{"id":44027,"date":"2016-09-12T00:08:00","date_gmt":"2016-09-12T00:08:00","guid":{"rendered":"http:\/\/damau.org\/?p=44027"},"modified":"2019-02-26T10:44:25","modified_gmt":"2019-02-26T10:44:25","slug":"thanh-teresa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/damau.org\/en\/44027\/thanh-teresa","title":{"rendered":"TH&Aacute;NH TERESA"},"content":{"rendered":"<p>&#160;<\/p>\n<p><i><\/i><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/2016\/09\/zpfile001-21.jpg\" rel=\"lightbox\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"zpfile001 (2)\" style=\"border-top: 0px; border-right: 0px; background-image: none; border-bottom: 0px; padding-top: 0px; padding-left: 0px; border-left: 0px; display: inline; padding-right: 0px\" border=\"0\" alt=\"zpfile001 (2)\" src=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/2016\/09\/zpfile001-2_thumb1.jpg\" width=\"240\" height=\"135\" \/><\/a><\/p>\n<p>&#160;<\/p>\n<p>Ch\u00faa Nh\u1eadt 4 th\u00e1ng Ch\u00edn 2016 v\u1eeba qua, Gi\u00e1o Ho\u00e0ng Francis l\u00e0m l\u1ec5 phong th\u00e1nh cho n\u1eef tu Teresa, ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a nay th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ebf gi\u1edbi bi\u1ebft \u0111\u1ebfn b\u1eb1ng t\u00ean \u201cM\u1eb9 Teresa\u201d.<\/p>\n<p>N\u1eef tu Teresa t\u00ean t\u1ed9c Agnes Bojaxhiu, sinh n\u0103m 1910, con c\u1ee7a hai v\u1ee3 ch\u1ed3ng ch\u1ee7 ti\u1ec7m t\u1ea1p h\u00f3a ng\u01b0\u1eddi Albany \u1edf n\u01b0\u1edbc ng\u00e0y nay ch\u00fang ta g\u1ecdi l\u00e0 C\u1ed9ng H\u00f2a Macedonia. B\u00e0 b\u1eaft \u0111\u1ea7u \u0111i tu l\u00fac 16 tu\u1ed5i \u1edf \u00c1i Nh\u0129 Lan. N\u0103m 1929 b\u00e0 d\u1ecdn \u0111\u1ebfn Calcutta (b\u00e2y gi\u1edd l\u00e0 Kolkata, th\u1ee7 ph\u1ee7 c\u1ee7a mi\u1ec1n T\u00e2y Bengal, \u1ea4n \u0110\u1ed9) \u0111\u1ec3 d\u1ea1y h\u1ecdc. N\u0103m 1946, b\u00e0 th\u00e0nh l\u1eadp t\u1ed5 ch\u1ee9c Truy\u1ec1n Gi\u00e1o Ph\u01b0\u1edbc Thi\u1ec7n v\u00e0 n\u0103m 1952 m\u1edf tr\u1ee5 s\u1edf \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u1edf Kolkata chuy\u00ean ch\u0103m s\u00f3c ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh t\u1eadt, ngh\u00e8o \u0111\u00f3i. N\u0103m 1965, nh\u1edd c\u00f4ng vi\u1ec7c t\u1eeb thi\u1ec7n n\u1ed5i ti\u1ebfng, d\u00f2ng tu c\u1ee7a b\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c Gi\u00e1o Ho\u00e0ng thu nh\u1eadn th\u00e0nh tr\u1ef1c thu\u1ed9c d\u01b0\u1edbi T\u00f2a Th\u00e1nh. N\u0103m 1979, b\u00e0 nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i Nobel v\u00ec vi\u1ec7c l\u00e0m t\u1eeb thi\u1ec7n c\u1ee7a b\u00e0. N\u0103m 1997, b\u00e0 qua \u0111\u1eddi v\u00ec b\u1ec7nh tim h\u01b0\u1edfng th\u1ecd 87 tu\u1ed5i.<\/p>\n<p>N\u0103m 2002, T\u00f2a Th\u00e1nh ch\u1ee9ng nh\u1eadn r\u1eb1ng m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 n\u1eef \u1ea4n \u0110\u1ed9 nh\u1edd c\u1ea7u nguy\u1ec7n Teresa n\u00ean m\u1ed9t ung b\u01b0\u1edbu trong b\u1ee5ng \u0111\u00e3 bi\u1ebfn m\u1ea5t m\u1ed9t c\u00e1ch m\u1ea7u nhi\u1ec7m. \u201cPh\u00e9p l\u1ea1\u201d \u0111\u1ea7u ti\u00ean n\u1ea7y x\u1ea3y ra v\u00e0o 1998, \u0111\u00fang m\u1ed9t n\u0103m c\u00f9ng ng\u00e0y sau khi Teresa qua \u0111\u1eddi. N\u0103m 2015, Gi\u00e1o Ho\u00e0ng Francis c\u00f4ng nh\u1eadn ph\u00e9p l\u1ea1 th\u1ee9 hai khi m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n \u00f4ng ng\u01b0\u1eddi Ba T\u00e2y h\u1ed3i ph\u1ee5c ho\u00e0n to\u00e0n kh\u1ecfi b\u1ec7nh b\u01b0\u1edbu n\u00e3o v\u00e0o n\u0103m 2008 sau khi th\u00e0nh kh\u1ea9n ki\u00ean tr\u00ec c\u1ea7u nguy\u1ec7n t\u00ean b\u00e0.<\/p>\n<p>Su\u1ed1t \u0111\u1eddi Teresa l\u00e0m vi\u1ec7c kh\u00f4ng ng\u1eebng ngh\u1ec9 v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u00e0 g\u1ecdi l\u00e0 \u201cngh\u00e8o \u0111\u00f3i, t\u1eadt nguy\u1ec1n, \u0111ui m\u00f9, c\u00f9i l\u1edf\u201d. H\u1ecd g\u1ed3m nh\u1eefng tr\u1ebb m\u1ed3 c\u00f4i, ng\u01b0\u1eddi gi\u00e0 b\u1ec7nh, ng\u01b0\u1eddi c\u00f9i, k\u1ebb nghi\u1ec7n ng\u1eadp, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3i kh\u00e1t, kh\u00f4ng nh\u00e0, n\u1ea1n nh\u00e2n thi\u00ean tai c\u0169ng nh\u01b0 n\u1ea1n nh\u00e2n x\u00e3 h\u1ed9i nh\u01b0 ch\u1eeda hoang, m\u00e3i d\u00e2m. Tr\u1ee5 s\u1edf ch\u00ednh c\u1ee7a b\u00e0 \u1edf Kolkata nh\u01b0ng ng\u00e0y nay c\u00e1c c\u01a1 s\u1edf y t\u1ebf d\u01b0\u1edbi t\u00ean b\u00e0 c\u00f3 m\u1eb7t \u1edf 139 qu\u1ed1c gia kh\u00e1c \u1edf \u00c1 Ch\u00e2u, Phi Ch\u00e2u, Ch\u00e2u M\u1ef9 La Tin, B\u1eafc M\u1ef9 Ch\u00e2u, \u00c2u Ch\u00e2u v\u00e0 \u00dac Ch\u00e2u.<\/p>\n<p>V\u00f4 s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi ca t\u1ee5ng c\u00f4ng tr\u00ecnh t\u1eeb thi\u1ec7n c\u1ee7a b\u00e0. H\u1ecd t\u00f4n th\u1edd b\u00e0 nh\u01b0 m\u1ed9t th\u00e1nh s\u1ed1ng. H\u1ecd vinh danh b\u00e0 l\u00e0 \u201cTh\u00e1nh c\u1ee7a \u0110\u1eddi C\u1ed1ng R\u00e3nh\u201d. Tuy nhi\u00ean, quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh phong th\u00e1nh cho Teresa c\u1ee7a Gi\u00e1o H\u1ed9i C\u00f4ng Gi\u00e1o \u0111\u00e3 g\u1eb7p kh\u00f4ng \u00edt ph\u1ea3n kh\u00e1ng b\u1edfi d\u01b0 lu\u1eadn. \u0110i\u1ec1u n\u1ea7y c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec l\u1ea1, t\u1eeb m\u1ea5y th\u1eadp ni\u00ean nay nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 c\u00f4ng khai ch\u1ec9 tr\u00edch r\u1eb1ng Teresa th\u1eadt ra kh\u00f4ng m\u1ea5y th\u00e1nh thi\u1ec7n nh\u01b0 l\u1eddi truy\u1ec1n t\u1ee5ng.<\/p>\n<p>C\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi di\u1ec5n t\u1ea3 b\u00e0 l\u00e0 &quot;m\u1ed9t tu s\u0129 C\u00f4ng Gi\u00e1o c\u1ef1c \u0111oan v\u00e0 t\u00e0n nh\u1eabn ch\u1ec9 quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn chuy\u1ec7n truy\u1ec1n \u0111\u1ea1o h\u01a1n vi\u1ec7c th\u1ef1c s\u1ef1 ph\u1ee5c v\u1ee5 cho ng\u01b0\u1eddi ngh\u00e8o b\u1ec7nh.