{"id":9238,"date":"2009-10-02T00:03:00","date_gmt":"2009-10-02T00:03:00","guid":{"rendered":"http:\/\/damau.org\/archives\/9238"},"modified":"2019-02-26T02:53:22","modified_gmt":"2019-02-26T02:53:22","slug":"le-ngo-chau-160-phan-dinh-phung","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/damau.org\/en\/9238\/le-ngo-chau-160-phan-dinh-phung","title":{"rendered":"L&ecirc; Ng\u1ed9 Ch&acirc;u, 160 Phan \u0111&igrave;nh Ph&ugrave;ng"},"content":{"rendered":"<p>Nh\u00e0 b\u00e1o L\u00ea Ng\u1ed9 Ch\u00e2u, \u0111i\u1ec1u h\u00e0nh t\u1ea1p ch\u00ed <i>B\u00e1ch Khoa<\/i> t\u1ea1i S\u00e0i G\u00f2n tr\u01b0\u1edbc 1975, qua \u0111\u1eddi t\u1ea1i Th\u00e0nh ph\u1ed1 H\u1ed3 Ch\u00ed Minh, ng\u00e0y 24 th\u00e1ng 9 -2006, th\u1ecd 83 tu\u1ed5i.<\/p>\n<p>\u00cdt ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft \u0111\u1ebfn t\u00ean L\u00ea Ng\u1ed9 Ch\u00e2u v\u00ec \u00f4ng kh\u00f4ng vi\u1ebft s\u00e1ch, vi\u1ebft b\u00e1o, ch\u1ec9 \u00e2m th\u1ea7n ph\u1ee5 tr\u00e1ch t\u00f2a so\u1ea1n t\u1ea1p ch\u00ed <i>B\u00e1ch Khoa<\/i> trong non hai m\u01b0\u01a1i n\u0103m. Nh\u01b0ng \u0111a s\u1ed1 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m v\u0103n h\u1ecdc t\u1ea1i Mi\u1ec1n Nam tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1u bi\u1ebft v\u00e0 qu\u00fd m\u1ebfn, th\u1eadm ch\u00ed ch\u1ecbu \u01a1n \u00f4ng d\u1eabn d\u1eaft. Mu\u1ed1n hi\u1ec3u t\u00ecnh c\u1ea3m s\u00e2u \u0111\u1eadm \u0111\u00f3, ph\u1ea3i bi\u1ebft <i>B\u00e1ch Khoa<\/i> kh\u00f4ng nh\u1eefng l\u00e0 t\u1ea1p ch\u00ed c\u00f3 \u0111\u1eddi s\u1ed1ng l\u00e2u d\u00e0i nh\u1ea5t (1957-1975), m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 nh\u1eefng \u0111\u00f3ng g\u00f3p l\u1edbn lao cho \u0111\u1eddi s\u1ed1ng v\u0103n h\u00f3a Mi\u1ec1n Nam th\u1eddi \u0111\u00f3. <\/p>\n<p>&#160;<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/bientap\/LNgChu160PhannhPhng_3E51\/BachKhoa_1962.jpg\" rel=\"lightbox[9238]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" style=\"border-bottom: 0px; border-left: 0px; display: block; float: none; margin-left: auto; border-top: 0px; margin-right: auto; border-right: 0px\" title=\"Bach Khoa_1962\" border=\"0\" alt=\"Bach Khoa_1962\" src=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/bientap\/LNgChu160PhannhPhng_3E51\/BachKhoa_1962_thumb.jpg\" width=\"303\" height=\"419\" \/><\/a> <\/p>\n<p>Nh\u00e0 v\u0103n V\u00f5 Phi\u1ebfn l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi h\u1ee3p t\u00e1c ch\u1eb7t ch\u1ebd v\u1edbi <i>B\u00e1ch Khoa<\/i> su\u1ed1t th\u1eddi gian n\u00e0y, \u0111\u00e3 nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh ch\u00ednh x\u00e1c: <\/p>\n<blockquote>\n<p>&#160;<i>B\u1ea3o t\u1edd B\u00e1ch Khoa th\u00e0nh c\u00f4ng l\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 