Category: Bàn Tròn: Văn Học Nghệ Thuật
HOÀNG PHỦ NGỌC TƯỜNG: ĐÙA THÔI NHÉ, THIÊN ĐƯỜNG MỘNG ẢO
Sau khi cân nhắc kỹ, chúng tôi cho rằng việc phổ biến, sau bảy năm, là trách nhiệm của người thực hiện đối với nhà văn và độc giả. Đây cũng là một trong những bài phỏng vấn cuối cùng của loạt bài Thơ Đến Từ Đâu.
NHẬT TIẾN THỀM HOANG VẪN MỘT TRÁNG SINH LÊN ĐƯỜNG
Trong mọi hoàn cảnh Anh vẫn không ngừng hoạt động, Anh vẫn cứ đứng ở ngoài nắng – chữ của Mai Thảo. Với tôi, Nhật Tiến – Én Nhanh Nhẹn RS, vẫn cứ mãi là một Tráng Sinh Lên Đường.
ĐẾN VỚI LINH BẢO TỪ GIÓ BẤC TỚI MÂY TẦN
Linh Bảo là một tên tuổi văn học của Miền Nam từ những năm 1950s. Các tác phẩm của Linh Bảo được lần lượt xuất bản tại Miền Nam từ 1953 tới 1975. Chỉ có Mây Tần là tuyển tập đoản văn duy nhất được xuất bản ở hải ngoại (1981). Sau 1975, không có một tác phẩm nào của Linh Bảo được in ở trong nước.
BỐN MƯƠI NĂM VÕ PHIẾN – NHÀ VĂN LƯU ĐẦY
Bắt Trẻ Đồng Xanh hoàn toàn không phải là tuỳ bút hay truyện ngắn mà là một bài chính luận, một bạch thư tố cáo dã tâm của người cộng sản Việt Nam, chưa bao giờ thực sự muốn có hoà bình, nếu có hoà đàm thì đó chỉ là bước hoãn binh chiến lược, họ vẫn chuẩn bị cho một cuộc chiến tranh khác
THÁNG BA THANH TÂM TUYỀN RŨ BỎ KÝ ỨC KHÔNG THỂ KHÁC
Tới lúc tôi phải viết như không có gì đã xảy ra, như không có gì biến đổi. Đến lúc nào tôi sẽ có thể có được điều như vậy? Để có thể viết trở lại (1993)
BỐN MƯƠI NĂM DƯƠNG NGHIỄM MẬU VÀ TỰ TRUYỆN NGUYỄN DU
Không phải là quá sớm để ghi lại một giai đoạn lịch sử trung thực, chứ không phải là “phiên bản” nguỵ tạo mà người cộng sản đã và đang làm. Trước khi lịch sử bước qua một trang khác.
Vài ý nghĩ về “Nhân một cuộc hội thảo về văn học miền Nam 1954-75” của Vương Trí Nhàn
Trên “Vương Trí Nhàn’ Blog”, ông Vương Trí Nhàn đã “thất vọng vì ba lẽ” về cuộc hội thảo văn học miền Nam 1945-1975 được tổ chức tại Mỹ vào khoảng đầu tháng 12/2014.
Phần việc …
Về nhận định của nhà phê bình Vương Trí Nhàn
Ở một mức độ nào đó, và trong những góc nhìn nào đó, dù bị chỉ đạo, nền văn học miền Bắc, ngoài âm vọng sử thi, ngoài những tấu tụng về chiến công, về vinh quang, nhiều khi được tô mầu một cách khá thô sơ, vụng về, cũng nói lên được cái đời sống, cả tinh thần lẫn vật chất, của cả một xã hội, của những con người, với những tâm trạng, những hy sinh và những đớn đau riêng.