&quot; T\u1edd Washington Post t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt vi\u1ec7c ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh t\u1eeb thi\u1ec7n c\u1ee7a n\u1eef tu Teresa b\u1ecb m\u1ed9t c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng \u1ea4n \u0110\u1ed9 Gi\u00e1o k\u1ebft \u00e1n c\u00f3 m\u1ed9t m\u1ee5c \u0111\u00edch t\u1ed1i h\u1eadu m\u1edd \u00e1m. H\u1ecd t\u1ed1 c\u00e1o Teresa ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng t\u00edch c\u1ef1c chi\u00eau d\u1ee5 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111au y\u1ebfu t\u00ecm \u0111\u1ebfn b\u00e0 h\u00e3y t\u1eeb b\u1ecf \u1ea4n \u0110\u1ed9 Gi\u00e1o c\u1ee7a h\u1ecd \u0111\u1ec3 gia nh\u1eadp Thi\u00ean Ch\u00faa Gi\u00e1o. C\u00f3 nhi\u1ec1u nh\u00e2n ch\u1ee9ng t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt nh\u1eefng n\u1eef tu c\u1ee7a Teresa l\u1ee3i d\u1ee5ng l\u00fac ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh n\u1eb7ng kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ee9c l\u1ef1c v\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng ph\u00e1n x\u00e9t minh m\u1eabn \u0111\u1ec3 l\u00e0m vi\u1ec7c truy\u1ec1n \u0111\u1ea1o v\u00e0 \u00e9p bu\u1ed9c theo \u0111\u1ea1o. Vi\u1ec7c r\u1eeda t\u1ed9i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00fac \u0111ang h\u1ea5p h\u1ed1i hay h\u00f4n m\u00ea (\u0111\u1ec3 b\u1ea3o \u0111\u1ea3m h\u1ecd tr\u1edf th\u00e0nh \u201ccon c\u1ee7a Ch\u00faa\u201d tr\u01b0\u1edbc khi ch\u1ebft) x\u1ea3y ra th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean.<\/p>\n<p>Nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi c\u0169ng ch\u1ec9 tr\u00edch r\u1eb1ng c\u00e1c tr\u1ee5 s\u1edf y t\u1ebf c\u1ee7a n\u1eef tu Teresa c\u1ef1c k\u1ef3 d\u01a1 b\u1ea9n, thi\u1ebfu v\u1ec7 sinh l\u1eabn nh\u1eefng ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n y khoa v\u00e0 thu\u1ed1c men t\u1ed1i thi\u1ec3u nh\u1ea5t. Th\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 t\u1edd Huffington Post t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt r\u1ea5t nhi\u1ec1u tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea5y r\u1eb1ng c\u00e1c b\u1ec7nh nh\u00e2n t\u00ecm \u0111\u1ebfn b\u00e0 \u0111\u00e1ng l\u1ebd c\u00f3 th\u1ec3 v\u01b0\u1ee3t qua kh\u1ecfi c\u01a1n b\u1ec7nh c\u1ee7a h\u1ecd v\u00e0 s\u1ed1ng s\u00f3t n\u1ebfu c\u00e1c n\u1eef tu \u1edf \u0111\u00e2y ch\u1ec9 c\u1ea7n c\u1ea5p cho h\u1ecd m\u1ed9t li\u1ec1u thu\u1ed1c tr\u1ee5 sinh. M\u1ed9t vi ph\u1ea1m v\u1ec7 sinh c\u0103n b\u1ea3n n\u1ed5i b\u1eadt nh\u1ea5t b\u1ecb than phi\u1ec1n l\u00e0 nhi\u1ec1u tr\u1ee5 s\u1edf y t\u1ebf c\u1ee7a Teresa chuy\u00ean d\u00f9ng kim ch\u00edch l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n cho nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ec1 kh\u1eed tr\u00f9ng, h\u1ecd ch\u1ec9 r\u1eeda kim qua b\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc l\u1ea1nh. Ngay t\u1eeb 1994, \u0111\u1eb7c san y khoa c\u1ee7a Anh, t\u1edd The Lancet, \u0111\u00e3 l\u1edbn ti\u1ebfng ch\u1ec9 tr\u00edch v\u1ec1 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 n\u1ea7y nh\u01b0ng cho \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec thay \u0111\u1ed5i. H\u1ecd cho r\u1eb1ng vi\u1ec7c n\u1ea7y r\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn v\u00f4 s\u1ed1 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p truy\u1ec1n nhi\u1ec5m t\u1eeb ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh n\u1ea7y sang ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh kh\u00e1c.<\/p>\n<p>Theo t\u1edd Patheos, m\u1ed9t \u0111\u1eb7c san v\u1ec1 nh\u00e2n ph\u1ea9m, cho bi\u1ebft v\u1ea5n \u0111\u1ec1 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 Teresa kh\u00f4ng c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng t\u00e0i ch\u00ednh \u0111\u1ec3 trang b\u1ecb c\u00e1c tr\u1ee5 s\u1edf y t\u1ebf v\u00ec ng\u00e2n qu\u1ef9 c\u1ee7a b\u00e0 kh\u00f4ng bao gi\u1edd thi\u1ebfu k\u00e9m ti\u1ec1n quy\u00ean g\u00f3p t\u1eeb m\u1ecdi n\u01a1i li\u00ean t\u1ee5c \u0111\u1ed5 v\u00e0o. Theo h\u1ecd, v\u00e0 theo nhi\u1ec1u nh\u00e2n ch\u1ee9ng \u0111\u00e3 t\u1eebng l\u00e0m vi\u1ec7c t\u1ef1 nguy\u1ec7n t\u1ea1i c\u00e1c tr\u1ee5 s\u1edf c\u1ee7a b\u00e0, Teresa ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng ban ph\u00e1t thu\u1ed1c gi\u1ea3m \u0111au cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh \u0111au \u0111\u1edbn hay s\u1eafp ch\u1ebft l\u00e0 v\u00ec theo b\u00e0, &quot;s\u1ef1 \u0111au \u0111\u1edbn l\u00e0 m\u1ed9t m\u00f3n qu\u00e0 c\u1ee7a Ch\u00faa&quot; v\u00e0 &quot;\u0111au \u0111\u1edbn s\u1ebd \u0111\u01b0a h\u1ecd \u0111\u1ebfn g\u1ea7n Ch\u00faa h\u01a1n&quot;. C\u1ed1 h\u1ecdc gi\u1ea3 Christopher Hitchen k\u1ec3 l\u1ea1i trong m\u1ed9t cu\u1ed9c ph\u1ecfng v\u1ea5n b\u00e0 \u0111\u00e3 n\u00f3i v\u1edbi \u00f4ng r\u1eb1ng &quot;C\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1i g\u00ec \u0111\u00f3 tuy\u1ec7t v\u1eddi khi nh\u00ecn th\u1ea5y nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ngh\u00e8o kh\u1ed5 ch\u1ea5p nh\u1eadn s\u1ed1 ph\u1eadn c\u1ee7a h\u1ecd v\u00e0 tr\u1ea3i qua \u0111au \u0111\u1edbn gi\u1ed1ng nh\u01b0 Ch\u00faa Gi\u00ea-Su \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua. Th\u1ebf gi\u1edbi n\u1ea7y s\u1ebd tr\u1edf th\u00e0nh t\u1ed1t \u0111\u1eb9p h\u01a1n t\u1eeb n\u1ed7i \u0111\u1edbn \u0111au c\u1ee7a h\u1ecd.&quot; (!)<\/p>\n<p>M\u1ed9t t\u00e1c gi\u1ea3 v\u00e0 v\u1eadt l\u00fd gia ng\u01b0\u1eddi Anh g\u1ed1c \u1ea4n, Aroup Chatterjee, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 t\u1eebng l\u00e0m vi\u1ec7c t\u1ef1 nguy\u1ec7n \u1edf m\u1ed9t trong nh\u1eefng trung t\u00e2m ph\u01b0\u1edbc thi\u1ec7n c\u1ee7a n\u1eef tu Teresa, g\u1ecdi b\u00e0 l\u00e0 \u201cm\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi qu\u00e1 kh\u00edch, c\u1ef1c \u0111oan v\u00e0 gi\u1ea3 d\u1ed1i m\u00e0 b\u00e1o ch\u00ed th\u1ebf gi\u1edbi kh\u00f4ng nh\u00ecn th\u1ea5y\u201d. Trong t\u00e1c ph\u1ea9m &quot;Ph\u00e1n Quy\u1ebft Cu\u1ed1i C\u00f9ng&quot; (&quot;The Final Verdict&quot; &#8211; 2003) c\u1ee7a \u00f4ng, \u00f4ng ch\u1ec9 tr\u00edch b\u00e0 &quot;kh\u00f4ng qu\u1ea3n l\u00fd r\u00f5 r\u00e0ng, minh b\u1ea1ch s\u1ef1 chi thu c\u1ee7a nh\u1eefng ngu\u1ed3n ti\u1ec1n quy\u00ean g\u00f3p cho t\u1ed5 ch\u1ee9c t\u1eeb thi\u1ec7n c\u1ee7a b\u00e0&quot;. Gi\u1ed1ng nh\u01b0 nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 t\u1eebng l\u00e0m vi\u1ec7c cho Teresa, \u00f4ng th\u1eafc m\u1eafc kh\u00f4ng hi\u1ec3u c\u00e1c m\u00f3n ti\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 bi\u1ebfu t\u1eb7ng b\u00e0 \u0111\u00e3 bi\u1ebfn m\u1ea5t \u1edf \u0111\u00e2u trong khi \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n y t\u1ebf t\u1ea1i nh\u1eefng tr\u1ee5 s\u1edf t\u1eeb thi\u1ec7n c\u1ee7a b\u00e0 thi\u1ebfu th\u1ed1n c\u1ef1c \u0111\u1ed9. \u00d4ng than phi\u1ec1n trong khi c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh t\u00ecm \u0111\u1ebfn Teresa kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ee7 thu\u1ed1c gi\u1ea3m \u0111au th\u00ec b\u00e0 th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean du h\u00e0nh t\u1eeb qu\u1ed1c gia n\u1ea7y \u0111\u1ebfn qu\u1ed1c gia kh\u00e1c b\u1eb1ng v\u00e9 phi c\u01a1 th\u01b0\u1ee3ng h\u1ea1ng \u0111\u1ec3 giao du v\u1edbi nh\u1eefng nh\u00e2n v\u1eadt quan tr\u1ecdng v\u00e0 c\u1ef1c k\u1ef3 gi\u00e0u c\u00f3 nh\u1ea5t.