ngh\u0129 \u0111\u1ebfn c\u00e1i tu\u1ed5i th\u1ecd c\u1ee7a n\u00f3 m\u00e0 th\u00f4i. Tu\u1ed5i th\u1ecd d\u1eaft theo m\u1ed9t s\u1ed1 \u01b0u \u0111i\u1ec3m kh\u00e1c. Ng\u01b0\u1eddi ta nh\u1eadn th\u1ea7y B\u00e1ch Khoa qui t\u1ee5 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o c\u00e2y b\u00fat thu\u1ed9c nhi\u1ec1u th\u1ebf h\u1ec7 k\u1ebf ti\u1ebfp nhau ; n\u00f3 ph\u1ea3n \u1ea3nh c\u00e1c chuy\u1ec3n bi\u1ebfn c\u1ee7a v\u0103n h\u1ecdc qua nhi\u1ec1u giai \u0111o\u1ea1n; n\u00f3 l<\/i><i>\u01b0u l\u1ea1i m\u1ed9t kh\u1ed1i l\u01b0\u1ee3ng b\u00e0i v\u1edf l\u1edbn lao v\u00e0 gi\u00e1 tr\u1ecb, m\u1ed9t kho t\u00e0i li\u1ec7u cho vi\u1ec7c t\u00ecm hi\u1ec3u cu\u1ed9c s\u1ed1ng c\u1ee7a Mi\u1ec1n Nam tr\u00ean nhi\u1ec1u ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n : kinh t\u1ebf, v\u0103n h\u00f3a, ch\u00ednh tr\u1ecb v.v\u2026 Tr\u00ean B\u00e1ch Khoa kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 c\u00f3 th\u01a1 v\u0103n, m\u00e0 c\u00f3 c\u1ea3 nh\u1eefng kh\u1ea3o lu\u1eadn v\u1ec1 v\u0103n h\u1ecdc, s\u1eed h\u1ecdc, ng\u1eef h\u1ecdc, tri\u1ebft h\u1ecdc, t\u00f4n gi\u00e1o, h\u1ed9i h\u1ecda, \u00e2m nh\u1ea1c\u2026 ; nh\u01b0 th\u1ebf kh\u00f4ng nh\u1eefng tr\u00ean B\u00e1ch Khoa c\u00f3 nh\u1eefng t\u00ecm t\u00f2i v\u1ec1 ngu\u1ed3n g\u1ed1c d\u00e2n t\u1ed9c, v\u1ec1 c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 c\u1ee7a v\u0103n h\u1ecdc c\u1ed5 \u0111i\u1ec3n n\u01b0\u1edbc nh\u00e0 ch\u1eb3ng h\u1ea1n, m\u00e0 c\u00f2n li\u00ean ti\u1ebfp c\u00f3 nh\u1eefng gi\u1edbi thi\u1ec7u c\u00e1c tr\u00e0o l\u01b0u t\u01b0 t\u01b0\u1edfng \u00c2u T\u00e2y m\u1edbi nh\u1ea5t l\u00fac b\u1ea5y gi\u1edd: ti\u1ec3u-thuy\u1ebft-m\u1edbi, hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng h\u1ecdc, c\u01a1 c\u1ea5u lu\u1eadn v.v\u2026<\/i><\/p>\n<p><i><\/i><\/p>\n<p><i>C\u0169ng nh\u01b0 t\u1edd V\u0103n, B\u00e1ch Khoa l\u00e0 m\u1ed9t t\u1ea1p ch\u00ed dung h\u00f2a r\u1ed9ng r\u00e3i m\u1ecdi khuynh h\u01b0\u1edbng.<\/i><\/p>\n<p><i>Kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng \u00ab v\u0103n ngh\u1ec7 c\u00e1ch m\u1ea1ng \u00bb c\u0169ng kh\u00f4ng ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng \u00ab v\u01b0\u1ee3t th\u1eddi gian \u00bb, n\u00f3 \u0111\u0103ng b\u00e0i c\u1ee7a c\u00e1c l\u00e3o thi s\u0129 ti\u1ec1n b\u1ed1i \u0110\u00f4ng H\u1ed3, Qu\u00e1ch T\u1ea5n, V\u0169 Ho\u00e0ng Ch\u01b0\u01a1ng l\u1eabn truy\u1ec7n c\u1ee7a Thanh T\u00e2m Tuy\u1ec1n, Tr\u00f9ng D\u01b0\u01a1ng\u2026 V\u1ec1 m\u1eb7t ch\u00ednh tr\u1ecb, s\u1ee9c dung h\u00f2a c\u1ee7a n\u00f3 khi\u1ebfn c\u00f3 l\u1ea7n Nguy\u00ean Sa n\u00f3i \u0111\u00f9a: B\u00e1ch Khoa l\u00e0 m\u1ed9t v\u00f9ng x\u00f4i \u0111\u1eadu. N\u00f3 \u0111\u00f3n nh\u1eadn c\u1ea3 Nguy\u1ec5n v\u0103n Trung, Nguy\u1ec5n Ng\u1ecdc Lan, V\u0169 H\u1ea1nh, l\u1eabn V\u00f5 Phi\u1ebfn, V\u0169 B\u1ea3o\u2026<\/i>&#160; (V\u0103n h\u1ecdc Mi\u1ec1n Nam, T\u1ed5ng Quan, 2000, tr. 239).