{"id":37694,"date":"2015-07-17T00:07:00","date_gmt":"2015-07-17T00:07:00","guid":{"rendered":"http:\/\/damau.org\/?p=37694"},"modified":"2019-02-28T01:56:59","modified_gmt":"2019-02-28T01:56:59","slug":"thanh-viet-nghi-hoa-tien-trinh-nha-thanh-cong-nhan-trieu-dai-quang-trung-chuong-i-tu-cang-thang-den-hoa-hoan-phan-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/damau.org\/en\/37694\/thanh-viet-nghi-hoa-tien-trinh-nha-thanh-cong-nhan-trieu-dai-quang-trung-chuong-i-tu-cang-thang-den-hoa-hoan-phan-2","title":{"rendered":"THANH VI\u1ec6T  NGH\u1eca H&Ograve;A- TI\u1ebeN TR&Igrave;NH NH&Agrave; THANH C&Ocirc;NG NH\u1eacN TRI\u1ec0U \u0110\u1ea0I QUANG TRUNG- Ch\u01b0\u01a1ng I: T\u1eeb C\u0103ng Th\u1eb3ng \u0110\u1ebfn H&ograve;a Ho&atilde;n- PH\u1ea6N 2: \u0110&Agrave;M PH&Aacute;N S\u01a0 KH\u1edeI"},"content":{"rendered":"<h3>\u0110\u00c0M PH\u00c1N S\u01a0 KH\u1edeI<\/h3>\n<p>Tuy kh\u00f4ng \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t ngh\u1ecb tr\u00ecnh r\u00f5 r\u1ec7t, nh\u01b0ng hai b\u00ean \u0111\u1ec1u c\u00f3 nh\u1eefng m\u1ee5c ti\u00eau c\u1ee5 th\u1ec3 \u0111\u1ec3 h\u01b0\u1edbng t\u1edbi v\u00e0 nh\u01b0\u1ee3ng b\u1ed9 d\u1ea7n cho \u0111\u1ebfn khi c\u00f3 nh\u1eefng \u0111i\u1ec3m chung. V\u1ec1 ph\u1ea7n nh\u00e0 Thanh, c\u00e1c quan \u1edf \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 nh\u00ecn th\u1ea5y hai ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 ch\u00ednh:<\/p>\n<p>&#8211; Gi\u1ea3i quy\u1ebft h\u1eadu qu\u1ea3 chi\u1ebfn tranh m\u00e0 \u01b0u ti\u00ean l\u00e0 <b>tr\u1ea3 v\u1ec1 s\u1ed1 t\u00f9 binh b\u1ecb b\u1eaft<\/b>,<\/p>\n<p>&#8211; Y\u00eau c\u1ea7u vua Quang Trung \u0111\u00edch th\u00e2n <b>tham d\u1ef1 l\u1ec5 kh\u00e1nh th\u1ecd<\/b> c\u1ee7a vua C\u00e0n Long.<\/p>\n<p>M\u1ed9t c\u00e1ch t\u1ed5ng qu\u00e1t, T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb trong nh\u1eefng ng\u00e0y sau c\u00f9ng c\u00f2n \u1edf Qu\u1ea3ng T\u00e2y \u0111\u00e3 h\u1ebft s\u1ee9c c\u1ed1 g\u1eafng \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t cho b\u1eb1ng \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ee5c ti\u00eau th\u1ee9 nh\u1ea5t [\u0111\u1ec3 ch\u1ea1y t\u1ed9i] n\u00ean khi Ph\u00fac Khang An sang l\u00e0m t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c L\u01b0\u1ee1ng Qu\u1ea3ng th\u00ec ch\u1ec9 t\u1eadp trung v\u00e0o ho\u00e0n th\u00e0nh m\u1ee5c ti\u00eau th\u1ee9 hai [\u0111\u1ec3 l\u1eadp c\u00f4ng]. Khi ph\u00e2n bi\u1ec7t hai \u0111\u00f2i h\u1ecfi c\u01a1 b\u1ea3n \u0111\u00f3, ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ec5 d\u00e0ng theo d\u00f5i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eebng b\u01b0\u1edbc \u0111i c\u1ee7a c\u1ea3 hai b\u00ean.<\/p>\n<h4>T\u00d4N S\u0128 NGH\u1eca<\/h4>\n<p>Ng\u00e0y 22 th\u00e1ng Gi\u00eang n\u0103m K\u1ef7 D\u1eadu [C\u00e0n Long 54], tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh T\u00e2y S\u01a1n sai Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm mang m\u1ed9t t\u1edd bi\u1ec3u xin \u201c<i>\u0111\u1ea7u th\u00e0nh<\/i>\u201d [\u6295\u8aa0] \u0111\u1ebfn L\u1ea1ng S\u01a1n nh\u1edd th\u00f4ng s\u1ef1 \u0111\u01b0a qua Nam Quan. Ngay h\u00f4m \u0111\u00f3, t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c L\u01b0\u1ee1ng Qu\u1ea3ng T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb v\u00e0 tu\u1ea7n ph\u1ee7 Qu\u1ea3ng T\u00e2y T\u00f4n V\u0129nh Thanh g\u1eedi t\u1ea5u th\u01b0 v\u1ec1 tri\u1ec1u c\u00f3 \u0111o\u1ea1n nh\u01b0 sau:<\/p>\n<p>\u2026 <i>Ng\u00e0y 22 th\u00e1ng Gi\u00eang c\u00f3 t\u1eb7c m\u1ee5c <\/i>[quan n\u01b0\u1edbc ta]<i> L\u1ea1ng S\u01a1n sai th\u00f4ng s\u1ef1<\/i> [ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea3 hai th\u1ee9 ti\u1ebfng Hoa \u2013 Vi\u1ec7t] <i>mang l\u00ean m\u1ed9t bi\u1ec3u v\u0103n n\u00f3i l\u00e0 hi\u1ec7n th\u1eddi Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> \u0111\u00e3 sai m\u1ea5y di m\u1ee5c \u0111em th\u01b0 l\u00ean L\u1ea1ng S\u01a1n t\u00ecnh nguy\u1ec7n \u0111\u1ea7u th\u00e0nh n\u1ea1p kho\u1ea3n nh\u01b0ng s\u1ee3 thi\u00ean tri\u1ec1u kh\u00f4ng thu\u1eadn n\u00ean ra l\u1ec7nh cho th\u00f4ng s\u1ef1 \u0111em \u0111\u1ebfn Nam Quan. Y c\u0169ng khai r\u1eb1ng hi\u1ec7n nay c\u00f2n v\u00e0i tr\u0103m quan binh \u1edf b\u00ean \u0111\u00f3 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng t\u1eed t\u1ebf sau n\u00e0y s\u1ebd \u0111em tr\u1ea3 v\u1ec1, gi\u1ecdng l\u01b0\u1ee1i th\u1eadt \u0111\u00e1ng gh\u00e9t, c\u00f2n nh\u1eefng ai kh\u00f4ng trong s\u1ed1 \u0111\u00f3 th\u00ec kh\u00f4ng bi\u1ebft ra sao.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n s\u1ee3 r\u1eb1ng n\u1ebfu m\u1edf bi\u1ec3u v\u0103n ra xem e r\u1eb1ng t\u1eb7c nh\u00e2n ng\u1edd r\u1eb1ng n\u1ed9i \u0111\u1ecba \u0111ang m\u01b0u t\u00ednh vi\u1ec7c t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1u <\/i>[nh\u00e2n theo \u0111\u00f3 m\u00e0 ti\u1ebfp t\u1ee5c] <i>\u0111\u1ec3 cho xong vi\u1ec7c n\u00ean ra l\u1ec7nh cho v\u0103n v\u00f5 quan vi\u00ean gi\u1eef c\u1eeda tr\u00e1ch m\u1eafng r\u1eb1ng n\u1ebfu nh\u01b0 c\u00f2n c\u00e1c quan binh \u0111ang \u1edf L\u00ea th\u00e0nh th\u00ec Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> ng\u01b0\u01a1i h\u00e3y l\u1eadp t\u1ee9c \u0111\u01b0a v\u1ec1 n\u1ed9i \u0111\u1ecba cho mau r\u1ed3i tr\u1ea7n t\u00ecnh t\u1ea1 t\u1ed9i duy\u00ean do n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u1ed1c ph\u1ee7 \u0111\u1ea1i th\u1ea7n kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1eafng l\u00f2ng chuy\u1ec3n t\u1ea5u \u0111\u01b0\u1ee3c. Nay ng\u01b0\u01a1i ch\u01b0a \u0111em quan binh \u0111em tr\u1ea3 v\u1ec1 m\u00e0 \u0111\u1ec7 bi\u1ec3u x\u01b0ng phi\u00ean th\u00ec r\u00f5 r\u00e0ng ng\u01b0\u01a1i Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7 mu\u1ed1n m\u01b0\u1ee3n vi\u1ec7c n\u00e0y \u0111\u1ec3 d\u1ecd \u00fd.<\/i><\/p>\n<p><i>Sau \u0111\u00f3 \u0111em bi\u1ec3u v\u0103n v\u1ee9t tr\u1ea3 r\u1ed3i b\u1ecf \u0111i. B\u1ecdn th\u1ea7n c\u0169ng mu\u1ed1n tr\u00e1ch m\u1eafng nghi\u00eam l\u1ec7 h\u01a1n n\u1eefa nh\u01b0ng v\u00ec c\u00e1c n\u01a1i quan \u1ea3i quan binh \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng t\u1edbi ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c m\u01b0\u1eddi ph\u1ea7n h\u00f9ng h\u1eadu n\u00ean ch\u1ec9 \u0111em vi\u1ec7c quan binh ch\u01b0a \u0111\u01b0a tr\u1ea3 m\u00e0 th\u00f4i, \u0111\u1ee3i khi n\u00e0o c\u00e1c n\u01a1i ph\u00f2ng th\u1ee7 k\u00e9o \u0111\u1ebfn \u0111\u1ee7 th\u00ec khi gi\u1eb7c quay l\u1ea1i kh\u1ea9n c\u1ea7u s\u1ebd tr\u00e1ch m\u1eafng nhi\u1ec1u h\u01a1n n\u1eefa <\/i>\u2026<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn1_4962\" name=\"_ftnref1_4962\">[1]<\/a><\/p>\n<p>Vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc ta m\u1edf l\u1eddi c\u1ea7u h\u00f2a do ch\u00ednh vua Quang Trung v\u00e0 c\u00e1c quan ch\u1ee7 \u0111\u1ed9ng hay do Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p b\u00ed m\u1eadt li\u00ean l\u1ea1c m\u1edbm \u00fd th\u1ef1c ra ch\u01b0a r\u00f5 r\u00e0ng v\u00ec th\u1eddi gian gi\u1eefa l\u00fac T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb v\u1ec1 \u0111\u1ebfn Qu\u1ea3ng T\u00e2y (11 th\u00e1ng Gi\u00eang) \u0111\u1ebfn khi s\u1ee9 b\u1ed9 n\u01b0\u1edbc Nam g\u00f5 c\u1eeda (22 th\u00e1ng Gi\u00eang) ch\u1ec9 c\u00e1ch nhau h\u01a1n 10 ng\u00e0y.<\/p>\n<p>Trong th\u1eddi gian ng\u1eafn ng\u1ee7i \u0111\u00f3, tuy vua Quang Trung b\u1eadn r\u1ed9n v\u1edbi vi\u1ec7c gi\u1ea3i quy\u1ebft h\u1eadu qu\u1ea3 cu\u1ed9c chi\u1ebfn (t\u1ed5ng k\u1ebft thi\u1ec7t h\u1ea1i, thu d\u1ecdn chi\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng, ki\u1ec3m \u0111i\u1ec3m chi\u1ebfn l\u1ee3i ph\u1ea9m, ph\u00e1t ph\u1ed1i t\u00f9 h\u00e0ng binh, chi\u00eau an d\u00e2n ch\u00fang \u2026) nh\u01b0ng c\u0169ng g\u1ea5p r\u00fat ra l\u1ec7nh cho t\u00ecm ki\u1ebfm gi\u1edbi s\u0129 phu v\u00e0 quan l\u1ea1i B\u1eafc H\u00e0 m\u1eddi h\u1ecd ra c\u1ed9ng t\u00e1c (qua s\u1ef1 gi\u1edbi thi\u1ec7u c\u1ee7a m\u1ed9t s\u1ed1 v\u0103n quan c\u0169 nh\u01b0 Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm, Phan Huy \u00cdch \u2026) v\u00e0 giao cho h\u1ecd vi\u1ec7c t\u1eeb l\u1ec7nh bang giao trong nh\u1eefng ng\u00e0y s\u1eafp t\u1edbi. <\/p>\n<p><i>L\u1ecbch Tri\u1ec1u T\u1ea1p K\u1ef7<\/i>, quy\u1ec3n VI ch\u00e9p:<\/p>\n<p><i>C\u00e1c ti\u1ebfn s\u0129 tri\u1ec1u L\u00ea l\u00e0 Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm<\/i><i>, Phan Huy \u00cdch<\/i><i>, Nguy\u1ec5n Th\u1ebf L\u1ecbch c\u00f9ng c\u00e1c quan v\u0103n c\u1ed1ng s\u0129 nh\u01b0 b\u1ecdn V\u0169 Huy T\u1ea5n<\/i><i>, \u0110o\u00e0n Nguy\u1ec5n Tu\u1ea5n, \u0110\u00e0o Xu\u00e2n L\u00e3ng l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t v\u1ec1 h\u00e0ng. Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh<\/i><i> \u0111\u1ec1u cho h\u1ecd quan ch\u1ee9c \u0111\u1ec3 h\u1ecd tham gia v\u00e0o vi\u1ec7c t\u1eeb l\u1ec7nh bang giao \u2026<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn2_4962\" name=\"_ftnref2_4962\">[2]<\/a><i><\/i><\/p>\n<p>Theo l\u1eddi t\u1ef1a trong <i>Hoa Nguy\u00ean Tu\u1ef3 B\u1ed9 T\u1eadp<\/i> c\u1ee7a V\u0169 Huy T\u1ea5n th\u00ec:<\/p>\n<p><i>\u2026 \u0110\u1ea7u m\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m K\u1ef7 D\u1eadu, ta \u0111ang n\u00e1u m\u00ecnh \u1edf qu\u00ea nh\u00e0 b\u1ed7ng nghe c\u00f3 l\u1ec7nh g\u1ecdi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111ang \u1edf h\u01b0\u01a1ng \u1ea5p ph\u1ea3i theo chi\u1ebfu th\u01b0 ra tr\u00ecnh di\u1ec7n g\u1ea5p. Ng\u00e0y 24 th\u00e1ng \u0111\u00f3 <\/i>[Gi\u00eang]<i> ta \u0111\u1ebfn kinh \u0111\u00f4 v\u00e0o tri\u1ec1u ki\u1ebfn m\u1edbi bi\u1ebft th\u01b0\u1ee3ng qu\u1ed1c c\u00f3 th\u01b0 g\u1eedi \u0111\u1ebfn n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o l\u00e0m h\u1ea7u m\u1ec7nh <\/i>[ng\u01b0\u1eddi ch\u1edd \u1edf c\u1eeda quan \u0111\u1ec3 theo d\u00f5i c\u00f4ng vi\u1ec7c].<i> <\/i><\/p>\n<p><i>Ta c\u1ed1 g\u1eafng t\u1eeb ch\u1ed1i nh\u01b0ng kh\u00f4ng thu\u1eadn, ngay h\u00f4m \u0111\u00f3 ph\u1ea3i l\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng, ng\u00e0y m\u1ed3ng 2 th\u00e1ng Hai th\u00ec \u0111\u1ebfn L\u1ea1ng S\u01a1n c\u00f9ng v\u1edbi quan tr\u1ea5n gi\u1eef bi\u00ean thu\u1ef3 qua l\u1ea1i th\u00f9 \u1ee9ng <\/i>[v\u1edbi n\u01b0\u1edbc Thanh]<i>. Ta ph\u1ea3i \u1edf l\u1ea1i \u0111\u00e2y \u0111\u1ebfn m\u1ea5y th\u00e1ng tr\u1eddi cho \u0111\u1ebfn khi c\u00f3 d\u1ee5 c\u1ee7a th\u01b0\u1ee3ng qu\u1ed1c cho l\u00ean kinh tri\u1ec1u c\u1eadn. Ta \u0111\u01b0\u1ee3c u\u1ef7 nhi\u1ec7m trong ph\u00e1i \u0111o\u00e0n \u0111i s\u1ee9, c\u1ed1 t\u1eeb ch\u1ed1i m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u2026 <\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn3_4962\" name=\"_ftnref3_4962\">[3]<\/a><i><\/i><\/p>\n<h5>M\u1eacT NGH\u1eca<\/h5>\n<h6>TAM \u0110\u1ed8 KH\u1ea4T H\u00c0NG<\/h6>\n<p>Theo t\u00e0i li\u1ec7u nh\u00e0 Thanh th\u00ec ch\u1ec9 trong v\u00f2ng m\u1ed9t th\u00e1ng, n\u01b0\u1edbc ta ba l\u1ea7n g\u1eedi th\u01b0 sang gi\u1ea3ng ho\u00e0.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn4_4962\" name=\"_ftnref4_4962\">[4]<\/a> Vi\u1ec7c g\u1ecdi l\u00e0 ba l\u1ea7n \u201c<i>xin h\u00e0ng<\/i>\u201d n\u00e0y tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u1eefng l\u00e1 th\u01b0 g\u1eedi Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p \u2013 ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb v\u1ec1 m\u1ed9t bi\u1ec7n ph\u00e1p th\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o m\u00e0 hai b\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed3ng thu\u1eadn. <\/p>\n<h6>L\u1ea7n th\u1ee9 nh\u1ea5t:<\/h6>\n<p>T\u00ednh theo th\u1eddi gian, trong kho\u1ea3ng n\u1eeda th\u00e1ng sau tr\u1eadn \u0111\u00e1nh \u1edf Th\u0103ng Long, c\u1ea3 hai b\u00ean \u2013 n\u01b0\u1edbc ta l\u1eabn Trung Hoa \u2013ch\u01b0a b\u00ean n\u00e0o t\u1ed5ng k\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee5 th\u1ec3 \u0111\u1ec3 d\u00f9ng l\u00e0m c\u01a1 s\u1edf \u0111\u00e0m ph\u00e1n.<\/p>\n<p>V\u1ec1 ph\u00eda n\u01b0\u1edbc ta, c\u00f3 l\u1ebd c\u0169ng ch\u1ec9 nghe phong thanh l\u00e0 nh\u00e0 Thanh s\u1ebd \u0111em qu\u00e2n b\u00e1o th\u00f9 v\u00e0 l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng r\u1ea5t l\u1edbn. C\u1ef1u th\u1ea7n nh\u00e0 L\u00ea ph\u1ea7n l\u1edbn ch\u1ea1y v\u1ec1 qu\u00ea n\u00ean tin t\u1ee9c \u0111\u1ebfn tai h\u1ecd c\u00e0ng \u00edt \u1ecfi [c\u00f3 l\u1ebd ch\u1ec9 l\u00e0 tin \u0111\u1ed3n] v\u00e0 h\u1ea7u nh\u01b0 kh\u00f4ng ai bi\u1ebft vua Chi\u00eau Th\u1ed1ng v\u00e0 th\u00e2n quy\u1ebfn \u0111ang \u1edf \u0111\u00e2u, c\u00f2n s\u1ed1ng hay \u0111\u00e3 ch\u1ebft? <\/p>\n<p>Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh T\u00e2y S\u01a1n tuy chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi qu\u00e2n \u0111\u1ecbch sang ph\u1ee5c th\u00f9, vua Quang Trung v\u1eabn nhanh ch\u00f3ng t\u00ecm ki\u1ebfm c\u00e1c danh nho mi\u1ec1n B\u1eafc \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng v\u00e0o th\u00e0nh ph\u1ea7n c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y b\u00fat m\u1ef1c thay g\u01b0\u01a1m gi\u00e1o, \u0111\u01b0a ra nh\u1eefng k\u1ebf ho\u1ea1ch gi\u1ea3ng ho\u00e0 v\u1edbi nh\u00e0 Thanh. <\/p>\n<p>Kh\u00f4ng bi\u1ebft r\u1eb1ng nh\u00e0 Thanh loan truy\u1ec1n T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb b\u1ecb tri\u1ec7u v\u1ec1 kinh ch\u1ecbu t\u1ed9i nh\u01b0ng th\u1ef1c ra v\u1eabn \u0111ang \u1edf Qu\u1ea3ng T\u00e2y, Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm vi\u1ebft th\u01b0 cho Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p bi\u1ec7n b\u1ea1ch nguy\u00ean do vi\u1ec7c can qua, \u0111\u1ed5 h\u1ebft t\u1ed9i cho vi\u00ean c\u1ef1u t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c nghe m\u1ed9t b\u00ean \u0111\u1ec3 \u0111em qu\u00e2n xu\u1ed1ng ph\u01b0\u01a1ng Nam. L\u00e1 th\u01b0 \u0111\u1ea7u ti\u00ean [theo s\u1eed nh\u00e0 Thanh th\u00ec v\u00e0o ng\u00e0y 22 th\u00e1ng Gi\u00eang]<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn5_4962\" name=\"_ftnref5_4962\">[5]<\/a> c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc ta trong BGHT nh\u01b0 sau:<\/p>\n<p><i>B\u1ed9c<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn6_4962\" name=\"_ftnref6_4962\"><sup><sup>[6]<\/sup><\/sup><\/a><i> v\u1ed1n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u00e1o v\u1ea3i \u0111\u1ea5t Qu\u1ea3ng Nam, sinh tr\u01b0\u1edfng \u1edf n\u01a1i hoang v\u1eafng t\u1eeb l\u00e2u v\u1eabn ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9 thanh gi\u00e1o \u0111\u1ea5t Trung Hoa nh\u1eb1m th\u1eddi nhi\u1ec1u vi\u1ec7c kh\u00f3 kh\u0103n n\u00ean ph\u1ea3i theo \u0111\u01b0\u1eddng chinh ph\u1ea1t. M\u00f9a h\u1ea1 n\u0103m B\u00ednh Ng\u1ecd, c\u00f3 vi\u1ec7c ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn L\u00ea th\u00e0nh nh\u01b0ng sau \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 tr\u1edf v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng nam. M\u00f9a xu\u00e2n n\u0103m M\u1eadu Th\u00e2n, v\u00ec trong n\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng y\u00ean n\u00ean ph\u1ea3i s\u1eeda gi\u00e1p quay l\u1ea1i. C\u0169ng trong n\u0103m \u0111\u00f3, b\u1ed9c \u0111\u00e3 t\u1eebng sai b\u1ea7y t\u00f4i \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan, \u0111em h\u1ebft m\u1ecdi t\u00ecnh h\u00ecnh trong n\u01b0\u1edbc t\u00e2u l\u00ean r\u00f5 r\u00e0ng, mong \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf ph\u00e2n x\u1eed. Th\u1ebf nh\u01b0ng t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> v\u1ee9t th\u01b0 kh\u01b0\u1edbc s\u1ee9 l\u1ea5p li\u1ebfm ch\u1eb3ng th\u00e8m t\u00e2u l\u00ean, \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ea1i binh kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00fd do, c\u00e0n r\u1ee1 g\u00e2y chuy\u1ec7n n\u01a1i bi\u00ean gi\u1edbi.