Category: Biên Khảo
Nhận diện ẩn dụ: ẩn dụ và hoán dụ
Trong thực tế, cả hai dụ pháp đều luôn luôn phải đi với nhau, đan xen nhau …. như câu “Sống tại Việt Nam, ai có thể khẳng định mình chưa bao giờ phải cắt một phần tư cách của mình nộp cho chính quyền? Có người mới tự thiến một mảnh nhỏ. Có người đã xẻo đến phân cuối cùng …. (Phạm Thị Hoài)
mảnh|mảnh|mảnh – thế giới đa chiều lê anh hoài
16 bài thơ bằng năm ký tự ngôn ngữ được trân trọng trình bày xen lẫn với những thư pháp năm ký tự ngôn ngữ. Mỗi một trang trong tập thơ, dù ở ngôn ngữ nào, cũng cho thấy sự nâng niu của những người thực hiện nó. Từ điều này cho tôi ý nghĩ là Lê Anh Hoài cố tình cho người đọc…
Nửa thế kỷ chính trị chơi bẩn
Một trong những chương ít được biết tới trong lịch sử chính trị của thế kỷ 20, là những người trong ban vận động cho Kennedy [vào năm 1960] đã bí mật trả tiền cho một người lấy tin và xếp đặt một vụ trộm giống như vụ Watergate để phá cuộc vận động của Nixon trước ngày bầu cử.
40 năm sau Watergate, Nixon tệ hơn ta tưởng
Nhiều bản tin … đã chất vấn sự tiến bộ trong nỗ lực chiến tranh của Mỹ, làm nóng thêm phong trào phản chiến. Trong một cuốn băng ghi âm vào ngày 22 tháng Hai, 1971, Nixon nói, “Quan sát vấn đề trước mắt, sẽ dễ dàng hơn nhiều … nếu ta có thể điều khiển cuộc chiến này theo một đường lối độc tài, giết hết bọn ký giả và tiếp tục cuộc chiến [ở Việt Nam].”
Joseph Cornell: Nghệ Thuật Từ Phế Thải
Joseph Cornell chú trọng sự tương quan giữa các đồ vật và giới hạn sự tương quan này trong khuôn khổ một cái hộp… Cũng như những bài thơ bị khuôn khổ và qui luật của thể thơ khiến cho thi sĩ nảy sinh những ngôn ngữ trong giới hạn mà có thể cưu mang những ý tứ vô giới hạn, đó là ưu điểm… của thơ Hài Cú, Thơ Đường Luật, thơ cổ…
Yêu nước kiểu Tầu
Tôi chống lại ý tưởng đánh kẻ thù nước ngoài trong khi để cho kẻ xấu trong nước thoát khỏi tội giết người. Nhiều nhà yêu nước [Trung Hoa] nghĩ khác. Họ tin rằng việc đưa những phần tử xấu ra trước công lý có thể đợi được, nhưng không thể đợi trong việc đòi chủ quyền một hòn đảo nhỏ.
những chấn động từ mồ: hai tuyển tập anh ngữ của Lưu Hiểu Ba
Tự do… được cấu tạo bởi xã hội để kháng cự và diệt trừ mọi hoàn cảnh nô lệ… cùng lúc, theo Octavio Paz, mục đích của mọi sinh hoạt nghệ thuật không phải là tác phẩm mà chính là tự do. Chất vấn, thương lượng, là cách biến đổi… cát bụi thành lá thường xuân.
Quá khứ gai góc của Stein
Trên mặt nổi, người ta tự hỏi là một người Do Thái làm cách nào bà có thể sống sót trong vùng nước Pháp dưới chế độ Vichy, bao quanh bởi bộ sưu tập nghệ thuật lớn lao của mình, có mối quan hệ đồng tính luyến ái với Alice B. Toklas, mà vẫn thoát khỏi – không, phải gọi là được bảo vệ mới đúng – bởi bọn Quốc Xã?
Người bán sách ở thủ đô Kabul
Sultan (Shah Rais ngoài đời thật) là người có học, nhưng cách xử sự của ông chẳng khác kẻ thất học là mấy. Trước nhất các đứa con ông không được đi học tới nơi tớí chốn. Sultan coi việc doanh thương của tiệm sách như mục đích của đời ông, do đó rất khắc nghiệt với nhân viên khi họ làm ông bị tổn hại ở phần thương mại.