<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>Nguy\u00ean Sa d\u00f9ng ch\u1eef \u00ab <i>x\u00f4i \u0111\u1eadu<\/i> \u00bb kh\u00f4ng nh\u1ea5t thi\u1ebft l\u00e0 n\u00f3i \u0111\u00f9a. \u1ede m\u1ed9t n\u01a1i kh\u00e1c, \u00f4ng c\u00f3 vi\u1ebft \u00ab <i>B\u00e1ch Khoa v\u1edbi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng l\u00e2u d\u00e0i kh\u00f4ng b\u1ecb x\u1ebfp v\u00e0o h\u00e0ng ng\u0169 b\u00e1o nh\u00e0 n\u01b0\u1edbc<\/i> \u00bb (B\u00e1ch Khoa, s\u1ed1 k\u1ef7 ni\u1ec7m 14 n\u0103m, 15-1-1971). L\u1eddi n\u00e0y b\u1ed5 sung cho l\u1eddi kia, v\u00e0 n\u00f3i l\u00ean m\u1ed9t s\u1ef1 th\u1eadt k\u1ef3 l\u1ea1: <i>B\u00e1ch Khoa<\/i>, nguy\u00ean \u1ee7y l\u00e0 c\u1ee7a h\u1ed9i <i>V\u0103n H\u00f3a B\u00ecnh D\u00e2n<\/i>, m\u1ed9t h\u1ed9i \u0111o\u00e0n tr\u1ef1c thu\u1ed9c v\u0103n ph\u00f2ng ch\u00ednh tr\u1ecb c\u1ee7a Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Nhu, do Hu\u1ef3nh v\u0103n Lang ch\u1ee7 tr\u00ec; h\u1ed9i n\u00e0y cai qu\u1ea3n nh\u1eefng tr\u01b0\u1eddng <i>B\u00e1ch Khoa B\u00ecnh D\u00e2n<\/i>, do \u0111\u00f3 c\u00f3 t\u00ean b\u00e1o <i>B\u00e1ch Khoa<\/i>, c\u00f2n g\u1ecdi l\u00e0 <i>B\u00e1ch Khoa B\u00ecnh D\u00e2n<\/i>. <\/p>\n<p>&#160;<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/bientap\/LNgChu160PhannhPhng_3E51\/BachKhoa1970.jpg\" rel=\"lightbox[9238]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" style=\"border-bottom: 0px; border-left: 0px; display: block; float: none; margin-left: auto; border-top: 0px; margin-right: auto; border-right: 0px\" title=\"Bach-Khoa-1970\" border=\"0\" alt=\"Bach-Khoa-1970\" src=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/bientap\/LNgChu160PhannhPhng_3E51\/BachKhoa1970_thumb.jpg\" width=\"303\" height=\"432\" \/><\/a> <\/p>\n<p>Hu\u1ef3nh v\u0103n Lang gia\u0301m \u0111\u00f4\u0301c Vi\u00ea\u0323n H\u00f4\u0301i \u0110oa\u0301i, ng\u01b0\u01a1\u0300i bo\u0309 ti\u00ea\u0300n ra ba\u0301o, l\u00e0 b\u00ed th\u01b0 Li\u00ean K\u1ef3 Nam B\u1eafc Vi\u1ec7t Nam c\u1ee7a \u0111\u1ea3ng C\u1ea7n Lao m\u00e0 Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Nhu l\u00e0m t\u1ed5ng b\u00ed th\u01b0. N\u0103m \u0111\u1ea7u, 1957, \u00f4ng Lang \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n t\u1edd b\u00e1o, vi\u1ebft b\u00e0i v\u1ec1 kinh t\u1ebf khi Ph\u1ea1m ng\u1ecdc Th\u1ea3o vi\u1ebft v\u1ec1 qu\u00e2n s\u1ef1, ch\u00ednh tr\u1ecb ; 1958 \u00f4ng Lang \u0111i tu nghi\u1ec7p \u1edf M\u1ef9, giao <i>B\u00e1ch Khoa<\/i> cho L\u00ea Ng\u1ed9 Ch\u00e2u \u0111i\u1ec1u h\u00e0nh; n\u0103m 1963 \u00f4ng Lang b\u1ecb