Góp Ý: Thế Hệ Hậu Sinh của Văn Học Miền Nam
Tôi là thế hệ hậu sinh của Dương Nghiễm Mậu, tôi là đứa con của dòng VHMN (trong tư tưởng, trong ý thức). Người ta có thể đốt cháy cả dãy Trường Sơn, nhưng không thể giết hết một thế hệ hậu sinh, phải không chị [Trang Đài]?
Nhân một cuộc hội thảo về văn học miền Nam 1954-75
Chính ra là trong sự phát triển của mình, văn học hai miền thời gian 1954-75 đã có sự nhìn vào nhau, đối thoại ngấm ngầm với nhau …. Việc nghiên cứu trở lại cuộc đối thoại xảy ra trong những năm đó là một trong những phương cách thiết yếu để đẩy tới cuộc đối thoại giữa văn học trong nước và văn học hải ngoại hôm nay.
Về những khí hậu & mưa nắng riêng (Mấy suy nghĩ từ một cuộc truyện ngắn, một cuộc sẻ chia)
Da Màu, qua Bàn Tròn về Truyện Ngắn, đã làm được một việc thật thú vị và có ý nghĩa.
Những ý kiến, chia sẻ của nhiều tác giả (là những nhà văn, nhà thơ, những người sống với chữ), cả trong và ngoài nước, rất thú vị và bổ ích. Những chia sẻ nhiệt tình ấy làm cho người ta lại muốn cầm lấy quyển sách lên và đọc. Đặc biệt là đọc những truyện ngắn
Võ Thị Hảo: đừng trách người dân coi nhà văn là loài hèn nhát.
ở VN bây giờ, tôi thấy đa phần đàn ông viết văn tỏ ra quá khôn ngoan và né tránh để được yên thân, suy cho cùng cũng chỉ là lòng tham. Họ biết hết nhưng chỉ để “chém gió” ở quán chè chén hoặc quán bia vỉa hè. Thực ra né tránh như vậy cũng chẳng khác gì việc thấy người đang sắp chết đuối mà không cứu
Mỗi nhà văn là chủ một tiệm tạp hoá ngôn ngữ
Trong danh sách kết quả trưng cầu ý kiến 4000 độc giả toàn cầu vào năm 2011 do viện văn hoá Goethe của Đức thăm dò qua tin mạng, 10 quyển sách văn chương sáng tác bằng Đức ngữ dẫn đầu toàn là truyện dài
Alice Munro, Mỹ Học Mới trong Một Thế Giới “Vắng Mặt”
Đứng trong thế giới của những “shades,” bóng mờ, sắc độ, chúng ta sẽ có cảm giác những góc cạnh tiếp nối của một căn phòng bị xóa mờ đi. Những yếu tố làm nên không gian bây giờ là những sắc độ của ánh sáng hơn là giới hạn thực thể của tường, vách, trần, nền. Tương tự, Munro dựng nên thế giới văn bản với những mô hình ngôn ngữ mang tính cách tượng trưng. Chính những diễn ngôn mang tính tượng trưng này đã phủ định, hoặc nâng cấp, hoặc đào mạch, hoặc tạo tính đa nghĩa cho những tường thuật tưởng như là hiện thực, trên nguyên bản.
Lê Anh Hoài: văn chương Việt đang thiếu đi hiện thực
Nhiều người viết theo thể hiện thực huyền ảo như một cách theo mốt thì tôi thấy đúng (giờ đây, nhà văn đang gây ảnh hưởng cho nhiều người là Haruki Murakami – với rất nhiều tác phẩm được dịch ra tiếng Việt).
Có thể, thủ pháp hiện thực huyền ảo đang được nhiều người viết ở Việt Nam lao vào, vì họ muốn né tránh hiện thực – điều mà Alice Munro đi tới cùng. Có cả thái độ e sợ kiểm duyệt. Có cả thái độ né tránh bộc lộ bản thân.