Năm của chó hoang
Nếu ngay cả những người có học chọn miếng ăn và tiền của hơn nhân phẩm, làm sao có thể chỉ trích những người bà con ít học của tôi?
Con hổ ghê sợ
Từ khi Sàigòn sụp đổ vào năm 1975, Đảng Cộng Sản đã cai trị bằng bàn tay sắt. Nhưng bị cô lập [do] thời Chiến tranh Lạnh và thiếu một hàng ngũ đối lập có tổ chức – chưa kể mặc cảm tội tỗi của phương Tây về cuộc chiến và cảm tình dành cho Hà Nội của phe tả – khiến ít người muốn để ý tới thành tích tồi tệ về nhân quyền của nước này.
Thân cư đâu?
Nói ông đừng buồn, ngoài sự ông tây đến mức tôi tưởng ông là Việt kiều yêu nước dùng, sự khác tôi thấy ông cũ xì y như các cụ ngày xưa vậy. Cái lối xưng danh đầu tác phẩm của ông chẳng mang tính diễn xướng rất chi là folklore đó sao. Cứ như là xem một vở chèo ….
Kiếp Chó
Bùi Ngọc Tấn viết chuyện tù rất sống. “Người Chăn Kiến” là câu chuyện của ông giám đốc xí nghiệp chẳng may bị tù oan và còn là nạn nhân bị các tay anh chị trong tù tuyển chọn làm “nữ thần tự do,” phải ở truồng trùng trục, tay giữ một vật tượng trưng cây đuốc và đứng bất động trên cao ….
Về Thư Gửi Con của Thái Kim Lan
Mẹ là thân nữ nhận hưởng mà thật sự chỉ là nhận chịu những vui thỏa của người nam để hoài thai và thoát sinh con cuộc đời cùng số phận … chỉ cầu mong đời sau lên khỏi đời trước- cái mặt phẳng tưởng là bệ phóng mà kỳ thực chỉ là nền địa ngục nối truyền không dứt … nếu không chuyển niệm được chân tính của mẹ.
Lời tự sự của rừng già nhân ngày trái đất
Cây trăm năm đã hiếm, cây chết trong rừng trăm năm mà vẫn còn ghi lại dấu vết màu thời gian càng hiếm biết bao! Bạn có thấy thân gỗ mục ấy có nói gì đâu, nhưng những bài học từ những thân gỗ im lìm ấy đã nói với bạn biết bao điều !
Nguyễn Thị Hợp: nỗi sợ hãi của một họa sỹ là sự lập lại chính mình
Khỏa thân, cũng như một thí dụ khác – tĩnh vật, là một đề tài quen thuộc trong hội họa. Khi mình vẽ tranh gọi là “khỏa thân”, hay “tĩnh vật”, hay “phong cảnh”, hay “bố cục”, thì phần nào trong đầu mình không coi đề tài là quan trọng, mà chỉ chú ý tới đường nét, sự phối hợp…
Thư gửi con: Lời nói đầu
Nhưng tấm lưới lại có một kẽ hở không ngờ: ĐỨA CON. Đứa con chính là kẽ hở của tình mẹ … nó chính là … đòi hỏi sống động không ngừng về tình mẹ. Tấm lưới mẹ có quăng ra cùng khắp bầu trời, khả năng “con xa mẹ” đã tiềm ẩn nơi đôi chân vừa thành hình trong lòng mẹ.
Đỗ Kh. người-lính-lạc-loài
Như một thứ bản năng, những người cầm bút ra đi từ miền Nam Việt Nam đều có những thôi thúc như đứa bé trong Quê Mẹ của Thanh Tịnh để viết về cái ngày đặc biệt này. Tất nhiên không phải là từ những kỷ niệm êm đềm. (Cá nhân tôi cũng không nằm ngoài thông lệ này.