<\/p>\n<p>T\u1edd Independent t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt n\u1eef tu Teresa \u0111\u00e3 nh\u1eadn ti\u1ec1n quy\u00ean t\u1eb7ng c\u1ee7a m\u1ed9t s\u1ed1 th\u1ee7 l\u00e3nh \u0111\u1ed9c t\u00e0i n\u1ed5i ti\u1ebfng nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi th\u1eddi \u0111\u00f3 m\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ec1 bao gi\u1edd l\u00ean ti\u1ebfng v\u1ec1 nh\u1eefng h\u00e0nh vi v\u00f4 nh\u00e2n \u0111\u1ea1o c\u1ee7a h\u1ecd. Th\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 n\u0103m 1981, Teresa \u0111\u1ebfn Haiti \u0111\u1ec3 nh\u1eadn l\u00e3nh hu\u00e2n ch\u01b0\u01a1ng vinh d\u1ef1 th\u01b0\u1ee3ng h\u1ea1ng Legion of Honour t\u1eeb nh\u00e0 \u0111\u1ed9c t\u00e0i Jean-Claude Duvalier. N\u0103m 1989, b\u00e0 \u0111\u1ebfn th\u0103m vi\u1ebfng Albania v\u00e0 c\u00f4ng khai b\u00e0y t\u1ecf l\u00f2ng ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9 c\u1ed1 l\u00e3nh t\u1ee5 c\u1ed9ng s\u1ea3n v\u00e0 th\u1ee7 t\u01b0\u1edbng Enver Hoxha c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc n\u1ea7y. B\u00e0 c\u0169ng \u1ee7ng h\u1ed9 vi\u1ec7c \u0111\u1ec1 x\u01b0\u1edbng Licio Gelli cho gi\u1ea3i th\u01b0\u1edfng H\u00f2a B\u00ecnh Nobel n\u0103m 1996. Gelli l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u h\u1ed9i b\u00ed m\u1eadt Propaganda Due Masonic c\u00f3 nhi\u1ec1u uy th\u1ebf ch\u00ednh tr\u1ecb v\u00e0 \u0111\u00e3 t\u1eebng d\u00ednh l\u00edu \u0111\u1ebfn nhi\u1ec1u v\u1ee5 gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 tham nh\u0169ng n\u1ed1i ti\u1ebfng \u1edf \u00dd. \u00d4ng c\u0169ng th\u00e2n thi\u1ebft v\u1edbi phong tr\u00e0o h\u1eadu Ph\u00e1t-X\u00edt \u1edf \u00dd v\u00e0 nh\u00f3m \u0111\u1ea3o ch\u00ednh qu\u00e2n phi\u1ec7t \u1edf \u00c1 C\u0103n \u0110\u00ecnh.<\/p>\n<p>Teresa c\u0169ng giao thi\u1ec7p g\u1ea7n g\u0169i v\u1edbi nhi\u1ec1u nh\u00e2n v\u1eadt t\u00ean tu\u1ed5i mang th\u00e0nh t\u00edch \u0111en t\u1ed1i trong gi\u1edbi th\u01b0\u01a1ng m\u00e3i. N\u0103m 1988, Teresa \u0111\u1ebfn th\u0103m vi\u1ebfng v\u00e0 nh\u1eadn ti\u1ec1n c\u1ee7a nh\u00e0 xu\u1ea5t b\u1ea3n Anh gi\u00e0u c\u00f3 Robert Maxwell, ng\u01b0\u1eddi sau n\u1ea7y b\u1ecb kh\u00e1m ph\u00e1 \u0111\u00e3 bi\u1ec3n l\u1eadn h\u01a1n 450 tri\u1ec7u b\u1ea3ng Anh t\u1eeb c\u00e1c qu\u1ef9 h\u01b0u tr\u00ed c\u1ee7a nh\u00e2n vi\u00ean c\u1ee7a \u00f4ng. Khi Charles Keating, m\u1ed9t v\u1eadn \u0111\u1ed9ng vi\u00ean v\u00e0 th\u01b0\u01a1ng gia n\u1ed5i ti\u1ebfng \u1edf M\u1ef9, b\u1ecb k\u1ebft t\u1ed9i l\u01b0\u1eddng g\u1ea1t trong nh\u1eefng v\u1ee5 l\u00e0m \u0103n l\u1edbn, Teresa \u0111\u00e3 c\u00f4ng khai xin khoan h\u1ed3ng cho \u00f4ng. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3 Keating \u0111\u00e3 t\u1eebng bi\u1ebfu t\u1eb7ng Teresa h\u00e0ng tri\u1ec7u \u0111\u00f4-la v\u00e0 cho b\u00e0 m\u01b0\u1ee3n s\u1eed d\u1ee5ng chi\u1ebfc ph\u1ea3n l\u1ef1c c\u01a1 t\u01b0 nh\u00e2n c\u1ee7a \u00f4ng khi b\u00e0 \u0111\u1ebfn M\u1ef9.<\/p>\n<p>N\u0103m 2013, c\u00e1c kh\u1ea3o c\u1ee9u gia c\u1ee7a \u0110\u1ea1i H\u1ecdc Montreal v\u00e0 c\u00e1ch \u0111\u00f3 kh\u00f4ng l\u00e2u, c\u1ee7a \u0110\u1ea1i H\u1ecdc Ottawas, sau khi \u0111i\u1ec1u tra t\u1eadn t\u01b0\u1eddng \u0111\u00e3 c\u00f9ng k\u1ebft lu\u1eadn r\u1eb1ng h\u00ecnh \u1ea3nh th\u00e1nh thi\u1ec7n ch\u00f3i ng\u1eddi c\u1ee7a Teresa kh\u00f4ng ph\u1ea3n \u1ea3nh trung th\u1ef1c nh\u1eefng g\u00ec x\u1ea3y ra trong th\u1ef1c t\u1ebf. H\u1ecd cho r\u1eb1ng \u201chuy\u1ec1n tho\u1ea1i xung quanh M\u1eb9 Teresa ch\u1ec9 l\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a m\u1ed9t chi\u1ebfn d\u1ecbch tuy\u00ean truy\u1ec1n n\u0103ng n\u1ed5 h\u1eadu thu\u1eabn b\u1edfi m\u1ed9t Gi\u00e1o H\u1ed9i C\u00f4ng Gi\u00e1o \u0111ang suy s\u1ee5p\u201d.<\/p>\n<p>Christopher Hitchen trong phim t\u00e0i li\u1ec7u \u201cThi\u00ean Th\u1ea7n c\u1ee7a \u0110\u1ecba Ng\u1ee5c\u201d (\u201cHell\u2019s Angel\u201d &#8211; 1994) c\u1ee7a \u00f4ng cho r\u1eb1ng hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng \u201cM\u1eb9 Teresa th\u00e1nh thi\u1ec7n\u201d ch\u1ec9 l\u00e0 s\u1ea3n ph\u1ea9m c\u1ee7a m\u1ed9t \u201ccu\u1ed9c ph\u1ed1i h\u1ee3p th\u00f4 t\u1ee5c gi\u1eefa nh\u1eefng t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt th\u1ed5i ph\u1ed3ng c\u1ee7a gi\u1edbi b\u00e1o ch\u00ed l\u1eafm chuy\u1ec7n v\u00e0 l\u00f2ng m\u00ea t\u00edn d\u1ecb \u0111oan th\u1eddi Trung C\u1ed5\u201d.<\/p>\n<p>M\u1ed9t th\u00ed d\u1ee5 minh ch\u1ee9ng \u0111i\u1ec1u v\u1eeba n\u00f3i l\u00e0 c\u00e2u chuy\u1ec7n do Ken McMillan k\u1ec3 l\u1ea1i, anh l\u00e0 m\u1ed9t chuy\u00ean vi\u00ean quay phim ph\u00f3ng s\u1ef1 c\u1ee7a \u0111\u00e0i BBC. Anh k\u1ec3 v\u1ec1 n\u0103m 1969 khi \u00f4ng v\u00e0 k\u00fd gi\u1ea3 ng\u01b0\u1eddi Anh Malcolm Muggeridge c\u00f9ng \u0111i \u0111\u1ebfn Calcutta \u0111\u1ec3 t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt cho \u0111\u00e0i BBC v\u1ec1 tr\u1ee5 s\u1edf ch\u0103m s\u00f3c c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh g\u1ea7n ch\u1ebft c\u1ee7a \u201cM\u1eb9 Teresa\u201d. Trong chuy\u1ebfn \u0111i n\u1ea7y, McMillan s\u1eed d\u1ee5ng l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean m\u1ed9t lo\u1ea1i phim m\u1edbi ra c\u1ee7a Kodak. Anh ch\u01b0a bao gi\u1edd th\u1eed qua lo\u1ea1i phim n\u1ea7y n\u00ean c\u00f3 ph\u1ea7n kh\u00f4ng v\u1eefng t\u00e2m l\u1eafm khi ph\u1ea3i quay phim b\u00ean trong nh\u1eefng c\u0103n ph\u00f2ng ch\u1ee9a b\u1ec7nh nh\u00e2n t\u1ed1i l\u00f9 m\u00f9 \u1edf \u0111\u00f3. Anh lo ng\u1ea1i r\u1eb1ng h\u00ecnh \u1ea3nh c\u1ee7a \u0111o\u1ea1n phim n\u1ea7y s\u1ebd kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng l\u1eafm. Tuy v\u1eady khi tr\u1edf v\u1ec1 Lu\u00e2n \u0110\u00f4n, l\u00fac c\u1ea3 hai c\u00f9ng xem l\u1ea1i \u0111o\u1ea1n phim th\u00ec ng\u1ea1c nhi\u00ean thay m\u1ecdi h\u00ecnh \u1ea3nh \u0111\u1ec1u s\u00e1ng s\u1ee7a v\u1edbi \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 chi ti\u1ebft. Ken McMillan ch\u01b0a k\u1ecbp khen ng\u1ee3i k\u1ef9 thu\u1eadt m\u1edbi c\u1ee7a phim Kodak th\u00ec Malcolm Muggeridge \u0111\u00e3 quay l\u1ea1i ph\u00e1t bi\u1ec3u m\u1ed9t c\u00e1ch ph\u1ea5n kh\u1edfi, \u201c\u0110\u00f3 l\u00e0 nh\u1edd \u00e1nh s\u00e1ng thi\u00ean th\u1ea7n. \u0110\u00f3 l\u00e0 v\u00ec M\u1eb9 Teresa. Ch\u00fa m\u1ea7y s\u1ebd th\u1ea5y \u0111\u00f3 l\u00e0 \u00e1nh s\u00e1ng thi\u00ean th\u1ea7n!