Nguyễn Viện-MỌI RANH GIỚI ĐỀU KHÔNG CÓ THẬT
Mọi ranh giới đều không có thật (có vô số thí dụ để khẳng định điều này). Có lẽ vì thế chính tôi đã từng gọi những tập truyện ngắn của mình là tiểu thuyết. Tất nhiên cũng có lý do của nó. Một cách viết. Một bối cảnh. Đôi khi là một giai đoạn mà nó có những yếu tố chung. Một tiểu thuyết với những module khác nhau. Một kiểu chơi xếp hình.
Nguyễn Đức Tùng: PHÁC THẢO VỀ TRUYỆN NGẮN
Truyện ngắn ngày nay đang thay đổi. Ví dụ ngày xưa truyện thường nhấn mạnh vào cốt truyện, lối kể đơn tuyến, mạch lạc, có gỡ nút, vào sự phát triển tính cách của một nhân vật. Ngày nay truyện ngắn chú ý nhiều hơn đối với các xúc cảm trữ tình, các giây phút bộc lộ, các tia chớp. Như vậy truyện ngắn ngày càng gần với thơ.
Trong khi tiểu thuyết lấy sự vận động của nhân vật, sự phát triển của họ làm giềng mối chính, thì truyện ngắn chọn cách tiếp cận khác. Nếu tiểu thuyết tựa vào thời gian thì truyện ngắn phải tựa vào không gian.
Hồ Như: Tại sao tôi không thích Alice Munro
Tại sao bà chọn những câu chuyện ảm đạm (và lối văn ảm đạm) như thế để viết, dĩ nhiên tôi không biết. Không thấy câu hỏi này trong những bài phỏng vấn và viết về bà (người ta thường bận rộn khen sự khôi hài của bà và những cái hay khác nhau của những câu chuyện của bà hơn.)
Tru Sa: Lãnh thổ truyện ngắn không có ngai vàng, và không cần nhà vua
Mặt khác truyện ngắn luôn hấp dẫn và dễ theo hơn so với các tiểu thuyết dài hơi. Còn việc đối chiếu so sánh thì rất khó vì mỗi thể loại đều có lợi thế riêng. Truyện ngắn là hạt giống của truyện dài, còn truyện dài là sự cất cánh của truyện ngắn.
lê minh phong: ý thức làm xô lệch thể loại
Đặt vào bối cảnh văn học Việt Nam hôm nay tôi thấy rằng sự khác nhau, sự lớn lao hay nhỏ bé trong các tác phẩm không đến từ giới tính của nhà văn mà chúng đến từ ý thức phản tỉnh của người viết. Với tôi, giờ đây, thế hệ chúng tôi ai lấy bi kịch làm căn nền thì sáng tạo người ấy sẽ đi xa. Và bi kịch thì bao giờ cũng đầy màu sắc “ảm đạm.”
Trần Vũ: mỗi con người trưởng thành mang trong mình một tín ngưỡng văn chương
Biên giới giữa truyện ngắn và truyện vừa là biên giới đặt trên một phản thịt chặt bằng dao phay. Tác giả chặt hết những nhân vật không quan trọng chỉ giữ lại một, hai nhân vật phụ tối cần thiết. Chặt luôn các pha đối thoại không liên quan đến thème truyện. Riêng với nhân vật chính, thường xuyên phải chặt hết tứ chi, cạo lóc hết thịt xương, chỉ giữ lại duy nhất phần thân thể có chủ đích miêu tả. Một khi chưa buông dao phay, truyện ngắn vẫn còn cơ nguy biến thành truyện vừa.
Bàn Tròn- Trần Nguyên Đán
thật khó tìm yếu tố “chung” để nhận định về việc họ đã tạo ra sự chú ý từ độc giả, vì theo tôi, một số nhà văn trong danh sách này có văn phong “đối lập” với một số nhà văn khác. Nói một cách khác, một vài nhà văn theo “trường phái” này, một vài nhà văn theo “trường phái” kia, cũng như việc họ đã sống trong những thời gian đời người khác nhau, cái nhìn và cảm nhận của độc giả vào mỗi thời kỳ khác nhau.