<\/i><\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y m\u1ed3ng 5 th\u00e1ng Gi\u00eang n\u0103m nay, b\u1ed9c g\u1eedi th\u01b0 \u0111\u1ebfn mong \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1eb7p T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> \u0111\u1ec3 h\u1ecfi xem v\u00ec c\u1edb g\u00ec m\u00e0 l\u1ea1i d\u1ee5ng binh, c\u00f3 th\u1ef1c \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf sai khi\u1ebfn hay kh\u00f4ng? Th\u1ebf nh\u01b0ng T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb l\u1ea1i \u0111\u01b0a qu\u00e2n \u0111\u1ebfn \u0111\u00e1nh n\u00ean b\u1ecb nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi theo b\u1ed9c \u0111\u00e1nh b\u1ea1i ch\u1ebft \u0111\u00e8 l\u00ean nhau, kh\u00f4ng bi\u1ebft bao nhi\u00eau m\u00e0 k\u1ec3, c\u00f2n k\u1ebb b\u1ecb b\u1eaft c\u0169ng \u0111\u1ebfn h\u01a1n m\u1ed9t ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi. C\u00f3 \u0111i\u1ec1u ti\u1ebfng n\u00f3i kh\u00f4ng hi\u1ec3u nhau n\u00ean ch\u1eb3ng bi\u1ebft ai v\u1edbi ai, ng\u01b0\u1eddi n\u00e0o ch\u1ec9 huy ng\u01b0\u1eddi n\u00e0o binh l\u00ednh, b\u1ed9c \u0111\u00e3 c\u1ea5p cho l\u01b0\u01a1ng \u0103n v\u00e0 chia ra n\u01a1i \u1edf nhi\u1ec1u ch\u1ed7.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ed9c x\u01b0a nay ch\u01b0a t\u1eebng x\u00e2m c\u01b0\u01a1ng ph\u1ea1m c\u1ea3nh \u0111\u1ec3 m\u00e0 \u0111\u1eafc t\u1ed9i v\u1edbi th\u01b0\u1ee3ng qu\u1ed1c, th\u1ebf nh\u01b0ng S\u0129 Ngh\u1ecb \u0111\u00e3 \u0111em c\u00e1i l\u00f2ng ch\u00e2n t\u00ecnh cung thu\u1eadn c\u1ee7a t\u00f4i n\u00e9m \u0111i h\u1ebft c\u1ea3, l\u1ea1i g\u1eedi th\u01b0 v\u00e0o trong bi\u00ean gi\u1edbi c\u00f3 \u00fd g\u00e2y chuy\u1ec7n, nh\u00e2n \u0111\u00f3 kh\u1edfi binh, \u0111\u1ed1i x\u1eed v\u1edbi sinh linh h\u1ebft s\u1ee9c t\u00e0n \u0111\u1ed9c.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ed9c \u1edf n\u01a1i g\u00f3c bi\u1ec3n xa x\u00f4i b\u1ecb S\u0129 Ngh\u1ecb \u00e1p b\u1ee9c n\u00ean \u1edf v\u00e0o th\u1ebf c\u00f9ng, \u0111\u00e0nh g\u01b0\u1ee3ng gi\u01a1 c\u00e1i c\u00e0ng b\u1ecd ng\u1ef1a ch\u1ed1ng l\u1ea1i c\u1ed7 xe. <u>Nay nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1eddi d\u1ee5 c\u1ee7a t\u00f4n \u0111\u00e0i <\/u>n\u00ean m\u1eaft l\u00f2ng th\u00f4ng t\u1ecf, t\u00f4n \u0111\u00e0i qu\u1ea3 l\u00e0 b\u1ea7y t\u00f4i l\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1ng tr\u1ee5 th\u1ea1ch c\u1ee7a \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf n\u00ean \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 tuy\u00ean d\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ee9c \u00fd m\u00e0 lo li\u1ec7u vi\u1ec7c bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, l\u00f2ng th\u00e0nh nh\u01b0 th\u1ebf th\u1eadt l\u00e0 l\u00e0m r\u00f5 s\u1ef1 t\u1eadn t\u00e2m so v\u1edbi S\u0129 Ngh\u1ecb kia th\u00ec c\u00e1i t\u1ed9i coi th\u01b0\u1eddng ph\u00e9p n\u01b0\u1edbc th\u1eadt h\u01a1n xa.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ecbnh t\u00ecnh c\u1ee7a ng\u00e0i soi xu\u1ed1ng n\u00ean k\u00ednh c\u1ea9n \u0111\u1ec7 l\u00ean t\u1edd bi\u1ec3u tr\u1ea7n t\u00ecnh mong \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ebft l\u00f2ng m\u00e0 chuy\u1ec3n l\u00ean \u0111\u1ec3 c\u1ea7u xin \u00e2n \u0111i\u1ec3n c\u1ee7a \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf xin \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eef ph\u1eadn ph\u00ean d\u1eadu theo l\u1ec7 c\u1ed1ng m\u00e0 binh l\u00ednh kh\u1ecfi b\u1ecb c\u00e1i kh\u1ed5 c\u1ee7a vi\u1ec7c binh \u0111ao, \u1ea5y l\u00e0 \u0111\u1ea1i nguy\u1ec7n v\u1ecdng c\u1ee7a b\u1ed9c n\u00e0y v\u1eady.<\/i><\/p>\n<p><i><u>Ph\u00e0m vi\u1ec7c ra qu\u00e2n c\u1ed1t \u1edf ch\u1ed7 h\u00f2a, kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u1edf s\u1ed1 \u0111\u00f4ng, binh qu\u00ed tinh nhu\u1ec7 ch\u1ee9 ch\u1eb3ng c\u1ea7n nhi\u1ec1u, ng\u01b0\u1eddi gi\u1ecfi tr\u1eadn m\u1ea1c th\u1eafng \u1edf ch\u1ed7 ch\u00ed nhu, ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u1edf ch\u1ed7 c\u1eady m\u1ea1nh khinh khi ng\u01b0\u1eddi y\u1ebfu, c\u1eady \u0111\u00f4ng hi\u1ebfp \u0111\u00e1p k\u1ebb \u00edt ng\u01b0\u1eddi.<\/u><\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn7_4962\" name=\"_ftnref7_4962\"><u><sup><u><sup>[7]<\/sup><\/u><\/sup><\/u><\/a><i><u> N\u1ebfu nh\u01b0 t\u00ecnh c\u1ea3nh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u01b0a bi\u1ec7n b\u1ea1ch \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00ec thi\u00ean tri\u1ec1u l\u1ebd n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 khoan dung, \u1eaft s\u1ebd \u0111\u1ed9ng binh g\u00e2y chi\u1ebfn th\u00ec n\u01b0\u1edbc nh\u1ecf kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m tr\u00f2n t\u1ea5m l\u00f2ng ph\u1ee5ng th\u1edd n\u01b0\u1edbc l\u1edbn, b\u1ed9c n\u00e0y ch\u1ec9 \u0111\u00e0nh l\u1eafng nghe thi\u00ean tri\u1ec1u b\u1ea3o sao th\u00ec l\u00e0m v\u1eady.<\/u><\/i><\/p>\n<p><i>Nay k\u00e8m theo \u0111\u00e2y h\u1ecbch v\u0103n c\u1ee7a T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> , \u0111\u1ec1u l\u00e0 l\u1eddi l\u1ebd l\u0103ng nh\u1ee5c kh\u00edch b\u00e1c t\u1ea5t c\u1ea3 d\u00e2ng n\u1ea1p, xin ng\u00e0i xem x\u00e9t cho.<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn8_4962\" name=\"_ftnref8_4962\">[8]<\/a><\/p>\n<p>N\u1ed9i dung l\u00e1 th\u01b0 \u0111\u1ea7u ti\u00ean ch\u01b0a mang cung c\u00e1ch ngo\u1ea1i giao m\u00e0 nh\u1eb1m tranh bi\u1ec7n \u0111\u00fang sai l\u1ea1i bi\u1ec3u l\u1ed9 s\u1ef1 t\u1ef1 h\u00e0o c\u1ee7a chi\u1ebfn th\u1eafng, \u0111\u1ed5 l\u1ed7i cho T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb n\u00ean quan nh\u00e0 Thanh \u0111\u00e3 tr\u1ea3 l\u1ea1i.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn9_4962\" name=\"_ftnref9_4962\">[9]<\/a> V\u1ea3 l\u1ea1i, khi t\u00e2u r\u1eb1ng \u0111\u00e3 n\u00e9m tr\u1ea3 bi\u1ec3u v\u0103n, T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb c\u0169ng d\u1ea5u \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng l\u1eddi t\u1ed1 c\u00e1o v\u1ed1n d\u0129 kh\u00f4ng xa th\u1ef1c s\u1ef1 bao nhi\u00eau. Nh\u01b0 v\u1eady n\u01b0\u1edbc ta <b><u>l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean vi\u1ebft th\u01b0 sang Trung Hoa ch\u1ec9 thu\u1ea7n tu\u00fd \u0111\u00f2i h\u1ecfi \u0111\u1ed1i ph\u01b0\u01a1ng b\u00e3i binh.<\/u><\/b><\/p>\n<p>Tuy nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e1 th\u01b0 g\u1ee3i \u00fd c\u1ea7u ho\u00e0, nh\u00e0 Thanh c\u0169ng ch\u01b0a l\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ea3n \u1ee9ng c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh T\u00e2y S\u01a1n th\u1ef1c s\u1ef1 mu\u1ed1n ch\u1ea5m d\u1ee9t binh \u0111ao hay ch\u1ec9 mua th\u1eddi gian [theo c\u00e1c b\u00e1o c\u00e1o qua l\u1ea1i nay c\u00f2n th\u1ea5y] n\u00ean v\u1eabn ti\u1ebfp t\u1ee5c gia t\u0103ng ph\u00f2ng th\u1ee7, \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng canh gi\u1eef quan \u1ea3i v\u00e0 nh\u1ea5t l\u00e0 t\u1ed5ng k\u1ebft s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ea1y \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1ec1. <\/p>\n<p>Con s\u1ed1 8000 qu\u00e2n qua c\u1eeda \u1ea3i m\u00e0 T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb b\u00e1o c\u00e1o xem ra kh\u00f4ng ch\u00ednh x\u00e1c v\u00ec n\u1ebfu t\u00ednh s\u1ed1 qu\u00e2n h\u1ecd T\u00f4n \u0111em sang tr\u1eeb \u0111i s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi t\u1eed tr\u1eadn [b\u00e1o c\u00e1o sau n\u00e0y] ch\u00fang ta th\u1ea5y c\u00f3 s\u1ef1 ch\u00eanh l\u1ec7ch kho\u1ea3ng 2 \u0111\u1ebfn 3000 ng\u01b0\u1eddi. R\u00f5 r\u00e0ng \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t b\u1ecba \u0111\u1eb7t nh\u1eb1m che d\u1ea5u th\u1ea5t b\u1ea1i g\u1eedi l\u00ean vua C\u00e0n Long nh\u01b0 m\u1ed9t v\u1eadn \u0111\u1ed9ng ng\u1ea7m \u0111\u1ec3 vua Thanh b\u1eb1ng l\u00f2ng b\u00e3i binh. S\u1ed1 t\u00f9 binh b\u1ecb b\u1eaft l\u1ea1i c\u00e0ng kh\u00f3 bi\u1ebft.<\/p>\n<p><b><u>       <br \/><\/u><\/b><\/p>\n<h4>BA T\u1edc H\u1ecaCH C\u1ee6A T\u00d4N S\u0128 NGH\u1eca<\/h4>\n<p>L\u00e1 th\u01b0 c\u00f3 k\u00e8m nh\u1eefng t\u1edd h\u1ecbch v\u1ed1n l\u00e0 m\u1ed9t s\u1ed1 b\u1ed1 c\u00e1o [h\u1ecbch] g\u1eedi cho d\u00e2n ch\u00fang B\u1eafc H\u00e0, c\u00f2n ghi l\u1ea1i trong <i>KDANKL<\/i>, sao l\u1ee5c nh\u01b0 sau:<b><u><\/u><\/b><\/p>\n<h5>B\u1ea3n s\u1ed1 1<\/h5>\n<p><u>Nguy\u00ean v\u0103n<\/u><\/p>\n<p>\u8aed\u77e5\u8a72\u570b\uff0c\u4ee5\u962e\u5cb3\uff0c\u962e\u60e0\uff0c\u9000\u51fa\u9ece\u57ce\u3002\u4ecd\u56de\u4f0a\u7b49\u6545\u571f\u3002\u662f\u5176\u5fc3\u4e0d\u6562\u5e72\u72af\u5929\u671d\u6cd5\u7d00\u3002\u5c1a\u53ef\u4e0d\u4e8b\u82db\u6c42\u3002<\/p>\n<p>\u81f3\u723e\u93ad\u76ee\u4eba\u7b49\u3002\u7406\u61c9\u5373\u65e5\u8fce\u9084\u6545\u4e3b\u3002\u4ecd\u5c31\u85e9\u5c01\u3002\u5018\u7adf\u5f7c\u6b64\u89c0\u671b\u9077\u5ef6\u3002\u6697\u7232\u962e\u59d3\u5b88\u571f\u3002\u4e0d\u80af\u8fce\u8acb\u55e3\u738b\u3002\u5247\u662f\u723e\u570b\u7db1\u7d00\u8569\u7136\u3002\u5168\u4e0d\u77e5\u541b\u81e3\u5927\u7fa9\u3002\u4e14\u723e\u7b49\u8eab\u4fc2\u5b89\u5357\u8077\u5b98\u3002\u8f49\u4e0d\u5982\u723e\u570b\u767e\u59d3\u3002<\/p>\n<p>\u5018\u80fd\u4f9d\u6200\u9ece\u738b\u820a\u5fb7\u3002\u7d1b\u7d1b\u5411\u95dc\u5448\u8acb\u3002\u9858\u52b9\u524d\u9a45\u3002\u723e\u7b49\u6e05\u591c\u554f\u5fc3\u3002\u7f6e\u8eab\u4f55\u5730\u3002\u6b64\u756a\u51fa\u793a\u4e4b\u5f8c\u3002\u723e\u7b49\u7acb\u5373\u64c1\u6234\u9ece\u6c0f\u3002\u8fce\u8acb\u8fd4\u6b63\u3002\u5247\u524d\u6b64\u5f9e\u9006\u8207\u5426\u3002\u6982\u7f6e\u4e0d\u554f\u3002<\/p>\n<p>\u5982\u4ecd\u57f7\u8ff7\u4e0d\u609f\u3002\u66f4\u7121\u52b9\u9806\u4e4b\u5fc3\u3002\u5373\u7576\u4e00\u9762\u594f\u805e\u5927\u7687\u5e1d\u3002\u4e00\u9762\u89aa\u7d71\u5927\u5175\u3002\u5c05\u671f\u9032\u527f\u3002\u8ad2\u855e\u723e\u4e00\u9685\u3002\u8c48\u80fd\u6297\u6211\u738b\u5e2b\u3002\u52e2\u5c07\u54b8\u5c31\u8a85\u5937\u3002\u7232\u723e\u570b\u6c38\u5782\u70af\u6212\u7b49\u56e0\u3002\u6137\u5207\u66c9\u8aed\u3002<\/p>\n<p><u>D\u1ecbch \u00e2m<\/u><\/p>\n<p>D\u1ee5 tri cai qu\u1ed1c, d\u0129 Nguy\u1ec5n Nh\u1ea1c, Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7 tho\u00e1i xu\u1ea5t L\u00ea th\u00e0nh. Nh\u01b0ng h\u1ed3i y \u0111\u1eb3ng c\u1ed1 th\u1ed5. Th\u1ecb d\u0129 t\u00e2m b\u1ea5t c\u1ea3m can ph\u1ea1m thi\u00ean tri\u1ec1u ph\u00e1p k\u1ef7. Th\u01b0\u1ee3ng kh\u1ea3 b\u1ea5t s\u1ef1 h\u00e0 c\u1ea7u.<\/p>\n<p>Ch\u00ed nh\u0129 tr\u1ea5n m\u1ee5c nh\u00e2n \u0111\u1eb3ng. L\u00fd \u1ee9ng t\u1ee9c nh\u1eadt nghinh ho\u00e0n c\u1ed1 ch\u1ee7. Nh\u01b0ng t\u1ef1u phi\u00ean phong. Th\u1ea3ng c\u00e1nh b\u1ec9 th\u1eed quan v\u1ecdng thi\u00ean di\u00ean. \u00c1m vi Nguy\u1ec5n t\u00ednh th\u1ee7 th\u1ed5. B\u1ea5t kh\u1eb3ng nghinh th\u1ec9nh t\u1ef1 v\u01b0\u01a1ng. T\u1eafc th\u1ecb nh\u0129 qu\u1ed1c c\u01b0\u01a1ng k\u1ef7 \u0111\u00e3ng nhi\u00ean. To\u00e0n b\u1ea5t tri qu\u00e2n th\u1ea7n \u0111\u1ea1i ngh\u0129a. Th\u1ea3 nh\u0129 \u0111\u1eb3ng th\u00e2n h\u1ec7 An Nam ch\u1ee9c quan. Chuy\u1ec3n b\u1ea5t nh\u01b0 nh\u0129 qu\u1ed1c b\u00e1ch t\u00ednh.<\/p>\n<p>Th\u1ea3ng n\u0103ng y luy\u1ebfn L\u00ea v\u01b0\u01a1ng c\u1ef1u \u0111\u1ee9c. Ph\u00e2n ph\u00e2n h\u01b0\u1edbng quan tr\u00ecnh th\u1ec9nh. Nguy\u1ec7n hi\u1ec7u ti\u1ec1n khu. Nh\u0129 \u0111\u1eb3ng thanh d\u1ea1 v\u1ea5n t\u00e2m. Tr\u00ed th\u00e2n h\u00e0 \u0111\u1ecba. Th\u1eed phi\u00ean xu\u1ea5t th\u1ecb chi h\u1eadu. Nh\u0129 \u0111\u1eb3ng l\u1eadp t\u1ee9c \u1ee7ng \u0111\u00e1i L\u00ea th\u1ecb. Nghinh th\u1ec9nh ph\u1ea3n ch\u00ednh. T\u1eafc ti\u1ec1n th\u1eed t\u00f2ng ngh\u1ecbch d\u1eef ph\u1ee7. Kh\u00e1i tr\u00ed b\u1ea5t v\u1ea5n.<\/p>\n<p>Nh\u01b0 nh\u01b0ng ch\u1ea5p m\u00ea b\u1ea5t ng\u1ed9. C\u00e1nh v\u00f4 hi\u1ec7u thu\u1eadn chi t\u00e2m. T\u1ee9c \u0111\u01b0\u01a1ng nh\u1ea5t di\u1ec7n t\u1ea5u v\u0103n \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf. Nh\u1ea5t di\u1ec7n th\u00e2n th\u1ed1ng \u0111\u1ea1i binh. Kh\u1eafc k\u1ef3 ti\u1ebfn ti\u1ec5u. L\u01b0\u1ee3ng t\u1ed1i nh\u0129 nh\u1ea5t ngung. Kh\u1ea3i n\u0103ng kh\u00e1ng ng\u00e3 v\u01b0\u01a1ng s\u01b0. Th\u1ebf t\u01b0\u01a1ng h\u00e0m t\u1ef1u tru di. Vi nh\u0129 qu\u1ed1c v\u0129nh th\u1eeba qu\u00fdnh gi\u1edbi \u0111\u1eb3ng nh\u00e2n. Kh\u1ea3i thi\u1ebft hi\u1ec3u d\u1ee5.<\/p>\n<p><u>D\u1ecbch ngh\u0129a<\/u><\/p>\n<p><i>D\u1ee5 cho [ng\u01b0\u1eddi] n\u01b0\u1edbc kia \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft: <\/i><\/p>\n<p><i>Nguy\u1ec5n Nh\u1ea1c, Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> r\u00fat kh\u1ecfi L\u00ea th\u00e0nh tr\u1edf v\u1ec1 \u0111\u1ea5t c\u0169 c\u1ee7a ch\u00fang, \u1ea5y l\u00e0 trong b\u1ee5ng kh\u00f4ng d\u00e1m ph\u1ea1m v\u00e0o ph\u00e1p k\u1ef7 c\u1ee7a thi\u00ean tri\u1ec1u n\u00ean ch\u1eb3ng d\u00e1m qu\u1ea5y nhi\u1ec5u n\u1eefa.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u1ea5n m\u1ee5c c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i \u0111\u00e1ng ra ph\u1ea3i l\u1eadp t\u1ee9c \u0111\u00f3n ch\u1ee7 c\u0169 v\u1ec1 \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c phi\u00ean phong [phong l\u00e0m phi\u00ean thu\u1ed9c]. C\u00f2n nh\u01b0 l\u1ea7n kh\u00e2n ng\u01b0\u1eddi n\u1ecd tr\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi kia, l\u00e9n gi\u1eef \u0111\u1ea5t cho h\u1ecd Nguy\u1ec5n, kh\u00f4ng ch\u1ecbu nghinh ti\u1ebfp t\u1ef1 v\u01b0\u01a1ng, v\u1eady l\u00e0 n\u01b0\u1edbc c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i c\u01b0\u01a1ng k\u1ef7 l\u1ecfng l\u1ebbo ch\u1eb3ng bi\u1ebft chi l\u00e0 \u0111\u1ea1i ngh\u0129a qu\u00e2n th\u1ea7n. Quan ch\u1ee9c An Nam<\/i><i> nh\u01b0 c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i ho\u00e1 ra l\u1ea1i kh\u00f4ng b\u1eb1ng th\u01b0\u1eddng d\u00e2n b\u00e1ch t\u00ednh. <\/i><\/p>\n<p><i>V\u1eady n\u1ebfu c\u00f2n nh\u1edb \u0111\u1ebfn \u0111\u1ee9c c\u0169 c\u1ee7a vua L\u00ea th\u00ec c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i ph\u1ea3i r\u1ea7m r\u1ed9 ch\u1ea1y \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan t\u00ecnh nguy\u1ec7n ra s\u1ee9c \u0111i \u0111\u1ea7u, s\u00e1ng t\u1ed1i t\u1ef1 h\u1ecfi n\u00ean \u0111\u1ec3 th\u00e2n \u1edf ch\u1ed7 n\u00e0o? <\/i><\/p>\n<p><i>Sau khi c\u00e1o th\u1ecb n\u00e0y g\u1eedi ra r\u1ed3i, c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i ph\u1ea3i l\u1eadp t\u1ee9c \u1ee7ng h\u1ed9 nghinh \u0111\u00f3n h\u1ecd L\u00ea, quay \u0111\u1ea7u v\u1ec1 n\u1ebbo ch\u00ednh, tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y l\u1ee1 theo gi\u1eb7c, ph\u1ea1m sai l\u1ea7m c\u0169ng b\u1ecf qua kh\u00f4ng h\u1ecfi \u0111\u1ebfn. <\/i><\/p>\n<p><i>C\u00f2n nh\u01b0 v\u1eabn c\u00f2n ch\u1ea5p m\u00ea kh\u00f4ng t\u1ec9nh, \u1ea5y l\u00e0 kh\u00f4ng bi\u1ebft h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 ch\u1ed7 thu\u1eadn th\u00ec ta s\u1ebd v\u1eeba t\u00e2u l\u00ean \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf, v\u1eeba \u0111\u00edch th\u00e2n th\u1ed1ng l\u00e3nh \u0111\u1ea1i binh, \u0111\u1ecbnh ng\u00e0y ti\u1ebfn ti\u1ec5u, d\u1ebbo \u0111\u1ea5t c\u1ecfn con c\u1ee7a c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ed1ng v\u1edbi v\u01b0\u01a1ng s\u01b0 hay s\u1ebd b\u1ecb gi\u1ebft s\u1ea1ch?<\/i><\/p>\n<p><i>V\u00ec ch\u01b0ng mu\u1ed1n n\u01b0\u1edbc c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u00ean tri\u1ec1u soi chi\u1ebfu m\u00e3i m\u00e3i n\u00ean ta thi\u1ebft tha hi\u1ec3u d\u1ee5.