Trang chính » Chống Kỳ Thị & Bạo Lực / Anti Discrimination & Hate, Thơ Email bài này

cloud anchor house / nhà neo mây | refugee teeth / hàm răng tị nạn

♦ Chuyển ngữ: 0 bình luận ♦ 9.08.2024
SJM-L-LANDUONG-1-1

LTS: Lan Dương là Giáo sư ngành Điện ảnh và Nghiên cứu Truyền thông tại University of Southern California. Cô là tác giả quyển Treacherous Subjects: Gender, Culture, and Trans-Vietnamese Feminism (tạm dịch: Những Chủ đề Gian Truân: Giới tính, Văn hóa và Chủ nghĩa Nữ quyền Xuyên Việt), và quyển Transnational Vietnamese Cinemas and the Archives of Memory (tạm dịch: Điện ảnh Việt Nam Xuyên Quốc gia và Kho Lưu trữ Ký ức), khảo sát điện ảnh Việt Nam từ thuở sơ khai cho đến ngày nay. Các lĩnh vực nghiên cứu của cô bao gồm lý thuyết điện ảnh nữ quyền, ký ức tập thể, và điện ảnh châu Á và Mỹ. Lan Dương cũng là một nhà thơ. Hai bài thơ “Cloud Anchor House” (“Nhà Neo May”)  và “Refugee Teeth” (“Hàm Răng Tị Nạn”) được trích từ tập thơ đầu tay của cô, Nothing Follows (Texas Tech University Press, 2023). Tựa đề tập thơ, Nothing Follows (Kết thúc nội dung), được Lan Dương lấy hứng từ cụm từ ghi ở dòng cuối những hồ sơ của Bộ Quốc Phòng Mỹ trong chiến tranh Việt Nam, để báo cho người đọc rằng hồ sơ đến đó là hết
Khi không viết thơ hay nghiên cứu, Lan Dương thích ở nhà với phu quân, nhà văn Nguyễn Thanh Việt, và hai con, Ellison và Simone.

 

Cloud Anchor House

 

His hands are like the rough gloves
he uses for weeding.
They take mine
and we surface
from the Oldsmobile,
a yellow boat that
we sailed on from
Pennsylvania to California in 1979

We are an awkward couple,
a father, a daughter,
quiet we round the corners,
up the library stairs.
A chessboard is packed
tight under one
of his flanneled arms
and a goodwill
bag of books
hangs from the other

At the library he beats
men in chess.
They are Black Latino Chinese
old, some of them young,
some bearded, and most are ugly
murmuring, they eye
the daughter’s thick calves
when she tiptoes and whispers
into the father’s ear
is it time to go home yet?
and then they hit
their chessboards
with a loud

THWACK!

At the library
I read to master the words of a language
he can barely speak. Because
he is the one who teaches me
how to read and spell first, swirling
letters in the air with one finger

C L O U D A N C H O R H O U S E

At the library,
I read all the dirty parts
in adult fiction
I scrawl the words fuck you
to those motherfuckers
who write on the bathroom walls
that nips are taking over San José.

I take the time to write
a letter to the staff saying:
To celebrate
Martin Luther King’s birthday,
you’ve displayed all the flags
of the world,
but not my father’s –
it’s the one with 3
stripes on yellow

At the library
I cut out pictures of
old Hollywood, with their strong
jaw lines, straight noses, the kind of
max-factored beauty
I didn’t know
Hedy Lamarr, Carole Lombard, (and later,
Marilyn Monroe),
replacing the photos
that pinned us in the local newspaper
where we’re surrounded
by white sponsors, a whole congregation,
we are furtive, expectant,
the lines among us
indistinct.

At the library
I make my way
to the right angles of corners
and ride the sweep and bend
of English, using the words to
stitch for myself a
grammar that makes sense
of the wilderness
of the war

and eventually,
I become what I know – a writer
who will tell dirty stories
about being a refugee,
about being a refugee girl,
about growing up poor in San José,
about counting those
who have come into my life
(because of the war) and
counting those who have left
(because of the war).

And when I stop
going to the library,
when I am no longer his girl,
and the prick of his hopes
pinned on me
no longer bleeds,
he will say to me,

“Your poems hurt me. I don’t understand
what they mean. But I can tell you,
they are lies, and those lies
you’ve spread—they will shame me
long after I am gone.”