Sau Alice Munro, truyện ngắn không còn như trước nữa
Nỗi “bức xúc” của bà Munro về cách nhìn của nhà văn đàn ông đối với các nhà văn nữ (đối tượng tình dục dưới mắt họ) được bà trút vào trong truyện ngắn Wenlock Edge, như một nỗi ám ảnh. Truyện có đoạn một cô sinh viên được mời đến dùng bữa cơm tối tại nhà một người đàn ông luống tuổi, giàu có, là người tình của bạn mình. Cô được yêu cầu khỏa thân toàn phần trong suốt bữa ăn (trong lúc chủ nhà mặc quần áo chỉnh tề) cũng như trong suốt buổi trò chuyện về triết học và thơ
Bàn Tròn – Cung Tích Biền
Tuy nhiên, cho rằng “truyện ngắn không được đánh giá trị cao như truyện dài” cũng chỉ là một nhận định có giới hạn. Theo tôi, thì nên, hoặc có thể nói “Truyện ngắn không có vị trí tiêu biểu cho một nền văn học bằng/như truyện dài,” dễ chấp nhận hơn. Gọi rằng “giá trị cao/thấp” ở đây là một khái niệm khá mơ hồ, khi đối chiểu hai thể văn có những biên độ, thể thái, ảnh hưởng và thế giới sống của nó hoàn toàn khác nhau.
BÀN TRÒN: Nguyễn Đức Tùng trả lời
Theo tôi mặc dù độ dài của nó, tiểu thuyết vẫn cung cấp cho người đọc phương tiện giải trí, vì dễ hiểu, trong khi truyện ngắn tuy… ngắn thật nhưng tách rời khuynh hướng cổ điển, trở nên khó hiểu. Truyện ngắn ngày nay gần với nghệ thuật đương đại hơn truyện dài, gần với thơ, nghĩa là xa đại chúng.
Alice Munro: Truyện ngắn hay, nhưng chưa thể là bậc thầy
Theo tôi, nhìn chung truyện ngắn thế giới đang tụt lùi, ngay cả với Alice Munro cũng vậy, hay thì hay, nhưng nghe ra ngậm đắng nuốt cay thế nào ấy…
Nếu so về khả năng diễn tả biến chuyển tâm lý trong nhân vật truyện ngắn, Alice Munro còn cách khá xa Dazai Osamu (1909 – 1948?); còn khả năng “phá giới” thì Akutagawa Ryūnosuke (1892 – 1927) mới là bậc thầy. Trên Wikipedia mở tiếng Việt có một nhận xét xác đáng về Ryūnosuke: “là thủ lĩnh của trường phái văn học tân hiện thực (shingenjitsushugi) Nhật Bản, một khuynh hướng dung hòa được những tinh hoa lý trí của chủ nghĩa tự nhiên (shizenshugi) và sắc màu lãng mạn phóng túng của chủ nghĩa duy mỹ (tanbishugi),
Bàn Tròn- Thu Phong
Vậy hôn nhân và tình dục có thực sự là kẻ thù, có là điều tồi tệ nhất của phụ nữ có tham vọng? Ngoài câu hỏi của Da Màu, tôi mạn phép BBT Da Màu nêu lên câu hỏi trên với các nhà văn nữ Việt Nam trong và ngoài nước.
Tôi có đọc vài truyện ngắn của tác giả nữ Việt Nam viết về tình dục trong đó tôi chú ý nhất truyện ngắn “Bóng đè” của nhà văn Đỗ Hoàng Diệu dù yếu tố tình dục có thể không phải là chủ đề của cô.
Bàn Tròn- Trần Mộng Tú
Truyện Ngắn của Alice Munro theo riêng tôi là những pho tiểu thuyết rút ngắn lại. Bà đưa độc giả vào truyện, rồi độc giả cứ lang thang trong truyện của bà và tự tìm chỗ nghỉ chân, tự tìm lấy đường ra.

New Comments