<\/i><\/p>\n<h5>B\u1ea3n s\u1ed1 2<\/h5>\n<p><u>Nguy\u00ean v\u0103n<\/u><\/p>\n<p>\u8aed\u4ee5\u723e\u7b49\u65bc\u5927\u5175\u7d93\u6642\u3002\u8dea\u8fce\u9053\u508d\u3002\u722d\u737b\u725b\u7c73\u7b49\u7269\u3002\u5be6\u7232\u606d\u9806\u3002\u4eca\u4e0d\u4f46\u4e0d\u6536\u723e\u7b49\u993d\u737b\u3002\u53c8\u5404\u8cde\u7d66\u9280\u724c\u3002\u793a\u4ee5\u5609\u734e\u3002\u4e26\u606a\u9075\u5927\u7687\u5e1d\u8aed\u65e8\u3002\u6b64\u6b21\u5927\u5175\u9032\u527f\u3002\u539f\u7232\u6551\u8b77\u723e\u7b49\u5937\u6c11\u3002\u56b4\u7981\u5175\u4e01\u3002\u4e0d\u8a31\u64c5\u5165\u6751\u838a\u3002\u5984\u53d6\u4e00\u8349\u4e00\u6728\u3002<\/p>\n<p>\u5929\u671d\u539a\u5f85\u723e\u7b49\u3002\u5f9e\u53e4\u672a\u6709\u3002\u5176\u9644\u5f9e\u962e\u60e0\u4e4b\u5ee3\u5357\u8cca\u532a\u3002\u9664\u81e8\u9663\u527f\u6bba\u3002\u4e0d\u8a08\u5176\u6578\u5916\u3002\u5179\u5c07\u751f\u64d2\u4e4b\u6578\u5341\u4eba\u3002\u7acb\u5373\u689f\u9996\u3002\u4f7f\u8846\u4eba\u89c0\u770b\u3002\u4ee5\u6d29\u61a4\u6068\u3002\u5f9e\u6b64\u723e\u7b49\u7576\u76ca\u77e5\u611f\u6fc0\u3002\u53bb\u9006\u6548\u9806\u3002<\/p>\n<p><u>D\u1ecbch \u00e2m<\/u><\/p>\n<p>D\u1ee5 d\u0129 nh\u0129 \u0111\u1eb3ng \u01b0 \u0111\u1ea1i binh kinh th\u1eddi. Qu\u1ef5 nghinh \u0111\u1ea1o b\u00e0ng. Tranh hi\u1ebfn ng\u01b0u m\u1ec5 \u0111\u1eb3ng v\u1eadt. Th\u1ef1c vi cung thu\u1eadn. Kim b\u1ea5t \u0111\u00e3n b\u1ea5t thu nh\u0129 \u0111\u1eb3ng qu\u1ef9 hi\u1ebfn. H\u1ef1u c\u00e1c th\u01b0\u1edfng c\u1ea5p ng\u00e2n b\u00e0i. Th\u1ecb d\u0129 gia t\u01b0\u1edfng. T\u1ecbnh kh\u00e1c tu\u00e2n \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf d\u1ee5 ch\u1ec9. Th\u1eed th\u1ee9 \u0111\u1ea1i binh ti\u1ebfn ti\u1ec5u. Nguy\u00ean vi c\u1ee9u h\u1ed9 nh\u0129 \u0111\u1eb3ng di d\u00e2n. Nghi\u00eam c\u1ea5m binh \u0111inh. B\u1ea5t h\u1ee9a thi\u1ec7n nh\u1eadp th\u00f4n trang. V\u1ecdng th\u1ee7 nh\u1ea5t th\u1ea3o nh\u1ea5t m\u1ed9c. <\/p>\n<p>Thi\u00ean tri\u1ec1u h\u1eadu \u0111\u00e3i nh\u0129 \u0111\u1eb3ng. T\u00f2ng c\u1ed5 v\u1ecb h\u1eefu. K\u1ef3 ph\u1ee5 t\u00f2ng Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7 chi Qu\u1ea3ng Nam t\u1eb7c ph\u1ec9. Tr\u1eeb l\u00e2m tr\u1eadn ti\u1ec5u s\u00e1t. B\u1ea5t k\u1ebf k\u00ec s\u1ed1 ngo\u1ea1i. T\u01b0 t\u01b0\u01a1ng sinh c\u1ea7m chi s\u1ed5 th\u1eadp nh\u00e2n. L\u1eadp t\u1ee9c ki\u00eau th\u1ee7. S\u1eed ch\u00fang nh\u00e2n quan kh\u00e1n. D\u0129 ti\u1ebft ph\u1eabn h\u1eadn. T\u00f2ng th\u1eed nh\u0129 \u0111\u1eb3ng \u0111\u01b0\u01a1ng \u00edch tri c\u1ea3m k\u00edch. Kh\u1ee9 ngh\u1ecbch hi\u1ec7u thu\u1eadn. <\/p>\n<p><u>D\u1ecbch ngh\u0129a<\/u><\/p>\n<p><i>Nay d\u1ee5 cho c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i bi\u1ebft: <\/i><\/p>\n<p><i>Khi \u0111\u1ea1i binh \u0111i ngang qua, c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i qu\u00ec \u0111\u00f3n \u1edf b\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng, tranh nhau hi\u1ebfn tr\u00e2u g\u1ea1o c\u00e1c lo\u1ea1i, th\u1ef1c l\u00e0 cung thu\u1eadn. Nay ta kh\u00f4ng nh\u1eadn b\u1ea5t c\u1ee9 \u0111\u1ed3 g\u00ec hi\u1ebfn t\u1eb7ng, l\u1ea1i th\u01b0\u1edfng cho ng\u00e2n b\u00e0i \u0111\u1ec3 t\u1ecf l\u00f2ng khen ng\u1ee3i.<\/i><\/p>\n<p><i>K\u00ednh tu\u00e2n theo d\u1ee5 ch\u1ec9 c\u1ee7a \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf, \u0111\u1ea1i binh ti\u1ebfn ti\u1ec5u l\u1ea7n n\u00e0y v\u1ed1n l\u00e0 \u0111\u1ec3 c\u1ee9u v\u1edbt ng\u01b0\u1eddi di c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i, nghi\u00eam c\u1ea5m binh \u0111inh kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 ti\u1ec7n v\u00e0o c\u00e1c th\u00f4n x\u00f3m, l\u1ea5y c\u00e0n m\u1ed9t c\u00e0nh c\u00e2y, m\u1ed9t ng\u1ecdn c\u1ecf.<\/i><\/p>\n<p><i>Thi\u00ean tri\u1ec1u h\u1eadu \u0111\u00e3i c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i nh\u01b0 th\u1ebf, t\u1eeb x\u01b0a ch\u01b0a c\u00f3 bao gi\u1edd. Nh\u1eefng k\u1ebb \u0111i theo b\u1ecdn gi\u1eb7c Qu\u1ea3ng Nam Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i>, khi l\u00e2m tr\u1eadn \u0111\u00e3 b\u1ecb gi\u1ebft kh\u00f4ng bi\u1ebft bao nhi\u00eau r\u1ed3i, c\u00f2n m\u1ea5y ch\u1ee5c \u0111\u1ee9a b\u1eaft s\u1ed1ng th\u00ec l\u1eadp t\u1ee9c b\u00eau \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi th\u1ea5y cho h\u1ea3 ph\u1eabn h\u1eadn. C\u00f3 nh\u01b0 th\u1ebf c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i m\u1edbi th\u00eam c\u1ea3m k\u00edch, b\u1ecf k\u1ebb ngh\u1ecbch gi\u00fap k\u1ebb thu\u1eadn.<\/i><\/p>\n<h5>B\u1ea3n s\u1ed1 3<\/h5>\n<p><u>Nguy\u00ean v\u0103n<\/u><\/p>\n<p>\u723e\u7b49\u4e45\u7232\u8cca\u532a\u6bd2\u5bb3\u3002\u4eca\u5927\u5175\u9032\u527f\u3002\u9664\u81e8\u9663\u8a85\u622e\u5916\u3002\u9003\u533f\u5fc5\u591a\u3002\u82e5\u4ee4\u5b98\u5175\u5206\u8d74\u5404\u9109\u641c\u6355\u3002\u4e0d\u514d\u85c9\u7aef\u6ecb\u64fe\u3002\u4e0d\u5982\u5404\u6751\u5be8\u81ea\u884c\u6328\u67e5\u7e1b\u737b\u3002\u65e2\u6d29\u723e\u7b49\u5fff\u6068\u3002\u4e14\u53ef\u514d\u8af1\u533f\u5305\u5e87\u4e4b\u7f6a\u3002<\/p>\n<p><u>D\u1ecbch \u00e2m<\/u><\/p>\n<p>Nh\u0129 \u0111\u1eb3ng c\u1eedu vi t\u1eb7c ph\u1ec9 \u0111\u1ed9c h\u1ea1i. Kim \u0111\u1ea1i binh ti\u1ebfn ti\u1ec5u. Tr\u1eeb l\u00e2m tr\u1eadn tru l\u1ee5c ngo\u1ea1i. \u00d0\u00e0o n\u1eb7c t\u1ea5t \u0111a. Nh\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh quan binh ph\u00e2n ph\u00f3 c\u00e1c h\u01b0\u01a1ng s\u01b0u b\u1ed9. B\u1ea5t mi\u1ec5n t\u1ecbch \u0111oan t\u01b0 nhi\u1ec5u. B\u1ea5t nh\u01b0 c\u00e1c th\u00f4n tr\u1ea1i t\u1ef1 h\u00e0nh ai tra ph\u01b0\u1ee3c hi\u1ebfn. K\u00fd ti\u1ebft nh\u0129 \u0111\u1eb3ng ph\u1eabn h\u1eadn. Th\u1ea3 kh\u1ea3 mi\u1ec5n hu\u00fd n\u1eb7c bao t\u00ed chi t\u1ed9i.<\/p>\n<p><u>D\u1ecbch ngh\u0129a<\/u><\/p>\n<p><i>C\u00e1c ng\u01b0\u01a1i b\u1ecb t\u1eb7c ph\u1ec9 l\u00e0m h\u1ea1i \u0111\u00e3 l\u00e2u, nay \u0111\u1ea1i binh ti\u1ebfn ti\u1ec5u, ngo\u00e0i s\u1ed1 b\u1ecb gi\u1ebft khi l\u00e2m tr\u1eadn, ch\u1ea1y tr\u1ed1n ch\u1eafc l\u00e0 \u0111\u00f4ng. N\u1ebfu ta ra l\u1ec7nh cho quan binh \u0111\u1ebfn c\u00e1c l\u00e0ng x\u00f3m t\u00ecm b\u1eaft, kh\u00f4ng kh\u1ecfi g\u00e2y chuy\u1ec7n phi\u1ec1n nhi\u1ec5u. Chi b\u1eb1ng c\u00e1c th\u00f4n tr\u1ea1i t\u1ef1 tra x\u00e9t tr\u00f3i ch\u00fang \u0111em tr\u00ecnh ra, v\u1eeba \u0111\u1ec3 c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i h\u1ea3 l\u00f2ng ph\u1eabn h\u1eadn, v\u1eeba \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n t\u1ed9i bao che, d\u1ea5u di\u1ebfm.<\/i><\/p>\n<p><b>     <br \/><\/b><\/p>\n<h6>L\u1ea7n th\u1ee9 hai:<\/h6>\n<p>L\u00e1 th\u01b0 th\u1ee9 hai c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc ta do Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 [\u962e\u6709\u5541] v\u00e0 V\u0169 Huy Ph\u00e1c<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn10_4962\" name=\"_ftnref10_4962\">[10]<\/a> [\u6b66\u7147\u749e]<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn11_4962\" name=\"_ftnref11_4962\">[11]<\/a> \u0111\u01b0a sang [v\u00e0o ng\u00e0y m\u1ed3ng 9 th\u00e1ng Hai]<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn12_4962\" name=\"_ftnref12_4962\">[12]<\/a>, kh\u00f4ng c\u00f2n g\u1eedi Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p \u0111\u1ec3 tr\u00ecnh b\u00e0y nguy\u00ean do cu\u1ed9c chi\u1ebfn m\u00e0 g\u1eedi l\u00ean tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nh\u00e0 Thanh \u0111\u1ec3 xin c\u00f4ng nh\u1eadn. <\/p>\n<p>Trong l\u00e1 th\u01b0 n\u00e0y c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e2u kh\u00e1 quan tr\u1ecdng \u0111\u00e3 b\u1ecb l\u01b0\u1ee3c b\u1ecf (xem nguy\u00ean b\u1ea3n h\u00ecnh t\u1edd b\u1ea9m k\u00e8m theo c\u00f2n l\u01b0u trong \u0111\u00e1ng \u00e1n nh\u00e0 Thanh). \u0110\u00f3 l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f2n nh\u1eafc t\u1edbi c\u00e2u \u201c\u2026 thi\u1ebft b\u1ea3n qu\u1ed1c t\u1ecb x\u1ee9 hoang t\u01b0u, v\u1ecb th\u00f4ng tri\u1ec1u c\u1ed1ng, kim nguy\u1ec7n tu th\u1ea7n ch\u1ee9c \u2026\u201d [\u7aca\u672c\u570b\u907f\u8655\u8352\u966c\u672a\u901a\u671d\u8ca2\u4eca\u9858\u4fee\u81e3\u8077]<i> tr\u1ed9m ngh\u0129 n\u01b0\u1edbc t\u00f4i \u1edf n\u01a1i hoang v\u1eafng xa x\u00f4i, ch\u01b0a t\u1eebng tri\u1ec1u c\u1ed1ng, nay mong \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m b\u1ea7y t\u00f4i<\/i> \u2026 cho th\u1ea5y c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i l\u1edbn. <\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y <u>Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh<\/u><u> vi\u1ebft th\u01b0 nh\u00e2n danh \u201c<i>x\u1ee9 Qu\u1ea3ng Nam<\/i>\u201d, coi nh\u01b0 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia ri\u00eang bi\u1ec7t l\u00e0 <b>h\u1eadu th\u00e2n c\u1ee7a Chi\u00eam Th\u00e0nh ch\u01b0a t\u1eebng li\u00ean l\u1ea1c v\u1edbi nh\u00e0 Thanh<\/b>, vi\u1ec7c \u0111\u1ee5ng \u0111\u1ed9 v\u1edbi thi\u00ean tri\u1ec1u ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 do xung \u0111\u1ed9t v\u1edbi nh\u00e0 L\u00ea, <b>nay c\u1ea7u ho\u00e0 c\u0169ng l\u00e0 xin t\u00e1i l\u1eadp m\u1ed9t quan h\u1ec7 b\u1ecb c\u1eaft \u0111\u1ee9t t\u1eeb \u0111\u1eddi Minh<\/b><\/u><b>.<\/b> N\u1ebfu nh\u01b0 vua C\u00e0n Long ch\u1ea5p thu\u1eadn, <b>r\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 hai b\u00ean \u0111\u1ed3ng \u00fd m\u1ed9t gi\u1ea3i ph\u00e1p: vua Quang Trung<\/b><b> s\u1ebd tr\u1ea3 l\u1ea1i mi\u1ec1n b\u1eafc cho vua L\u00ea v\u00e0 l\u00e0m vua \u1edf Nam H\u00e0 nh\u01b0 hai n\u01b0\u1edbc ri\u00eang r\u1ebd th\u1eddi Tr\u1ecbnh Nguy\u1ec5n nh\u01b0ng c\u1ea3 hai \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00e0 Thanh c\u00f4ng nh\u1eadn<\/b>. Nh\u01b0 v\u1eady kh\u1edfi thu\u1ef7 vi\u1ec7c xin thay nh\u00e0 L\u00ea ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t ra.<\/p>\n<p>L\u00e1 th\u01b0 \u0111\u00f3 c\u00f2n ch\u00e9p trong <i>Li\u1ec7t Truy\u1ec7n<\/i> v\u00e0 <i>Nguy\u1ec5n Th\u1ecb T\u00e2y S\u01a1n<\/i><i> K\u00fd<\/i> d\u1ecbch ra nh\u01b0 sau:<\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n v\u1ed1n l\u00e0 k\u1ebb \u00e1o v\u1ea3i \u0111\u1ea5t T\u00e2y S\u01a1n<\/i><i>, theo th\u1eddi m\u00e0 c\u1eed s\u1ef1. N\u0103m B\u00ednh Ng\u1ecd <\/i>[1786]<i> \u0111em qu\u00e2n di\u1ec7t h\u1ecd Tr\u1ecbnh, tr\u1ea3 l\u1ea1i n\u01b0\u1edbc cho nh\u00e0 L\u00ea. L\u00ea v\u01b0\u01a1ng tr\u01b0\u1edbc t\u1ea1 th\u1ebf, l\u1ea1i \u1ee7ng l\u1eadp t\u1ef1 t\u00f4n Duy K\u1ef3 k\u1ebf v\u1ecb. Duy K\u1ef3 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi d\u00e2m b\u1ea1o, th\u1ea7n d\u00e2n trong n\u01b0\u1edbc ch\u1ea1y v\u1ec1 v\u1edbi th\u1ea7n, xin \u0111em qu\u00e2n tr\u1eeb lo\u1ea1n. N\u0103m \u0110inh V\u1ecb <\/i>[1787]<i>, th\u1ea7n sai m\u1ed9t ti\u1ec3u t\u01b0\u1edbng \u0111em binh h\u1ecfi k\u1ebb t\u1ea3 h\u1eefu ai l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi gi\u00fap cho [vua] Ki\u1ec7t, th\u1ebf nh\u01b0ng Duy K\u1ef3 nghe ti\u1ebfng ch\u1ea1y tr\u1ed1n, t\u1ef1 chu\u1ed1c l\u1ea5y di\u1ec7t vong. N\u0103m M\u1eadu Th\u00e2n <\/i>[1788]<i>, th\u1ea7n ti\u1ebfn \u0111\u1ebfn L\u00ea th\u00e0nh, u\u1ef7 cho con vua c\u0169 l\u00e0 Duy C\u1ea9n gi\u00e1m qu\u1ed1c r\u1ed3i sai ng\u01b0\u1eddi g\u00f5 c\u1eeda quan, \u0111em h\u1ebft vi\u1ec7c trong n\u01b0\u1edbc t\u00e2u l\u00ean. Th\u1ebf nh\u01b0ng m\u1eb9 c\u1ee7a Duy K\u1ef3 \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn \u1ea3i \u0110\u1ea9u \u00c1o tr\u01b0\u1edbc r\u1ed3i, sai ng\u01b0\u1eddi xin gi\u00fap \u0111\u1ee1.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> l\u00e0 phong c\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea1i th\u1ea7n nh\u01b0ng l\u1ea1i v\u00ec ti\u1ec1n c\u1ee7a, n\u1eef s\u1eafc, \u0111em bi\u1ec3u ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a th\u1ea7n x\u00e9 n\u00e9m xu\u1ed1ng \u0111\u1ea5t, l\u0103ng nh\u1ee5c ng\u01b0\u1eddi \u0111em th\u01b0, \u00fd mu\u1ed1n h\u01b0ng s\u01b0 \u0111\u1ed9ng ch\u00fang, kh\u00f4ng bi\u1ebft \u1ea5y l\u00e0 do ho\u00e0ng \u0111\u1ebf sai khi\u1ebfn, hay v\u00ec S\u0129 Ngh\u1ecb nghe l\u1eddi m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n b\u00e0 m\u00e0 l\u00e0m, mu\u1ed1n l\u1eadp c\u00f4ng n\u01a1i bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng m\u01b0u c\u1ea7u \u0111\u1ea1i l\u1ee3i.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u1ebfu nh\u01b0 s\u00e1nh nh\u00e2n s\u0129 m\u1ed9t g\u00f3c bi\u1ec3n th\u00ec gi\u00e1p binh l\u00e0m sao ch\u1ecdi l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t ph\u1ea7n trong mu\u00f4n m\u1ed9t c\u1ee7a Trung tri\u1ec1u. Th\u1ebf nh\u01b0ng tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t l\u00e0 s\u00f4ng s\u00e2u, sau l\u01b0ng l\u00e0 h\u1ed5 d\u1eef, ai n\u1ea5y s\u1ee3 ch\u1ebft n\u00ean \u0111\u1ec1u h\u1ebft s\u1ee9c m\u00e0 ch\u1ed1ng tr\u1ea3.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n kh\u00f4ng n\u1ec1 c\u00e2u n\u00e9m chu\u1ed9t tr\u00e1nh \u0111\u1ed3 n\u00ean l\u1ea5y n\u0103m ba d\u00e2n \u0111inh trong \u1ea5p \u0111i theo. Ng\u00e0y m\u1ed3ng 5 th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m nay ti\u1ebfn \u0111\u1ebfn L\u00ea th\u00e0nh mong g\u1eb7p \u0111\u01b0\u1ee3c T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> may ra c\u00f3 th\u1ec3 \u0111em ng\u1ecdc l\u1ee5a thay vi\u1ec7c can qua, chuy\u1ec3n binh m\u00e3 th\u00e0nh h\u1ed9i xi\u00eam \u00e1o. Binh c\u1ee7a T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc nghinh chi\u1ebfn nh\u01b0ng m\u1edbi giao phong \u0111\u00e3 ch\u1ea1y t\u1ee9 t\u00e1n, ai tr\u1ed1n tr\u00e1nh \u1edf th\u00f4n trang b\u00ean ngo\u00e0i th\u00e0nh l\u1ea1i b\u1ecb d\u00e2n ch\u00fang gi\u1ebft s\u1ea1ch. Ng\u00e0y th\u1ea7n v\u00e0o trong th\u00e0nh l\u1eadp t\u1ee9c c\u1ea5m ch\u1ec9, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ebft c\u00e0n, nh\u1ea5t thi\u1ebft ph\u1ea3i \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn \u0111\u00f4 th\u00e0nh, s\u1ed1 h\u01a1n t\u00e1m tr\u0103m nh\u00e2n kh\u1ea9u th\u1ea7n \u0111\u00e3 cho l\u01b0\u01a1ng \u0103n.<\/i><\/p>\n<p><i>Tr\u1ed9m ngh\u0129 b\u1ea3n qu\u1ed1c t\u1eeb \u0110inh L\u00ea L\u00fd Tr\u1ea7n \u0111\u1ebfn nay, c\u00e1c \u0111\u1eddi thay \u0111\u1ed5i, kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t h\u1ecd. H\u1ec5 ai c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng l\u00e0m ph\u00ean d\u1eadu \u1edf ph\u01b0\u01a1ng Nam th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c vun x\u1edbi, \u1ea5y th\u1eadt l\u00e0 ch\u00ed c\u00f4ng ch\u00ed nh\u00e2n, theo tr\u1eddi h\u00e0nh ho\u00e1, thu\u1eadn theo t\u1ef1 nhi\u00ean.<\/i><\/p>\n<p><i>V\u1eady xin tha cho th\u1ea7n c\u00e1i t\u1ed9i nghinh chi\u1ebfn v\u1edbi T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i>, x\u00e9t cho l\u00f2ng th\u00e0nh c\u1ee7a th\u1ea7n m\u1ea5y l\u1ea7n g\u00f5 c\u1eeda quan tr\u1ea7n t\u1ea5u m\u00e0 <b><u>phong cho th\u1ea7n l\u00e0m An Nam<\/u><\/b><\/i><b><i><u> qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng<\/u><\/i><\/b><i> \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ed1ng nhi\u1ebfp. Th\u1ea7n nay sai s\u1ee9 gi\u1ea3 \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan \u0111\u1ec3 xin \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eeda l\u1ec5 c\u1ed1ng, l\u1ea1i \u0111em nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f2n \u0111ang \u1edf \u0111\u00e2y n\u1ea1p v\u1ec1 \u0111\u1ec3 t\u1ecf ch\u00ed th\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>V\u1ed1n d\u0129 \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1eddng l\u00e0 ph\u1eadn thi\u00ean tri\u1ec1u \u0111\u00e2u so k\u00e8 vi\u1ec7c th\u1eafng ph\u1ee5 v\u1edbi ti\u1ec3u di, l\u1ea1m vi\u1ec7c chinh chi\u1ebfn<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn13_4962\" name=\"_ftnref13_4962\"><sup><sup>[13]<\/sup><\/sup><\/a><i> cho h\u1ea3 l\u00f2ng tham t\u00e0n \u1eaft l\u00e0 th\u00e1nh t\u00e2m kh\u00f4ng n\u1ee1. Qu\u00e1 l\u1eafm n\u1ebfu nh\u01b0 vi\u1ec7c binh kh\u00f4ng d\u1ee9t th\u00ec th\u1ebf \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2u c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 s\u1edf nguy\u1ec7n c\u1ee7a th\u1ea7n, m\u00e0 th\u1ea7n c\u0169ng kh\u00f4ng d\u00e1m bi\u1ebft n\u1eefa.<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn14_4962\" name=\"_ftnref14_4962\">[14]<\/a><\/p>\n<p>B\u00e0i n\u00e0y c\u00f3 l\u1ebd c\u0169ng ch\u00e9p l\u1ea1i Tr\u1ea7n T\u00ecnh Bi\u1ec3u trong BGHT c\u1ee7a Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm nh\u01b0ng nhi\u1ec1u chi ti\u1ebft \u0111\u00e3 b\u1ecf \u0111i (m\u1eb7c d\u00f9 b\u1ea3n v\u0103n trong BGHT c\u0169ng \u0111\u00e3 l\u01b0\u1ee3c \u0111i m\u1ed9t s\u1ed1 chi ti\u1ebft quan tr\u1ecdng):<\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n s\u1ed1ng \u1edf n\u01a1i hoang v\u1eafng xa x\u00f4i x\u1ee9 An Nam<\/i><i> \u0111\u00e3 t\u1eeb l\u00e2u t\u1eafm g\u1ed9i n\u01a1i thanh gi\u00e1o. Th\u1ebf nh\u01b0ng t\u1eeb khi h\u1ecd L\u00ea kh\u00f4ng c\u00f2n c\u1ea7m tr\u1ecbch, vi\u1ec7c ch\u00ednh tr\u1ecb v\u00e0o tay quy\u1ec1n th\u1ea7n, trong n\u01b0\u1edbc ng\u1ea3 nghi\u00eang ly t\u00e1n, d\u00e2n t\u00ecnh o\u00e1n th\u00e1n.