thơ BORIS PASTERNAK ( 1890-1960)

Nguyễn Thanh Châu chuyển ngữ

Lời Giới Thiệu của Dịch giả Nguyễn Thanh Châu:

Đây là một trong những bài thơ nằm trong phần cuối của tiểu thuyết Doctor Zhivago của Boris Pasternak. Tôi đã phỏng theo bản tiếng Anh của nhà thơ Lydia Pasternak Slater [em gái của Boris Pasternak] đã in trong quyển sách Nobel Prize Library số giới thiệu 3 tác giả đoạt giải văn chương Nobel là Roger Martin Du Gard (1937), Gabriela Mistral (1945) và Boris Pasternak (1958) (Helvetical Press, Inc., NY: 1971).

Thỉnh thoảng, khi đọc được bài thơ nào hay (chủ quan thôi), và có hứng mới chuyển ngữ sang tiếng Việt. Nhân dịp DA MÀU có chủ đề đặc biệt về dịch thuật nên lục lại bài thơ này, dịch đã lâu và cũng thấy sắp mùa đông có bài thơ này thật hay liền gởi đến. Có một trở ngại là bài thơ này nguyên tác là tiếng Nga, mà tôi lại không biết ngôn ngữ này, chỉ phỏng theo bản tiếng Anh nên chắc hẳn không đúng lắm.

 

ĐÊM ĐÔNG

Thổi qua, thổi tràn qua mặt đất,
Ngọn gió tuyết quay cuồng,
Một cây nến trên bàn chiếu sáng,
Một cây nến, cháy.

Như đám phù du lao mình vào lửa
Trong thời tiết mùa hè,
Những bông tuyết từng chùm bay phấp phới
Bám vào khung cửa kính.

Tuyết vụn vãi thành mũi tên, vòng nhẫn và những vì sao
Trang điểm khung cửa kính.
Một cây nến trên bàn toả rực,
Một cây nến, cháy.

Những chiếc bóng giao nhau trải rộng
Trên trần nhà lung linh,
Những cánh tay, những đôi chân quyện chặt vào nhau,
Và số phận, rồi niềm cảm nhận.

Những tiếng động vang trên thềm nhà
Tiếng đôi giày trượt ngã,
Và những giọt sáp nến chảy xuống
Như lệ vết lăn trầm.

Rồi tất cả chìm lẫn trong đêm tuyết,
Vùng hư ảnh mờ xám.
Một cây nến trên bàn đứng sững,
Một cây nến, cháy.

Bỗng ngọn lửa rung nhòa trang bản thảo;
Đầu óc đầy cám dỗ,
Nâng lên cao đôi cánh chéo vào nhau
Như bóng dáng thiên thần.

Cả tháng hai thổi mù cơn bão tuyết.
Từng lúc càng quay cuồng
Một cây nến trên bàn nhỏ máu,
Một cây nến, cháy.

 

Bản tiếng Anh
của LYDIA PASTERNAK SLATER

WINTER NIGHT

It swept, it swept on all the earth,
At every turning,
A candle on the table flared,
A candle, burning.

Like swarms of midges to a flame
In summer weather,
Snowflakes flew up towards the pane
In flocks together.

Snows molded arrows, rings and stars
The pane adorning.
A candle on the table shone
A candle, burning.

Entangled shadows spread across
The flickering ceiling,
Entangled arms, entangled legs,
And doom, and feeling.

And with a thud against the floor
Two shoes came falling,
And drops of molten candle wax
Like tears were rolling.

And all was lost in snowy mist,
Gray-white and blurring.
A candle on the table stood,
A candle, burning.

The flame was trembling in the draft;
Heat of temptation,
It lifted up two crossing wings
As of an angel.

All February the snow-storm swept.
Each time returning
A candle on the table wept,
A candle, burning.