\u201d<\/p>\n<p>V\u00e0 k\u00fd gi\u1ea3 Muggeridge \u0111\u00e3 vi\u1ebft b\u00e0i t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt \u0111\u0103ng t\u1ea3i tr\u00ean BBC d\u1ef1a v\u00e0o nh\u1eadn x\u00e9t, v\u00e0 \u00fd t\u01b0\u1edfng, \u0111\u00f3 c\u1ee7a \u00f4ng. Mulggeridge l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi n\u1ed7 l\u1ef1c nhi\u1ec1u nh\u1ea5t trong vi\u1ec7c tuy\u00ean d\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh c\u1ee7a Teresa \u1edf Anh Qu\u1ed1c. \u0110i\u1ec1u n\u1ea7y c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec ng\u1ea1c nhi\u00ean l\u1eafm. Muggeridge l\u00e0 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng t\u00edch c\u1ef1c ch\u1ed1ng ph\u00e1 thai, gi\u1ed1ng nh\u01b0 n\u1eef tu Teresa. Trong di\u1ec5n v\u0103n khi nh\u1eadn gi\u1ea3i Nobel n\u0103m 1979, Teresa \u0111\u00e3 tuy\u00ean b\u1ed1 \u201cph\u00e1 thai l\u00e0 nguy\u00ean nh\u00e2n l\u1edbn nh\u1ea5t h\u1ee7y di\u1ec7t h\u00f2a b\u00ecnh\u201d.<\/p>\n<p>V\u00f4 s\u1ed1 chuy\u00ean gia y t\u1ebf v\u00e0 t\u1ed5 ch\u1ee9c b\u1ea3o v\u1ec7 quy\u1ec1n l\u1ee3i ph\u1ee5 n\u1eef \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n than phi\u1ec1n r\u1eb1ng ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng ch\u1ed1ng ph\u00e1 thai v\u00e0 ng\u1eeba thai c\u1ee7a &quot;M\u1eb9 Teresa&quot;, \u0111\u1ee9ng \u1edf v\u1ecb th\u1ebf c\u1ee7a b\u00e0, \u0111\u00e3 g\u00e2y ra v\u00f4 s\u1ed1 ch\u1ebft ch\u00f3c \u1edf nh\u1eefng khu v\u1ef1c ngh\u00e8o n\u00e0n nh\u1ea5t th\u1ebf gi\u1edbi.<\/p>\n<p>C\u00f9ng v\u1edbi nh\u00e2n c\u00e1ch v\u00e0 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a n\u1eef tu Teresa, ph\u01b0\u01a1ng c\u00e1ch v\u00e0 qu\u00e1 tr\u00ecnh Gi\u00e1o H\u1ed9i s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u1ec3 phong th\u00e1nh cho b\u00e0 c\u0169ng b\u1ecb nhi\u1ec1u h\u1ecdc gi\u1ea3 ch\u1ec9 tr\u00edch.<\/p>\n<p>Theo lu\u1eadt Gi\u00e1o H\u1ed9i, n\u1ebfu m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9ng nh\u1eadn \u0111\u00e3 tr\u1ef1c ti\u1ebfp th\u1ef1c hi\u1ec7n hai ph\u00e9p l\u1ea1 t\u1eeb Thi\u00ean Ch\u00faa th\u00ec ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3 s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c phong th\u00e1nh. Trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p n\u1ea7y, hai b\u1ec7nh nh\u00e2n kh\u00e1c nhau \u0111\u00e3 c\u1ea7u nguy\u1ec7n Teresa, v\u00e0 theo T\u00f2a Th\u00e1nh, nh\u1edd v\u1eady m\u00e0 Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u00e3 ban ph\u00e9p ch\u1eefa l\u00e0nh cho hai b\u1ec7nh nh\u00e2n \u0111\u00f3. V\u00ec th\u1ebf Teresa \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 \u0111\u00e3 thay m\u1eb7t Ch\u00faa th\u1ef1c hi\u1ec7n hai ph\u00e9p l\u1ea1. V\u1edbi hai ph\u00e9p l\u1ea1 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh th\u1ee9c ch\u1ee9ng nh\u1eadn, theo lu\u1eadt l\u1ec7 c\u1ee7a T\u00f2a Th\u00e1nh, b\u00e0 h\u1ed9i \u0111\u1ee7 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c phong th\u00e0nh th\u00e1nh.<\/p>\n<p>B\u00e2y gi\u1edd ch\u00fang ta h\u00e3y nh\u00ecn k\u1ef9 l\u1ea1i chi ti\u1ebft c\u1ee7a hai ph\u00e9p l\u1ea1 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn n\u1eef tu Teresa.<\/p>\n<p>Nh\u01b0 \u0111\u00e3 s\u01a1 l\u01b0\u1ee3c \u1edf tr\u00ean, ph\u00e9p l\u1ea1 \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u1ee7a n\u1eef tu Teresa l\u00e0 l\u00e0m ti\u00eau tan m\u1ed9t b\u01b0\u1edbu \u0111\u1ed9c trong b\u1ee5ng m\u1ed9t ph\u1ee5 n\u1eef \u1ea4n \u0110\u1ed9. Ng\u01b0\u1eddi n\u1ea7y l\u00e0 b\u00e0 Monica Besra, sinh s\u1ed1ng \u1edf m\u1ed9t ng\u00f4i l\u00e0ng xa x\u00f4i kho\u1ea3ng 400 km ph\u00eda b\u1eafc Kolkata, \u1ea4n \u0110\u1ed9.<\/p>\n<p>V\u00e0o n\u0103m 1997, b\u00e0 Besra k\u1ec3, b\u00e0 th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean b\u1ecb n\u00f3ng s\u1ed1t v\u00e0 \u0111au b\u1ee5ng d\u1eef d\u1ed9i. Qua m\u1ed9t n\u0103m tr\u1eddi, b\u00e0 \u0111i g\u1eb7p h\u00e0ng ch\u1ee5c b\u00e1c s\u0129 kh\u00e1c nhau nh\u01b0ng kh\u00f4ng ai ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00ec c\u1ea3. M\u1ed9t b\u00e1c s\u0129 nh\u00ecn k\u1ebft qu\u1ea3 si\u00eau \u00e2m b\u1ee5ng r\u1ed3i cho hay l\u00e0 b\u00e0 \u0111ang m\u1eafc m\u1ed9t ch\u1ee9ng b\u1ec7nh n\u1eb7ng.<\/p>\n<p>N\u0103m 1998, b\u00e0 t\u00ecm \u0111\u1ebfn tr\u1ee5 s\u1edf y t\u1ebf Truy\u1ec1n Gi\u00e1o Ph\u01b0\u1edbc Thi\u1ec7n c\u1ee7a n\u1eef tu Teresa \u1edf T\u00e2y Bengal. L\u00fac \u0111\u00f3 b\u00e0 \u0111ang \u0111au \u0111\u1edbn c\u1ef1c \u0111\u1ed9 \u0111\u1ebfn n\u1ed7i kh\u00f4ng \u0111i \u0111\u1ee9ng \u0111\u01b0\u1ee3c. M\u1ed9t n\u1eef tu \u1edf \u0111\u00f3 n\u00f3i v\u1edbi b\u00e0 &quot;H\u00f4m nay l\u00e0 m\u1ed9t ng\u00e0y \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, ng\u00e0y gi\u1ed7 \u0111\u1ea7u c\u1ee7a M\u1eb9 Teresa, t\u00f4i s\u1ebd cho b\u00e0 m\u1ed9t t\u1ea5m \u1ea3nh nh\u1ecf c\u1ee7a \u0111\u1ee9c M\u1eb9.&quot; N\u1eef tu \u0111\u00f3 \u0111\u1eb7t t\u1ea5m \u1ea3nh l\u00ean b\u1ee5ng b\u00e0 Besra v\u00e0 khuy\u00ean b\u00e0 n\u00ean c\u1ea7u nguy\u1ec7n xin M\u1eb9 Teresa. Tuy Besra kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 t\u00edn \u0111\u1ed3 Thi\u00ean Ch\u00faa Gi\u00e1o nh\u01b0ng b\u00e0 v\u1eabn th\u00e0nh kh\u1ea9n c\u1ea7u nguy\u1ec7n li\u00ean t\u1ee5c su\u1ed1t \u0111\u00eam \u0111\u00f3. B\u00e0 k\u1ec3 l\u1ea1i b\u00e0 d\u1ea7n d\u1ea7n ng\u1ee7 thi\u1ebfp \u0111i l\u00fac n\u00e0o kh\u00f4ng bi\u1ebft. \u0110\u1ebfn kho\u1ea3ng 1 gi\u1edd s\u00e1ng b\u00e0 ch\u1ee3t b\u1eebng t\u1ec9nh d\u1eady v\u00e0 th\u1ea5y kh\u1ed1i u tr\u00ean b\u1ee5ng b\u00e0 \u0111\u00e3 bi\u1ebfn m\u1ea5t.<\/p>\n<p>B\u00e0 r\u1ea5t m\u1eebng r\u1ee1 v\u00e0 s\u00e1ng ng\u00e0y k\u1ec3 cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi nghe bi\u1ebft chuy\u1ec7n n\u1ea7y. M\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u cho r\u1eb1ng \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t ph\u00e9p l\u1ea1. Gi\u00e1o ph\u1eadn \u1edf T\u00e2y Bengal c\u1eed H\u1ed3ng Y Lobo \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec1u tra h\u01b0 th\u1ef1c. Lobo l\u00e0 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi tin r\u1eb1ng ph\u00e9p m\u1ea7u c\u00f3 th\u1ec3 x\u1ea3y ra. \u00d4ng n\u00f3i, &quot;nh\u01b0ng ch\u1ec9 v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trung th\u00e0nh v\u00e0 tin t\u01b0\u1edfng v\u00e0o Thi\u00ean Ch\u00faa&quot;.