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n l\u00e0 k\u1ebb \u00e1o v\u1ea3i theo th\u1eddi m\u00e0 c\u1eed s\u1ef1, nguy\u00ean do v\u00ec k\u1ebb vong nh\u00e2n l\u00e0 Nguy\u1ec5n Ch\u1ec9nh ch\u1ea1y t\u1edbi xin qu\u00e2n. M\u00f9a h\u1ea1 n\u0103m B\u00ednh Ng\u1ecd (1786) l\u00e0 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u c\u00f3 vi\u1ec7c \u1edf L\u00ea th\u00e0nh, khi vua L\u00ea tr\u01b0\u1edbc t\u1ea1 th\u1ebf, th\u1ea7n n\u00e2ng \u0111\u1ee1 t\u1ef1 t\u00f4n l\u00e0 Duy K\u1ef3 n\u1ed1i ng\u00f4i sau \u0111\u00f3 quay v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng Nam, b\u1ea3n \u00fd kh\u00f4ng mu\u1ed1n chi\u1ebfm l\u1ea5y\u2026<\/i><\/p>\n<p><i><a href=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/clip_image0026.jpg\" rel=\"lightbox\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"clip_image002\" style=\"border-left-width: 0px; border-right-width: 0px; background-image: none; border-bottom-width: 0px; padding-top: 0px; padding-left: 0px; margin: 0px; display: inline; padding-right: 0px; border-top-width: 0px\" border=\"0\" alt=\"clip_image002\" src=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/clip_image002_thumb6.jpg\" width=\"449\" height=\"320\" \/><\/a><\/i><i><\/i><\/p>\n<p><b>H\u00ecnh 3: T\u1edd b\u1ea9m c\u1ee7a vua Quang Trung<\/b><b> g\u1eedi quan nh\u00e0 Thanh<\/b><\/p>\n<p><b>th\u00e1ng Hai n\u0103m C\u00e0n Long<\/b><b> 54<\/b><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn15_4962\" name=\"_ftnref15_4962\">[15]<\/a><b> <\/b><\/p>\n<p><b>(kh\u00fac \u0111\u1ea7u)<\/b><\/p>\n<p>Vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh T\u00e2y S\u01a1n chuy\u1ec3n t\u1eeb tr\u1ea7n t\u00ecnh nguy\u00ean do chi\u1ebfn tranh sang xin phong cho Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh l\u00e0m An Nam qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi xin c\u00f4ng nh\u1eadn m\u1ed9t d\u00f2ng h\u1ecd m\u1edbi cho ta th\u1ea5y r\u1eb1ng l\u00fac n\u00e0y quan l\u1ea1i nh\u00e0 Thanh \u0111\u00e3 nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 d\u1ee5 c\u1ee7a vua C\u00e0n Long [g\u01b0\u0309i tr\u01b0\u01a1\u0301c tr\u00e2\u0323n \u0111a\u0301nh \u01a1\u0309 Th\u0103ng Long] trong \u0111o\u0301 \u00f4ng nghi ng\u1edd kh\u1ea3 n\u0103ng t\u1ed3n t\u1ea1i c\u1ee7a L\u00ea Duy K\u1ef3 &#8211; <i>kh\u00f4ng c\u00f3 Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> n\u00e0y th\u00ec c\u0169ng s\u1ebd c\u00f3 m\u1ed9t Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7 kh\u00e1c n\u1ed5i l\u00ean chi\u1ebfm n\u01b0\u1edbc<\/i> &#8211; n\u00ean \u0111\u00e3 \u201c<i>b\u00e2\u0323t \u0111e\u0300n xanh<\/i>\u201d cho quan la\u0323i \u01a1\u0309 Qua\u0309ng T\u00e2y ti\u1ebfn ha\u0300nh vi\u00ea\u0323c thay \u0111\u00f4\u0309i m\u00f4\u0323t tri\u00ea\u0300u \u0111a\u0323i ta\u0323i An Nam. <b>\u0110\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c quan nh\u00e0 Thanh, vi\u1ec7c \u0111\u1ed3ng \u00fd ch\u1ea5m d\u1ee9t y\u1ec3m tr\u1ee3 nh\u00e0 L\u00ea g\u1ee1 cho h\u1ecd r\u1ea5t nhi\u1ec3u lo ng\u1ea1i nh\u1ea5t l\u00e0 tr\u00fat \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00e1nh n\u1eb7ng s\u1ebd ph\u1ea3i ti\u1ebfp t\u1ee5c ti\u1ebfn h\u00e0nh m\u1ed9t cu\u1ed9c chi\u1ebfn cam go v\u00e0 dai d\u1eb3ng.<\/b> C\u00f2n nh\u01b0 c\u00f4ng nh\u1eadn c\u1ea3 hai n\u01b0\u1edbc \u2013 An Nam v\u00e0 Qu\u1ea3ng Nam \u2013 th\u00ec c\u0169ng nhi\u00eau kh\u00ea kh\u00f4ng gi\u1ea3i quy\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00ec m\u00e0 y\u00eau c\u1ea7u Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh sang ch\u00fac th\u1ecd c\u00f2n kh\u00f3 kh\u0103n h\u01a1n n\u1eefa. Ch\u00ednh v\u00ec v\u1eady, <b><u>hai b\u00ean nh\u1ea5t lo\u1ea1t tr\u00fat m\u1ecdi sai tr\u00e1i l\u00ean gia \u0111\u00ecnh vua L\u00ea<\/u><\/b> [m\u00e0 ch\u00ednh h\u1ecd L\u00ea kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n v\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng bi\u1ebft nh\u1eefng k\u1ebft t\u1ed9i \u0111\u00f3] t\u1ea1o n\u00ean nhi\u1ec1u oan khu\u1ea5t t\u1ed3n t\u1ea1i \u0111\u1ebfn t\u1eadn h\u00f4m nay.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn16_4962\" name=\"_ftnref16_4962\">[16]<\/a><\/p>\n<h6>L\u1ea7n th\u1ee9 ba:<\/h6>\n<p>Theo n\u00f4\u0323i dung la\u0301 th\u01b0, n\u01b0\u01a1\u0301c ta ch\u01b0a \u0111\u1ec1 c\u1eadp \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c trao tr\u1ea3 t\u00f9 binh nh\u01b0 m\u1ed9t thi\u1ec7n ch\u00ed bi\u1ec3u l\u1ed9 s\u1ef1 \u201c<i>th\u00e2u th\u00e0nh<\/i>\u201d nh\u1ea5t l\u00e0 v\u1eabn c\u00f2n c\u00f3 gi\u1ecdng khi\u00eau kh\u00edch n\u00ean Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p \u0111\u00e3 h\u1ed1t ho\u1ea3ng tr\u1ea3 l\u1ea1i b\u1ee9c th\u01b0 k\u00e8m theo nh\u1eefng l\u1eddi d\u1eb7n d\u00f2 v\u00e0 c\u1ed1 v\u1ea5n n\u01b0\u1edbc ta kh\u00f4ng n\u00ean d\u00f9ng s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb b\u1eaft gi\u1eef nh\u01b0 con tin v\u00e0 ch\u1ec9 chuy\u1ec3n l\u00ean vua C\u00e0n Long n\u1ebfu s\u1ed1 t\u00f9 binh \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 v\u1ec1. <\/p>\n<p>Theo s\u1eed nh\u00e0 Thanh, ng\u00e0y 21 th\u00e1ng Hai n\u01b0\u1edbc ta l\u1ea1i g\u1eedi l\u00e1 th\u01b0 th\u1ee9 ba \u0111\u1ec3 tr\u00ecnh b\u00e0y s\u1ef1 vi\u1ec7c.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn17_4962\" name=\"_ftnref17_4962\">[17]<\/a> Trong BGHT c\u00f2n l\u00e1 th\u01b0 vua Quang Trung g\u1eedi Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p sau \u0111\u00e2y:<\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y 13 th\u00e1ng Hai, C\u00e0n Long<\/i><i> n\u0103m th\u1ee9 54, t\u00f4i nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t t\u1edd tr\u00e1t c\u1ee7a b\u1ed3i th\u1ea7n b\u1ea3n qu\u1ed1c l\u00e0 Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 <\/i>[\u962e\u6709\u8cd9]<i> \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f4n \u0111\u00e0i thi\u1ebft tha ch\u1ec9 b\u1ea3o v\u1ec1 k\u1ebf s\u00e1ch y\u00ean \u1ed5n v\u00e0 cai tr\u1ecb l\u00e2u d\u00e0i c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc t\u00f4i. T\u00f4i c\u1ea7m l\u00ean \u0111\u1ecdc \u0111i \u0111\u1ecdc l\u1ea1i, c\u1ea3m k\u00edch kh\u00f4n c\u00f9ng th\u1ea5y r\u1eb1ng l\u1eddi t\u00e2u trong bi\u1ec3u ngo\u00e0i vi\u1ec7c c\u00f2n c\u00f3 ch\u1ed7 ch\u01b0a h\u1ee3p th\u1ee9c c\u1ea7n ph\u1ea3i s\u1eeda l\u1ea1i r\u1ed3i tr\u00ecnh l\u00ean th\u00ec quan binh thi\u00ean tri\u1ec1u hi\u1ec7n \u0111ang \u1edf t\u1ea1i qu\u1ed1c \u0111\u00f4 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c cho \u1edf y\u00ean m\u1ed9t ch\u1ed7 c\u0169ng ch\u01b0a tu\u00e2n theo m\u00e0 trao tr\u1ea3 v\u1ec1.<\/i><\/p>\n<p><i>Vi\u1ec7c n\u00e0y nguy\u00ean do ch\u1eb3ng ph\u1ea3i v\u00ec b\u1ed9c c\u00f3 \u0111i\u1ec1u c\u1ea7u xin n\u00ean d\u00f9ng \u0111\u1ec3 \u00e9p u\u1ed5ng m\u00e0 v\u00ec qua m\u1ed9t phen tao lo\u1ea1n b\u1ecdn h\u1ecd \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1eaft gi\u1eef. N\u1ebfu nh\u01b0 b\u1ed9c l\u1ea1i gi\u1eadn d\u1eef nghe l\u1eddi qu\u00e2n s\u0129 b\u1ea3n b\u1ed9 m\u00e0 cho ph\u00e9p t\u00f9y ti\u1ec7n l\u00fac giao tranh th\u00ec b\u00e2y gi\u1edd c\u00f2n g\u00ec \u0111\u1ec3 n\u00f3i?<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00f3 \u0111i\u1ec1u b\u1eadc tr\u01b0\u1ee3ng phu x\u1eed s\u1ef1 minh b\u1ea1ch, kh\u00f4ng gi\u1ebft k\u1ebb ng\u00e3 ng\u1ef1a n\u00ean nh\u1ea5t nh\u1ea5t thu d\u01b0\u1ee1ng r\u1ed3i t\u00e2u l\u00ean cho r\u00f5 r\u00e0ng \u0111\u1ee3i thi\u00ean t\u1eed \u0111\u1ecbnh \u0111o\u1ea1t \u0111\u1ec3 l\u00e0m sao \u0111\u01b0a v\u1ec1 cho thu\u1eadn ti\u1ec7n, \u1ea5y l\u00e0 l\u00f2ng th\u00e0nh trong vi\u1ec7c l\u1edbn xin phong. C\u00f2n nh\u01b0 kh\u01b0 kh\u01b0 gi\u1eef l\u1ea5y v\u00e0i tr\u0103m binh l\u00ednh, \u0111\u00f2i h\u1ecfi y\u00eau s\u1ee7ng tr\u01b0\u1edbc khi tr\u1ea3 v\u1ec1 th\u00ec c\u00f3 kh\u00e1c g\u00ec \u0111\u01b0a d\u01b0a m\u1eadn m\u00e0 \u0111\u00f2i qu\u1ef3nh c\u1eedu<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn18_4962\" name=\"_ftnref18_4962\"><sup><b><sup>[18]<\/sup><\/b><\/sup><\/a> \u0111\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 cung thu\u1eadn ch\u00e2n th\u00e0nh. Cho n\u00ean m\u1ea5y phen qua l\u1ea1i, ch\u01b0a t\u1eebng \u0111em chuy\u1ec7n \u0111\u00f3 n\u00f3i ra. Nay nghe l\u1eddi d\u1ea1y r\u1eb1ng \u0111\u1ee3i khi n\u00e0o \u0111\u01b0a tr\u1ea3 quan binh s\u1ebd d\u1ef1a theo \u0111\u00f3 m\u00e0 chuy\u1ec3n t\u1ea5u, \u1ea5y l\u00e0 l\u00f2ng ch\u00e2n th\u1eadt c\u1ee7a t\u00f4n \u0111\u00e0i m\u00e0 chu to\u00e0n cho b\u1ea3n qu\u1ed1c n\u00ean kh\u00f4ng c\u00e2u n\u1ec7 d\u1ea5u v\u1ebft c\u0169.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ed9c l\u1ea1i ngh\u0129 l\u1ea1i r\u1eb1ng, v\u1ea1n s\u1ef1 trong thi\u00ean h\u1ea1 kh\u00f4ng qua kh\u1ecfi m\u1ed9t ch\u1eef th\u00e0nh. L\u1ea7n n\u00e0y quan qu\u00e2n tr\u1edf v\u1ec1 kinh mong t\u00f4n \u0111\u00e0i \u0111\u1eebng nh\u1eafc t\u1edbi c\u0169ng nh\u01b0 tr\u00e1t l\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e3 n\u00f3i l\u00e0 \u201ct\u1ee9c s\u1ef1 ninh nh\u00e2n, th\u1ef1c duy \u0111\u1ea1i nguy\u1ec7n\u201d.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn19_4962\" name=\"_ftnref19_4962\"><sup><b><sup>[19]<\/sup><\/b><\/sup><\/a> N\u1ebfu nh\u01b0 c\u00f3 n\u1ea3y sinh l\u1eddi l\u1ebd v\u00e0o ra, v\u1ea1n nh\u1ea5t chuy\u1ec7n \u0111\u1ed5i kh\u00e1c th\u00ec b\u1ed9c c\u0169ng \u0111\u00e0nh chi\u1ec1u theo v\u1eady, c\u1ed1t thu\u1eadn v\u1edbi t\u1ef1 nhi\u00ean, l\u00e0m nh\u01b0 kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 g\u00ec m\u00e0 th\u00f4i.<\/i><\/p>\n<p><i>Ph\u00e0m n\u01b0\u1edbc nh\u1ecf \u0111\u1ed1i v\u1edbi n\u01b0\u1edbc l\u1edbn, ngo\u00e0i vi\u1ec7c \u201cu\u00fd thi\u00ean s\u1ef1 \u0111\u1ea1i\u201d<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn20_4962\" name=\"_ftnref20_4962\"><sup><b><sup>[20]<\/sup><\/b><\/sup><\/a> ra, th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f2n g\u00ec kh\u00e1c n\u00ean t\u00f4i \u0111\u00e3 tra chi\u1ebfu quan binh hi\u1ec7n \u0111ang \u1edf \u0111\u00e2y th\u00ec \u1edf qu\u1ed1c \u0111\u00f4 l\u00e0 h\u01a1n 700 ng\u01b0\u1eddi, c\u00f2n kho\u1ea3ng 200 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0a \u0111i tr\u1ea5n gi\u1eef trong c\u00e1c \u0111\u1ed9i qu\u00e2n b\u1ea3n b\u1ed9, nh\u01b0ng g\u1ea7n \u0111\u00e2y s\u1ed1 \u1ed1m \u0111au b\u1ec7nh ho\u1ea1n c\u0169ng \u0111\u1ebfn c\u1ea3 tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi. Cho n\u00ean t\u00f4i \u0111\u00e3 \u1ee7y cho b\u1ed3i gi\u1edbi Nguy\u1ec5n H\u1eefu Chu<\/i> [Tr\u00f9] <i>chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u01b0a l\u00ean c\u1eeda quan h\u01a1n 600 ng\u01b0\u1eddi giao n\u1ea1p, c\u00f2n 300 ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t \u0111\u01b0a \u0111i.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1ea7n n\u00e0y ngo\u00e0i gi\u1ea5y t\u1edd t\u00e2u l\u00ean, c\u0169ng c\u00f3 ti\u1ebfn l\u1ec5 v\u1eadt \u0111\u00fang ra ph\u1ea3i c\u00f3 th\u1ed5 ng\u01a1i nh\u01b0ng v\u00ec n\u01b0\u1edbc m\u1edbi d\u1ef1ng, kh\u00f4ng th\u1ec3 m\u1ecdi th\u1ee9 \u0111\u1ec1u lo li\u1ec7u \u0111\u01b0\u1ee3c n\u00ean tr\u1ed9m \u0111\u01b0a l\u00ean ho\u00e0ng kim 10 d\u1eadt, b\u1ea1c 20 d\u1eadt \u0111\u1ec3 thay cho ch\u00fat l\u1ec5 \u0111\u01a1n b\u1ea1c<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn21_4962\" name=\"_ftnref21_4962\"><sup><b><sup>[21]<\/sup><\/b><\/sup><\/a>, xin t\u00f4n \u0111\u00e0i xem x\u00e9t t\u1ea5m l\u00f2ng ch\u00e2n th\u00e0nh m\u00e0 thu n\u1ea1p r\u1ed3i chuy\u1ec3n t\u00e2u l\u00ean. C\u00f2n nh\u01b0 b\u1ecdn b\u1ed3i gi\u1edbi Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9, V\u0169 Huy Ph\u00e1c \u0111em bi\u1ec3u l\u00ean g\u00f5 c\u1eeda quan, \u0111\u1ee3i ch\u1ec9 cho ph\u00e9p ti\u1ebfn kinh th\u00ec m\u1edbi d\u00e1m ngh\u1ec7 khuy\u1ebft. S\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi t\u00f9y h\u00e0nh, t\u1ea5t c\u1ea3 t\u1ed5ng s\u1ed1 l\u00e0 bao nhi\u00eau th\u00ec mong \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1ea5m l\u00f2ng v\u1ea1n d\u1eb7m, kh\u00f4ng b\u00fat m\u1ef1c n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c, mong t\u00f4n \u0111\u00e0i gi\u00fap \u0111\u1ee1 c\u00fai xu\u1ed1ng m\u00e0 ng\u1ecdc th\u00e0nh cho.<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn22_4962\" name=\"_ftnref22_4962\">[22]<\/a><\/p>\n<p>K\u00e8m theo b\u1ee9c th\u01b0, n\u01b0\u1edbc ta c\u0169ng t\u1eb7ng cho Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p 100 l\u01b0\u1ee3ng b\u1ea1c, m\u1ed9t m\u00f3n ti\u1ec1n l\u00e0m qu\u00e0 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i nh\u1ecf kh\u00f4ng nh\u1eb1m \u0111\u00fat l\u00f3t nh\u01b0 s\u1eed tri\u1ec1u Nguy\u1ec5n ghi ch\u00e9p.<\/p>\n<p><i>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y t\u00f4i \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c k\u00edn \u0111\u00e1o d\u1ea1y b\u1ea3o r\u1eb1ng n\u1ebfu c\u00f3 \u0111i\u1ec1u g\u00ec b\u1ea9m b\u1ea1ch l\u00ean b\u1ed9 \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u1ea1i nh\u00e2n th\u00ec tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i \u0111\u1eebng n\u00ean \u0111\u1ec1 c\u1eadp c\u00e1i l\u00f2ng t\u00f4n \u0111\u00e0i y\u00eau m\u1ebfn th\u00e2m s\u00e2u b\u1ed9c n\u00e0y. Ph\u00e0m d\u00f9 gh\u00e9t nh\u01b0ng v\u1eabn bi\u1ebft \u0111\u1ebfn c\u00e1i thi\u1ec7n c\u1ee7a k\u1ebb kia th\u1ef1c kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi. Quan t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c \u0111\u1ed1i v\u1edbi b\u1ed9c c\u00f3 \u00fd kh\u00f4ng th\u1ec3 dung tha \u0111\u01b0\u1ee3c n\u00ean tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y m\u1edbi g\u00e2y ra c\u1edb s\u1ef1, nay l\u1ea1i nh\u1edd vun v\u00e9n cho th\u00e0nh vi\u1ec7c c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi \u1eaft s\u1ebd kh\u00f4ng ra s\u1ee9c gi\u00fap \u0111\u1ee1 n\u00ean b\u1ed9c kh\u00f4ng d\u00e1m ng\u1ecf l\u1eddi. Nay \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ecbnh t\u00ecnh gi\u1ea3ng gi\u1ea3i cho, vi\u1ec7c phong \u0111i\u1ec3n r\u1ea5t quan tr\u1ecdng, n\u00ean vi\u1ec7c tr\u00ecnh b\u1ea9m c\u1ea7n ph\u1ea3i cho h\u1ee3p c\u00e1ch th\u1ee9c b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, b\u1ed9c kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng tu\u00e2n theo.<\/i><\/p>\n<p><i>V\u1eady k\u00ednh c\u1ea9n tr\u00ecnh l\u00ean m\u1ed9t \u0111\u1ea1o b\u1ea9m v\u0103n vi\u1ebft r\u00f5 r\u00e0ng, theo \u0111\u00fang nh\u01b0 \u0111\u00e3 g\u1eedi l\u1ea1i mong \u0111\u01b0\u1ee3c thu n\u1ea1p v\u00e0 chuy\u1ec3n \u0111\u1ec7 l\u00ean. Hi\u1ec7n nay n\u01b0\u1edbc t\u00f4i v\u1eeba m\u1edbi d\u1ef1ng, v\u0103n hi\u1ebfn ch\u01b0a \u0111\u1ee7 m\u1ecdi vi\u1ec7c nghi th\u1ee9c t\u00e2u l\u00ean c\u00f2n nhi\u1ec1u ch\u1ed7 th\u00f4 l\u1ed7, khi\u1ebfm khuy\u1ebft mong t\u00f4n \u0111\u00e0i chu to\u00e0n m\u00e0 gi\u00fap cho th\u00e0nh t\u1ef1u. Trong kinh Thi c\u00f3 vi\u1ebft: \u201cB\u1ed3ng b\u1ed3ng th\u1eed mi\u00eau, \u00e2m v\u0169 cao chi\u201d. Thi\u1ec7u B\u00e1 gia \u01a1n cho n\u01b0\u1edbc Nam c\u00f4ng lao c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec m\u01b0a \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, b\u1ed9c \u0111\u1ecdc th\u01a1 n\u00e0y nhi\u1ec1u l\u1ea7n n\u00ean g\u1eedi l\u00ean \u0111\u1ec3 ca t\u1ee5ng t\u00f4n \u0111\u00e0i.<\/i><\/p>\n<p><i>Ti\u1ec3u bang kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ec3 t\u1ea1 \u01a1n, ch\u1ec9 c\u00f3 ch\u00fat th\u1ed5 ng\u00e2n [b\u1ea1c s\u1ea3n xu\u1ea5t t\u1ea1i \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng] m\u1ed9t tr\u0103m l\u01b0\u1ee3ng xem nh\u01b0 ch\u00e9n r\u01b0\u1ee3u th\u1ecd, kh\u00f4ng d\u00e1m g\u1ecdi l\u00e0 \u0111\u1ec3 b\u00e1o \u0111\u00e1p, ch\u1ec9 l\u1ea5y v\u1eadt \u0111\u1ec3 thay t\u00ecnh m\u00e0 th\u00f4i. Mong ng\u00e0i l\u1ea5y l\u01b0\u1ee3ng h\u1ea3i h\u00e0 m\u00e0 nh\u1eadn cho th\u00ec ch\u00fang t\u00f4i th\u1eadt vinh h\u1ea1nh.