Trang chính » Biên Khảo, Đọc và Đọc lại Email bài này

Nổi loạn

 

(Nhân đọc Ký ức của người lọan tính  của Đặng Thơ Thơ)

Chẳng biết tự bao giờ, con người cứ muốn nổi loạn. Nổi loạn để thành thoát khỏi kiếp vượn, nổi loạn để đứng bằng hai chân, nổi loạn để thoát khỏi đời sống săn bắn hái lượm, nổi loạn để thoát khỏi đời sống chiếm hữu nô lệ, nổi loạn để thoát khỏi chế độ phong kiến áp bức bất công. Mới đây, trong chuyên đề đồng tính trên tạp chí Da Màu, nhà văn Đặng Thơ Thơ cũng đã trình bày một pho nhật ký nổi loạn chống lại nền luân lý xã hội truyền thống, cụ thể là nền luân lý Kitô đã đè nặng trên đầu trên cổ con người suốt hai ngàn năm nay. Xuyên suốt những trang nhật ký, từng lời từng chữ từng câu, và dường như cả dấu chấm dấu phẩy đều toát lên tinh thần nổi loạn, phản kháng, chống lại những cái lầu son gác tía, cái pháo đài thành lũy, cái hệ thống giáo điều bây lâu nay đã gò ép, câu thúc tồn thể khiến con người ma cũng chẳng ra mà thánh cũng chẳng thành. Nhật ký của Leticia 15 tháng 1, 2008 viết : “OK, tôi không biết sợ. Tôi đã chán chuyện phải giống mọi người.” Còn Nhật ký của Brandon Teena – 1 tháng 7, 1993 : “Nhưng bây giờ mỗi lần yêu Lana, làm Lana sướng, tôi lại nghĩ tới ông Phao-lô. Ông chui vào những lần âu yếm giữa chúng tôi. Cả ông mục sư cũng tìm cách chen vào.”

Có thể nói, như một thứ bệnh dịch lan truyền, cơn đói khát bầu khí tự do đã lan tràn vào mọi ngóc ngách của đời sống con người hiện đại. Nó lên cơn sốt, sưng tấy, mưng mủ, đục khoét cái thân thể đã trở nên xanh xao vàng vọt thiếu khí lờ đờ nhợt nhạt bần thần bị nhốt kín trong những giá trị đạo đức tôn giáo từ bấy lâu nay. Cái con người đó chưa bao giờ cảm thấy thừa mứa, xa lạ và bệnh hoạn đến mức họ không còn con đường nào khác là lên cơn điên và nổi loạn. Tệ hơn nữa là con người trở nên ăn vạ, tự rạch mặt mình, tự lên án tố cáo nguyền rủa mình dù cho đời có thương hại, ủi an.

Trong số những kể nổi loạn, có lẽ Rimbaud là khuôn mặt trẻ tuổi và liều lĩnh nhất. Chàng khinh bỉ sự thỏa mãn nhỏ mọn mà đa số chúng ta thèm khát. Chàng phỉ nhổ vào những thứ lịch sự của loài sâu bọ mà đa số con người đem ra cư xử với nhau trong khi ở tận đáy lòng họ lại muốn tận diệt nhau. Chính bản thân chàng đã thảng thốt kêu lên : “Ôi cha mẹ, các người đã tạo ra niềm bất hạnh của tôi và của chính các người nữa.”

Đập nát bức tường đạo đức kiên cố, Freud đã cho thấy con người không phải là một động vật có lý trí nhưng chính là dục tính quyết định. Chính cái vô thức, tiềm thức quyết định hành động và suy nghĩ của con người, chứ không phải là ý thức sáng sủa và minh bạch như Descartes đã công nhận. Với cú phản đòn đó, cái năng tính quay mặt trả thù lại cái lý tính bị thiết định bởi đạo đức, luân lý tôn giáo. Mộng mị chống lại thực tại, người nguyên thủy quay lại cắn xé người văn minh.

Bằng những chiếc búa tạ, Nietzsche đã đứng lên bi hùng đập nát thần tượng uy nghi trường tồn thiên thu vĩnh viễn, vùi chôn Thượng Đế vào huyệt mộ và tuyên bố một thế hệ mới mang đầy tính cách siêu nhân. Muốn là một người sáng tạo trong thiện và ác thì hắn trước hết phải phá hủy đập vỡ cho đến khi nào những giá trị bị nổ tung hoàn toàn. Hoàng hôn của những thần tượng chính là lưỡi tầm sét giáng xuống cung điện đền đài thành quách giáo đường lộng lẫy nguy nga nhưng đầy xú uế rêu phong hoang liêu và chết chóc. Nietzsche đã dùng chiếc búa đó chẻ nhân loại ra làm hai mảnh, cái nào thiên hạ cho là thực, Nietzsche ném cho quạ tha; cái nhân loại cho là ảo, Nietzsche ôm ghì rồi im lặng thiên thu.