b\u1eaft v\u00ec t\u1ed9i kinh t\u00e0i cho ch\u1ebf \u0111\u1ed9 Di\u1ec7m, th\u00ec L\u00ea Ng\u1ed9 Ch\u00e2u ti\u1ebfp t\u1ee5c nhi\u1ec7m v\u1ee5, anh em th\u01b0\u1eddng g\u1ecdi l\u00e0 L\u00ea Ch\u00e2u. Nh\u01b0ng b\u00e1o v\u1eabn \u0111\u1ee9ng t\u00ean Hu\u1ef3nh v\u0103n Lang cho \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 2-1965, b\u00e1o ph\u1ea3i \u0111\u1ed5i t\u01b0 c\u00e1ch ph\u00e1p nh\u00e2n, l\u1ea5y t\u00ean <i>B\u00e1ch Khoa Th\u1eddi \u0110\u1ea1i<\/i>, do L\u00ea Ng\u1ed9 Ch\u00e2u \u0111\u1ee9ng t\u00ean ch\u1ee7 nhi\u1ec7m, v\u00e0 \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 1-1970, l\u1ea5y l\u1ea1i t\u00ean <i>B\u00e1ch Khoa<\/i>. <\/p>\n<p>V\u1edbi g\u1ed1c g\u00e1c nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 <i>B\u00e1ch Khoa<\/i> \u0111\u01b0\u1ee3c xem nh\u01b0 l\u00e0 b\u00e1o \u00ab <i>x\u00f4i \u0111\u1eadu<\/i> \u00bb, kh\u00f4ng b\u1ecb x\u1ebfp v\u00e0o h\u00e0ng ng\u0169 \u00ab <i>b\u00e1o nh\u00e0 n\u01b0\u1edbc<\/i> \u00bb nh\u01b0 Nguy\u00ean Sa ghi l\u1ea1i, v\u00e0 \u0111\u00f3ng g\u00f3p l\u1edbn lao v\u1edbi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng v\u0103n h\u00f3a nh\u01b0 V\u00f5 Phi\u1ebfn nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh, l\u00e0 nh\u1edd c\u00f4ng l\u00e8o l\u00e1i c\u1ee7a L\u00ea Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>Nguy\u00ean Sa trong b\u00e0i b\u00e1o \u0111\u00e3 d\u1eabn, \u0111\u00e3 m\u00f4 t\u1ea3 m\u1ed9t bu\u1ed5i h\u1ecdp t\u00f2a so\u1ea1n, t\u1ea1i Ng\u00e2n H\u00e0ng Qu\u1ed1c Gia, kho\u1ea3ng 1957: \u00ab <i>b\u00e0n c\u00e3i v\u1ec1 t\u1edd B\u00e1ch Khoa \u0111\u00e3 di\u1ec5n ra s\u00f4i n\u1ed5i. L\u00ea Ch\u00e2u m\u1eb7t tr\u1eafng ng\u1ed3i l\u1eb7ng l\u1ebd, \u00edt n\u00f3i, hi\u1ec1n h\u00f2a. Th\u1ec9nh tho\u1ea3ng anh c\u1ea5t l\u1eddi, to\u00e0n nh\u1eefng l\u1eddi nh\u1eb9 nh\u00e0ng, v\u1eeba ph\u1ea3i, nghi\u00eam t\u00fac, kh\u00f4ng g\u00e2y s\u00f3ng gi\u00f3 n\u00e0o<\/i> \u00bb. \u0110\u00fang l\u00e0 h\u00ecnh \u1ea3nh L\u00ea Ch\u00e2u. V\u1ec1 m\u1eb7t \u1ee9ng x\u1eed h\u1eb1ng ng\u00e0y, th\u00ec V\u0169 H\u1ea1nh c\u00f3 l\u1ea7n t\u1eadp Ki\u1ec1u: \u00ab<i>\u1edf \u0103n th\u00ec n\u1ebft c\u0169ng hay, ra \u0111i\u1ec1u r\u00e0ng bu\u1ed9c th\u00ec tay c\u0169ng gi\u00e0<\/i> \u00bb. \u0110\u00fang l\u00e0 L\u00ea Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>Nh\u1edd \u0111\u1ee9c t\u00ednh k\u00edn \u0111\u00e1o, h\u00f2a nh\u00e3, L\u00ea Ch\u00e2u \u0111\u00e3 t\u1eadp h\u1ee3p kh\u00f4ng nh\u1eefng tr\u00ean m\u1eb7t b\u00e1o nhi\u1ec1u khu\u00f4n m\u1eb7t kh\u00e1c bi\u1ec7t, th\u1eadm ch\u00ed tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c v\u1ec1 ho\u00e0n c\u1ea3nh, t\u00ednh t\u00ecnh l\u1eabn ch\u00ednh ki\u1ebfn, m\u00e0 c\u00f2n quy