<\/i> <a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn23_4962\" name=\"_ftnref23_4962\">[23]<\/a><i><\/i><\/p>\n<p>Theo n\u00f4\u0323i dung la\u0301 th\u01b0, Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p \u0111a\u0303 ti\u00ea\u0301p xu\u0301c ri\u00eang v\u01a1\u0301i Nguy\u00ea\u0303n H\u01b0\u0303u Tru\u0300 v\u00e0 nh\u1eefng trao \u0111\u1ed5i \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1eedi v\u00ea\u0300 Th\u0103ng Long. K\u00ea\u0301 sa\u0301ch l\u00e2u da\u0300i ma\u0300 ho\u0323 Thang \u0111\u00ea\u0300 c\u00e2\u0323p h\u0103\u0309n co\u0301 li\u00ean quan \u0111\u00ea\u0301n vi\u00ea\u0323c \u201c<b><i><u>L\u00ea Duy K\u1ef3<\/u><\/i><\/b><b><i><u> b\u1ecf n\u01b0\u1edbc ch\u1ea1y tr\u1ed1n<\/u><\/i><\/b><i>, thi\u00ean tri\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f2n c\u00f3 \u00fd l\u1ea5y l\u1ea1i An Nam<\/i><i> giao cho y. V\u1eady nh\u00e2n l\u00fac ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc ch\u01b0a nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ee5 ch\u1ec9<\/i> [t\u1ee9c ch\u01b0a c\u00f3 ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng v\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng d\u1ee9t kho\u00e1t], <i>h\u00e3y sai ng\u01b0\u1eddi g\u00f5 c\u1eeda quan th\u1ec9nh c\u1ea7u \u00e2n \u0111i\u1ec3n\u201d<\/i> nh\u01b0 nh\u0103\u0301c \u0111\u00ea\u0301n trong Li\u00ea\u0323t Truy\u00ea\u0323n. <\/p>\n<p>Le\u0303 di\u0303 nhi\u00ean, kh\u00f4ng pha\u0309i chi\u0309 m\u00f4\u0323t chi ti\u00ea\u0301t nho\u0309 nh\u01b0 th\u00ea\u0301 co\u0301 th\u00ea\u0309 \u0111\u01b0\u01a1\u0323c go\u0323i la\u0300 \u201c<i>k\u1ebf s\u00e1ch y\u00ean \u1ed5n v\u00e0 cai tr\u1ecb l\u00e2u d\u00e0i c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc t\u00f4i\u201d<\/i> n\u00ea\u0301u kh\u00f4ng \u0111\u01b0a ra nh\u01b0\u0303ng a\u0301p l\u01b0\u0323c m\u01a1\u0301i. Vi\u00ea\u0323c \u201c<i>L\u00ea Duy K\u1ef3<\/i><i> bo\u0309 n\u01b0\u01a1\u0301c cha\u0323y tr\u00f4\u0301n<\/i>\u201d ma\u0300 Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p g\u01a1\u0323i y\u0301 <b><u>kh\u00f4ng pha\u0309i chi\u0309 la\u0300 m\u00f4\u0323t s\u01b0\u0323 ki\u00ea\u0323n b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng ma\u0300 chi\u0301nh la\u0300 m\u00f4\u0323t th\u00f4ng tin m\u00e2\u0323t cu\u0309a nha\u0300 Thanh cho T\u00e2y S\u01a1n<\/u><\/b><b><u> bi\u00ea\u0301t r\u0103\u0300ng hi\u00ea\u0323n nay L\u00ea Duy K\u1ef3 kh\u00f4ng co\u0300n \u01a1\u0309 trong n\u01b0\u01a1\u0301c ma\u0300 \u0111ang la\u0300 con tin \u01a1\u0309 Trung Hoa<\/u><\/b>, \u0111\u00f4\u0300ng th\u01a1\u0300i cu\u0303ng la\u0300 m\u00f4\u0323t \u0111e do\u0323a ng\u00e2\u0300m n\u00ea\u0301u nh\u01b0 Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh kh\u00f4ng th\u00e2\u0300n phu\u0323c, ch\u00e2\u0323m tr\u00ea\u0303 trao tra\u0309 tu\u0300 binh thi\u0300 se\u0303 la\u0300 m\u00f4\u0323t m\u00e2\u0300m ho\u0323a l\u01a1\u0301n ta\u0301c \u0111\u00f4\u0323ng \u0111\u00ea\u0301n vi\u00ea\u0323c tri\u0323 an.<\/p>\n<p>V\u1ec1 ph\u00eda Trung Hoa, c\u00e1c quan l\u1ea1i \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng c\u0169ng bi\u1ebft r\u1eb1ng m\u1ee5c ti\u00eau c\u1ee7a nh\u1eefng trao \u0111\u1ed5i n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u1ec3 xem ai \u0111\u00fang ai sai m\u00e0 l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o cho quan \u0111i\u1ec3m hai b\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 dung ho\u00e0, \u0111\u1ea5u d\u1ecbu \u0111\u1ec3 kh\u00f4ng x\u00fac ph\u1ea1m \u0111\u1ebfn s\u1ef1 t\u1ef1 t\u00f4n c\u1ee7a vua Thanh. Vi\u1ec7c tranh c\u00e3i v\u00e0 l\u00fd lu\u1eadn \u0111\u00f3 k\u00e9o d\u00e0i kh\u00e1 l\u00e2u \u0111\u00fang nh\u01b0 V\u0169 Huy T\u1ea5n \u0111\u00e3 ph\u1ea3i than l\u00e0 \u00f4ng l\u00ean xu\u1ed1ng g\u00f5 c\u1eeda Nam Quan \u0111\u1ebfn b\u1ea3y l\u1ea7n th\u00ec vi\u1ec7c m\u1edbi xong. <u>Theo nh\u1eefng chi ti\u1ebft c\u00f2n l\u01b0u l\u1ea1i trong s\u1eed s\u00e1ch, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh T\u00e2y S\u01a1n<\/u><u> \u0111\u00e3 thay Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm<\/u><u> b\u1eb1ng Phan Huy \u00cdch<\/u><u> r\u1ed3i sau \u0111\u00f3 l\u00e0 V\u0169 Huy T\u1ea5n \u1ee9ng tr\u1ef1c \u1edf L\u1ea1ng S\u01a1n ch\u1edd \u0111\u1ee3i k\u1ebft qu\u1ea3 bang giao<\/u> v\u00e0 c\u0169ng khi\u1ebfn cho gi\u1edbi nghi\u00ean c\u1ee9u ph\u1ea3i ng\u1ea1c nhi\u00ean v\u00ec nh\u1eefng l\u1eddi l\u1ebd qu\u00e1 sai s\u1ef1 th\u1ef1c trong nh\u1eefng bi\u1ec3u v\u0103n c\u1ea7u phong n\u00ean kh\u00f4ng m\u1ea5y ai tr\u00edch d\u1eabn.<\/p>\n<p>Nh\u00ecn t\u1eeb hai g\u00f3c c\u1ea1nh kh\u00e1c nhau, vi\u1ec7c g\u1ecdi l\u00e0 ba l\u1ea7n xin h\u00e0ng \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3n \u1ea3nh s\u1ef1 th\u1eadt. L\u1ebd d\u1ec5 hi\u1ec3u, t\u00e0i li\u1ec7u nh\u00e0 Thanh kh\u00f4ng l\u01b0u l\u1ea1i nh\u1eefng v\u0103n th\u01b0 ban \u0111\u1ea7u m\u00e0 ch\u1ec9 s\u1eed d\u1ee5ng b\u1ea3n v\u0103n sau c\u00f9ng, v\u1ed1n d\u0129 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eeda l\u1ea1i theo \u0111\u00fang \u00fd h\u1ecd, l\u00e0 t\u00e0i li\u1ec7u n\u1eb7ng ph\u1ea7n ngo\u1ea1i giao. Thanh tri\u1ec1u c\u0169ng kh\u00f4ng nh\u1eafc \u0111\u1ebfn nh\u1eefng ti\u1ebfn tr\u00ecnh \u0111\u00e0m ph\u00e1n, k\u1ec3 c\u1ea3 vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc ta thay \u0111\u1ed5i c\u00e1c s\u1ee9 b\u1ed9 nh\u01b0 m\u1ed9t h\u00ecnh th\u1ee9c xa lu\u00e2n chi\u1ebfn, khi quy\u1ebft li\u1ec7t c\u1ee9ng r\u1eafn, khi h\u00f2a d\u1ecbu nh\u00fan nh\u01b0\u1eddng. Nh\u00e0 Thanh c\u0169ng \u0111\u01b0a ra nhi\u1ec1u y\u00eau s\u00e1ch \u2013 nh\u01b0 qui ph\u1ea1m \u0111\u00e0m ph\u00e1n c\u1ee7a Trung Hoa \u2013 v\u00e0 t\u1eeb t\u1eeb r\u00fat b\u1edbt cho \u0111\u1ebfn khi \u0111\u1ed3ng thu\u1eadn.<\/p>\n<p>V\u1ec1 ph\u00eda n\u01b0\u1edbc ta, c\u00f3 l\u1ebd c\u00e1c quan \u1edf L\u1ea1ng S\u01a1n c\u0169ng kh\u00f4ng bi\u1ebft r\u1eb1ng T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb v\u1eabn c\u00f2n \u1edf Qu\u1ea3ng T\u00e2y kinh l\u00fd c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 h\u1eadu chi\u1ebfn nh\u01b0ng b\u00ean ngo\u00e0i th\u00ec b\u1eafn ti\u1ebfng l\u00e0 \u00f4ng ta \u0111\u00e3 b\u1ecb c\u00e1ch ch\u1ee9c tri\u1ec7u h\u1ed3i v\u1ec1 kinh v\u00e0 m\u1ed9t nh\u00e2n v\u1eadt ti\u1ebfng t\u0103m h\u01a1n l\u00e0 Ph\u00fac Khang An s\u1ebd sang thay th\u1ebf.<\/p>\n<p>Ch\u00ednh m\u00f4 h\u00ecnh b\u00e1n ch\u00ednh th\u1ee9c n\u00e0y t\u1ea1o cho ph\u00eda nh\u00e0 Thanh m\u1ed9t kho\u1ea3ng tr\u1ed1ng v\u00ec <u>trong su\u1ed1t m\u1ea5y th\u00e1ng \u0111\u1ea7u n\u01b0\u1edbc ta ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi m\u1ed9t vi\u00ean ch\u1ee9c c\u1ea5p nh\u1ecf l\u00e0 Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p<\/u> n\u00ean \u0111\u1ed1i ph\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng b\u1ecb r\u00e0ng bu\u1ed9c b\u1edfi nh\u1eefng g\u00ec h\u1ecd Thang \u0111\u01b0a ra v\u00e0 v\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh sao cho thu\u1eadn v\u1edbi \u00fd h\u01b0\u1edbng v\u00e0 ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a h\u1ecd n\u1ebfu c\u1ea7n.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn24_4962\" name=\"_ftnref24_4962\">[24]<\/a> Quan nh\u00e0 Thanh c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 t\u1eeb ch\u1ed1i nh\u1eefng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh quan tr\u1ecdng l\u1ea5y c\u1edb l\u00e0 t\u00e2n t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c ch\u01b0a c\u00f3 m\u1eb7t.<\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean, n\u00ea\u0301u kh\u00f4ng gi\u01a1\u0301i ha\u0323n trong l\u00f4\u0301i nh\u00e2\u0323n \u0111i\u0323nh chu\u0309 quan cu\u0309a hai b\u00ean, m\u00f4\u0323t \u0111\u0103\u0300ng thi\u0300 no\u0301i r\u0103\u0300ng nha\u0300 Thanh s\u01a1\u0323 ta \u0111em qu\u00e2n \u0111a\u0301nh sang n\u00ean bi\u0301 m\u00e2\u0323t c\u00e2\u0300u ho\u0300a, m\u00f4\u0323t \u0111\u0103\u0300ng thi\u0300 nh\u00e2\u0301n ma\u0323nh \u0111\u00f4\u0301i ph\u01b0\u01a1ng nhi\u00ea\u0300u l\u00e2\u0300n go\u0303 c\u01b0\u0309a xin ha\u0300ng \u0111\u00ea\u0309 mong \u0111\u01b0\u01a1\u0323c c\u00f4ng nh\u00e2\u0323n, chu\u0301ng ta cu\u0303ng th\u00e2\u0301y r\u0103\u0300ng trong ti\u00ea\u0301n tri\u0300nh \u0111a\u0300m pha\u0301n, m\u00f4\u0303i b\u00ean \u0111\u00ea\u0300u co\u0301 nh\u01b0\u0303ng \u201c<i>th\u00ea\u0301 ma\u0323nh<\/i>\u201d \u0111\u00ea\u0309 d\u01b0\u0323a va\u0300o \u0111o\u0301 ma\u0300 th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u01a1\u0323ng. Chi\u0301nh nh\u01b0\u0303ng y\u00ea\u0301u \u0111i\u00ea\u0309m \u0111\u01b0\u01a1\u0323c khai tha\u0301c \u0111u\u0301ng th\u01a1\u0300i \u0111u\u0301ng ch\u00f4\u0303 la\u0300 \u0111\u00f4\u0323ng c\u01a1 thu\u0301c \u0111\u00e2\u0309y vi\u00ea\u0323c tho\u0309a hi\u00ea\u0323p nhanh cho\u0301ng h\u01a1n.<\/p>\n<p>V\u00ea\u0300 ph\u00e2\u0300n n\u01b0\u01a1\u0301c ta, \u01b0u th\u00ea\u0301 n\u00ea\u0301u co\u0301 chi\u0309 d\u01b0\u0323a va\u0300o s\u00f4\u0301 h\u01a1n 800 tu\u0300 binh b\u0103\u0301t \u0111\u01b0\u01a1\u0323c, trong \u0111o\u0301 co\u0301 ca\u0309 m\u00f4\u0323t s\u00f4\u0301 d\u00e2n phu. Vi\u00ea\u0323c trao tra\u0309 nh\u01b0\u0303ng binh si\u0303 na\u0300y co\u0301 th\u00ea\u0309 gi\u00fap ph\u00f4 tr\u01b0\u01a1ng th\u1eafng l\u1ee3i nh\u01b0ng n\u00ea\u0301u \u0111\u00ea\u0309 tr\u00ean ba\u0300n h\u00f4\u0323i nghi\u0323, <b>va\u0300i tr\u0103m ng\u01b0\u01a1\u0300i \u0111o\u0301 ch\u01b0a \u0111u\u0309 \u0111\u00ea\u0309 Thanh tri\u00ea\u0300u pha\u0309i g\u1ea5p r\u00fat tho\u0309a ma\u0303n nh\u01b0\u0303ng \u0111i\u00ea\u0300u vua Quang Trung<\/b><b> \u0111ang mong mo\u0309i<\/b>. <\/p>\n<p>Ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i, tuy thua tr\u1eadn nh\u01b0ng trong t\u01b0 th\u1ebf c\u1ee7a m\u1ed9t \u0111\u1ea1i qu\u1ed1c, nh\u00e0 Thanh v\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfn h\u00e0nh m\u1ed9t l\u1ea7n x\u00e2m l\u0103ng th\u1ee9 hai v\u00e0 trong tr\u01b0\u1eddng k\u1ef3, ph\u1ea7n thi\u1ec7t v\u1eabn v\u1ec1 ph\u00eda n\u01b0\u1edbc Nam, d\u00f9 c\u00f3 \u0111u\u1ed5i \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eb7c th\u00ec v\u1eabn l\u00e2m v\u00e0o c\u00f9ng ki\u1ec7t. Vi\u1ec7c t\u00e1i d\u1ee5ng binh c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ch\u1ecdn l\u1ef1a duy nh\u1ea5t, nh\u00e0 Thanh c\u00f2n m\u1ed9t l\u01b0\u1ee1i dao s\u1eafc d\u1ea5u sau l\u01b0ng. \u0110\u00f3 l\u00e0 thanh vi\u1ec7n v\u00e0 gi\u00fap \u0111\u1ee1 ti\u1ec1n b\u1ea1c, qu\u00e2n nhu, chi\u1ebfn c\u1ee5 cho c\u00e1c nh\u00f3m th\u00e2n L\u00ea \u0111\u1ec3 qu\u1ea1t b\u00f9ng l\u00ean m\u1ed9t cu\u1ed9c n\u1ed9i lo\u1ea1n k\u00e8m theo \u00e1p l\u1ef1c Xi\u00eam La, Ch\u00e2n L\u1ea1p hay ch\u00faa Nguy\u1ec5n \u1edf Gia \u0110\u1ecbnh kh\u1edfi binh nh\u1eb1m bao v\u00e2y chia x\u1ebb l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng r\u1ed3i \u0111\u01b0a L\u00ea Duy K\u1ef3 v\u1ec1 n\u01b0\u1edbc. Nh\u00e0 Thanh c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 \u00e1m tr\u1ee3 cho vua L\u00ea [hay em trai \u00f4ng l\u00e0 L\u1ea1n Qu\u1eadn C\u00f4ng L\u00ea Duy Ch\u1ec9 khi \u0111\u00f3 \u0111ang \u1edf Tuy\u00ean Quang H\u01b0ng H\u00f3a] d\u00f9ng l\u00e3nh th\u1ed5 Trung Hoa l\u00e0m h\u1eadu ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 ch\u1ed1ng T\u00e2y S\u01a1n.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn25_4962\" name=\"_ftnref25_4962\">[25]<\/a><\/p>\n<p>Vi\u1ec7c tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh Quang Trung tr\u1ea3 t\u00f9 binh l\u00e0 m\u1ed9t c\u1eed ch\u1ec9 thi\u1ec7n ch\u00ed nh\u1eb1m t\u1ea1o m\u1ed9t t\u01b0\u01a1ng quan m\u1edbi l\u00e0m c\u01a1 s\u1edf \u0111\u00e0m ph\u00e1n v\u1edbi Ph\u00fac Khang An v\u00e0 c\u0169ng gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00e1i \u0111\u1ed9 t\u1eeb c\u1ee9ng r\u1eafn sang h\u00f2a ho\u00e3n m\u00e0 c\u1ea3 hai b\u00ean \u0111\u1ec1u ti\u1ebfn h\u00e0nh.<\/p>\n<p><b>H\u00ecnh 4: Nghi v\u1ec7 c\u1ee7a m\u1ed9t t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c khi ra ngo\u00e0i theo tranh v\u1ebd T\u00e2y Ph\u01b0\u01a1ng<\/b><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn26_4962\" name=\"_ftnref26_4962\"><sup><sup>[26]<\/sup><\/sup><\/a><b><\/b><\/p>\n<p><b><\/b><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/clip_image0043.jpg\" rel=\"lightbox\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"clip_image004\" style=\"border-left-width: 0px; border-right-width: 0px; background-image: none; border-bottom-width: 0px; padding-top: 0px; padding-left: 0px; margin: 0px; display: inline; padding-right: 0px; border-top-width: 0px\" border=\"0\" alt=\"clip_image004\" src=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/clip_image004_thumb3.jpg\" width=\"589\" height=\"414\" \/><\/a><\/p>\n<p><b>CH\u1ee6 TR\u01af\u01a0NG C\u1ee6A THANH TRI\u1ec0U<\/b><\/p>\n<p>Vi\u1ec7c quan l\u1ea1i nh\u00e0 Thanh \u1edf Qu\u1ea3ng T\u00e2y trao \u0111\u1ed5i qua l\u1ea1i v\u1edbi tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh T\u00e2y S\u01a1n trong m\u1ea5y th\u00e1ng \u0111\u1ea7u l\u00e0 m\u1ed9t m\u00e0n kh\u00f3i l\u00e0m gi\u1ea3 di\u1ec7n \u0111\u1ec3 nh\u00e0 Thanh c\u00f3 \u0111\u1ee7 th\u00ec gi\u1edd t\u00ednh to\u00e1n m\u1ed9t k\u1ebf ho\u1ea1ch l\u00e2u d\u00e0i. Ch\u1ec9 ba ng\u00e0y sau khi nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c tin T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb b\u1ea1i tr\u1eadn &#8211; ng\u00e0y 29 th\u00e1ng Gi\u00eang n\u0103m K\u1ef7 D\u1eadu vua C\u00e0n Long \u0111\u00e3 vi\u1ebft \u201c<i>An Nam<\/i><i> th\u1ee7y m\u1ea1t s\u1ef1 k\u00fd<\/i>\u201d [ghi l\u1ea1i vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc An Nam t\u1eeb \u0111\u1ea7u ch\u00ed cu\u1ed1i], trong \u0111\u00f3 n\u00eau ra nh\u1eefng \u0111i\u1ec3m quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t \u0111\u1ec3 h\u01b0\u1edbng d\u1eabn ti\u1ebfn tr\u00ecnh \u0111\u00e0m ph\u00e1n:<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/clip_image0063.jpg\" rel=\"lightbox\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"clip_image006\" style=\"border-left-width: 0px; border-right-width: 0px; background-image: none; border-bottom-width: 0px; padding-top: 0px; padding-left: 0px; display: inline; padding-right: 0px; border-top-width: 0px\" border=\"0\" alt=\"clip_image006\" src=\"http:\/\/damau.org\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/clip_image006_thumb3.jpg\" width=\"463\" height=\"277\" \/><\/a><\/p>\n<h5><a name=\"_Toc381091284\">AN NAM TH\u1ee6Y M\u1ea0T S\u1ef0 K\u00dd<\/a><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn27_4962\" name=\"_ftnref27_4962\"><sup><b><sup>[27]<\/sup><\/b><\/sup><\/a><\/h5>\n<p><b><u>Nguy\u00ean v\u0103n <\/u><\/b><\/p>\n<p>\u5fa1\u88fd\u66f8\u5b89\u5357\u59cb\u672b\u4e8b\u8a18\u66f0\u3001\u6625\u65e5\u9f4b\u5c45\u3002\u656c\u89c0\u7687\u7956\u5fa1\u66f8\u5fc3\u7d93\u3002\u5f35\u7167\u7b49\u3001\u8dcb\u9304\u5fa1\u88fd\u6212\u4e4b\u5728\u5f97\u4e4b\u8aed\u3002\u61ac\u7136\u6709\u609f\u3002<\/p>\n<p>\u56e0\u61b6\u5b89\u5357\u59cb\u672b\u4e8b\u3002\u70ba\u4e4b\u8a18\u66f0\u3002<\/p>\n<p>\u6211\u7687\u7956\u6212\u4e4b\u5728\u5f97\u4e4b\u8a13\u3002\u5b6b\u81e3\u56fa\u5efa\u5802\u65bc\u907f\u6691\u5c71\u838a\u3002\u5176\u7fa9\u5176\u4e8b\u3002\u5df2\u898b\u4e4b\u524d\u5f8c\u4e4b\u8a18\u77e3\u3002<\/p>\n<p>\u6628\u6b72\u590f\u3001\u5c45\u5c71\u838a\u3002\u56e0\u6709\u7dec\u7538\u6b78\u9806\u4e4b\u4e8b\u3002\u4e0d\u7121\u70ba\u4e4b\u559c\u3002\u7121\u4f55\u800c\u6709\u5b6b\u58eb\u6bc5\u590d\u9ece\u57ce\u5c01\u9ece\u738b\u4e4b\u594f\u3002\u5247\u53c8\u4e0d\u7121\u70ba\u4e4b\u559c\u3002\u592b\u559c\u8005\u61fc\u4e4b\u5c0d\u4e5f\u3002\u61fc\u5247\u82e5\u6709\u6240\u5931\u3002\u559c\u5247\u7121\u6240\u66f4\u616e\u3002\u82e5\u6709\u6240\u5931\u3002\u5fc3\u4e0d\u6562\u653e\u3002\u7121\u6240\u66f4\u616e\u3002\u5fc3\u6216\u653e\u4e4e\u3002<\/p>\n<p>\u7dec\u7538\u6b78\u9806\u3002\u7121\u904e\u5bb4\u8cda\u5c71\u838a\u3002\u4e8b\u5247\u5df2\u77e3\u3002\u5b89\u5357\u4e4b\u4e8b\u3002\u96d6\u4e91\u5fa9\u5176\u57ce\u3002\u5c01\u5176\u738b\u3002\u800c\u5176\u51f6\u9996\u672a\u64d2\u3002\u5f17\u5c51\u8cbb\u4e2d\u570b\u4e4b\u529b\u3002\u70ba\u85e9\u570b\u6383\u8569\u64d2\u6e20\u3002\u56e0\u964d\u65e8\u73ed\u5e2b\u3002\u4f7f\u5b6b\u58eb\u6bc5\u901f\u9075\u65e8\u73ed\u5e2b\u3002\u5373\u9006\u5147\u590d\u64fe\u9ece\u57ce\u3002\u5247\u56fa\u5916\u85e9\u4e4b\u4e8b\u3002\u8b8a\u4e82\u7121\u5e38\u3002\u4ea6\u4e0d\u5c51\u6bcf\u554f\u4e4b\u3002<\/p>\n<p>\u4e43\u5b6b\u58eb\u6bc5\u99d0\u5f7c\u8e30\u6708\u3002\u4ee5\u5f85\u6216\u6709\u6240\u64d2\u737b\u3002\u800c\u53c8\u672a\u66fe\u8b39\u8a2d\u9632\u3002\u4ee5\u81f4\u9006\u5147\u5e2d\u6372\u800c\u4f86\u3002\u6211\u5e2b\u5009\u5352\u8207\u6230\u3002\u9042\u6709\u6240\u5931\u3002\u800c\u63d0\u93ae\u4e09\u81e3\u3002\u540c\u4ee5\u81f4\u547d\u3002\u5e78\u800c\u5b6b\u58eb\u6bc5\u5168\u5e2b\u4ee5\u6b78\u3002\u5c1a\u4e0d\u81f4\u6709\u50b7\u570b\u9ad4\u3002\u7136\u800c\u8d6b\u6fef\u5a01\u91cd\u3002\u5be6\u4e0d\u7121\u5c11\u640d\u7109\u3002<\/p>\n<p>\u592b\u8208\u6ec5\u7e7c\u7d55\u3002\u5f17\u5229\u5176\u571f\u5730\u81e3\u6c11\u3002\u6b64\u975e\u6b32\u5f97\u4e5f\u3002\u7136\u800c\u5f97\u5176\u540d\u3002\u8207\u5f97\u5176\u5be6\u540c\u4e4b\u3002\u5b89\u5357\u4e4b\u4e8b\u3002\u4e88\u679c\u7121\u5f97\u540d\u4e4b\u610f\u4e4e\u3002\u559c\u800c\u5fd8\u61fc\u3002\u8b02\u4e4b\u80fd\u6212\u53ef\u4e4e\u3002<\/p>\n<p>\u6545\u4e88\u4e0d\u548e\u5b6b\u58eb\u6bc5\u4e4b\u8caa\u529f\u3002\u4e45\u99d0\u5931\u9632\u3002\u81f4\u640d\u5a01\u91cd\u3002\u800c\u81ea\u548e\u4e88\u4e4b\u672a\u80fd\u9ad4\u7687\u7956\u8a13\u6212\u4e4b\u5728\u8332\u3002\u66f8\u4ee5\u5fd7\u904e\u3002\u6291\u4ea6\u614e\u5b88\u6b64\u5fd7\u65bc\u6c38\u4e45\u5f17\u66ff\u4e91\u723e\u3002<\/p>\n<p><b><u>B\u1ea3n d\u1ecbch<\/u><\/b><\/p>\n<p><i>M\u00f9a xu\u00e2n \u1edf Trai C\u01b0 k\u00ednh c\u1ea9n xem T\u00e2m Kinh do ch\u00ednh tay ho\u00e0ng t\u1ed5 (t\u1ee9c vua Khang Hy) vi\u1ebft, b\u1ecdn Tr\u01b0\u01a1ng Chi\u1ebfu vi\u1ebft l\u1eddi b\u1ea1t th\u1ea5y l\u1eddi ng\u1ef1 ch\u1ebf r\u0103n d\u1ea1y v\u1ec1 chuy\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c <\/i>(\u6212\u4e4b\u5728\u5f97 &#8211; gi\u1edbi chi t\u1ea1i \u0111\u1eafc)<i> r\u1eb1ng ph\u1ea3i c\u1ea9n th\u1eadn \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 x\u1ea3y ra sai l\u1ea7m. <\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u00e2n ng\u1eabm tr\u01b0\u1edbc sau vi\u1ec7c An Nam<\/i><i> m\u00e0 ghi l\u1ea1i:<\/i><\/p>\n<p><i>L\u1eddi d\u1ea1y c\u1ee7a ho\u00e0ng t\u1ed5 v\u1ec1 vi\u1ec7c\u201d\u0111\u01b0\u1ee3c\u201d th\u00ec t\u00f4n th\u1ea7n<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn28_4962\" name=\"_ftnref28_4962\"><sup><sup>[28]<\/sup><\/sup><\/a><i> \u0111\u00e3 d\u1ef1ng m\u1ed9t to\u00e0 nh\u00e0 \u1edf T\u1ecb Th\u1eed S\u01a1n Trang \u0111\u1ec3 th\u1ea5y m\u00e0 hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c ngh\u0129a l\u00fd vi\u1ec7c \u0111\u00f3 tr\u01b0\u1edbc sau nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?<\/i><\/p>\n<p><i>M\u00f9a h\u1ea1 n\u0103m ngo\u00e1i \u1edf S\u01a1n Trang nh\u00e2n c\u00f3 vi\u1ec7c Mi\u1ebfn \u0110i\u1ec7n qui thu\u1eadn ch\u1eb3ng ph\u1ea3i \u201cv\u00f4 vi chi h\u1ec9\u201d <\/i>[\u7121\u7232\u4e4b\u559c]<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn29_4962\" name=\"_ftnref29_4962\"><sup><sup>[29]<\/sup><\/sup><\/a><i> th\u00ec l\u00e0 g\u00ec? L\u1ea1i c\u00f3 vi\u1ec7c T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> t\u00e2u l\u00ean \u0111\u00e3 kh\u00f4i ph\u1ee5c L\u00ea th\u00e0nh r\u1ed3i phong v\u01b0\u01a1ng cho h\u1ecd L\u00ea c\u0169ng l\u1ea1i l\u00e0 ni\u1ec1m vui kh\u00f4ng l\u00e0m m\u00e0 \u0111\u1ebfn. Th\u1ebf nh\u01b0ng vi\u1ec7c vui th\u00ec tr\u00e1i l\u1ea1i c\u0169ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u s\u1ee3 v\u1eady. S\u1ee3 n\u1ebfu nh\u01b0 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u g\u00ec m\u1ea5t n\u00ean vui khi kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u1ed5i kh\u00e1c c\u00f2n lo m\u00e0 c\u00f3 \u0111i\u1ec1u m\u1ea5t th\u00ec b\u1ee5ng d\u1ea1 ngay ng\u00e1y kh\u00f4ng qu\u00ean \u0111\u00e2u c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1eb9 nh\u00f5m \u0111\u01b0\u1ee3c?<\/i><\/p>\n<p><i>Mi\u1ebfn \u0110i\u1ec7n qui thu\u1eadn th\u00ec ch\u1ec9 cho \u0103n y\u1ebfn kho\u1ea3n \u0111\u00e3i \u1edf S\u01a1n Trang c\u0169ng \u0111\u1ee7, c\u00f2n vi\u1ec7c An Nam<\/i><i> tuy \u0111\u00e3 l\u1ea5y l\u1ea1i kinh th\u00e0nh, phong cho v\u01b0\u01a1ng t\u01b0\u1edbc nh\u01b0ng hung th\u1ee7 ch\u01b0a b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c. Th\u1ebf nh\u01b0ng ta coi l\u00e0 chuy\u1ec7n nh\u1ecf kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng ph\u00ed s\u1ee9c c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c \u0111\u1ec3 ra c\u00f4ng qu\u00e9t s\u1ea1ch n\u01b0\u1edbc phi\u00ean b\u1eaft k\u1ebb \u0111\u1ea7u \u0111\u1ea3ng n\u00ean \u0111\u00e3 gi\u00e1ng ch\u1ec9 ban s\u01b0. C\u0169ng bi\u1ebft n\u1ebfu nh\u01b0 T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> l\u1eadp t\u1ee9c tu\u00e2n ch\u1ec9 r\u00fat qu\u00e2n v\u1ec1 th\u00ec k\u1ebb ngh\u1ecbch s\u1ebd quay l\u1ea1i L\u00ea th\u00e0nh nh\u01b0ng \u0111\u00f3 l\u00e0 chuy\u1ec7n c\u1ee7a ngo\u1ea1i phi\u00ean, bi\u1ebfn lo\u1ea1n v\u00f4 th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng ph\u1ea3i vi\u1ec7c nh\u1ecf nh\u1eb7t g\u00ec ta c\u0169ng ph\u1ea3i can thi\u1ec7p.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ebf nh\u01b0ng v\u00ec T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> \u1edf l\u1ea1i \u0111\u1ebfn h\u01a1n m\u1ed9t th\u00e1ng \u0111\u1ec3 ch\u1edd xem c\u00f3 ai b\u1eaft <\/i>[Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7]<i> \u0111em \u0111\u1ebfn n\u1ea1p hay ch\u0103ng, l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u1ea9n th\u1eadn ph\u00f2ng ng\u1ef1 \u0111\u1ebfn n\u1ed7i k\u1ebb ngh\u1ecbch kia th\u1eeba c\u01a1 l\u1ebbn \u0111\u1ebfn, qu\u00e2n ta b\u1ea5t ng\u1edd n\u00ean thua tr\u1eadn khi\u1ebfn cho \u0111\u1ec1 tr\u1ea5n ba b\u1ea7y t\u00f4i b\u1ecf m\u1ea1ng, may m\u00e0 T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb \u0111em qu\u00e2n ch\u1ea1y v\u1ec1 \u0111\u01b0\u1ee3c tuy kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn n\u1ed7i t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c th\u1ec3 nh\u01b0ng uy nghi\u00eam s\u00fat gi\u1ea3m kh\u00f4ng nh\u1ecf.<\/i><\/p>\n<p><i>Ph\u00e0m h\u01b0ng di\u1ec7t k\u1ebf tuy\u1ec7t t\u00ednh chuy\u1ec7n l\u1ee3i \u0111\u1ea5t \u0111ai hay d\u00e2n ch\u00fang kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u ta mu\u1ed1n nh\u01b0ng \u0111\u01b0\u1ee3c danh v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i ph\u1ea3i ngang nhau. Chuy\u1ec7n n\u01b0\u1edbc An Nam<\/i><i> tr\u1eabm n\u00e0o c\u00f3 \u00fd \u0111\u01b0\u1ee3c danh \u0111\u00e2u nh\u01b0ng v\u00ec vui m\u00e0 qu\u00ean s\u1ee3 \u1ea5y l\u00e0 \u0111i\u1ec1u c\u1ea7n r\u0103n m\u00ecnh v\u1eady.<\/i><\/p>\n<p><i>Ta kh\u00f4ng tr\u00e1ch T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> tham c\u00f4ng \u1edf l\u00e2u kh\u00f4ng ph\u00f2ng b\u1ecb \u0111\u1ec3 \u0111\u1ebfn t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng uy tr\u1ecdng m\u00e0 t\u1ef1 tr\u00e1ch m\u00ecnh kh\u00f4ng theo th\u00e1nh hu\u1ea5n c\u1ee7a ho\u00e0ng t\u1ed5 r\u0103n d\u1ea1y trong s\u00e1ch. V\u1eady c\u00e1c ng\u01b0\u01a1i ph\u1ea3i ch\u0103m lo c\u1ea9n th\u1eadn gi\u1eef g\u00ecn l\u1eddi d\u1ea1y n\u00e0y m\u00e3i m\u00e3i v\u1ec1 sau.<\/i><i> <\/i><\/p>\n<h4>PH\u00daC KHANG AN<\/h4>\n<p>Phu\u0301c Khang An la\u0300 ng\u01b0\u01a1\u0300i Ma\u0303n Ch\u00e2u trong Nh\u01b0\u01a1ng Ho\u00e0ng K\u1ef3, con cu\u0309a danh t\u01b0\u01a1\u0301ng Pho\u0301 H\u0103\u0300ng, cha\u0301u go\u0323i Hi\u00ea\u0301u Hi\u00ea\u0300n hoa\u0300ng h\u00e2\u0323u b\u0103\u0300ng c\u00f4, uy ti\u0301n r\u00e2\u0301t l\u01a1\u0301n vi\u0300 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc \u0111a\u0303 de\u0323p \u0111\u01b0\u01a1\u0323c nho\u0301m Thi\u00ean \u0110i\u0323a H\u00f4\u0323i \u01a1\u0309 \u0110a\u0300i Loan v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u0103ng l\u00ean Gia D\u0169ng C\u00f4ng [\u5609\u52c7\u516c]<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn30_4962\" name=\"_ftnref30_4962\">[30]<\/a>. <\/p>\n<p>Theo s\u01b0\u0309 sa\u0301ch, Phu\u0301c Khang An la\u0300 ng\u01b0\u01a1\u0300i tro\u0323ng hi\u0300nh th\u01b0\u0301c, thi\u0301ch ma\u0300u me\u0300, \u0111i \u0111\u00e2u cu\u0303ng pha\u0309i ti\u00ea\u0300n h\u00f4 h\u00e2\u0323u u\u0309ng, c\u01a1\u0300 xi\u0301 r\u01a1\u0323p tr\u01a1\u0300i \u0111\u00ea\u0309 ph\u00f4 di\u00ea\u0303n s\u01b0\u0323 oai v\u00ea\u0323 cu\u0309a m\u00f4\u0323t \u0111a\u0323i quan. \u0110\u00ea\u0309 to\u0309 ra mi\u0300nh la\u0300 m\u00f4\u0323t v\u0103n quan trong vai vo\u0303 t\u01b0\u01a1\u0301ng, ho\u0323 Phu\u0301c lu\u00f4n lu\u00f4n \u0111i ki\u1ec7u, c\u00e2\u0300m qua\u0323t l\u00f4ng, b\u0103\u0301t ch\u01b0\u01a1\u0301c Gia Ca\u0301t L\u01b0\u01a1\u0323ng \u0111\u01a1\u0300i Tam Qu\u00f4\u0301c. <\/p>\n<p>Ch\u00ednh s\u1eed th\u01b0\u1eddng ch\u1ec9 ch\u00e9p v\u1ec1 ho\u1ea1n l\u1ed9 c\u1ee7a Ph\u00fac Khang An nh\u01b0ng ngo\u1ea1i s\u1eed l\u1ea1i \u0111\u01b0a nhi\u1ec1u chi ti\u1ebft c\u00e1 nh\u00e2n gi\u00fap ch\u00fang ta ph\u1ea7n n\u00e0o h\u00ecnh dung \u0111\u01b0\u1ee3c con ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 n\u01b0\u1edbc ta ph\u1ea3i ti\u1ebfp x\u00fac trong vai t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c tr\u1ecdng th\u1ea7n tr\u1ea5n nh\u1eadm bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng:<\/p>\n<p><i>[\u2026] Ki\u1ec7u \u0111i ra ngo\u00e0i c\u1ee7a Ph\u00fac V\u0103n T\u01b0\u01a1ng, ph\u1ea3i d\u00f9ng \u0111\u1ebfn 36 ki\u1ec7u phu thay \u0111\u1ed5i l\u1eabn nhau \u0111\u1ec3 cho \u0111i nhanh nh\u01b0 bay. Khi ra qu\u00e2n \u0111\u1ed1c tr\u1eadn \u00f4ng ta c\u0169ng ng\u1ed3i ki\u1ec7u, m\u1ed7i phu ki\u1ec7u k\u00e8m theo 4 con ng\u1ef1a t\u1ed1t, khi kh\u00f4ng ph\u1ea3i khi\u00eang th\u00ec c\u01b0\u1ee1i ng\u1ef1a \u0111i theo th\u00e0nh th\u1eed r\u1ea5t l\u00e0 phi\u1ec1n nhi\u1ec3u cho d\u00e2n ch\u00fang, c\u00f3 vi\u00ean huy\u1ec7n l\u1ec7nh n\u1ecd \u0111\u00e1nh m\u1ed9t ng\u01b0\u1edfi khi\u00eang ki\u1ec7u m\u00e0 b\u1ecb m\u1ea5t ch\u1ee9c. Khi \u00f4ng l\u00e0m t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c T\u1ee9 Xuy\u00ean th\u00ec l\u00e0m c\u00e1i ki\u1ec7u r\u1ea5t l\u1edbn, 16 ng\u01b0\u1eddi m\u1edbi khi\u00eang n\u1ed5i. B\u00ean trong ki\u1ec7u c\u00f3 hai ti\u1ec3u \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ec3 h\u1ea7u h\u1ea1 ch\u00e2m thu\u1ed1c pha tr\u00e0, l\u1ea1i c\u00f3 \u0111\u1ed3 \u0111i\u1ec3m t\u00e2m n\u00f3ng l\u1ea1nh m\u1ea5y ch\u1ee5c m\u00f3n \u2026<\/i><\/p>\n<p><i>[\u2026] Khi \u0111i h\u00e0nh qu\u00e2n th\u00ec Ph\u00fac Khang An<\/i><i> tuy\u1ec3n ch\u1ecdn phu khi\u00eang \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kho\u1ebb m\u1ea1nh chia phi\u00ean nhau m\u1ed7i ng\u00e0y \u0111i \u0111\u01b0\u1ee3c 100 d\u1eb7m\u2026<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn31_4962\" name=\"_ftnref31_4962\">[31]<\/a><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, khi \u0111ang l\u00e0m t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c M\u00e2n Tri\u1ebft, nghe tin T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb b\u1ea1i tr\u1eadn Ph\u00fac Khang An \u0111\u00e3 g\u1eedi ngay l\u00ean vua C\u00e0n Long m\u1ed9t t\u1ea5u th\u01b0 xin t\u00ecnh nguy\u1ec7n sang l\u00e0m t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c L\u01b0\u1ee1ng Qu\u1ea3ng \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i quy\u1ebft vi\u1ec7c An Nam.<\/p>\n<p>Ph\u00fac Khang An giao l\u1ea1i \u1ea5n t\u00edn t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c cho tu\u1ea7n ph\u1ee7 T\u1eeb T\u1ef1 T\u0103ng [\u5f90\u55e3\u66fe] \u0111\u1ec3 th\u1ef1 l\u00fd [t\u1ea1m thay, ch\u01b0a ch\u00ednh th\u1ee9c] r\u1ed3i l\u1eadp t\u1ee9c ng\u00e0y \u0111\u00eam theo \u0111\u01b0\u1eddng M\u00e2n (Ph\u00fac Ki\u1ebfn) Li\u00eam (ch\u00e2u) \u0111i sang Qu\u1ea3ng T\u00e2y. Ng\u00e0y 26 th\u00e1ng Gi\u00eang vua C\u00e0n Long \u0111\u00e3 g\u1eedi tri\u1ec7p cho Ph\u00fac Khang An trong \u0111\u00f3 c\u00f3 \u0111o\u1ea1n nh\u01b0 sau:<\/p>\n<p><i>Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ed5 t\u00f9 \u0111\u1ea5t An Nam<\/i><i>, \u0111u\u1ed5i ch\u00faa l\u00e0m lo\u1ea1n c\u01b0\u01a1ng th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec3 thi\u00ean binh ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn \u0111\u00e1nh d\u1eb9p, m\u1ea5y l\u1ea7n b\u1ecf ch\u1ea1y r\u1ed3i l\u1ea1i d\u00e1m t\u1eadp trung l\u1ebbn \u0111\u1ebfn l\u00e0m h\u1ea1i quan binh, qu\u1ea3 l\u00e0 t\u1ed9i \u00e1c c\u1ef1c l\u1edbn. <\/i><\/p>\n<p><i>Hi\u1ec7n nay \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn th\u1eddi giao Xu\u00e2n, x\u1ee9 \u0111\u00f3 l\u00e0 n\u01a1i nhi\u1ec1u ch\u01b0\u1edbng l\u1ec7, kh\u00f4ng ti\u1ec7n vi\u1ec7c l\u1eadp t\u1ee9c \u0111em qu\u00e2n v\u00e0o s\u00e2u h\u1ecfi t\u1ed9i b\u1ecdn ch\u00fang, v\u1eady c\u00e1c \u0111\u1ed1c, ph\u1ee7 \u1edf bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng h\u00e3y \u0111em qu\u00e2n c\u00e1c doanh thao di\u1ec5n, bao gi\u1edd l\u01b0\u01a1ng h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, l\u00ednh tr\u00e1ng tinh nhu\u1ec7 th\u00ec nghe l\u1ec7nh \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec3 k\u1ec3 t\u1ed9i \u0111\u00e1nh d\u1eb9p.<\/i><\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean, c\u0169ng c\u00f9ng ng\u00e0y h\u00f4m \u0111\u00f3, vua C\u00e0n Long l\u1ea1i g\u1eedi th\u01b0 cho Ph\u00fac Khang An m\u1ed9t d\u1ee5 ch\u1ec9 c\u00f3 n\u1ed9i dung kh\u00e1c h\u01a1n:<\/p>\n<p><i>Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> ch\u1eb3ng qua ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ed5 t\u00f9 n\u01b0\u1edbc An Nam<\/i><i> m\u00e0 nay qu\u1ed1c gia \u0111ang h\u1ed3i to\u00e0n th\u1ecbnh, n\u1ebfu t\u1eadp trung binh l\u1ef1c cho \u0111\u00f4ng, b\u1ed1n \u0111\u01b0\u1eddng ti\u1ebfn \u0111\u00e1nh th\u00ec \u0111\u1ebfn s\u00e0o huy\u1ec7t b\u1eaft \u0111\u1ea7u s\u1ecf kh\u00f4ng kh\u00f3 kh\u0103n g\u00ec. Th\u1ebf nh\u01b0ng n\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3 v\u1ed1n nhi\u1ec1u ch\u01b0\u1edbng l\u1ec7, ch\u1eb3ng kh\u00e1c g\u00ec Mi\u1ebfn \u0110i\u1ec7n, l\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea5t th\u00ec kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng gi\u1eef, c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00e2n kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng l\u00e0m b\u1ea7y t\u00f4i, vi\u1ec7c g\u00ec ph\u1ea3i hao t\u1ed1n ti\u1ec1n b\u1ea1c, l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c \u1edf m\u1ed9t v\u00f9ng vi\u00eam hoang v\u00f4 d\u1ee5ng nh\u01b0 th\u1ebf?<\/i><\/p>\n<p><i>\u0110em qu\u00e2n ti\u1ec5u tr\u1eeb Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> l\u00fac n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m nh\u01b0ng t\u00ednh to\u00e1n thi\u00ean th\u1eddi, \u0111\u1ecba l\u1ee3i, nh\u00e2n s\u1ef1 \u0111\u1ec1u th\u1ea5y kh\u00f4ng n\u00ean \u2026 V\u1eady Ph\u00fac Khang An<\/i><i> khi \u0111\u1ebfn Tr\u1ea5n Nam Quan, n\u1ebfu Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7 nghe ti\u1ebfng s\u1ee3 h\u00e3i m\u00e0 \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan ph\u1ee5c t\u1ed9i qui h\u00e0ng th\u00ec Ph\u00fac Khang An h\u00e3y n\u1eb7ng l\u1eddi m\u1eafng nhi\u1ebfc, kh\u00f4ng nh\u1eadn l\u1eddi ngay \u0111\u1ec3 xem y c\u00f3 th\u1ef1c th\u00e0nh t\u00e2m s\u1ee3 t\u1ed9i hay kh\u00f4ng, th\u1ec9nh c\u1ea7u v\u00e0i ba l\u1ea7n r\u1ed3i h\u00e3y t\u00f9y c\u01a1 m\u00e0 h\u00e0nh s\u1ef1 \u0111\u1ec3 cho \u0111\u1ea1i c\u1ee5c ho\u00e0n th\u00e0nh.