<\/p>\n<p>Sau 9 th\u00e1ng \u0111i\u1ec1u tra, H\u1ed3ng Y Lobo tuy\u00ean b\u1ed1 r\u1eb1ng Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u00e3 ban m\u1ed9t ph\u00e9p l\u1ea1 cho b\u00e0 Monica Besra. \u00d4ng cho bi\u1ebft \u00f4ng v\u00e0 c\u00e1c ph\u1ee5 t\u00e1 vi\u00ean c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u00e3 ph\u1ecfng v\u1ea5n 35 nh\u00e2n ch\u1ee9ng. Tuy nhi\u00ean khi \u0111\u00e0i SBS h\u1ecfi c\u00f3 bao nhi\u00eau trong 35 nh\u00e2n ch\u1ee9ng \u0111\u00f3 kh\u00f4ng tin \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t ph\u00e9p m\u1ea7u th\u00ec H\u1ed3ng Y Lobo t\u1eeb ch\u1ed1i kh\u00f4ng tr\u1ea3 l\u1eddi. \u00d4ng cho bi\u1ebft &quot;C\u00f4ng vi\u1ec7c ch\u00fang t\u00f4i l\u00e0m c\u00f3 nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u m\u00e0 ch\u00fang t\u00f4i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p ti\u1ebft l\u1ed9.&quot;<\/p>\n<p>Sau n\u1ea7y, ng\u01b0\u1eddi ta bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0 c\u00f3 nh\u1eefng nh\u00e2n ch\u1ee9ng m\u1ea5u ch\u1ed1t trong chuy\u1ec7n n\u1ea7y kh\u00f4ng h\u1ec1 \u0111\u01b0\u1ee3c H\u1ed3ng Y Lobo ph\u1ecfng v\u1ea5n. M\u1ed9t trong nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u00ean l\u00e0 b\u00e1c s\u0129 Ranjan Mustafi, m\u1ed9t b\u00e1c s\u0129 b\u1ec7nh ph\u1ee5 n\u1eef \u0111\u00e3 t\u1eebng ch\u1eefa tr\u1ecb cho b\u00e0 Besra. \u00d4ng n\u1ea7y cho \u0111\u00e0i SBS hay l\u00e0 b\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ec1 b\u1ecb b\u01b0\u1edbu \u0111\u1ed9c trong b\u1ee5ng m\u00e0 ch\u1ec9 m\u1ed9t kh\u1ed1i u do b\u1ec7nh lao g\u00e2y ra, v\u00e0 c\u00f3 l\u1ebd kh\u1ed1i u n\u1ea7y \u0111\u00e3 bi\u1ebfn m\u1ea5t sau khi b\u00e0 d\u00f9ng \u0111\u00fang thu\u1ed1c.<\/p>\n<p>Khi \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ecfi v\u1ec1 vi\u1ec7c n\u1ea7y, H\u1ed3ng Y Lobo n\u00f3i \u00f4ng \u0111\u00e3 g\u1edfi 3 l\u00e1 th\u01b0 qua h\u1ec7 th\u1ed1ng b\u01b0u \u0111i\u1ec7n \u0111\u1ec3 m\u1eddi b\u00e1c s\u0129 Mustafi \u0111\u1ebfn ph\u1ecfng v\u1ea5n. Tuy nhi\u00ean b\u00e1c s\u0129 Mustafi kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh \u00f4ng ch\u01b0a h\u1ec1 bao gi\u1edd nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1eddi m\u1eddi g\u00ec t\u1eeb H\u1ed3ng Y Lobo.<\/p>\n<p>Ng\u00f4i l\u00e0ng n\u01a1i b\u00e0 Besra \u1edf l\u00e0 m\u1ed9t khu v\u1ef1c ngh\u00e8o n\u00e0n, ph\u1ea7n \u0111\u00f4ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi ki\u1ebfm s\u1ed1ng r\u1ea5t v\u1ea5t v\u1ea3 b\u1eb1ng c\u00e1ch l\u00e0m ru\u1ed9ng. T\u1eeb Kolkata \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3 ph\u1ea3i m\u1ea5t h\u01a1n 12 ti\u1ebfng \u0111\u1ed3ng h\u1ed3 l\u00e1i xe qua nh\u1eefng \u0111o\u1ea1n \u0111\u01b0\u1eddng l\u1ed3i l\u00f5m g\u1ed3 gh\u1ec1 c\u1ef1c \u0111\u1ed9. Tuy v\u1eady trong v\u00e0i tu\u1ea7n \u0111\u00f3 nhi\u1ec1u k\u00fd gi\u1ea3 b\u00e1o ch\u00ed c\u0169ng \u0111\u1ed5 x\u00f4 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 s\u0103n tin. Trong ng\u00e0y \u0111\u00e0i SBS c\u00f3 m\u1eb7t, c\u00f3 hai k\u00fd gi\u1ea3 kh\u00e1c c\u0169ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 t\u00ecm g\u1eb7p b\u00e0 Besra. Ph\u00f3ng vi\u00ean c\u1ee7a SBS nghe l\u00f3m hai ng\u01b0\u1eddi n\u1ea7y than phi\u1ec1n v\u1edbi nhau r\u1eb1ng khi h\u1ecd ph\u1ecfng v\u1ea5n th\u00ec b\u00e0 Besra ch\u1ec9 \u0111\u01b0a ra nh\u1eefng c\u00e2u tr\u1ea3 l\u1eddi gi\u1ed1ng y h\u1ec7t nhau m\u1ed9t c\u00e1ch r\u1ea5t m\u00e1y m\u00f3c ch\u1eb3ng kh\u00e1c g\u00ec b\u00e0 \u0111ang tr\u1ea3 b\u00e0i \u0111\u00e3 h\u1ecdc s\u1eb5n tr\u01b0\u1edbc.<\/p>\n<p>N\u00f3i v\u1ec1 ph\u00e9p l\u1ea1 th\u1ee9 hai, Marcilio Haddad Andrino l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n \u00f4ng cho r\u1eb1ng m\u00ecnh v\u00f4 c\u00f9ng may m\u1eafn. \u00d4ng k\u1ec3 l\u1ea1i \u00f4ng \u0111\u00e3 b\u1ec7nh n\u1eb7ng m\u1ed9t th\u1eddi gian l\u00e2u tr\u01b0\u1edbc khi \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft l\u00e0 m\u00ecnh b\u1ecb 8 b\u01b0\u1edbu c\u00f3 m\u1ee7 trong n\u00e3o. \u00d4ng v\u00e0 v\u1ee3 \u00f4ng c\u1ea7u nguy\u1ec7n cho s\u1ef1 c\u1ee9u \u0111\u1ed9 c\u1ee7a M\u1eb9 Teresa, \u00f4ng cho bi\u1ebft. H\u1ecd \u0111\u1eb7t m\u1ed9t th\u00e1nh t\u00edch c\u1ee7a n\u1eef tu Teresa l\u00ean \u0111\u1ea7u \u00f4ng v\u00e0 th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean c\u1ea7u nguy\u1ec7n chung v\u1edbi nhau.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y 9 th\u00e1ng M\u01b0\u1eddi Hai 2008, m\u1ed9t c\u01a1n nh\u1ee9c \u0111\u1ea7u kh\u1ee7ng khi\u1ebfp l\u00e0m Andrino b\u1eebng th\u1ee9c d\u1eady. B\u00e1c s\u0129 c\u1ee7a \u00f4ng b\u1ea3o \u00f4ng ph\u1ea3i v\u00e0o gi\u1ea3i ph\u1eabu c\u1ea5p c\u1ee9u l\u1eadp t\u1ee9c.<\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean trong l\u00fac \u0111ang n\u1eb1m tr\u00ean b\u0103ng ca ch\u1edd \u0111\u1ea9y v\u00e0o ph\u00f2ng m\u1ed5, \u00f4ng k\u1ec3 l\u1ea1i, m\u1ed9t ph\u00e9p m\u1ea7u x\u1ea3y ra. Andrino ch\u1ee3t th\u1ea5y m\u1ed9t c\u1ea3m gi\u00e1c b\u00ecnh y\u00ean v\u00f4 bi\u00ean b\u1ea5t ng\u1edd bao ph\u1ee7 c\u1ea3 ng\u01b0\u1eddi \u00f4ng. V\u00e0 c\u01a1n nh\u1ee9c \u0111\u1ea7u t\u1ef1 nhi\u00ean bi\u1ebfn m\u1ea5t. B\u00e1c s\u0129 sau khi ch\u1ee5p quang tuy\u1ebfn l\u1ea1i \u0111\u1ea7u \u00f4ng th\u00ec th\u1ea5y c\u00e1c kh\u1ed1i u \u0111\u00e3 teo nh\u1ecf l\u1ea1i. Ba ng\u00e0y sau \u00f4ng ho\u00e0n to\u00e0n b\u00ecnh ph\u1ee5c v\u00e0 nh\u1eefng h\u00ecnh quang tuy\u1ebfn ch\u1ee5p sau \u0111\u00f3 cho th\u1ea5y n\u00e3o c\u1ee7a \u00f4ng kh\u00f4ng c\u00f2n m\u1ed9t d\u1ea5u v\u1ebft g\u00ec c\u1ee7a nh\u1eefng kh\u1ed1i u n\u1eefa.<\/p>\n<p>\u00d4ng, v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi chung quanh \u00f4ng k\u1ec3 c\u1ea3 nh\u1eefng b\u00e1c s\u0129 c\u0169ng \u0111\u1ed3ng \u00fd l\u00e0 s\u1ef1 b\u00ecnh ph\u1ee5c b\u1ea5t ng\u1edd n\u1ea7y c\u1ee7a \u00f4ng kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00e0o gi\u1ea3i th\u00edch b\u1eb1ng c\u00e1ch g\u00ec h\u1ebft ngo\u1ea1i tr\u1eeb \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t ph\u00e9p m\u1ea7u.<\/p>\n<p>V\u00e0 ph\u00e9p m\u1ea7u n\u1ea7y c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c T\u00f2a Th\u00e1nh ch\u00ednh th\u1ee9c ch\u1ee9ng nh\u1eadn.