 

Refugee Teeth

 

some days

we let our skin ripen
yellow to brown
and play jacks
during the lightest
shade of evening,

with chopsticks
& tennis balls

we braid Chinese jump rope
with the toes of our feet and the gaps
in between.

and when we are done with that, too,
our legs stretch out
small Vs
on each side of a board game,
buying hella properties
when we pass GO!.

some days
we find 75 cents,
in the cleavages of couches,

dodging the cars
on Tully
like Frogger.

we jump in
—hands clasped,
noses pinched—
into pool at McKinney

the seed of yellow
in my bathing suit
growing permanent those days

and then other days,
I hear
Why’s your friend so dark!

sniggering

And then, hahahaha!

these words are power, I know they hurt

they are as jagged as my
refugee teeth

what I don’t tell people is her lips
are wondrous
and that
when she and I grow up
years after McKinney Pool
closes
because of a shooting –
blood seeping deep
into concrete veins

our secrets, our sex, will always be entwined
like licorice vines.

I know that

boys like those beautiful broad-faced twins
Hùng and Sỹ

are going to be hella crazy
for her lips,
on necks and dicks

they’re the ones
who tell me what I already know.

those lips are crazy
good for hickeys

and long exquisite blows.

 

Nhà Neo Nây

 

Tay ông như cặp găng thô nhám
loại ông dùng nhổ cỏ.
Tay ông nắm tay tôi
cùng bước ra
từ chiếc Oldsmobile,
chiếc tàu màu vàng mà
chúng tôi lái từ
Pennsylvania đến California năm 1979

Chúng tôi là một cặp ngượng nghịu,
cha, con gái,
lặng lẽ vòng
bước lên bậc thang thư viện.
Bàn cờ xếp
gọn dưới
cánh tay áo dạ
và một bọc sách
từ tiệm bán đồ rẻ goodwill
lủng lẳng cánh tay kia

Ở thư viện, ba đánh hạ
những người đàn ông chơi cờ
Người gốc Phi Châu, Mỹ La Tin, Trung Quốc
lớn tuổi, vài người còn trẻ,
vài người có râu, và đa phần xấu xí
hay lẩm bẩm, mắt họ chằm chằm
vào bắp chân to thô của đứa con gái
khi nó nhón gót và thì thầm
đến giờ về chưa?
và rồi họ nện
bàn cờ
một cú mạnh

RẦM!

Ở thư viện
Tôi đọc để thành thạo những chữ trong ngôn ngữ
mà ông vẫn bập bẹ. Bởi
ông là người đầu tiên dạy tôi
đọc và đánh vần, vẽ mọi
chữ trong không gian bằng một ngón tay

NHÀ NEO MÂY

Ở thư viện,
tôi đọc hết thảy phần nhạy cảm trong
mấy cuốn truyện người lớn
Tôi nguệch ngoạc viết chữ đụ má
chửi mấy đứa mất dạy
hay viết trên tường cầu tiêu
rằng bọn gốc Á đang chiếm lĩnh San José.

Tôi dành thời gian viết
một lá thư cho nhân viên thư viện để nói rằng:
Vào dịp lễ
sinh nhật Martin Luther King,
quý vị đã trưng bày tất thảy mọi lá cờ
thế giới,
nhưng không có cờ của ba tôi —
đó là lá cờ có 3
sọc đỏ trên nền vàng

Ở thư viện
Tôi cắt bỏ những tấm hình tài tử
thời vàng son Hollywood, với cằm
vuông, mũi cao thẳng, nét đẹp
tiêu biểu nền thẩm mỹ tư bản
mà tôi không hề biết
Hedy Lamarr, Carole Lombard, (và sau này là,
Marilyn Monroe),
và thay thế bằng những tấm hình
trên báo địa phương chụp chúng tôi
đang được bao vây bởi
những người đỡ đầu da trắng, cả giáo đoàn,
chúng tôi lấm lét, trông đợi,
những đường nét của chúng tôi
lờ mờ.