n\u1ea1p \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u b\u00e8 b\u1ea1n \u0111\u1ebfn t\u1eeb nh\u1eefng ch\u00e2n tr\u1eddi kh\u00e1c nhau, trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ee5 th\u1ec3 h\u1eb1ng ng\u00e0y. Ch\u01b0a k\u00ea\u0309 nh\u01b0\u0303ng ta\u0301c gia\u0309 sinh s\u00f4\u0301ng \u01a1\u0309 ngoa\u0300i n\u01b0\u01a1\u0301c th\u01b0\u01a1\u0300ng xuy\u00ean g\u01b0\u0309i ba\u0300i v\u00ea\u0300 c\u00f4\u0323ng ta\u0301c.<\/p>\n<p>&#160;<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/bientap\/LNgChu160PhannhPhng_3E51\/BachKhoaR1975.jpg\" rel=\"lightbox[9238]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" style=\"border-bottom: 0px; border-left: 0px; display: block; float: none; margin-left: auto; border-top: 0px; margin-right: auto; border-right: 0px\" title=\"Bach-Khoa-R-1975\" border=\"0\" alt=\"Bach-Khoa-R-1975\" src=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/bientap\/LNgChu160PhannhPhng_3E51\/BachKhoaR1975_thumb.jpg\" width=\"303\" height=\"447\" \/><\/a> <\/p>\n<p>L\u00ea Ch\u00e2u ki\u00ea\u0301n th\u01b0\u0301c r\u00f4\u0323ng, th\u01b0\u01a1\u0300ng xuy\u00ean giao ti\u00ea\u0301p v\u01a1\u0301i quan ch\u01b0\u0301c hay ca\u0301c nha\u0300 v\u0103n ho\u0301a danh vo\u0323ng, nh\u01b0ng lu\u00f4n lu\u00f4n t\u01b0\u0300 t\u00f4\u0301n, trong ca\u0301ch \u01b0\u0301ng x\u01b0\u0309 ha\u0300ng nga\u0300y, v\u01a1\u0301i nh\u01b0\u0303ng ng\u01b0\u01a1\u0300i vi\u00ea\u0301t tre\u0309 tu\u00f4\u0309i. \u00d4ng \u0111\u0103\u0323c bi\u00ea\u0323t l\u01b0u t\u00e2m \u0111\u00ea\u0301n nh\u01b0\u0303ng ng\u01b0\u01a1\u0300i vi\u00ea\u0301t m\u01a1\u0301i, vi\u00ea\u0301t t\u01b0\u0300 ca\u0301c ti\u0309nh nho\u0309, \u0111\u0103\u0323c bi\u00ea\u0323t la\u0300 t\u01b0\u0300 Mi\u00ea\u0300n Trung. <\/p>\n<p><i>Ba\u0301ch Khoa<\/i> la\u0300 m\u00f4\u0323t t\u01a1\u0300 ba\u0301o ph\u00f4\u0309 th\u00f4ng, chu\u0309 t\u00e2m va\u0300o nh\u01b0\u0303ng \u0111\u00ea\u0300 ta\u0300i chi\u0301nh tri\u0323, qu\u00f4\u0301c t\u00ea\u0301, kinh t\u00ea\u0301, khoa ho\u0323c, chi\u0309 da\u0300nh m\u00f4\u0323t ph\u00e2\u0300n cho v\u0103n ho\u0323c ngh\u00ea\u0323 thu\u00e2\u0323t, nh\u01b0ng v\u00ea\u0300 l\u00e2u v\u00ea\u0300 da\u0300i \u0111a\u0303 co\u0301 nh\u01b0\u0303ng \u0111o\u0301ng go\u0301p l\u01a1\u0301n lao cho b\u00f4\u0323 m\u00f4n v\u0103n ngh\u00ea\u0323. V\u00ea\u0300 sau, ph\u00e2\u0300n v\u0103n ngh\u00ea\u0323 na\u0300y la\u0323i la\u0300 kh\u00f4\u0301i ta\u0300i li\u00ea\u0323u quy\u0301 gia\u0301.