tác phẩm của Mel Bochner tại Viện Bảo Tàng Serralves- Bồ Đào Nha
Mel Bochner là một trong những người tiên phong trong Nghệ Thuật Khái Niệm (Conceptual Art), với khuynh hướng đưa ngôn ngữ vào …
Nam Dao trả lời Da Màu
Nay xin trình bày cách thức tôi viết Kịch bản văn học. Tôi tiêm nhiễm quan niệm của J.P. Sartre trong đề luận Un Théâtre de Situations, tạm dịch là Kịch thể Tình Huống. Thể loại này đặt những con người trước những tình huống oái oăm buộc phải xung động và cư xử với nhau hầu tiến tới một tình huống kết cục khác. Như vậy, người viết biết cái tình huống kết cục là gì (kể cả khả năng không thể gì khác được hư vô), chọn nhân vật kịch và những tình huống, và để nhân vật xung động, giao hưởng, khóc cười, ân oán với nhau.
treo đầu dây quan họ- màn III: tiếng thét
MỢ: Tôi bảo là không phải. Thật hay không, đó là do chúng ta…
Ông ngẩn người, mặt nghệt ra
MỢ: Sự thật của con người ta là ở cái mồm. Nói, cứ nói, nói như đinh đóng cột. Ðứa nào nói trái lại thì tiêu diệt nó. Nói thế, gì cũng thành sự thật.
Sáng tinh mơ thu, 2019
trong ánh sáng nhập nhoà bình minh thu
hơi lạnh đông đang đợi chờ ngoài ô kiếng cửa sổ
ôm cánh tay phải thương tích tuổi thơ vĩnh viễn đời tôi
‘Crazy’
Điệu nhạc đơn độc trỗi dậy,
người ca sĩ giọng khàn đục cất cao tiếng hát mê hoặc
căn phòng tối chìm vào cung bậc
đâu đó trên môi, trong tóc
Chiếc xe bò chiều thu
chiếc xe bò lăn bánh như một ngạc nhiên êm dịu
cọc cạch cọc cạch
tiếng khô khan của những trái tim cạn kiệt
đường quê chiều Âu Châu
Ở tầng bảy bệnh viện Scripps Mercy ♦ Thắp nến đêm
bảy tầng vẫn thấp hơn trời
nhưng cao, so với cuộc đời dưới kia
mỗi người là một tấm bia
thời gian dành sẵn để chia mộ phần
Treo đầu dây quan họ- Màn II: Lời Thề- Cảnh 2
CHỊ VỢ: Bà ơi, bà có biết bà Xoan nào không?
Bà lắc đầu, cúi gằm mặt xuống. Im lặng. Tiếng đàn đại hộ cầm vẳng lên thê lương. Trong đêm trăng, bà ngồi ở gốc cây sồi, bóng đổ xuống sóng xoài trên mặt sân. Một lát sau, bà lẩm nhẩm…
BÀ: Tội nghiệp cho chúng mình, anh Tình ơi!
Treo Đầu Dây Quan Họ –Màn II: Lời Thề- Cảnh 1
Cảnh 1
Một thời gian sau, trời vẫn có trăng nhưng trăng lưỡi liềm, ánh sáng ma quái.
MỢ (quần sắn, bước vào hộ giữa, to tiếng): Này, tôi bảo cho mà biết, đêm qua lại làm cho tôi mất ngủ. Cái giường thì óp a óp ép, kẽo ca kẽo kẹt cũng vừa thôi, phải có ý có tứ chứ…
Treo đầu dây Quan Họ- Màn 1: Tình Chung
Lời nhập:
Căn nhà trong ngõ phố Lò Sũ không phải không có trí nhớ. Trí nhớ của gạch, của ngói, và của tôi – cây sồi trong góc sân này – khác trí nhớ loài người.