Bóng đêm của quá khứ đang lan tràn phủ khắp địa cầu, tựa như con quái vật có hình dạng giống như chiếc đầu lâu có nghìn mồm, nghìn mắt, nghìn tay đang ăn mừng chiến thắng thế gian. Henry Miller đã thấy cái mầm ung thư di căn này đang hủy diệt con người hiện đại. Tất cả mọi điều người ta dạy chúng ta là những điều sai lầm và bại hoại: đó chính là tư tưởng của ông. Bởi từng ngày, trong từng lãnh vực như tôn giáo, giáo dục, chính trị, kinh tế, văn hóa… con người chúng ta toàn sống trong quá khứ, toàn được nuôi dưỡng bằng những tư tưởng, tín điều, luân lý rêu phong, khô cằn và chết cứng. Chính quá khứ đã vươn vòi khạc nhổ vào mặt chúng ta, khiến ta bị nhận chìm trong vòng xoáy của hư vô điên đảo mà không còn nhận ra hiện thực phiêu bồng thái thậm thượng thừa linh thiêng toàn nhiên vô ngần. Miller đã thách thức cả thế gian rằng: Tôi không sợ gì hết (I fear nothing), tôi muốn mở phơi, trần truồng và trâng tráo càng nhiều bao nhiêu càng hay bấy nhiêu (I wanted to reveal myself as openly, nakedly and unshamedly as possible). Bởi tôi đã tự đủ cho chính tôi, không cần nhà cửa không cần tiền bạc, chẳng cần văn chương. Chỉ đơn thuần hiệu hữu như hoa đồng cỏ nội, mà thêu dệt những nụ cười trinh trong, dù đời có bão tố cuồng phong, có thảm sầu bi thiết hay chan hòa ánh sáng thiên thu…

Cùng trong cái nghĩa ấy, Ký ức của người loạn tính cũng đã vạch mặt chỉ tên lên án những thứ ước thúc, gò ép con người, không cho con người sống theo năng tính của mình. Tự do cần phải được hiểu cho đến tận cùng ý nghĩa của nó là ta có thể làm được tất cả mọi việc theo ý ta. Bởi ta chính là bản kinh thánh sống động nhất mà Thượng Đế đã ghi khắc trong lòng. Chỉ cần mở con mắt huệ, tụng những lời kinh được viết bằng máu trong lòng mình, ngay tức khắc ta tìm được lẽ sống. Dù cho lẽ sống đó có đầy những tị hiềm ghét ghen, đầy những mưu toan mánh lới, đầy những cảnh máu chảy đầu rơi, đầy những cảnh liếm mút nhục thân, đầy kinh nguyệt chảy trôi lai láng, đầy một vũng tinh trùng tanh tanh… ta cũng nguyện nuốt cho tận, uống cho hết, nhai cho mau, rồi ghì ôm siết chặt dạ dày, lăn vào lòng địa ngục tối tăm, cho quỷ ma ác thần nấu chín, trong vạc dầu lửa ngút trời cao. Ta hãy nghe Nhật Ký của Leticia viết : “Tuy Chúa có mặt ở mọi nơi, ngay chỗ giao tiếp giữa thân thể chúng tôi và linh hồn chúng tôi, nơi đó không có Chúa. Không Có Chúa!”

Tuy nhiên, dục tính, nếu biết cách sử dụng đúng mức, tức thuần thục theo lẽ của thiên nhiên trời đất vạn vật, chứ không lạm dụng và phung phí cảm giác thăng hoa này và sử dụng nó để kích thích trong những lúc mệt mỏi của cuộc đời hay như một trò mua vui giải trí bán buôn ăn bánh trả tiền, thì con người mới khả dĩ đạt được những khoảng khắc xuất thần thăng hoa. Trái lại, tính dục quá độ đến nỗi lệch lạc chỉ đưa con người từ tăm tối này đến vô minh kia mà thôi. Cùng một con dao đó, người ta dùng để thái rau, cắt thịt, làm cá cho bữa cơm chiều, nhưng người ta cũng có thể giết chết những người mà ta đã từng yêu thương. Tinh lực con người, nếu biết giữ gìn và chuyển hóa, nó giúp con người khang kiện về thể xác và cũng nhờ đó mà đạt đến cảnh giới minh triết cao hơn trong thế giới tâm linh.