<\/p>\n<p>L\u00ea Ch\u00e2u co\u0300n la\u0300 g\u01b0\u01a1ng sa\u0301ng v\u00ea\u0300 \u0111\u01b0\u0301c khi\u00eam t\u00f4\u0301n tri\u0301 th\u01b0\u0301c. Hai ch\u01b0\u0303 Ba\u0301ch Khoa bi\u0300nh th\u01b0\u01a1\u0300ng \u0111\u01b0\u01a1\u0323c di\u0323ch ra ti\u00ea\u0301ng Pha\u0301p la\u0300 Encyclop\u00e9die theo nghi\u0303a t\u01b0\u0300 \u0111i\u00ea\u0309n ba\u0301ch khoa, ho\u0103\u0323c t\u01b0 tra\u0300o Ba\u0301ch Khoa trong v\u0103n ho\u0323c Pha\u0301p th\u00ea\u0301 ky\u0309 XVIII ; nh\u01b0ng L\u00ea Ch\u00e2u kh\u00f4ng nh\u00e2\u0323n t\u01b0\u0300 na\u0300y, cho r\u0103\u0300ng qua\u0301 to ta\u0301t so v\u01a1\u0301i t\u01a1\u0300 ba\u0301o. \u00d4ng di\u0323ch Ba\u0301ch Khoa la\u0300 Vari\u00e9t\u00e9s, sa\u0301t nghi\u0303a la\u0300 \u00ab ta\u0323p chi\u0301 \u00bb. \u00d4ng sa\u0300nh nh\u01b0ng kh\u00f4ng si\u0301nh ti\u00ea\u0301ng Pha\u0301p. <\/p>\n<p>L\u00ea Ch\u00e2u la\u0300 ke\u0309 si\u0303 theo truy\u00ea\u0300n th\u00f4\u0301ng, lu\u00f4n lu\u00f4n m\u01b0\u0323c th\u01b0\u01a1\u0301c, trong n\u00ea\u0301p trung dung cu\u0309a c\u01b0\u0309a Kh\u00f4\u0309ng s\u00e2n Tri\u0300nh va\u0300 theo n\u00ea\u0301p m\u01b0\u0323c th\u01b0\u01a1\u0301c, juste mesure cu\u0309a b\u01b0\u0323c tri\u0301 th\u01b0\u0301c t\u00e2n ho\u0323c. Trong \u0111\u01a1\u0300i s\u00f4\u0301ng, \u00f4ng la\u0300 ng\u01b0\u01a1\u0300i ba\u0309o thu\u0309; tr\u00ean c\u01b0\u01a1ng vi\u0323 chu\u0309 ba\u0301o, ng\u01b0\u01a1\u0323c la\u0323i, \u00f4ng khuy\u00ea\u0301n khi\u0301ch v\u0103n ch\u01b0\u01a1ng tre\u0309 va\u0300 t\u01b0 t\u01b0\u01a1\u0309ng m\u01a1\u0301i, nh\u01b0ng ch\u01b0\u0300ng m\u01b0\u0323c th\u00f4i. <\/p>\n<p><i>Ba\u0301ch Khoa<\/i> m\u00f4\u0303i s\u00f4\u0301 c\u00f4\u0301 c\u00f4ng \u0111\u01b0a xa\u0303 h\u00f4\u0323i Vi\u00ea\u0323t Nam \u0111i ki\u0323p th\u01a1\u0300i \u0111a\u0323i \u00c2u My\u0303, nh\u01b0ng L\u00ea Ch\u00e2u kh\u00f4ng \u01b0a th\u01a1\u0300i th\u01b0\u01a1\u0323ng, di\u0323 \u01b0\u0301ng v\u01a1\u0301i l\u01a1\u0300i v\u0103n hay tha\u0301i \u0111\u00f4\u0323 k\u00ea\u0323ch c\u01a1\u0303m. \u00d4ng kh\u00f4ng \u01b0a l\u00f4\u0301i s\u00f4\u0301ng nh\u00ea\u0323 si\u0303 hu\u00eanh hoang. <i>Ba\u0301ch Khoa<\/i> la\u0300 ba\u0301o tr\u01b0\u01a1\u0300ng v\u00f4\u0301n, co\u0301 qua\u0309ng ca\u0301o \u0111\u00ea\u0300u, co\u0301 \u0111\u00f4\u0323c gia\u0309 \u00f4\u0309n \u0111i\u0323nh, n\u00ean kh\u00f4ng c\u00e2\u0300n theo th\u01a1\u0300i trang, c\u00e2u \u0111\u00f4\u0323c gia\u0309. Khi \u0111\u0103ng t\u01b0\u0300ng ky\u0300 truy\u00ea\u0323n \u00ab Vo\u0300ng tay ho\u0323c tro\u0300 \u00bb, cu\u0309a Nguy\u00ea\u0303n thi\u0323 Hoa\u0300ng, sau na\u0300y se\u0303 g\u00e2y nhi\u00ea\u0300u d\u01b0 lu\u00e2\u0323n pha\u0309n \u0111\u00f4\u0301i v\u00ea\u0300 m\u0103\u0323t \u0111a\u0323o ly\u0301 (c\u00f4 gia\u0301o y\u00eau ho\u0323c tro\u0300) la\u0300 L\u00ea Ch\u00e2u co\u0301 c\u00e2n nh\u0103\u0301c, va\u0300 ch\u01b0\u0301ng to\u0309 t\u01b0 t\u01b0\u01a1\u0309ng pho\u0301ng khoa\u0301ng. <\/p>\n<p>Co\u0301 le\u0303 <i>Ba\u0301ch Khoa<\/i> la\u0300 ta\u0323p chi\u0301 gi\u01a1\u0301i thi\u00ea\u0323u nhi\u00ea\u0300u nh\u00e2\u0301t ca\u0301c phong tra\u0300o t\u01b0 t\u01b0\u01a1\u0309ng m\u01a1\u0301i, t\u01b0\u0300 v\u0103n ho\u0323c \u0111\u00ea\u0301n tri\u00ea\u0301t ho\u0323c, vi\u0301 du\u0323 t\u01b0 tra\u0300o hi\u00ea\u0323n sinh, ma\u0300 lu\u0301c \u00e2\u0301y kh\u00f4ng pha\u0309i ai ai cu\u0303ng h\u01b0\u01a1\u0309ng \u01b0\u0301ng.<\/p>\n<p>&#160;<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/bientap\/LNgChu160PhannhPhng_3E51\/BachKhoaD1975.jpg\" rel=\"lightbox[9238]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" style=\"border-bottom: 0px; border-left: 0px; display: block; float: none; margin-left: auto; border-top: 0px; margin-right: auto; border-right: 0px\" title=\"Bach-Khoa-D-1975\" border=\"0\" alt=\"Bach-Khoa-D-1975\" src=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/bientap\/LNgChu160PhannhPhng_3E51\/BachKhoaD1975_thumb.jpg\" width=\"303\" height=\"426\" \/><\/a> <\/p>\n<p>Khi \u0111\u01b0\u1ee3c tin L\u00ea Ch\u00e2u m\u1ea5t, t\u00f4i c\u00f3 \u0111i\u1ec7n th\u01b0 cho nh\u00e0 v\u0103n Tr\u1ea7n Ho\u00e0i Th\u01b0, anh tr\u1ea3 l\u1eddi l\u00e0 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c L\u1eef Qu\u1ef3nh \u0111i\u1ec7n tho\u1ea1i th\u00f4ng b\u00e1o: c\u1ea3 hai c\u00f9ng l\u00f2 <i>B\u00e1ch Khoa<\/i>. Anh k\u1ec3: m\u00ecnh l\u00e0 qu\u00e2n nh\u00e2n, t\u1eeb Cao Nguy\u00ean v\u1ec1 S\u00e0i G\u00f2n, h\u1eb9n v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi y\u00eau &#8211; v\u1ed1n l\u00e0 \u0111\u1ed9c gi\u1ea3 h\u00e2m m\u1ed9, t\u1eeb L\u1ee5c T\u1ec9nh l\u00ean &#8211; t\u1ea1i t\u00f2a so\u1ea1n B\u00e1ch Khoa, 160 Phan \u0111\u00ecnh Ph\u00f9ng. Sau \u0111\u00f3 hai ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh v\u1ee3 th\u00e0nh ch\u1ed3ng. <\/p>\n<p>T\u00f4i co\u0300n gi\u01b0\u0303 trong tay s\u00f4\u0301 <i>Ba\u0301ch Khoa Th\u01a1\u0300i \u0110a\u0323i<\/i> \u0111\u00e2\u0300u n\u0103m 1968, co\u0301 \u0111\u0103ng truy\u00ea\u0323n \u00ab Tr\u00ean \u0110\u00f4\u0300i nhi\u0300n xu\u00f4\u0301ng \u00bb ky\u0301 t\u00ean Tr\u00e2\u0300n Quy\u0301 Sa\u0301ch, b\u00ean ca\u0323nh truy\u00ea\u0323n Vo\u0303 Phi\u00ea\u0301n, Vo\u0303 H\u00f4\u0300ng, Linh Ba\u0309o; va\u0300 ba\u0300i th\u01a1 \u00ab M\u00f4\u0323t vi\u0300 sao la\u0323 \u00bb ky\u0301 Tr\u00e2\u0300n Hoa\u0300i Th\u01b0 b\u00ean ca\u0323nh th\u01a1 \u0110oa\u0300n Th\u00eam, Bu\u0300i Kha\u0301nh \u0110a\u0309n va\u0300 th\u01a1 \u0110\u00f4ng H\u00f4\u0300 t\u0103\u0323ng Vu\u0303 Hoa\u0300ng Ch\u01b0\u01a1ng. <\/p>\n<p>Tr\u1ee5 s\u1edf <i>B\u00e1ch Khoa<\/i> l\u00e0 n\u01a1i h\u1eb9n v\u00e0 l\u00e0 h\u1ed9p th\u01b0. Chuy\u1ec7n ti\u0300nh Tr\u1ea7n Ho\u00e0i Th\u01b0, l\u00fac \u1ea5y c\u00f2n k\u00fd Tr\u1ea7n Qu\u00fd S\u00e1ch, l\u00e0 ch\u00ednh \u0111\u00e1ng, c\u00f2n nh\u1eefng quan h\u1ec7 linh tinh, bay b\u01b0\u1edbm c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00e0 v\u0103n, nam v\u00e0 n\u1eef, th\u00ec h\u1eb1ng h\u00e0 sa s\u1ed1. Nh\u01b0ng L\u00ea Ch\u00e2u kh\u00f4ng bao gi\u1edd k\u1ec3.