Hiện tượng Katherine Pancol
Có những tác phẩm ngay lần ra mắt đầu tiên đã được tập thể văn giới chấp nhận không hề cò kè và những tác phẩm khác, trái lại, được quần chúng đón tiếp niềm nở nhưng lại bị phe cầm bút dửng dưng, [xếp vào thành phần “sách sến.”] Trường hợp Pancol là một.
PHỤ NỮ, SẮC ĐẸP, ETC.
Sắc đẹp là vũ khí, và như một vũ khí sắc bén ….[khi có] một vụ trao đổi tình dục không có sự thỏa thuận của người phụ nữ, người đàn ông, dù hiểu lầm hay cố ý, có thể dùng sự mập mờ ấy bào chữa cho hành động của mình. Đàn ông, vẫn tin là tất cả phụ nữ mang sắc đẹp làm mồi nhử họ ….
LƯU VỰC SÔNG MEKONG: ĐỊA BÀN THÁCH ĐỐ CỦA HOA KỲ
Thiếu thực chất / short on substance là thực trạng hiện nay của Sáng Kiến Hạ Lưu Mekong. Các viên chức Hoa Kỳ từ Hành Pháp tới Lập Pháp đã nói nhiều về cam kết với vai trò mở rộng của Hoa Kỳ trong Lưu Vực Sông Mekong nhưng “tổng số đầu tư thì chưa đáng kể” để có thể hỗ trợ cho các cuộc nghiên cứu.
Chữ nghĩa: chữ và nghĩa (phần 2)
Derrida cũng cho rằng tất cả mọi ngôn ngữ đều là ẩn dụ, bao giờ cũng sử dụng nghĩa bóng và dụ pháp. Tác phẩm văn chương là ít lừa dối hơn những hình thức diễn ngôn khác vì chúng nhận biết tính chất tu từ của riêng chúng.
Chữ nghĩa: chữ và nghĩa (phần 1)
Chữ … chỉ là những đường nét vô nghĩa vẽ ra trên giấy …. Nó sẽ chỉ hiện hữu đối với chủ thể dựa vào cái ý tưởng mà chủ thể gắn vào đó. Ngược lại, ý nghĩa chỉ hiện hữu bằng và xuyên qua ký hiệu.
Khắc khoải Âu Thị Phục An
Bề ngoài ngôn ngữ mang đầy chất phồn thực, lớp lớp những khoái cảm của tính dục là “những khắc khoải, thao thức về thân phận, khát vọng làm người của một con người” như Âu thị Phục An đã từng tâm sự.
Bài Sử Khác Cho Việt Nam–Chương XX (Kết)
Vậy là bắt đầu của dân tộc Việt không có rồng Lạc, tiên Âu gì hết. Sống ở thời đại văn minh thì hãy nhìn sự vật ở mức độ bình thường dù rằng cứ tưởng đó là tầm thường. Để khỏi sống bằng ảo tưởng, hoang tưởng, khỏi phải lừa mình, dối người, gồng xác lên gân che giấu mặc cảm tự ti lâu dài…
Bài Sử Khác Cho Việt Nam–Chương XIX
Thời bình dẫn theo sự hưởng thụ có ngay trước mắt mà ước vọng lí tưởng còn quá xa vời nên phải có những toan tính lắt léo, tuy không đủ lấy thúng úp voi nhưng cũng ghìm giữ được sự thật một thời gian, hay có thể ghìm giữ lâu dài khi cố không buông bỏ quyền lực.
Bài Sử Khác Cho Việt Nam – Chương XVIII
Ngày (đúng ra là đêm) 9-3-1945 được ghi trong lịch sử là thời điểm quân đội Nhật Bản lật đổ toàn bộ chính quyền thuộc địa ở Đông Dương do người Pháp xây dựng trong hơn 80 năm. Tất nhiên là vì quân Nhật đã đóng ở Đông Dương từ 1940, đã đặt nhiều cơ sở thâm nhập, tạo dựng nhiều tầng lớp thân thuộc…
CHINH BA và niềm tin mãnh liệt
Các nhân vật của Chinh Ba vừa là người mà không phải người, vừa là bóng ma mang khuôn mặt quỷ nhưng lại là con người thật đang hiện hữu giữa mộ huyệt sâu, không rõ tự bao giờ và tại sao phải như vậy, không tên không tuổi, vật vờ …

New Comments