Như thế, nếu nổi loạn, mà không lập cước trên cái tâm ôm ghì xiết chặt vào Cuộc Sống, nói theo Long Thọ là cái Không Tính, nói theo Lão Tử là Đạo, nói theo Dịch là Thái Cực, nói theo Thiền là Ngộ hay Bổn Lai Diện Mục, nó theo Phật là Chân Như, nói theo Thánh Kinh là Tâm hồn trẻ thơ thì tất cả các cuộc nổi loạn đều dẫn con người đến hư vô. Một khi đã đem bí kiếm mổ bụng moi gan Thượng Đế, đó cũng chính là lúc con người phải trực diện với hoang phế điêu linh trong mảnh hồn ngập đầy máu tươi. Cô đơn, lầm lũi, hoang vắng, tịch liêu như những con sóng bạc đầu sẽ ngày đêm vây bủa, thét gào, khạc nhổ vào xác thân linh hồn, khiến cho xác thân linh hồn không còn nẻo về trú ngụ, nghỉ ngơi dù là một nấm mồ cỏ khô hoang lạnh cũng bị cầy xới toang hoang. Như thế, nếu không có một cái hồn nghiêng mãi, lặn mãi xuống dòng đời, không hy vọng, không hối thúc, không chất vấn, không đòi hỏi, nhưng chấp nhận, tin tưởng, lặng im, rộng lượng cho đến tận cùng thì cảnh giới bất khả tư nghì sẽ chẳng bao giờ mở phơi Tinh Thể thiên nhiên thâm mật trong ngần uyên nguyên.

Sau cuộc đảo hoán các giá trị, từ tuyệt đỉnh của trận chiến với thần tượng, Nietzsche đã gục xuống trong cuồng loạn. Tiếng rống của con sư tử đã bị khuất phục trước hư vô, hố thẳm chực chờ. Đến ngay cả tay kiếm cự phách, lão luyện như Heidegger cũng phải âm thầm rửa tay ghác kiếm, chẳng còn đủ tinh lực để mà cuồng ca thống ẩm với mây gió trăng ngàn. Đến đây, người viết chợt nhớ đến một hiện tượng, đó chính là hiện tượng Krishnamurti. Ông đã có tất cả để trở thành một Đấng Thánh, một Bậc Giáo Chủ được hàng tỉ người cung phụng, sụp lạy, tung hô. Nhưng ông đã trút bỏ tất cả, phủ nhận thầy, giải tán Thông Thiên hội, vất luôn giáo quyền, đập vỡ hào quang, xé toang long bào, chặt đứt vương miện, để một mình áo gió mũ sương, cưỡi hạc đi mây, cất tiếng sư tử hống nói với thế gian rằng : Chẳng ai là thầy của ai, chỉ có mình mới có thể làm thầy cho mình. Cái trí vô sư đó đã lưu tồn miên viễn thiên thu, nên chẳng thần cũng không thánh, chẳng Chúa cũng không Phật nào có thể cứu được ta. Trong khi Chân lý thì vô tận vô biên, không đường không nẻo nào tiếp cận được, chẳng đạo nào dạy ta. Chỉ có ta với ta chính là Chân lý. Ta là Đấng Ấy (Om Tat Sat). Người là Chân Như (Tat Tvam Asi). Những cái còn lại đều là tạm bợ, giả dối, phù phiếm, xa hoa.

Tóm lại, ta hãy chịu trách nhiệm về đời mình, sáng tạo sự thánh thiện cho ta, làm ra cái ác hại cho ta, ta tự mở cửa thiên đàng cho ta, ta tự nhốt ta trong hỏa ngục. Ta thu nhiếp cả cái tốt lẫn cái thiện, ta bao hàm cả hỏa ngục lẫn thiên đường. Vậy còn chờ gì nữa, sao lại không bước đi, một cách im lặng, rộng lượng và không hy vọng.

Tận cùng của nổi loạn là trở về với chính mình.

Sinh nhật em 28/10

bài đã đăng của Nguyễn Minh Vương


Phần Góp Ý/Bình Luận


Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.

*

@2006-2019 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Scroll Up
Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)