Loài người chỉ nhớ những điều họ muốn nhớ. Ðã thế, họ lại không nhớ lâu. Dễ dãi với mình một tí, họ quên ngay. Quên hết. Tình yêu, tình bạn, ơn nghĩa, thậm chí… Thôi, tôi không dám nói hết. Nhưng tôi, tôi nhớ tất cả. Trời không bố thí cho tôi cái khả năng chọn lọc để nhớ
đọc kịch lữ kiều: “tôi tin vì nó phi lý”- phần 2: ngôn ngữ- chỉ dẫn sân khấu- không gian&thời gian nghệ thuật-logic
Trong thể loại kịch, thành công của yếu tố chỉ dẫn sân khấu cho thấy tài năng kép của tác giả. Nghĩa là tác giả vừa có khả năng của một kịch tác gia, vừa có khả năng của một đạo diễn. Lữ Kiều có tài năng kép đó. Vì vậy, kịch của Lữ Kiều rất dễ dàn dựng, bởi vì ông đã chuẩn bị khá đầy đủ mọi chi tiết, cả âm thanh, ánh sáng, hành động, cử chỉ, biểu cảm… cho nhân vật và cảnh vật.
Dối trá / Le Mensonge
ALICE: (gần như tự thì thầm) Mọi việc sẽ đơn giản hơn rất nhiều nếu ai cũng nói ra sự thật…
PAUL: Chắc chắn sẽ là ác mộng, Alice. Nếu mọi người nói ra sự thật, sẽ không còn cặp vợ chồng nào tồn tại trên đời.
ĐỌC KỊCH LỮ KIỀU: “TÔI TIN VÌ NÓ PHI LÝ”- Phần 1: Đề Tài- Kết Cấu- Nhân Vật
Càng để lửng, kịch tính càng cao; càng bí hiểm, càng gây tò mò, có lẽ đây mới là cái đích sáng tác của Lữ Kiều: “kể cái gì” không quan trọng bằng “kể như thế nào” – người đọc như đang thưởng thức nghệ thuật tạo xung đột theo kiểu sóng sau xô sóng trước chứ không phải nội dung của kịch. Trong những lời cuối cùng của Bóng Đen, có mấy câu hô ứng với nhan đề vở kịch: “Thưa quý ngài. Quý ngài sẽ không hiểu gì cả. Chúng ta đều là những vai phụ… Chúng ta chờ đóng vai chính…”.
NHÂN VẬT PHỤ
Hai Tơ ơi, Tư đây nè (gã cốc lên đầu Hai Tơ) Đù má mày, ngủ hoài vậy, tỉnh đi mày… Giờ mày là con cá lóc trong rọ, đại ca sẽ đập dập đầu mày rồi nướng trui trên lò than! Hà, mày là con gà chết mắc dịch, đại ca sẽ rô-ti mày, sẽ lấy huyết mày nấu cháo, cánh mày chiên bơ. Ủa, quên, mày làm gì có cánh. À! Hay hơn hết là dùng mày vô món thịt người nhúng dấm cuốn bánh tráng rau cải, đại ca sẽ đãi tụi tao một chầu tưng bừng. Tưng bừng gấp mười lần buổi nhậu lãng xẹt mày tổ chức hôm nay. Hai Tơ! Khà khà! Hai Tơ, mày hết còn tơ rồi con ơi!…
Già Nô-en chàng ơi / Santa Baby
Nhiều ca khúc Giáng Sinh đã quen thuộc với người Việt từ khi ở quê nhà. Trong số những bài “lạ” đối với người mới đến Mỹ, có một ca khúc khiến tôi, sau nhiều năm, càng nghe càng thú vị vì tính chất bông đùa của nó…
Rảo Bước Quanh Sân Khấu Kịch Tây Phương
(Trích trong “Rảo Bước Quanh Sân Khấu Kịch Tây Phương” Chương 4. Phát hành 2020.)