<\/p>\n<p>\u1ede \u0111\u00e2y ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y r\u1eb1ng hai tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p ch\u1eefa l\u00e0nh b\u1ec7nh k\u1ec3 tr\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9ng nh\u1eadn l\u00e0 &quot;ph\u00e9p m\u1ea7u&quot; v\u00ec T\u00f2a Th\u00e1nh cho r\u1eb1ng 1\/ d\u1ef1a tr\u00ean ch\u1ee9ng c\u1edb y khoa th\u00ec nh\u1eefng b\u1ec7nh \u0111\u00f3 kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00e0o b\u00ecnh ph\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u01b0 v\u1eady, 2\/ tuy th\u1ebf ch\u00fang r\u00f5 r\u00e0ng \u0111\u00e3 b\u00ecnh ph\u1ee5c ho\u00e0n to\u00e0n, v\u00e0 3\/ \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 cho th\u1ea5y l\u00e0 nh\u1eefng l\u1eddi c\u1ea7u kh\u1ea9n M\u1eb9 Teresa \u0111\u00e3 tr\u1ef1c ti\u1ebfp d\u1eabn \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c Thi\u00ean Ch\u00faa ban ph\u00e9p ch\u1eefa l\u00e0nh cho c\u00e1c b\u1ec7nh nh\u00e2n.<\/p>\n<p>Philip Almond, Gi\u00e1o S\u01b0 Nghi\u00ean C\u1ee9u v\u1ec1 L\u1ecbch S\u1eed T\u00f4n Gi\u00e1o c\u1ee7a \u0110\u1ea1i H\u1ecdc Queensland \u1edf \u00dac cho r\u1eb1ng T\u00f2a Th\u00e1nh ki\u1ec3m ch\u1ee9ng ph\u00e9p l\u1ea1 b\u1eb1ng m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p r\u1ea5t ch\u1ee7 quan. Ch\u1ee7 quan l\u00e0 v\u00ec ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u vi\u1ec7c ki\u1ec3m ch\u1ee9ng l\u00e0 m\u1ed9t tu s\u0129 C\u00f4ng Gi\u00e1o v\u00e0 l\u00e0 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi tin r\u1eb1ng ph\u00e9p l\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 x\u1ea3y ra. V\u1edbi \u0111\u1ecbnh ki\u1ebfn \u0111\u00f3 trong \u0111\u1ea7u, v\u00e0 l\u00f2ng s\u00f9ng t\u00edn s\u1eb5n c\u00f3, ph\u00e1n quy\u1ebft c\u1ee7a \u00f4ng r\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng tr\u1ea7m tr\u1ecdng. Ngo\u00e0i ra, k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a cu\u1ed9c ki\u1ec3m ch\u1ee9ng kh\u00f4ng h\u1ec1 \u0111\u01b0\u1ee3c ki\u1ec3m tra m\u1ed9t c\u00e1ch \u0111\u1ed9c l\u1eadp (peer review) \u0111\u1ec3 ng\u0103n ng\u1eeba nh\u1eefng sai s\u00f3t c\u00f3 th\u1ec3 x\u1ea3y ra trong qu\u00e1 tr\u00ecnh ki\u1ec3m ch\u1ee9ng. N\u1ebfu ph\u01b0\u01a1ng c\u00e1ch ki\u1ec3m ch\u1ee9ng n\u1ea7y d\u00f9ng cho m\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u khoa h\u1ecdc th\u00ec k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a n\u00f3 s\u1ebd c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb r\u1ea5t gi\u1edbi h\u1ea1n.<b><i><\/i><\/b><\/p>\n<p>\u00d4ng Almond s\u1eb5n s\u00e0ng ch\u1ea5p nh\u1eadn vi\u1ec7c hai hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng b\u00ecnh ph\u1ee5c tr\u00ean \u0111\u00e3 kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1edfi y h\u1ecdc. \u0110\u00f3 l\u00e0 v\u00ec l\u00fac n\u00e0o c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p m\u00e0 khoa h\u1ecdc hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i kh\u00f4ng gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng g\u00ec \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>Tuy v\u1eady, theo \u00f4ng, ngay c\u1ea3 n\u1ebfu m\u1ed9t hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1eb1ng khoa h\u1ecdc th\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00e0o kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh r\u1eb1ng \u0111\u00f3 l\u00e0 ph\u00e9p m\u1ea7u c\u1ee7a Ch\u00faa Tr\u1eddi. \u0110\u00f3 l\u00e0 v\u00ec \u1edf \u0111\u00e2y, ngo\u00e0i c\u00e1ch gi\u1ea3i th\u00edch b\u1eb1ng ph\u00e9p m\u1ea7u c\u00f2n c\u00f3 nh\u1eefng c\u00e1ch gi\u1ea3i th\u00edch r\u1ea5t kh\u1ea3 d\u0129 kh\u00e1c \u0111\u00e3 kh\u00f4ng h\u1ec1 \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a Gi\u00e1o H\u1ed9i, nh\u01b0 H\u1ed3ng Y Lobo, quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn. Th\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 v\u00ec sai l\u1ea7m v\u1ec1 ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n b\u1ec7nh tr\u1ea1ng l\u00fac ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a b\u1ec7nh nh\u00e2n, hay v\u00ec hi\u1ec7u qu\u1ea3 c\u1ee7a c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng c\u00e1ch ch\u1eefa tr\u1ecb y khoa \u0111ang \u00e1p d\u1ee5ng \u0111\u1ed3ng th\u1eddi, hay v\u00ec hi\u1ec7u qu\u1ea3 t\u00e2m l\u00fd placebo (thu\u1ed1c gi\u1ea3 c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y hi\u1ec7u \u1ee9ng th\u1eadt), v.v. Do \u0111\u00f3, tr\u00ean ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n L\u00fd Lu\u1eadn H\u1ecdc, ph\u01b0\u01a1ng c\u00e1ch quy \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c phong th\u00e1nh c\u1ee7a Gi\u00e1o H\u1ed9i C\u00f4ng Gi\u00e1o d\u1ef1a tr\u00ean m\u1ed9t l\u1ed1i suy lu\u1eadn ho\u00e0n to\u00e0n thi\u1ebfu s\u00f3t v\u00e0 ng\u00e2y ng\u00f4.<\/p>\n<p>Trong b\u00e0i b\u00ecnh lu\u1eadn \u0111\u0103ng tr\u00ean t\u1edd Guardian ng\u00e0y 2 th\u00e1ng Ch\u00edn 2016, \u00f4ng Almond g\u1ecdi \u0111\u00e2y l\u00e0 l\u1ed1i suy lu\u1eadn &quot;Th\u01b0\u1ee3ng \u0110\u1ebf c\u1ee7a L\u1ed7 H\u1ed5ng&quot;: Khi c\u00f3 m\u1ed9t l\u1ed7 h\u1ed5ng n\u00e0o trong ki\u1ebfn th\u1ee9c khoa h\u1ecdc th\u00ec c\u1ee9 gi\u1ea3i quy\u1ebft b\u1eb1ng c\u00e1ch d\u00f9ng Th\u01b0\u1ee3ng \u0110\u1ebf \u0111\u1ec3 l\u1ea5p v\u00e0o l\u1ed7 h\u1ed5ng \u0111\u00f3. N\u1ebfu kh\u00f4ng gi\u1ea3i th\u00edch chuy\u1ec7n g\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00ec c\u1ee9 cho n\u00f3 l\u00e0 ph\u00e9p l\u1ea1. V\u00e0 theo \u00f4ng \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng c\u00e1ch kh\u00e1 nguy hi\u1ec3m \u0111\u1ec3 gi\u1edbi thi\u1ec7u s\u1ef1 hi\u1ec7n h\u1eefu c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng \u0110\u1ebf. L\u1ecbch s\u1eed \u0111\u00e3 cho th\u1ea5y khoa h\u1ecdc qua v\u00e0i tr\u0103m n\u0103m nay \u0111\u00e3 \u0111\u00f3ng k\u00edn r\u1ea5t nhi\u1ec1u l\u1ed7 h\u1ed5ng trong ki\u1ebfn th\u1ee9c nh\u00e2n lo\u1ea1i. M\u1eb7c d\u00f9 v\u1eabn c\u00f2n r\u1ea5t nhi\u1ec1u l\u1ed7 h\u1ed5ng tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t, m\u1ed7i l\u1ea7n m\u1ed9t l\u1ed7 h\u1ed5ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f3ng k\u00edn l\u00e0 m\u1ed7i l\u1ea7n Th\u01b0\u1ee3ng \u0110\u1ebf n\u1ea7y b\u1ecb thu b\u00f3p nh\u1ecf l\u1ea1i th\u00eam m\u1ed9t ch\u00fat.