Ở thư viện
Tôi đo hướng
những góc vuông
và lướt qua những đường cong
của Anh ngữ, dùng ngôn từ để
khâu nối cho chính mình,
một văn phạm để giải thích
sự hoang tàn
của chiến tranh

và rồi,
tôi trở thành điều tôi nhận biết — là một người viết
kể chuyện nhạy cảm
về trải nghiệm tị nạn,
về chuyện là một con bé tị nạn,
về quá trình trưởng thành nghèo khó ở San José,
về việc nhìn nhận tất cả
những người đã đến trong đời mình
(vì cuộc chiến) và
những ai đã rời khỏi
(vì cuộc chiến).

Rồi khi tôi thôi
không còn đến thư viện,
khi tôi không còn là bé gái của ông,
rồi khi cái gai kỳ vọng
mà ông đã ghim vào tôi
không còn rỉ máu,
ông sẽ nói với tôi,

“Những bài thơ của con làm ba đau lòng. Ba không hiểu
nghĩa của chúng. Nhưng ba có thể nói,
chúng toàn là lời điêu ngoa, là những dối trá
con lan truyền — chúng sẽ vẫn làm nhục ba
sau ngày ba nhắm mắt.”

 

Hàm Răng Tị Nạn

 

Có ngày

chúng tôi để da mình chín nẫu
vàng sang nâu
rồi chơi bài xì dách
trong phút sáng nhất
của bóng chiều.

với đũa
& banh cầu lông

chúng tôi thắt dây nhảy kiểu Tàu
bằng móng chân và khóe
giữa ngón.

và khi xong chuyện đó, rồi thì,
chân chúng tôi duỗi ra
hình chữ V nho nhỏ
mỗi bên bàn cờ
mua ê hề bất động sản
khi vượt qua ô xuất phát!

có những ngày
chúng tôi tìm được 76 xu,
giữa ngõ ngách ghế nệm,
lắc léo trên xe
tại Tully
như Frogger.

chúng tôi nhảy vào
– tay siết chặt,
bóp mũi –
ùm xuống hồ bơi ở McKinney

hạt giống vàng
trên bộ đồ tắm của tôi
mọc cố định vào tháng ngày đó

và vào những ngày khác
tôi nghe
Sao bạn mày đen thui!

cười nghẹn

Và rồi, hahahaha!

những chữ đầy quyền năng, tôi biết rất đau

lởm chởm góc nhọn như
hàm răng tị nạn của tôi

thứ tôi không nói cho mọi người là cặp môi
phi thường của nó
và rằng
khi nó và tôi lớn lên
nhiều năm sau khi Hồ Bơi McKinney
đóng cửa
do một vụ bắn tỉa –
máu rỉ sâu xuống
tĩnh mạch bê tông

bí mật, giới tính của chúng tôi, sẽ luôn xoắn bện
như dây leo cam thảo.

Tôi biết là

bọn con trai như cặp song sinh mặt rộng đẹp đẽ
Hùng và Sỹ

sẽ rất điên cuồng
được cặp môi nó,
trên cổ và cu

chúng là đứa
nói với tôi thứ mình đã biết.

cặp môi đó rất
đê mê trên mấy vết cắn yêu

và những pha thổi miên man tuyệt diệu.

Lưu Diệu Vân chuyển ngữ


This publication was supported in whole or in part by funding provided by the State of California, administered by the California State Library in partnership with the California Department of Social Services and the California Commission on Asian and Pacific Islander American Affairs as part of the Stop the Hate program. To report a hate incident or hate crime and get support, go to CA vs Hate.

Tác phẩm này đã được hỗ trợ toàn phần hoặc một phần bằng nguồn tài trợ từ tiểu bang California, do Thư Viện Tiểu Bang California quản lý với sự hợp tác của Bộ Xã hội và Ủy ban đặc trách Cộng đồng Người Mỹ gốc Á Châu và Quần đảo Thái Bình Dương cho dự án Stop the Hate (Ngăn Chặn Lòng Thù Hận). Để báo cáo mọi sự việc liên quan đến tội ác do thù ghét và những hành động kỳ thị chủng tộc, và để nhận lãnh hỗ trợ, xin vui lòng truy cập trang mạng của Bộ Dân Quyền (Civil Rights Department) Tiểu Bang California, CA vs Hate.

Phần Góp Ý/Bình Luận


Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.

@2006-2025 damau.org ♦ Tạp Chí Văn Chương Da Màu
Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)