(Lời người viết: Sổ tay là nơi chứa đựng những ghi chú nháp. Về sau, được sử dụng như kỹ thuật …
lớp học cũ
LTS: Vở kịch này đã đăng trên Da Màu năm 2010. Chúng tôi chọn đăng lại cho chuyên đề Kịch và tuần lễ Kịch Phi Lý. Đây là một quyết định hiếm có, nhưng cần thiết, vì tính sáng tạo trong việc dựng nhân vật ngôi số một là TÔI giữa những nhân vật ngôi số ba HẮN trong kịch. Cùng với tính phi lý trong đối thoại và tình huống, nội dung kịch đã chạm đến điểm then chốt giữa hiện hữu, tồn tại, và bản thể. Tác giả còn đưa vào kịch cách nghĩ của các nhân vật, là một thủ pháp nghệ thuật để đào sâu hơn mâu thuẫn và khoảng cách giữa các nhân vật với nhau, với hoàn cảnh, và định mệnh.
Khi không còn gì để nhớ
khi người không còn tuổi thơ
giống như biển reo hò rên xiết cuối chân trời đại dương
đi bộ qua không gian không mang dép
Ba chín nạn nhân đều là Người Việt
Ba chín nạn nhân đều là Người Việt
nạn nhân đều là Người Việt
đều là Người Việt
là Người Việt
Phàn nàn có lý do
– chúng tôi không thích cái mà gọi là thi sĩ chút nào cả
– lý do?
– bởi họ đã lạm dung chúng tôi
họ ngang nhiên lũy thừa 24 bọn chúng tôi
Một Người tên là Bìm-Bịp / A man named Coucal
Không về Bìm-Bịp buồn chi,
Ra đồng chỉ thấy hoa Quỳ mãi rung.
Phải chi Bìm-Bịp bay đi với em?
Liệu Bìm-Bịp có biết bay không?
Nguyễn Quỳnh: Trả Lời Tổng Quát về Kịch
Vở kịch nên được diễn và phải được sắp xếp lại theo văn phạm sân khấu, theo tài của diễn viên và phải được sự uốn nắn rất thông minh của đạo diễn. Tôi đã xem vở A Street Car Named Desire của Tennessee Williams, hai đêm lần nào cũng có những điểm khác nhau, rất độc đáo …. Tuy nhiên, đọc kịch cũng là một thú vui rất sáng tạo vì người đọc hình dung ra sân khấu và nhân vật.
Vũ Khắc Khoan & Samuel Beckett: Nghệ thuật, như một cái cớ
tôi chỉ muốn trình bày vở kịch Thành Cát Tư Hãn của Vũ Khắc Khoan trong khía cạnh của sự chờ đợi. Sự chờ đợi như một sợi dây thừng rút dần vị Đại Hãn Mông Cổ lên cao. Sự chờ đợi trong Thành Cát Tư Hãn của Vũ Khắc Khoan không đồng chất với sự chờ đợi của con người trong thế giới của En Attendant Godot. Nhưng nó cũng có một sức mạnh riêng của nó. Sức mạnh cuốn hút của định mệnh.
KỶ NGUYÊN CỦA NHỮNG CHIẾC MŨ
Tuệ: Tớ thì tớ đếch cần biết lãnh tụ lãnh cảm gì, nhưng dứt khoát đã là con người là phải đội mũ, không chừa một ai. Cần phải đội mũ để chứng tỏ rằng có đầu óc, có đầu óc là có khả năng suy tư… là không phải chiên ghẻ của cộng đồng. (lẩm bẩm) Mẹ kiếp, sao mình nói y chang như thằng khốn kia thế nhỉ?
Thượng đế: Quả thật đầu óc ngu muội của các ngươi đã tối tăm đến độ không nhận biết ta rồi.
Chúng Tôi Là (phần V)
Kịch gia Nguyễn thị Minh Ngọc và Giám đốc Nghệ thuật (Pan Asian Repertory) Tisa Chang chào khán giả sau lúc kịch hạ màn
E. ===================================
Phần Thư: Thật sự tôi không muốn kể những câu …
Xin lỗi
Trong chiếc áo quan bằng sắt đó
có ba mươi chín con người
mỗi người có hai bàn tay
bảy mươi tám bàn tay
cào lên vách quan tài
chuyện chín con voi ♦ tại cái số ♦ những bản lý lịch
tôi sinh năm bảy hai
quê tôi là quảng trị
chẳng biết mẹ là ai
mẹ nuôi là người mỹ
New Comments