<\/p>\n<p>L\u1ed1i l\u00fd lu\u1eadn n\u1ea7y c\u0169ng d\u1eabn \u0111\u1ebfn th\u1eafc m\u1eafc n\u1ebfu M\u1eb9 Teresa c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap ch\u1eefa l\u00e0nh hai b\u1ec7nh nh\u00e2n tr\u00ean th\u00ec t\u1ea1i sao v\u00f4 s\u1ed1 nh\u1eefng t\u00edn \u0111\u1ed3 kh\u00e1c c\u0169ng th\u00e0nh t\u00e2m c\u1ea7u nguy\u1ec7n b\u00e0 nh\u01b0ng \u0111\u00e3 b\u1ecb Thi\u00ean Ch\u00faa ru\u1ed3ng b\u1ecf kh\u00f4ng ch\u1eefa tr\u1ecb cho? C\u00f2n nh\u1eefng thi\u00ean tai, chi\u1ebfn tranh hay tai n\u1ea1n ch\u1ebft ng\u01b0\u1eddi v\u00f4 l\u00fd b\u1ea5t ng\u1edd kh\u00f4ng gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00ec sao? C\u00f3 ph\u1ea3i ch\u00fang c\u0169ng l\u00e0 do \u00fd c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa hay sao? V\u00e0 n\u1ebfu th\u1ebf th\u00ec t\u1ea1i sao?<\/p>\n<p>V\u00e0 \u0111\u1ec3 k\u1ebft lu\u1eadn, \u00f4ng h\u1ecfi, \u201cT\u1ea1i sao Thi\u00ean Ch\u00faa n\u00f3i chung c\u00f3 v\u1ebb kh\u00f4ng mu\u1ed1n can thi\u1ec7p th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean \u0111\u1ebfn nh\u1eefng \u0111au kh\u1ed5 c\u1ee7a t\u00edn \u0111\u1ed3? Hay l\u00e0 Ng\u00e0i kh\u00f4ng c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng l\u00e0m \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3?\u201d<\/p>\n<p>Francis Rocca, m\u1ed9t k\u00fd gi\u1ea3 c\u1ee7a T\u00f2a Th\u00e1nh chuy\u00ean vi\u1ebft b\u00e0i tr\u00ean b\u00e1o The Wall Street, cho bi\u1ebft vi\u1ec7c Gi\u00e1o Ho\u00e0ng Francis phong th\u00e1nh cho n\u1eef tu Teresa s\u1ebd l\u00e0m cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi th\u1ea5y r\u1eb1ng Vatican l\u00e0 m\u1ed9t \u201cgi\u00e1o h\u1ed9i ngh\u00e8o cho ng\u01b0\u1eddi ngh\u00e8o\u201d (\u201ca poor church for the poor\u201d) quan t\u00e2m \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u0111\u1ebfn nh\u1eefng n\u01b0\u1edbc \u0111ang ph\u00e1t tri\u1ec3n. \u00d4ng cho bi\u1ebft, \u201cTrong l\u00fac \u0111ang c\u00f3 nh\u1eefng chia r\u1ebd trong n\u1ed9i b\u1ed9 C\u00f4ng Gi\u00e1o, l\u1ec5 phong th\u00e1nh n\u1ea7y s\u1ebd cho Gi\u00e1o Ho\u00e0ng m\u1ed9t c\u01a1 h\u1ed9i hi\u1ebfm c\u00f3 \u0111\u1ec3 h\u00e0n g\u1eafn hai phe ph\u00e1i th\u01b0\u1eddng xung \u0111\u1ed9t v\u1edbi nhau: m\u1ed9t b\u00ean l\u00e0 nh\u1eefng t\u00edn \u0111\u1ed3 quan ng\u1ea1i \u0111\u1ebfn c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 c\u00f4ng b\u1eb1ng v\u1ec1 quy\u1ec1n th\u1ebf v\u00e0 t\u00e0i l\u1ef1c trong x\u00e3 h\u1ed9i, m\u1ed9t b\u00ean l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u1ee7ng h\u1ed9 M\u1eb9 Teresa trong vi\u1ec7c ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng c\u00e1c gi\u00e1o \u0111i\u1ec1u d\u1ec5 g\u00e2y tranh c\u00e3i nh\u1ea5t c\u1ee7a Gi\u00e1o H\u1ed9i.\u201d<\/p>\n<p>L\u1eddi nh\u00ecn nh\u1eadn tr\u00ean c\u00f3 v\u1ebb nh\u01b0 gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1i sao T\u00f2a Th\u00e1nh c\u01b0\u01a1ng quy\u1ebft ti\u1ebfn h\u00e0nh vi\u1ec7c phong th\u00e1nh cho Teresa b\u1ea5t k\u1ec3 nhi\u1ec1u d\u01b0 lu\u1eadn b\u1ea5t l\u1ee3i hi\u1ec7n nay. L\u1eddi nh\u00ecn nh\u1eadn tr\u00ean c\u00e0ng l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi ta nghi ng\u1edd c\u00f3 nh\u1eefng \u0111\u1ed9ng l\u1ef1c kh\u00e1c, nh\u01b0 ch\u00ednh tr\u1ecb hay quy\u1ec1n l\u1ee3i ri\u00eang g\u00ec kh\u00e1c c\u1ee7a T\u00f2a Th\u00e1nh, \u0111\u1ee9ng sau l\u01b0ng s\u1ef1 \u201cch\u1ee9ng nh\u1eadn\u201d c\u00e1c ph\u00e9p l\u1ea1 c\u1ee7a Teresa. \u0110\u00e3 c\u00f3 nh\u1eefng tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 kh\u00e1c, b\u1ec7nh nh\u00e2n c\u0169ng b\u00ecnh ph\u1ee5c m\u1ed9t c\u00e1ch kh\u00f4ng th\u1ec3 gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c. Tuy nhi\u00ean c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 thay v\u00ec c\u1ea7u nguy\u1ec7n Teresa, h\u1ecd \u0111\u00e3 c\u1ea7u nguy\u1ec7n nh\u1eefng nh\u00e2n v\u1eadt kh\u00e1c kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 \u1ee7ng h\u1ed9 c\u1ee7a T\u00f2a Th\u00e1nh n\u00ean nh\u1eefng s\u1ef1 b\u00ecnh ph\u1ee5c \u201ck\u1ef3 di\u1ec7u\u201d c\u1ee7a h\u1ecd kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9ng nh\u1eadn l\u00e0 ph\u00e9p l\u1ea1.<\/p>\n<p>H\u1ed9i Khoa H\u1ecdc v\u00e0 L\u00fd Lu\u1eadn \u1ea4n \u0110\u1ed9 t\u1eeb l\u00e2u nay \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u l\u1ea7n ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i vi\u1ec7c T\u00f2a Th\u00e1nh phong th\u00e1nh d\u1ef1a tr\u00ean ph\u00e9p m\u1ea7u n\u1ea7y. \u0110\u1ea1i di\u1ec7n c\u1ee7a h\u1ed9i, \u00f4ng Arindam Bhattacharya h\u1ecfi, &quot;L\u00e0m sao Gi\u00e1o Ho\u00e0ng C\u00f4ng Gi\u00e1o l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ed5 \u0111\u1ed9ng vi\u1ec7c ph\u00e9p m\u1ea7u ch\u1eefa l\u00e0nh b\u1ec7nh \u1edf th\u1eddi \u0111\u1ea1i y khoa hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i ng\u00e0y nay? C\u00f3 ph\u1ea3i \u00f4ng \u1ea5y mu\u1ed1n quay ng\u01b0\u1ee3c kim \u0111\u1ed3ng h\u1ed3 tr\u1edf l\u1ea1i th\u1eddi Trung C\u1ed5 hay sao?&quot;<\/p>\n<p>\u00d4ng cho bi\u1ebft \u00f4ng lo l\u1eafng r\u1eb1ng trong m\u1ed9t x\u1ee9 s\u1edf tr\u00e0n ng\u1eadp nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n th\u1ea5t h\u1ecdc m\u00ea t\u00edn d\u1ecb \u0111oan nh\u01b0 \u1ea4n \u0110\u1ed9, vi\u1ec7c Gi\u00e1o H\u1ed9i qu\u1ea3ng b\u00e1 v\u1ec1 ph\u00e9p l\u1ea1 theo l\u1ed1i n\u1ea7y s\u1ebd l\u00e0m c\u00e0ng nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi tin th\u00eam l\u00e0 b\u1ec7nh t\u1eadt c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1eefa tr\u1ecb \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1eb1ng c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p th\u1ea7n b\u00ed. \u00d4ng n\u00f3i, \u201cN\u1ebfu nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ngh\u00e8o kh\u1ed5 \u0111ang b\u1ec7nh n\u1eb7ng nh\u01b0ng l\u1ea1i tin r\u1eb1ng ph\u00e9p l\u1ea1 c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ee9u h\u1ecd n\u00ean kh\u00f4ng t\u00ecm \u0111\u1ebfn c\u00e1c tr\u1ea1m y t\u1ebf \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1eefa tr\u1ecb \u0111\u00e0ng ho\u00e0ng, v\u00e0 n\u1ebfu h\u1ecd ch\u1ebft th\u00ec ai s\u1ebd c\u00f3 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m? Gi\u00e1o Ho\u00e0ng Francis hay h\u1ed9i Truy\u1ec1n Gi\u00e1o Ph\u01b0\u1edbc Thi\u1ec7n? \u0110\u00f3 l\u00e0 s\u00e1t nh\u00e2n. Theo t\u00f4i r\u00f5 r\u00e0ng \u0111\u00f3 l\u00e0 s\u00e1t nh\u00e2n.