<\/p>\n<p>B\u00e2y gi\u1edd th\u00ec anh v\u0129nh vi\u1ec5n im l\u1eb7ng.<\/p>\n<p>V\u1edbi nhi\u1ec1u b\u1ea1n b\u00e8, d\u00f9 l\u00e0 th\u00e2n thu\u1ed9c, L\u00ea Ch\u00e2u v\u1eabn l\u00e0 ni\u1ec1m b\u00ed \u1ea9n l\u1edbn lao gi\u1eefa c\u01a1n gi\u00f3 b\u1ee5i c\u1ee7a th\u1eddi \u0111\u1ea1i. <\/p>\n<p>Khi k\u00ea\u0301t h\u01a1\u0323p nh\u01b0\u0303ng ng\u01b0\u01a1\u0300i chi\u0301nh ki\u00ea\u0301n kha\u0301c nhau, trong su\u00f4\u0301t th\u01a1\u0300i gian \u00e2\u0301y, kh\u00f4ng bi\u00ea\u0301t L\u00ea Ng\u00f4\u0323 Ch\u00e2u, trong y\u0301 th\u01b0\u0301c hay ti\u00ea\u0300m th\u01b0\u0301c, co\u0301 nu\u00f4i \u01b0\u01a1\u0301c m\u01a1 ho\u0300a gia\u0309i va\u0300 ho\u0300a h\u01a1\u0323p d\u00e2n t\u00f4\u0323c hay kh\u00f4ng.<\/p>\n<p>T\u00f4i ng\u01a1\u0300 ng\u01a1\u0323.<\/p>\n<p>\u0110\u1eb7ng Ti\u1ebfn<\/p>\n<p><em>Vi\u00ea\u0301t nga\u0300y 27\/9\/2006 <\/em><\/p>\n<p><em>Vi\u00ea\u0301t la\u0323i nh\u00e2n nga\u0300y gi\u00f4\u0303 ma\u0303n tang L\u00ea Ng\u00f4\u0323 Ch\u00e2u 24\/9\/2009<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hu\u1ef3nh v\u0103n Lang l\u00e0 b\u00ed th\u01b0 Li\u00ean K\u1ef3 Nam B\u1eafc Vi\u1ec7t Nam c\u1ee7a \u0111\u1ea3ng C\u1ea7n Lao m\u00e0 Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Nhu l\u00e0m t\u1ed5ng b\u00ed th\u01b0. N\u0103m \u0111\u1ea7u, 1957, \u00f4ng Lang \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n t\u1edd b\u00e1o, vi\u1ebft b\u00e0i v\u1ec1 kinh t\u1ebf khi Ph\u1ea1m ng\u1ecdc Th\u1ea3o vi\u1ebft v\u1ec1 qu\u00e2n s\u1ef1, ch\u00ednh tr\u1ecb<\/p>\n","protected":false},"author":387,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"h5ap_radio_sources":[],"footnotes":""},"categories":[5,175,181],"tags":[],"class_list":["post-9238","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bien-khao","category-phiem-luan","category-tu-lieu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9238","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/387"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9238"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9238\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":52649,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9238\/revisions\/52649"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9238"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9238"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9238"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}