Tôi vừa nhận được tin những dịch giả thơ của tôi ra tiếng Anh đã thắng giải Gabo mùa Hè 2015, sau khi vượt qua vòng chung khảo với những tên tuổi xứng đáng hơn. Chúc mừng!
Giải Gabo mùa Hè 2015
Gabo là tên gọi thân thiết của Gabriel García Márquez (1927 – 2014, Nobel văn học 1982), có tiểu thuyết Tình yêu thời thổ tả mà tôi kính nể.
Giải thưởng được trao với rất nhiều lời có cánh, hãy đọc kĩ hướng dẫn trước khi dùng, vì có khi đó chỉ là quảng cáo, hơi trương phồng. Một ví dụ:
Special Guest Judge, Dan Bellm
“Boiled – Steamed – Raw,” poet Lý Đợi’s biting trio of diatribes against many forms of repression and violence in present-day Vietnam, plays brilliantly with the metaphorical structure of traditional recipes from the north, center, and south of his country. In his hands, these become the doctrinaire instruction manuals of hell, complete with helpful slogans for chanting along. But the tonal shifts, word play, and cultural and political references readily accessible to any native speaker of the language must have made this work especially daunting to translate. Kelly Morse skillfully interweaves a range of registers from high bureaucratic doublespeak and textbook blandness to Buddhist meditation, street slang and song to allow us entry into an underground, officially banned view of Vietnamese society we are unlikely to get anywhere else but in poems. “Boiled – Steamed – Raw” is very fine work.
– Dan Bellm, poet, translator, and author of Practice and Buried Treasure
Chi tiết giải thưởng The Gabo Prize for Literature in Translation & Multi-Lingual Texts [Summer/Fall 2015] có thể xem tại đây:
Và các bài thơ để trao giải thưởng:
http://lunchticket.org/poetics-of-resistance/
Điều đáng ngưỡng mộ ở đây không phải là những bài thơ của tôi, mà là công việc nặng nhọc, dũng cảm của Kelly Morse và Nga L.H. Nguyen, họ đã bỏ công phu ít nhất gấp 20 lần công sức mà tôi đã làm cho bài thơ.
Tiếng Việt của Kelly Morse chắc cũng giống tiếng Anh của tôi, đủ sức để đi lạc đường mà không thể nhờ đến cảnh sát. Tôi có gặp cô ấy một lần tại Sài Gòn, uống với nhau ly cà phê, dùng mọi cử chỉ để cho cô ấy biết rằng dịch thơ, làm luận án về thơ của tôi chẳng có gì vui, nên cứ tùy ý chọn lựa bài và cách thể hiện, vì tôi không thể giúp gì được nhiều.
Và cũng vì quan điểm của tôi: Thơ không thể dịch được, nhưng không thể không dịch thơ được.
Còn Nga L.H. Nguyen thì có nói chuyện với cô ấy một lần qua điện thoại, mà chưa hề có dịp gặp nhau. Nên càng xúc động hơn.
Đã nhiều lần muốn nói lời tri ân công khai đến hai bạn, cũng như những dịch giả đã/đang dịch thơ tôi ra tiếng Anh, Pháp, Đức, Tây Ban Nha, Romania, Séc…, nay "ăn ké" Gabo, tôi cảm ơn tất cả.
Lý Đợi
Cám ơn tác giả fa dịch giả tự nguyện!