\u201d<\/p>\n<p>Christopher Hitchen trong t\u00e1c ph\u1ea9m c\u1ee7a \u00f4ng t\u1ef1a \u0111\u1ec1 \u201cV\u1ecb Th\u1ebf Truy\u1ec1n Gi\u00e1o: L\u00fd Thuy\u1ebft v\u00e0 Th\u1ef1c H\u00e0nh c\u1ee7a M\u1eb9 Teresa\u201d (\u201cThe Missionary Position: Mother Teresa in Theory and Practice\u201d) cho r\u1eb1ng \u201cc\u00e0ng nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd c\u00e0ng ngh\u00e8o \u0111\u00f3i v\u00e0 b\u1ec7nh t\u1eadt th\u00eam n\u1ebfu ai c\u0169ng noi g\u01b0\u01a1ng l\u00e0m theo nh\u1eefng g\u00ec b\u00e0 \u1ea5y l\u00e0m\u201d.<\/p>\n<p>Christopher Hitchen l\u00e0 m\u1ed9t t\u00e1c gi\u1ea3 v\u00f4 th\u1ea7n ti\u1ec1n phong n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec ng\u1ea1c nhi\u00ean v\u1ec1 nh\u1eefng l\u1eddi ph\u00ea b\u00ecnh th\u1eb3ng th\u1eebng c\u1ee7a \u00f4ng. Tuy nhi\u00ean, h\u1ea7u h\u1ebft nh\u1eefng l\u1eddi ch\u1ec9 tr\u00edch kh\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f3m l\u01b0\u1ee3c \u1edf tr\u00ean \u0111\u1ec1u xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb c\u00e1c ngu\u1ed3n \u0111\u1ed9c l\u1eadp v\u00e0 trung l\u1eadp. Ngay ch\u00ednh m\u1ed9t s\u1ed1 c\u1ef1u th\u00e0nh vi\u00ean t\u1ef1 nguy\u1ec7n t\u00edch c\u1ef1c nh\u1ea5t trong t\u1ed5 ch\u1ee9c Truy\u1ec1n Gi\u00e1o Ph\u01b0\u1edbc Thi\u1ec7n c\u1ee7a Teresa c\u0169ng \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh nh\u1eefng nh\u00e2n ch\u1ee9ng s\u1eb5n s\u00e0ng nh\u1ea5t \u0111\u1ec3 h\u1ed7 tr\u1ee3 c\u00e1c l\u1eddi ch\u1ec9 tr\u00edch tr\u00ean.<\/p>\n<p>M\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1ch nh\u00ecn kh\u00e1c nhau v\u1ec1 nh\u1eefng ph\u00ea b\u00ecnh v\u00e0 t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt c\u1ee7a c\u00e1c t\u00e1c gi\u1ea3 k\u1ec3 tr\u00ean. C\u00e2u t\u1ee5c ng\u1eef \u201cn\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1eeda t\u1ea1i sao c\u00f3 kh\u00f3i?\u201d kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00fac n\u00e0o c\u0169ng ch\u00ednh x\u00e1c. Quan \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi vi\u1ebft \u1edf \u0111\u00e2y ch\u1ec9 l\u00e0 \u201cN\u1ebfu th\u1ea5y c\u00f3 kh\u00f3i th\u00ec \u00edt nh\u1ea5t c\u0169ng n\u00ean t\u00ecm hi\u1ec3u t\u1ea1i sao c\u00f3 kh\u00f3i\u201d.<\/p>\n<p>&#160;<\/p>\n<p>&#160;<\/p>\n<p><u>Ch\u00fa th\u00edch:<\/u><\/p>\n<p>D\u1eef li\u1ec7u trong b\u00e0i n\u1ea7y \u0111\u01b0\u1ee3c thu nh\u1eb7t t\u1eeb nh\u1eefng trang web nh\u01b0:<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.9news.com.au\/world\/2016\/09\/02\/18\/12\/mother-teresa-saint-or-hells-angel#IVHHJY2IOHpUCJqk.99\">http:\/\/www.9news.com.au\/world\/2016\/09\/02\/18\/12\/mother-teresa-saint-or-hells-angel#IVHHJY2IOHpUCJqk.99<\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.abc.net.au\/news\/2016-09-03\/questioning-the-miracles-of-saint-teresa\/7809818\">http:\/\/www.abc.net.au\/news\/2016-09-03\/questioning-the-miracles-of-saint-teresa\/7809818<\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/whyevolutionistrue.wordpress.com\/2013\/03\/05\/a-new-expose-on-mother-teresa-shows-that-she-and-the-vatican-were-even-worse-than-we-thought\/\">https:\/\/whyevolutionistrue.wordpress.com\/2013\/03\/05\/a-new-expose-on-mother-teresa-shows-that-she-and-the-vatican-were-even-worse-than-we-thought\/<\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.sbs.com.au\/news\/article\/2016\/09\/03\/serious-doubts-over-alleged-miracle-cloud-mother-teresas-canonisation\">http:\/\/www.sbs.com.au\/news\/article\/2016\/09\/03\/serious-doubts-over-alleged-miracle-cloud-mother-teresas-canonisation<\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.huffingtonpost.com\/krithika-varagur\/mother-teresa-was-no-saint_b_9470988.html\">http:\/\/www.huffingtonpost.com\/krithika-varagur\/mother-teresa-was-no-saint_b_9470988.html<\/a><\/p>\n<p>https:\/\/www.theguardian.com\/news\/2016\/sep\/02\/mother-teresa-saint-criticism-miracles-missionaries-abortion-suffering-canonisation<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/whyevolutionistrue.wordpress.com\/2013\/03\/05\/a-new-expose-on-mother-teresa-shows-that-she-and-the-vatican-were-even-worse-than-we-thought\/\">https:\/\/whyevolutionistrue.wordpress.com\/2013\/03\/05\/a-new-expose-on-mother-teresa-shows-that-she-and-the-vatican-were-even-worse-than-we-thought\/<\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.wsj.com\/articles\/mother-teresas-canonization-advances-pope-francis-agenda-1472751947\">http:\/\/www.wsj.com\/articles\/mother-teresas-canonization-advances-pope-francis-agenda-1472751947<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Teresa ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng ban ph\u00e1t thu\u1ed1c gi\u1ea3m \u0111au cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh \u0111au \u0111\u1edbn hay s\u1eafp ch\u1ebft l\u00e0 v\u00ec theo b\u00e0, &#8220;s\u1ef1 \u0111au \u0111\u1edbn l\u00e0 m\u1ed9t m\u00f3n qu\u00e0 c\u1ee7a Ch\u00faa&#8221; v\u00e0 &#8220;\u0111au \u0111\u1edbn s\u1ebd \u0111\u01b0a h\u1ecd \u0111\u1ebfn g\u1ea7n Ch\u00faa h\u01a1n&#8221;. C\u1ed1 h\u1ecdc gi\u1ea3 Christopher Hitchen k\u1ec3 l\u1ea1i trong m\u1ed9t cu\u1ed9c ph\u1ecfng v\u1ea5n b\u00e0 \u0111\u00e3 n\u00f3i v\u1edbi \u00f4ng r\u1eb1ng &#8220;C\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1i g\u00ec \u0111\u00f3 tuy\u1ec7t v\u1eddi khi nh\u00ecn th\u1ea5y nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ngh\u00e8o kh\u1ed5 ch\u1ea5p nh\u1eadn s\u1ed1 ph\u1eadn c\u1ee7a h\u1ecd v\u00e0 tr\u1ea3i qua \u0111au \u0111\u1edbn gi\u1ed1ng nh\u01b0 Ch\u00faa Gi\u00ea-Su \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua. Th\u1ebf gi\u1edbi n\u1ea7y s\u1ebd tr\u1edf th\u00e0nh t\u1ed1t \u0111\u1eb9p h\u01a1n t\u1eeb n\u1ed7i \u0111\u1edbn \u0111au c\u1ee7a h\u1ecd.&#8221;<\/p>\n","protected":false},"author":2007,"featured_media":44036,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"h5ap_radio_sources":[],"footnotes":""},"categories":[5,25],"tags":[],"class_list":["post-44027","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bien-khao","category-nhan-dinh"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44027","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2007"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=44027"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44027\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":44037,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/44027\/revisions\/44037"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/44036"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=44027"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=44027"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=44027"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}