn
lúc thắt bím cho tôi. Mím môi như lưỡi dao cạo.
Cuộc chiến chưa tàn.

Với các em trong nhà, tôi lớn đủ để còn nhớ
mùi nồng hắc của na-pan, chùm hoa đỏ lòm không khí ẩm
vệt sưng lóe từ súng đạn, tôi tự nhắc mình
sao cho quen với khối nặng trong lồng ngực.

Ở xứ này họ nói tôi sẽ chẳng bao giờ xinh, nhưng tôi muốn mình
đẹp—
Cái đẹp kinh hồn làm đàn ông phải chết,
cái đẹp dấy khơi ngàn chiến hạm. Tôi muốn cuộc cách mạng sôi máu.

Từ lâu tôi đã chặt đứt
những dài dòng tình cảm. Mạch điện cháy bừng trong huyết quản
đủ thiêu rụi cả cơ đồ.

 

 

Di Dân

 

Tôi nhớ cảm giác nhuần nhuyễn cái tên cũ trong miệng, lưỡi tôi lần
qua âm tiết mềm. Tên tôi bị tước mất lúc
nào tuy tôi không còn nói tiếng Anh bập bẹ. Thêm vào danh sách
những thứ bị mất, nhưng phải học cách bất cần nhớ.
Tình máu mủ vẫn lê lết kéo
những sợi chỉ rối mù giữa khoảng không Đông và Tây
những vai tuồng chưa khao khít. Người ta bảo chiến tranh đã qua rồi
nhưng tôi còn muốn đánh.

 

 

Hè Sàigòn

 

Lúc trời hực nóng là lúc được ăn xoài. Mẹ tôi
biết cách cắt xoài đẹp—không như tôi đứt ngón tay cái
lần đầu muốn thử. Xoài là trái thường ăn ngoài hiên nhà
trong cơn say nắng đậm đặc hè

Đầu tiên là vỏ xoài—tước từ cử động nhẹ
những xoắn vỏ đỏ, xanh. Mẹ dùng dao
chính xác như phẫu thuật, tôi cứ nhìn chằm chằm
lưỡi dao lướt luồn xoài, bóng nhẫy

Răng kim khí xớt ngọt, xoài lìa hột, khuyết trăng vàng
cong rơi như đô-mi-nô trên thớt. Tôi nhớ mình đưa xoài lên miệng
như dâng của, cười cười khi nước xoài rin rít chảy dài cằm.

 

 

 

Aline Dolinh

Daughter One

 

My mother was the one who taught me
how to turn my heart to stone. Make your eyes dark like bullet holes, she whispers softly
while braiding my hair. Set your mouth like a razorblade. The war is not yet over.

Of all the children, I was old enough to remember
the acrid tang of napalm, blooms of crimson on the humid air,
the swelling flares of gunfire. I tell myself
to get used to the weight of that stone hanging heavy in my chest.

They’d said I’d never be pretty here, so I want to become beautiful instead –
but the terrible sort of beauty, the kind that makes men die,
the kind that launches a thousand ships. I want a revolution that brings up the blood.

A long time ago, I tore out the threads
fastened to my heart. There’s electricity in my veins
that could burn cities to the ground.

 

 

Immigrant

 

I miss the fluid feel of my old name in my mouth, my tongue tracing
the soft syllables. It got stolen along the way somehow,
though I don’t speak in broken English anymore. Add it to the list of items
we lost, but have to learn to stop missing.
Our bloodlines are still dragging,
those threads tangled vaguely in that space between east and west,
assigned identities not quite fitting. I know they said the war is over,
but I still want to fight.

 

 

Saigon Summer

 

When the air was thick with heat, we had mangoes. My mother
could cut them perfectly – not like me, who tore a gash in my thumb
the first time I tried. They were made for eating outside,
in the lush sunlit languor of summertime.

The skin was earliest to go. It unsheathed at her slightest touch,
the rind peeling out in curling bands of red and green. She employed the knife
with a surgical precision, and I watched, mesmerized,
as it sliced through the soft golden fruit, blade slick with juice.

Metal teeth came to a clean bite, an operation severing flesh from pit, and slim yellow crescents
fell like dominoes onto the cutting board. I still remember how I would raise them to my lips like a prayer
and grin as the sticky sweetness spilled down my chin.

 

 

 

.

bài đã đăng của Aline Dolinh


5 Bình luận »

  • xem says:

    Aline sâu và có tài, nhưng tôi e ngại, dù rất quý cháu.

    Thực tại, cảm hứng, hình ảnh thơ của Aline trong các bài thơ đăng mấy ngày qua dường như được mượn phần nhiều từ sách vở, có thể cả phim ảnh, cộng vói tưởng tượng và suy diễn.

    Những heart to stone, bullet holes, napalm, gunfires, revolution, blood, burn cities to the ground… có lẽ cũng chỉ là những cliché về chiến tranh [tuy cháu không biết].

    Tôi tin Aline sẽ lớn hơn khi đi sâu vào nước Mỹ, hoặc… ra khỏi Mỹ, đến Việt Nam chẳng hạn.

    [Lúc đó có thể chỉ cần tả cái cách mẹ chải tóc, không cần nói câu nào, cái cách chải tóc giựt cục, làm đau nhói đầu con, và cái mùi tóc, mùi da thịt mấy ngày thiếu nước không tắm gội của mẹ hòa với con là đủ nói về… chiến tranh chẳng hạn. Nói đùa thôi, tôi không phải nhà thơ]

    Quý mến

  • thường mộng says:

    Với Aline Dolinh,
    Hãy thanh thoát với tâm hồn mình như đã thanh thoát với:”Làm sao yêu một lữ khách thời gian”.Hãy để tim mình là thơ,tại sao bắt tim mình làm đá tảng;hãy để đôi mắt đen to nhìn về những khung trời,hơn là những lỗ to đen…
    “Một cuộc cách mạng máu,một thành phố không còn ngay cả con đường”,bởi cháu chưa từng đến cổ thành Quảng Trị,cháu chưa thật sự hiểu thế nào là tang thương từ chiến tranh…
    Tiếng thì thầm của mẹ,chỉ là u uất nhất thời…Hãy nhìn đến Trung Đông,Hãy nhìn về miền đất mà lửa Địa Ngục đang cháy…
    Cháu biết tại sao mà,phải không.
    Mong đọc rất nhiều thơ từ Aline Dolinh.(không phải lấy thơ làm đạn)
    Cảm ơn tạp chí Da Màu.

  • Quỳnh Thi says:

    1/ Đọc xong mấy bài thơ của cô gái mới 15 tuổi đầu, tôi vừa xúc động vừa bàng hoàng vì bút pháp và tứ thơ điêu luyện của cô bé ( nhưng phì nhiêu về tư tưởng ).

    Bài thơ làm theo thể Tân Hình Thức(THT) phá cách, nghĩa là mỗi câu xuống hàng không qui định số chữ và không nhất thiết chưa hết ý, nó tự do hơn. Đây là mấy bài thơ THT cải cách rất hay của một Thần đồng thi ca Việt Nam đương đại.

    Bài thơ Trưởng Nữ.Mà Đinh Từ Bích Thúy dịch:
    Câu:” Mím môi như lưỡi dao cạo- Cuộc chiến chưa tàn.. .

    ” Mùi nồng hắc của na pan, chùm hoa đỏ lòm không khí ẩm
    vết sưng lóe từ súng đạn, tôi tự nhắc mình
    sao cho quen với khối nặng trong long ngực. ..

    Câu thơ trên đọc xong tôi nghẹn thở.Chiến tranh Việt Nam khi cô bé chưa sinh ra. Sao lại cảm nhận một cách sâu sắc và đau đớn đến thế!

    – Theo tôi nếu dịch câu: but the terrible sort of beauty, the kind that make men die là: Cái đẹp làm đàn ông MÊ HỒN phải chết thì hay hơn.

    2/ Bài Di Dân, ĐTBT dịch có câu:
    . . . Những vai tuồng chưa khít khao.
    Người ta bảo chiến tranh đã qua rồi
    Nhưng tôi còn muốn đánh.

    Những câu trên tôi nghĩ những cựu chiến sĩ QLVNCH nào còn hiếu chiến, cần nên suy nghĩ lại thái độ của mình trước suy vong của Tổ quốc.

    Trân trọng

    QUỲNH THI

  • Bài thơ có 4 khổ. Khổ 1 và 2 là lời dạy của một bà mẹ VN, với ký ức chiến tranh còn lưu dấu qua một gia đình di dân. Cũng khá nặng nề như một viên đá trong lồng ngực cô bé tuổi teen ở Mỹ. Khổ 3 có thể là sự xung đột giữa hai nền văn hóa, một trong ký ức và một thuộc hiện tại.

    Theo tôi, bài thơ hay nhất là ở khổ cuối cùng như trên trích dẫn.
    Heart là con tim, là tình cảm, là tình yêu. Khi nó bị vây bủa chặt chẽ thì sao? Nghĩa là cái tình bị chết cứng. Vô cảm.

    Cô gái đã nhận ra một điều: Phải giải thoát con tim nồng cháy chứa bầu máu nóng. Và máu sẽ chạy đều về mạch máu. Và, chính lằn điện cơ thể sẽ phát xuất từ con heart được tự do không kẹt lối.

    Cám ơn Aline, nhờ bài thơ tôi sẽ thông hiểu hơn chính đứa con gái của tôi hiện nay bằng tuổi Aline. Tuổi Mậu Dần cầm tinh con cọp.Tính cách nó cũng rất dữ dội qua cái bề ngoài có vẻ hiền thục.

  • Người ta nói không ai hiểu con bằng mẹ. Tôi chỉ xin phép dịch lại bài thơ “Daughter One” trong tư cách một người đọc thơ.

    Con Gái Lớn

    Mẹ là người đã dạy tôi
    cái cách biến con tim thành đá. Hảy giương đôi mắt đen hun hút như lổ viên đạn, mẹ nói
    nhỏ nhẹ trong lúc thắt bím cho tôi. Phải nói năn sắc như dao cạo. Chiến tranh thì bao giờ cũng còn.

    Trong những đứa con, tôi đủ khôn lớn nên nhớ rằng
    mùi cay sè của bom napalm, chùm hoa đỏ rực trong bầu khí ẩm,
    súng nổ chớp sáng lóe. Tôi nói một mình
    phải làm quen với khối viên đá treo nặng trĩu trong lồng ngực.

    Người ta nói tôi khó xinh đẹp ở xứ nầy, thì tôi lại càng muốn mình đẹp thay vì-
    nhưng phải là thứ sắc đẹp kinh khủng, loại hương sắc giết chết dàn ông,
    loại sắc đẹp đẩy bật ngàn chiếc tàu. Tôi muốn một cuộc cách mạng nóng máu.

    Đã từ lâu, tôi bứt đứt hết dây nhợ
    cột chặt tim tôi. Trong tôi như có lằn điện luồn mạch máu
    có thể đốt cháy rụi tan tành những thành phố.

Phần Góp Ý/Bình Luận


Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.

*

@2006-2019 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Scroll Up
Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)