<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn32_4962\" name=\"_ftnref32_4962\">[32]<\/a><\/p>\n<h5>B\u00c1N C\u00d4NG KHAI<\/h5>\n<p>Vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc ta trao tr\u1ea3 t\u00f9 binh c\u00f3 th\u1ec3 coi l\u00e0 m\u1ed9t \u0111\u1ea1i c\u00f4ng c\u1ee7a T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb, m\u1ed9t th\u1eafng l\u1ee3i ngo\u1ea1i giao quan tr\u1ecdng khai m\u1edf m\u1ed9t l\u1ed1i gi\u1ea3i quy\u1ebft m\u00e0 Qu\u00e2n C\u01a1 X\u1ee9 v\u1ec1 sau coi nh\u01b0 s\u00e1ng ki\u1ebfn t\u1eeb tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh. T\u1eeb kh\u1edfi \u0111\u1ea7u n\u00e0y, T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb, T\u00f4n V\u0129nh Thanh v\u00e0 Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p \u0111\u00e3 c\u00f9ng v\u1edbi c\u00e1c ph\u00e1i \u0111o\u00e0n ngh\u1ecb ho\u00e0 c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc ta d\u1ef1ng th\u00e0nh m\u1ed9t ti\u1ebfn tr\u00ecnh l\u1edbp lang, thu\u1eadn l\u00fd. Nh\u1eefng l\u00e1 th\u01b0 c\u00f3 t\u00ednh c\u00e1ch tr\u00e1ch c\u1ee9, \u0111\u1ed5 l\u1ed7i, khi\u00eau kh\u00edch t\u1eeb ph\u00eda \u0110\u1ea1i Vi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c hu\u1ef7 \u0111i v\u00e0 Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh b\u00ed m\u1eadt sang b\u00e0n t\u00ednh m\u1ed9t k\u1ebf ho\u1ea1ch m\u00e0 hai b\u00ean \u0111\u1ec1u c\u00f3 l\u1ee3i \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn nh\u1eefng tin \u0111\u1ed3n ngo\u1ea1i s\u1eed.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn33_4962\" name=\"_ftnref33_4962\">[33]<\/a><\/p>\n<p>V\u1ec1 ph\u1ea7n n\u01b0\u1edbc ta, vi\u1ec7c t\u1ecf thi\u1ec7n ch\u00ed c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1p \u1ee9ng m\u1ed9t b\u1ea3o \u0111\u1ea3m t\u1eeb ph\u00eda Thanh tri\u1ec1u l\u00e0 ch\u1ea5m d\u1ee9t vi\u1ec7c \u1ee7ng h\u1ed9 vua L\u00ea [m\u00e0 h\u1ecd cho bi\u1ebft l\u00e0 \u0111ang \u1edf Trung Hoa], qua danh ngh\u0129a \u201c<i>h\u01b0ng di\u1ec7t k\u1ebf tuy\u1ec7t<\/i>\u201d nh\u01b0 l\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc. Trong t\u00ecnh h\u00ecnh l\u00fac \u0111\u00f3, b\u1ea3o \u0111\u1ea3m nh\u01b0 th\u1ebf l\u00e0 bi\u1ebfn chuy\u1ec3n quan tr\u1ecdng trong ti\u1ebfn tr\u00ecnh ngh\u1ecb h\u00f2a n\u00ean vua Quang Trung \u0111\u00e3 ra l\u1ec7nh tr\u1ea3 t\u00f9 binh tr\u01b0\u1edbc khi Ph\u00fac Khang An sang t\u1edbi n\u01a1i gi\u00fap cho vi\u00ean t\u00e2n t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c kh\u00f4ng c\u00f2n ph\u1ea3i b\u1eadn t\u00e2m \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c r\u1eeda m\u1eb7t cho vua C\u00e0n Long m\u1ea3 b\u1eaft tay ngay v\u00e0o ti\u1ebfn h\u00e0nh nghi th\u1ee9c c\u00f4ng nh\u1eadn An Nam qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y 21 th\u00e1ng Hai, vua Quang Trung cho Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 \u0111\u01b0a l\u00ean bi\u1ec3u v\u0103n [\u0111\u00e3 g\u1ecdt d\u0169a l\u1ea1i cho ph\u00f9 h\u1ee3p] cho quan nh\u00e0 Thanh xem tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 h\u00f4m sau [22 th\u00e1ng Hai] \u0111\u01b0a l\u00ean Nam Quan 500 t\u00f9 binh, bao g\u1ed3m 300 binh l\u00ednh v\u00e0 200 phu d\u1ecbch<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn34_4962\" name=\"_ftnref34_4962\"><sup><sup>[34]<\/sup><\/sup><\/a>. C\u00f9ng l\u00fac \u0111\u00f3, vua Quang Trung ra l\u1ec7nh cho tr\u1ea5n th\u1ee7 L\u1ea1ng S\u01a1n chu\u1ea9n b\u1ecb l\u1ec5 l\u1ea1c v\u00e0 ti\u1ec7c m\u1eebng, \u0111\u00e1nh d\u1ea5u m\u1ed9t th\u1eafng l\u1ee3i trong ti\u1ebfn tr\u00ecnh \u0111\u00e0m ph\u00e1n<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn35_4962\" name=\"_ftnref35_4962\">[35]<\/a>. Sau l\u1ea7n tr\u1ea3 t\u00f9 binh l\u1edbn n\u00e0y, n\u01b0\u1edbc ta c\u00f2n tr\u1ea3 th\u00eam l\u1ea7n th\u1ee9 hai g\u1ed3m 39 ng\u01b0\u1eddi, l\u1ea7n th\u1ee9 ba 28 ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 l\u1ea7n th\u1ee9 t\u01b0 18 ng\u01b0\u1eddi n\u1eefa.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn36_4962\" name=\"_ftnref36_4962\">[36]<\/a> \u0110\u1ec3 \u0111\u00e1p l\u1ea1i, nh\u00e0 Thanh c\u0169ng tr\u1ea3 v\u1ec1 nh\u00f3m Chu \u0110\u00ecnh L\u00fd 7 ng\u01b0\u1eddi<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn37_4962\" name=\"_ftnref37_4962\">[37]<\/a> khi \u0111\u00f3 \u0111ang b\u1ecb giam \u1edf huy\u1ec7n S\u00f9ng Thi\u1ec7n, ph\u1ee7 Th\u00e1i B\u00ecnh, t\u1ec9nh Qu\u1ea3ng T\u00e2y.<\/p>\n<p>Vi\u1ec7c hai b\u00ean trao tr\u1ea3 t\u00f9 binh c\u00f3 th\u1ec3 coi nh\u01b0 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m k\u1ebft th\u00fac th\u00e1i \u0111\u1ed9 \u0111\u1ed1i ngh\u1ecbch \u0111\u1ec3 chuy\u1ec3n sang th\u1eddi k\u1ef3 \u0111\u00e0m ph\u00e1n v\u1ec1 nghi l\u1ec5. Vai tr\u00f2 c\u1ee7a T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb c\u0169ng ch\u1ea5m d\u1ee9t \u0111\u1ec3 Ph\u00fac Khang An ra m\u1eb7t b\u01b0\u1edbc v\u00e0o b\u00e0n h\u1ed9i ngh\u1ecb.<\/p>\n<h5>C\u00d4NG KHAI HO\u00c1 VI\u1ec6C \u0110\u00c0M PH\u00c1N<\/h5>\n<p>Sau khi t\u00f9 binh \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 v\u1ec1, c\u00e1c quan nh\u00e0 Thanh \u0111\u00e3 b\u1eb1ng l\u00f2ng chuy\u1ec3n bi\u1ec3u v\u0103n l\u00ean Y\u00ean Kinh nh\u01b0ng c\u00f2n \u0111\u1ee3i Ph\u00fac Khang An \u0111\u1ebfn n\u01a1i s\u1ebd ch\u1ee7 tr\u00ec. <\/p>\n<p>\u0110\u1ea7u th\u00e1ng Ba n\u0103m C\u00e0n Long 54, Ph\u00fac Khang An \u0111\u1ebfn Qu\u00ed Huy\u1ec7n thu\u1ed9c Qu\u1ea3ng T\u00e2y, nh\u1eadn \u1ea5n tri\u1ec7n t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c xong, \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 12 [th\u00e1ng Ba] \u0111\u1ebfn Nam Ninh, tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng v\u1eeba \u0111i v\u1eeba th\u0103m d\u00f2 t\u00ecnh h\u00ecnh. Ng\u00e0y 16 th\u00e1ng Ba, Ph\u00fac Khang An \u0111\u1ebfn Tr\u1ea5n Nam Quan, g\u1eb7p nh\u1eefng nh\u00e2n v\u1eadt \u0111\u00e3 c\u00f3 kinh nghi\u1ec7m tr\u1ef1c ti\u1ebfp \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi v\u1ea5n \u0111\u1ec1, ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 ti\u1ec1n t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb, tu\u1ea7n ph\u1ee7 Qu\u1ea3ng T\u00e2y T\u00f4n V\u0129nh Thanh, \u0111\u1ec1 \u0111\u1ed1c H\u1ea3i L\u1ed9c [thay th\u1ebf H\u1ee9a Th\u1ebf Hanh] m\u00e0 trong hai th\u00e1ng qua \u0111\u00f3ng b\u1ea3n doanh \u1edf \u0111\u00e2y. La\u0300 ng\u01b0\u01a1\u0300i th\u00e2n cu\u0309a vua Ca\u0300n Long \u0111\u01b0\u01a1\u0323c chi\u0309 thi\u0323 m\u00e2\u0323t n\u00ean Ph\u00fac Khang An \u0111a\u0303 co\u0301 s\u0103\u0303n m\u00f4\u0323t k\u00ea\u0301 sa\u0301ch h\u01a1\u0323p v\u01a1\u0301i t\u00e2m nguy\u00ea\u0323n cu\u0309a hoa\u0300ng \u0111\u00ea\u0301. <\/p>\n<p><b>     <br \/><\/b><\/p>\n<h3>K\u1ebeT QU\u1ea2 BAN \u0110\u1ea6U<\/h3>\n<p>Ngay khi v\u1eeba \u0111\u1ebfn Tr\u1ea5n Nam Quan, h\u1ecd Ph\u00fac \u0111\u00e3 t\u00e2u l\u00ean:<\/p>\n<p><i>Ng\u00e0y 16 th\u00e1ng Ba th\u1ea7n \u0111\u1ebfn Tr\u1ea5n Nam<\/i><i> Quan, ph\u1ee7 th\u1ea7n T\u00f4n V\u0129nh Thanh<\/i><i> \u0111\u00f3ng \u1edf Th\u1ee5 H\u00e0ng<\/i><i> <\/i>[\u53d7\u964d]<i> th\u00e0nh c\u00e1ch c\u1eeda quan 90 d\u1eb7m c\u00f2n t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c ti\u1ec1n nhi\u1ec7m T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3n th\u1ea7n v\u1ec1 m\u1ea1c ph\u1ee7 <\/i>[\u5e55\u5e9c]<i> doanh c\u00e1ch c\u1eeda quan 20 d\u1eb7m<\/i> <i>c\u00f2n \u0111\u1ec1 th\u1ea7n H\u1ea3i L\u1ed9c<\/i><i> th\u00ec \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3ng \u1edf c\u1eeda quan tr\u01b0\u1edbc sau c\u00f9ng th\u1ea7n ti\u1ebfp ki\u1ebfn b\u00e1o c\u00e1o \u0111\u1ea1i kh\u00e1i t\u00ecnh h\u00ecnh bi\u00ean quan.<\/i><\/p>\n<p><i>An Nam<\/i><i> \u1edf n\u01a1i h\u1ebbo l\u00e1nh n\u00f3ng n\u1ef1c, x\u01b0a nay ng\u01b0\u1eddi man tranh gi\u00e0nh v\u1edbi nhau, chinh chi\u1ebfn kh\u00f4ng d\u1ee9t. Hi\u1ec7n nay th\u1ed5 t\u00f9 Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> c\u00f9ng h\u1ecd L\u00ea tranh ch\u1ea5p, qu\u00e2n ta k\u1ec3 t\u1ed9i \u0111\u00e1nh d\u1eb9p, y c\u0169ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu c\u00fai \u0111\u1ea7u tr\u01b0\u1edbc qu\u00e2n doanh,<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn38_4962\" name=\"_ftnref38_4962\"><sup><sup>[38]<\/sup><\/sup><\/a> <i>\u0111\u1ebfn khi ta toan tri\u1ec7t binh kh\u1ecfi L\u00ea th\u00e0nh th\u00ec x\u1ea3y ra chuy\u1ec7n s\u01a1 s\u00f3t ngo\u00e0i \u00fd mu\u1ed1n, th\u1eadt g\u00e3 t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng kia \u0111\u1eafc t\u1ed9i v\u1edbi thi\u00ean tri\u1ec1u ch\u1ee9ng c\u1edb r\u00e0nh r\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>Ho\u00e0ng th\u01b0\u1ee3ng ng\u1ef1 v\u0169 m\u1ea5y ch\u1ee5c n\u0103m qua, b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh T\u00e2n C\u01b0\u01a1ng<\/i><i>, H\u1ed3i b\u1ed9, \u0111\u1ea1i ti\u1ec3u l\u01b0\u1ee1ng Kim Xuy\u00ean<\/i><i>, ti\u1ec5u tr\u1eeb H\u1ed3i ph\u1ec9 \u1edf n\u1ed9i \u0111\u1ecba, ngh\u1ecbch t\u1eb7c \u1edf \u00d0\u00e0i Loan<\/i><i>, c\u00f4ng lao phong ph\u00fa, s\u1ef1 nghi\u1ec7p l\u1eaby l\u1eebng v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 c\u1ed5 kim. Nay m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t An Nam<\/i><i> nh\u1ecf b\u00e9, c\u1ea5t tay l\u00ean \u0111\u00e1nh d\u1eb9p, thu l\u00e0m qu\u1eadn huy\u1ec7n th\u00ec c\u00f3 kh\u00f3 g\u00ec.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n nhi\u1ec1u \u0111\u1eddi th\u1ee5 \u01a1n n\u1eb7ng, m\u1ea5y l\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m, vi\u1ec7c h\u00e0nh qu\u00e2n tr\u01b0\u1edbc nay ch\u01b0a t\u1eebng khi\u1ebfp s\u1ee3 ch\u00fat n\u00e0o. T\u00ecnh h\u00ecnh hi\u1ec7n nay n\u1ebfu c\u1ea7n d\u1ee5ng binh \u1eaft c\u0169ng xin t\u00e2u l\u00ean \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n \u0111\u1ed9i, tr\u01b0ng d\u1ee5ng l\u01b0\u01a1ng h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ea1i c\u1eed xu\u1ea5t quan \u0111\u00e2u c\u00f3 g\u00ec m\u00e0 ph\u1ea3i r\u1ee5t r\u00e8, \u0111\u1ebfn k\u1ebb v\u0103n nh\u01b0\u1ee3c th\u01b0 sinh T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> c\u00f2n d\u00e1m d\u1eabn qu\u00e2n ti\u1ebfn v\u00e0o kh\u00f4ng l\u1ebd th\u1ea7n l\u1ea1i kh\u00f4ng b\u1eb1ng hay sao?<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00f3 \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng n\u01b0\u1edbc n\u00e0y, t\u1eeb b\u1eafc xu\u1ed1ng nam 3000 d\u1eb7m, t\u1eeb \u0111\u00f4ng sang t\u00e2y 2000 d\u1eb7m, tr\u00ecnh tr\u1ea1m r\u1ea5t nhi\u1ec1u vi\u1ec7c \u0111\u01b0a qu\u00e2n \u0111i kh\u00f4ng th\u1ec3 nhanh \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00e0 n\u00f3i chung trong kh\u00ed h\u1eadu b\u1ed1n m\u00f9a ch\u1ec9 c\u00f3 ba th\u00e1ng m\u00f9a \u0111\u00f4ng l\u00e0 ch\u01b0\u1edbng l\u1ec7 kh\u00f4ng n\u1ed5i l\u00ean, c\u00f2n xu\u00e2n h\u1ea1 thu tam qu\u00ed \u1eaft s\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed9c d\u00e0y \u0111\u1eb7c kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecb nhi\u1ec5m ch\u1eb3ng kh\u00e1c g\u00ec Mi\u1ebfn \u00d0i\u1ec7n<\/i><i>. N\u1ebfu nh\u01b0 \u0111\u1ea1i c\u1eed h\u01b0ng s\u01b0, mu\u1ed1n cho v\u1ea1n to\u00e0n v\u00f4 s\u1ef1 th\u00ec vi\u1ec7c qu\u00e2n l\u1eef ph\u1ea3i l\u00e0m sao \u1ea5n \u0111\u1ecbnh ng\u00e0y gi\u1edd, n\u1ebfu trong ba th\u00e1ng kh\u00f4ng xong th\u00ec khi v\u1eeba giao xu\u00e2n, ch\u01b0\u1edbng kh\u00ed b\u1ed1c l\u00ean, tri\u1ec7t binh th\u00ec bao nhi\u00eau c\u00f4ng lao tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u b\u1ecf h\u1ebft, \u0111\u1ec3 qu\u00e2n l\u1ea1i th\u00ec th\u01b0\u01a1ng vong \u1eaft l\u00e0 nhi\u1ec1u.<\/i><\/p>\n<p><i>Vi\u1ec7c An Nam<\/i><i> kh\u00f4ng n\u00ean d\u1ee5ng binh, kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u00ec \u0111\u1ecba l\u1ee3i b\u1ea5t ti\u1ec7n, nh\u00e2n s\u1ef1 b\u1ea5t hi\u1ec7p m\u00e0 \u0111\u1ebfn thi\u00ean th\u1eddi c\u0169ng gi\u1edbi h\u1ea1n, t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay ch\u01b0a t\u1eebng th\u00e0nh c\u00f4ng c\u0169ng v\u00ec l\u1ebd \u0111\u00f3. Nay Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> c\u00f3 o\u00e1n th\u00f9 v\u1edbi h\u1ecd L\u00ea \u0111\u1ec3 \u0111\u1ebfn n\u1ed7i ph\u1ea3i kh\u00f3 nh\u1ecdc \u0111\u1ebfn qu\u00e2n ta, t\u1ed1n ph\u00ed l\u01b0\u01a1ng h\u01b0\u1edbng.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ebf nh\u01b0ng khi \u0111\u1ea1i binh ti\u1ebfn quan ch\u01b0a bao l\u00e2u, g\u00e3 t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 m\u1ea5y b\u1eadn xin h\u00e0ng, th\u1eadt r\u00f5 l\u00e0 tr\u01b0\u1edbc kia tuy c\u00f3 kh\u00e1ng c\u1ef1 th\u1eadt nh\u01b0ng v\u1ec1 sau th\u00e0nh t\u00e2m th\u1ea7n ph\u1ee5c. Trong bi\u1ec3u v\u0103n y x\u01b0ng l\u00e0 k\u1ebb \u00e1o v\u1ea3i \u0111\u1ea5t T\u00e2y S\u01a1n<\/i><i> kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd \u0111\u1ecbnh chi\u1ebfm n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, l\u1ea1i n\u00f3i r\u1eb1ng tuy b\u00ean ngo\u00e0i t\u01b0\u1edfng nh\u01b0 kh\u00e1ng c\u1ef1 nh\u01b0ng th\u1ef1c ra kh\u00f4ng d\u00e1m \u0111\u1eafc t\u1ed9i v\u1edbi thi\u00ean tri\u1ec1u. Th\u1ebf nh\u01b0ng d\u1eabu c\u00f3 h\u00e0m h\u1ed3 ch\u1ed1i t\u1ed9i nh\u01b0ng ch\u01b0a n\u00f3i ra \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c qu\u1ea3 kh\u00f4ng kh\u00e1ng c\u1ef1 cho minh b\u1ea1ch n\u00ean l\u00fac n\u00e0y ch\u01b0a ti\u1ec7n \u0111\u1ec7 l\u00ean l\u1eddi th\u1ec9nh c\u1ea7u.<\/i><\/p>\n<p><i>Hi\u1ec7n nay g\u00e3 t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng kia \u0111\u00e3 g\u1ecdi b\u1ecdn di m\u1ee5c Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 quay v\u1ec1 L\u00ea th\u00e0nh kh\u00f4ng c\u00f2n \u1edf l\u1ea1i g\u1ea7n bi\u00ean gi\u1edbi \u0111\u1ec3 nghe ng\u00f3ng n\u1eefa. Th\u1ea7n \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan kh\u1ea3o s\u00e1t t\u00ecnh h\u00ecnh, l\u1ea1i c\u00f9ng b\u1ecdn T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> c\u1eadt l\u1ef1c suy t\u00ednh tu\u00e2n theo th\u00e1nh ch\u1ec9 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y vi\u1ebft m\u1ed9t h\u1ecbch v\u0103n ra l\u1ec7nh cho T\u1ea3 Giang<\/i><i> \u0111\u1ea1o Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p<\/i><i> cho g\u1ecdi th\u00f4ng s\u1ef1 \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan giao cho h\u1ecd ra l\u1ec7nh ph\u1ea3i mau mau \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn L\u00ea th\u00e0nh cho Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> xem \u0111\u1ec3 y t\u1ef1 th\u1ea9m \u0111\u1ecbnh \u0111\u00e2u l\u00e0 ph\u00fac, \u0111\u00e2u l\u00e0 h\u1ecda mau mau tr\u1ea3 l\u1eddi.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n l\u1ea1i <\/i>[l\u00e0m vi\u1ec7c]<i> c\u00f9ng Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p<\/i><i> v\u1ed1n \u1edf Vi\u1ec7t T\u00e2y l\u00e2u n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi di t\u00edn ph\u1ee5c. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> ba l\u1ea7n ti\u1ebfn bi\u1ec3u, T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> c\u0169ng \u0111\u1ec1u ra l\u1ec7nh cho y c\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi b\u00ean kia \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p. V\u00ec th\u1ebf th\u1ea7n \u0111\u00e3 ra l\u1ec7nh <\/i>[cho y]<i> g\u1ecdi b\u1ecdn Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan \u0111\u1ec3 n\u00f3i chuy\u1ec7n t\u1eadn m\u1eb7t v\u1edbi h\u1ecd, h\u1ecfi v\u1ec1 l\u00fd do t\u1ea1i sao tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7 v\u00e0 h\u1ecd L\u00ea tranh ch\u1ea5p, \u0111\u1ebfn khi qu\u00e2n ta xu\u1ea5t quan r\u1ed3i sao kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc qu\u00e2n m\u00f4n t\u1ea1 t\u1ed9i, sau \u0111\u00f3 quay l\u1ea1i L\u00ea th\u00e0nh qu\u1ea5y nhi\u1ec5u, c\u00f3 th\u1ef1c d\u00e1m ch\u1ed1ng l\u1ea1i thi\u00ean tri\u1ec1u hay ch\u1ec9 mu\u1ed1n ki\u1ebfm h\u1ecd L\u00ea \u0111\u1ec3 g\u00e2y h\u1ea5n r\u1ed3i l\u1ee1 l\u1ea7m gi\u1ebft c\u1ea3 quan binh, l\u00fac n\u00e0y k\u1ecbp c\u00f3 h\u1ed1i t\u1ed9i th\u00ec h\u00e3y vi\u1ebft t\u1edd b\u1ea9m tr\u00ecnh b\u00e0y m\u1ecdi vi\u1ec7c cho r\u00f5 r\u00e0ng, t\u00ecnh nguy\u1ec7n qui ph\u1ee5c r\u1ed3i \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan.<\/i><\/p>\n<p><i>Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> khi nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ecbch v\u0103n n\u00e0y v\u00e0 nh\u1eefng l\u1eddi c\u1ee7a vi\u00ean \u0111\u1ea1o kia chuy\u1ec3n l\u1ea1i th\u00ec \u1eaft hi\u1ec3u r\u1eb1ng th\u1ea7n \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan, s\u1ebd ph\u1ea3i \u0111i theo t\u1eebng b\u01b0\u1edbc. N\u1ebfu g\u00e3 t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng kia thi\u1ebft tha n\u1ea1p kho\u1ea3n, th\u1ea7n s\u1ebd theo c\u00e1c d\u1ee5 ch\u1ec9 tr\u01b0\u1edbc sau t\u00f9y theo m\u1ed7i vi\u1ec7c m\u00e0 tr\u00f9 bi\u1ec7n, t\u00e2u l\u00ean xin hu\u1ea5n th\u1ecb r\u00f5 r\u00e0ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan lo li\u1ec7u m\u1ecdi vi\u1ec7c, th\u1ea5y Nam Quan<\/i><i> n\u00e0y \u0111\u1ee9ng n\u1ed5i l\u00ean trong h\u00e0ng v\u1ea1n qu\u1ea3 n\u00fai, t\u00ecnh th\u1ebf hi\u1ec3m tu\u1ea5n, b\u00ean trong c\u00f3 Chi\u00eau \u00d0\u1ee9c \u00d0\u00e0i<\/i><i> <\/i>[\u662d\u5fb7\u81fa]<i> l\u00e0 n\u01a1i c\u1ed1ng s\u1ee9 An Nam<\/i><i> ti\u1ebfn quan h\u00e0nh l\u1ec5, hi\u1ec7n c\u00f3 \u0111\u1ec1 th\u1ea7n H\u1ea3i L\u1ed9c<\/i><i> \u0111\u00f3ng binh tr\u1ea5n gi\u1eef. Binh \u0111inh \u0111\u00f3ng t\u1ea1i c\u1eeda quan n\u00e0y c\u0169ng nh\u01b0 c\u00e1c quan \u1ea3i kh\u00e1c nay \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, H\u1ea3i L\u1ed9c ng\u00e0y n\u00e0o c\u0169ng \u0111i c\u00e1c n\u01a1i tu\u1ea7n tra, ki\u1ec3m \u0111i\u1ec3m kh\u00ed gi\u1edbi, ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c n\u01a1i t\u1eadp luy\u1ec7n b\u1eafn s\u00fang, tr\u00ean c\u00e1c quan \u1ea3i c\u1eafm c\u1edd x\u00ed, \u0111\u1eafp x\u00e2y t\u01b0\u1eddng l\u0169y \u0111\u1ec3 cho xa g\u1ea7n trong ngo\u00e0i bi\u1ebft r\u1eb1ng \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u00eam qu\u00e2n m\u1edbi \u0111\u1ebfn n\u01a1i.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n c\u0169ng \u0111\u00e3 g\u1eedi nghi\u00eam h\u1ecbch d\u1ee5 cho binh \u0111inh c\u00e1c \u1ea3i, m\u1ed9t m\u1eb7t thao luy\u1ec7n k\u1ef9 thu\u1eadt, m\u1ed9t m\u1eb7t ph\u00f2ng th\u1ee7 truy\u1ec1n tin, th\u1ea7n s\u1ebd l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t tu\u1ea7n tra qua l\u1ea1i c\u00e1c n\u01a1i. Th\u1ea7n t\u1eeb khi \u0111\u1ebfn c\u1ea3nh gi\u1edbi \u0111\u1ea5t Vi\u1ec7t \u0111\u1ebfn nay, ch\u1ed7 n\u00e0o c\u0169ng h\u1ecfi han. N\u0103m tr\u01b0\u1edbc d\u1ee5ng binh \u1edf \u00d0\u00e0i Loan<\/i><i> \u0111\u1ec1u c\u00f3 tr\u01b0ng \u0111i\u1ec7u \u0111\u1ebfn L\u01b0\u1ee1ng Vi\u1ec7t, sau l\u1ea1i \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c c\u1ee7a An Nam<\/i><i>, qu\u00e2n \u0111\u1ed9i l\u01b0\u01a1ng h\u01b0\u1edbng \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng m\u1ea5y l\u1ea7n, Vi\u1ec7t \u00d0\u00f4ng <\/i>[Qu\u1ea3ng \u0110\u00f4ng] <i>t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i tr\u00f9 ph\u00fa n\u00ean vi\u1ec7c cung \u1ee9ng kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn n\u1ed7i ta th\u00e1n, c\u00f2n Vi\u1ec7t T\u00e2y <\/i>[Qu\u1ea3ng T\u00e2y] <i>th\u00ec d\u00e2n ngh\u00e8o \u0111\u1ea5t x\u1ea5u kh\u00f4ng c\u00f3 c\u1ee7a \u0103n c\u1ee7a \u0111\u1ec3 n\u00ean khi \u0111\u01b0a qu\u00e2n \u0111i v\u00e0 v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c to\u00e0n d\u1ef1a v\u00e0o s\u1ee9c c\u1ee7a d\u00e2n, l\u00e0ng m\u1ea1c \u0111\u1ed1c th\u00fac vi\u1ec7c c\u00f4ng kh\u00f4ng kh\u1ecfi kh\u1ed1n kh\u00f3.<\/i><\/p>\n<p><i>T\u1eeb khi \u0111i\u1ec1u binh \u0111\u1ebfn Tr\u1ea5n Nam<\/i><i> Quan th\u00e1ng B\u1ea3y n\u0103m ngo\u00e1i, binh phu r\u1ea5t nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb nhi\u1ec5m ch\u01b0\u1edbng b\u1ec7nh b\u1ecf m\u00ecnh, m\u00f9a \u0111\u00f4ng xu\u1ea5t s\u01b0, binh l\u00ednh, phu phen ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n theo qu\u00e2n xu\u1ea5t quan nghe n\u00f3i kh\u00f4ng d\u01b0\u1edbi b\u1ed1n, n\u0103m v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi. \u00d0\u1ebfn chi\u1ebfn d\u1ecbch L\u00ea th\u00e0nh, s\u1ed1 th\u01b0\u01a1ng vong kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u00edt. <u>N\u00f3i chung h\u00e0nh qu\u00e2n m\u1ed9t v\u1ea1n, s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi v\u1eadn t\u1ed1ng qu\u00e2n trang l\u01b0\u01a1ng h\u01b0\u1edbng h\u1ecfa d\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea1n ho\u00e0n, c\u00f9ng l\u00e0 s\u1eafp \u0111\u1eb7t \u0111\u00e0i tr\u1ea1m ph\u1ea3i c\u1ea7n \u0111\u1ebfn v\u00e0i v\u1ea1n phu phen<\/u>. C\u1ee9 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng mang v\u00e1c c\u1ee7a m\u1ed7i m\u01b0\u1eddi ng\u01b0\u1eddi phu th\u00ec l\u1ea1i ph\u1ea3i m\u1ed9 th\u00eam v\u00e0i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 d\u1ec5 d\u00e0ng ph\u00e2n chia ra th\u00e0nh th\u1eed s\u1ed1 phu d\u00f9ng c\u00e0ng nhi\u1ec1u.<\/i><\/p>\n<p><i>N\u0103m tr\u01b0\u1edbc T\u00f4n V\u0129nh Thanh<\/i><i> \u0111\u00e3 t\u00e2u l\u00ean r\u1eb1ng n\u1ebfu mu\u1ed1n \u0111\u01b0a \u0111\u1ea1i binh \u0111i th\u00ec ph\u1ea3i d\u00f9ng \u0111\u1ebfn m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n d\u00e2n phu, \u1ea5y l\u00e0 ch\u1ec9 \u01b0\u1edbc t\u00ednh t\u1ed5ng qu\u00e1t ch\u1ee9 <b><u>c\u1ee9 theo nh\u01b0 t\u00ednh to\u00e1n c\u1ee7a th\u1ea7n th\u00ec ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn v\u00e0i ch\u1ee5c v\u1ea1n m\u1edbi \u0111\u1ee7<\/u>. <\/b>C\u00f2n nh\u01b0 c\u1ea7n c\u1ea3 c\u00e1c t\u1ec9nh kh\u00e1c hi\u1ec7p t\u1ebf th\u00ec vi\u1ec7c r\u1ea5t kh\u00f3 kh\u0103n, kh\u00f4ng n\u00f3i g\u00ec hi\u1ec7n gi\u1edd m\u00f9a xu\u00e2n ch\u01b0\u1edbng kh\u00ed r\u1ea5t n\u1eb7ng kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00e0o h\u00e0nh qu\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c, m\u00e0 \u0111\u00e3 s\u1eed d\u1ee5ng th\u00ec ph\u1ea3i hai b\u00ean ti\u1ebfn qu\u00e2n c\u00f9ng ph\u1ea3i tr\u00f9 ho\u1ea1ch n\u1ebfu theo c\u00e1ch th\u1ee9c tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u1ed1c th\u00fac d\u00e2n phu th\u1eadt kh\u00f3 m\u00e0 l\u00e0m cho h\u1ebft s\u1ee9c.<\/i><\/p>\n<p><i>An Nam<\/i><i> l\u00e0 n\u01a1i ch\u01b0\u1edbng l\u1ec7, \u0111\u00fang nh\u01b0 th\u00e1nh d\u1ee5, c\u0169ng \u00e1c li\u1ec7t kh\u00f4ng kh\u00e1c g\u00ec Mi\u1ebfn \u00d0i\u1ec7n<\/i><i>, kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111em binh m\u00e3 ti\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a qu\u1ed1c gia d\u1ec5 d\u00e0ng n\u00e9m v\u00e0o \u0111\u1ea5y. T\u1eeb khi tri\u1ec7t binh Mi\u1ebfn \u00d0i\u1ec7n \u0111\u1ebfn nay \u0111\u00e3 b\u1ebf quan kh\u01b0\u1edbc c\u1ed1ng h\u01a1n hai m\u01b0\u01a1i n\u0103m, c\u00e1c t\u00f9 m\u1ee5c x\u1ee9 \u1ea5y ch\u1eb3ng ai d\u00e1m \u0111\u1ebfn g\u1ea7n bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng g\u00e2y s\u1ef1 v\u00ec thi\u00ean uy vang d\u1eady n\u00ean t\u1ef1 th\u1ea7n ph\u1ee5c l\u00e2u nay. N\u0103m tr\u01b0\u1edbc <\/i>[Mi\u1ebfn \u00d0i\u1ec7n]<i> g\u00f5 c\u1eeda quan xin n\u1ed9i ph\u1ee5, th\u00e0nh kh\u1ea9n xin n\u1ea1p c\u1ed1ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i m\u1ec7t \u0111\u1ebfn s\u1ee9c c\u1ee7a m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi l\u00ednh n\u00e0o. Nay vi\u1ec7c c\u1ee7a An Nam, \u0111\u1ea1i l\u01b0\u1ee3c c\u0169ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 th\u1ebf, Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> ch\u1eafc kh\u00f4ng d\u00e1m v\u1ecdng t\u01b0\u1edfng d\u00f2m ng\u00f3 qu\u1ea5y nhi\u1ec5u bi\u00ean c\u01b0\u01a1ng, \u0111\u1ebfn nay \u0111\u00e3 m\u1ea5y l\u1ea7n g\u00f5 c\u1eeda kh\u1ea5t h\u00e0ng. V\u1eady n\u00ean li\u1ec7u ch\u1eebng nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng qu\u00e2n uy nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111\u1ea1i c\u1eed h\u01b0ng s\u01b0, l\u00e0m m\u1ec7t nh\u1ecdc t\u1ed1n ph\u00ed th\u00eam m\u1ed9t l\u1ea7n n\u1eefa.<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn39_4962\" name=\"_ftnref39_4962\">[39]<\/a><i><\/i><\/p>\n<p>Lu\u1eadn gi\u1ea3i c\u1ee7a Ph\u00fac Khang An trong t\u1edd t\u1ea5u th\u01b0 n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 xem nh\u01b0 chuy\u1ec3n bi\u1ebfn r\u00f5 r\u1ec7t v\u1ec1 vi\u1ec7c nh\u00e0 Thanh t\u1eeb b\u1ecf ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng t\u00e1i \u0111\u1ed9ng binh v\u00e0 ti\u1ebfn h\u00e0nh vi\u1ec7c h\u01b0\u1edbng d\u1eabn sao cho n\u01b0\u1edbc ta th\u1ea7n ph\u1ee5c \u00eam \u0111\u1eb9p nh\u1ea5t. Khi m\u1ecdi vi\u1ec7c \u0111\u00e3 \u1ed5n th\u1ecfa, Ph\u00fac Khang An m\u1edbi sai Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p th\u00f4ng b\u00e1o cho n\u01b0\u1edbc ta r\u1eb1ng t\u00f4\u0309ng \u0111\u1ed1c L\u01b0\u1ee1ng Qu\u1ea3ng t\u00e2n nhi\u1ec7m \u0111\u00e3 t\u1edbi v\u00e0 d\u1ef1 ki\u1ebfn s\u1ebd m\u1edf c\u1eeda ti\u1ebfp s\u1ee9 b\u1ed9 An Nam ng\u00e0y 28 th\u00e1ng Ba.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn40_4962\" name=\"_ftnref40_4962\"><sup><sup>[40]<\/sup><\/sup><\/a> C\u0169ng trong th\u1eddi gian ch\u1edd \u0111\u1ee3i, Ph\u00fac Khang An ti\u1ebfp t\u1ee5c tra h\u1ecfi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi v\u1eeba m\u1edbi v\u1ec1 \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0 theo \u00f4ng ta th\u00ec h\u1ecd s\u1edf d\u0129 ch\u1eadm tr\u1ec5 v\u00ec \u201c<i>b\u1ecb th\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng \u0111i \u0111\u01b0\u1ee3c hay l\u1ea1c \u0111\u01b0\u1eddng<\/i>\u201d v\u00e0 Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7 kh\u00f4ng nh\u1eefng kh\u00f4ng l\u00e0m h\u1ea1i m\u00e0 c\u00f2n \u201c<i>ra l\u1ec7nh cho ng\u01b0\u1eddi di tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng cho ch\u1ed7 \u0103n \u1edf v\u00e0 c\u1ea5p l\u1ed9 ph\u00ed, cho ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0a v\u1ec1<\/i>\u201d n\u00ean n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u00fac ch\u1eb3ng n\u00ean t\u00ednh chuy\u1ec7n binh \u0111ao th\u00ec l\u00fac n\u00e0y c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i d\u00f9ng binh n\u1eefa.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn41_4962\" name=\"_ftnref41_4962\">[41]<\/a><\/p>\n<p>Ng\u00e0y h\u00f4m \u0111\u00f3, h\u01a1n 20 ng\u01b0\u1eddi ph\u00e1i \u0111o\u00e0n n\u01b0\u1edbc ta \u0111em theo b\u00f2 r\u01b0\u1ee3u g\u1ea1o th\u00f3c g\u1ecdi l\u00e0 l\u1ec5 t\u01b0\u01a1ng ki\u1ebfn \u0111\u1ec3 t\u1ecf thi\u1ec7n ch\u00ed mu\u1ed1n ngh\u1ecb ho\u00e0. \u0110\u1ebfn gi\u1edd T\u1ef5, nh\u00e0 Thanh m\u1edf c\u1eeda quan, ch\u00e1nh s\u1ee9 n\u01b0\u1edbc ta Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9, gi\u00e1p ph\u00f3 s\u1ee9 V\u0169 Huy T\u1ea5n [Ph\u00e1c], \u1ea5t ph\u00f3 s\u1ee9 Nguy\u1ec5n Ninh Tr\u1ef1c v\u00e0 tu\u1ef3 t\u00f2ng qua Nam Quan. <\/p>\n<p>Theo b\u00e1o c\u00e1o c\u1ee7a Ph\u00fac Khang An th\u00ec:<\/p>\n<p><i>\u2026Th\u1ea7n Ph\u00fac Khang An<\/i><i> v\u00e0o ng\u00e0y 16 th\u00e1ng Ba \u0111\u1ebfn Tr\u1ea5n Nam<\/i><i> Quan li\u1ec1n ra l\u1ec7nh cho T\u1ea3 Giang<\/i><i> \u0111\u1ea1o Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p<\/i><i> truy\u1ec1n g\u1ecdi di m\u1ee5c An Nam<\/i><i> Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan nghe d\u1ee5. Di m\u1ee5c \u0111\u00f3 nghe tin, l\u1eadp t\u1ee9c t\u1eeb L\u00ea th\u00e0nh b\u1ea5t k\u1ec3 ng\u00e0y \u0111\u00eam ch\u1ea1y \u0111\u1ebfn, t\u1edbi L\u1ea1ng S\u01a1n<\/i><i> li\u1ec1n sai th\u00f4ng s\u1ef1 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 th\u1ec9nh th\u1ecb, h\u1ecfi xem h\u00f4m n\u00e0o \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan. Trong t\u1edd b\u1ea9m \u0111\u1ec1 l\u00e0 ba ng\u01b0\u1eddi Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9, V\u0169 Huy T\u1ea5n<\/i><i>, v\u00e0 Nguy\u1ec5n Ninh Tr\u1ef1c. Th\u1ea7n li\u1ec1n s\u1ee9c cho Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p b\u1ea3o cho h\u1ecd ng\u00e0y 28 \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan \u0111\u1ec3 nghe d\u1ee5 t\u1eadn m\u1eb7t.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ecdn th\u1ea7n ngh\u0129 r\u1eb1ng nh\u1eefng di m\u1ee5c n\u00e0y tr\u1edf v\u1ec1 L\u00ea th\u00e0nh, c\u00e1ch c\u1eeda quan n\u0103m s\u00e1u tr\u0103m d\u1eb7m, gi\u1eefa \u0111\u01b0\u1eddng l\u1ea1i c\u00e1ch b\u1ee9c L\u1ea1ng S\u01a1n<\/i><i>, Th\u1ecd X\u01b0\u01a1ng<\/i><i>, Th\u1ecb C\u1ea7u<\/i><i>, Ph\u00fa L\u01b0\u01a1ng<\/i><i> c\u00e1c s\u00f4ng, v\u1eeba nghe g\u1ecdi \u0111\u1ebfn, Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7<\/i><i> l\u1eadp t\u1ee9c sai h\u1ecd \u0111i ngay, \u0111\u1ee7 bi\u1ebft ng\u00e0y ng\u00e0y tr\u00f4ng ng\u00f3ng tin t\u1ee9c thi\u00ean tri\u1ec1u, khi\u1ebfp s\u1ee3 cung c\u1ea9n do b\u1ee5ng ch\u00ed th\u00e0nh.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ecdn th\u1ea7n ra l\u1ec7nh cho Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p<\/i><i> ti\u1ebfp ki\u1ebfn c\u00e1c di m\u1ee5c n\u00e0y \u1edf Chi\u00eau \u00d0\u1ee9c \u00d0\u00e0i<\/i><i> b\u00ean trong c\u1eeda quan. Ng\u00e0y 28, gi\u1edd T\u1ecb b\u1ecdn vi\u00ean m\u1ee5c Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 d\u1eabn th\u00f4ng s\u1ef1 c\u00f9ng t\u00f9y t\u00f2ng t\u1ea5t c\u1ea3 h\u01a1n 20 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn quan, l\u1ea1i s\u1eeda so\u1ea1n b\u00f2, g\u1ea1o, d\u1ea7u, mi\u1ebfn c\u00e1c v\u1eadt t\u1eb7ng cho Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p l\u00e0m l\u1ec5 ki\u1ebfn di\u1ec7n<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn42_4962\" name=\"_ftnref42_4962\">[42]<\/a><i> nh\u01b0ng li\u1ec1n tr\u1ea3 l\u1ea1i kh\u00f4ng nh\u1eadn r\u1ed3i cho g\u1ecdi b\u1ecdn Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 ba ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng m\u1ed9t th\u00f4ng s\u1ef1 ti\u1ebfn quan, s\u1ed1 c\u00f2n l\u1ea1i b\u1eaft \u0111\u1ee3i \u1edf ngo\u00e0i quan.<\/i><\/p>\n<p><i>B\u1ecdn Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e0i l\u00e0m l\u1ec5 tam qu\u1ecb c\u1eedu kh\u1ea5u <\/i>[ba l\u1ea7n qu\u00ec, ch\u00edn l\u1ea7n r\u1eadp \u0111\u1ea7u l\u00e0 l\u1ec5 b\u00e1i y\u1ebft ho\u00e0ng \u0111\u1ebf]<i> r\u1ed3i quay sang h\u00e0nh l\u1ec5 v\u1edbi Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p<\/i><i>.<\/i> <a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn43_4962\" name=\"_ftnref43_4962\">[43]<\/a><\/p>\n<p>Ph\u00e1i \u0111o\u00e0n n\u01b0\u1edbc ta qua \u1ea3i v\u00e0o Chi\u00eau \u00d0\u1ee9c \u00d0\u00e0i (\u0111\u1ed1i x\u1ee9ng v\u1edbi Ng\u01b0\u1ee1ng \u00d0\u1ee9c \u00d0\u00e0i thu\u1ed9c L\u1ea1ng S\u01a1n) v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p v\u00e0 quan l\u1ea1i nh\u00e0 Thanh ti\u1ebfp \u0111\u00f3n. Nh\u01b0 nghi th\u1ee9c, m\u1ed9t khi v\u00e0o \u0111\u1ea5t Thanh, s\u1ee9 b\u1ed9 n\u01b0\u1edbc ta h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc l\u00e0m l\u1ec5 [t\u01b0\u1ee3ng tr\u01b0ng] tam qu\u1ecb c\u1eedu kh\u1ea5u tr\u01b0\u1edbc ho\u00e0ng \u0111\u1ebf sau \u0111\u00f3 m\u1edbi ra m\u1eaft quan nh\u00e0 Thanh. <\/p>\n<p>Theo <i>L\u1ecbch Tri\u1ec1u T\u1ea1p K\u1ef7<\/i>, trong l\u1ea7n n\u00e0y Ph\u00fac Khang An g\u1eedi m\u1ed9t h\u1ecbch d\u1ee5 cho \u0111\u00f2i Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh ph\u1ea3i \u0111\u00edch th\u00e2n \u0111\u1ebfn Nam Quan t\u1ea1 t\u1ed9i. Ng\u00e0y 29 th\u00e1ng Ba t\u1edd h\u1ecbch \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c chuy\u1ec3n v\u1ec1 Th\u0103ng Long cho vua Quang Trung.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn44_4962\" name=\"_ftnref44_4962\">[44]<\/a><\/p>\n<p>Vi\u1ec7c thay \u0111\u1ed5i t\u1eeb d\u1ef1 \u0111\u1ecbnh ti\u1ebfp ph\u00e1i b\u1ed9 n\u01b0\u1edbc ta 20 ng\u01b0\u1eddi sang vi\u1ec7c ch\u1ec9 ti\u1ebfp ba ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 kh\u00f4ng nh\u1eadn l\u1ec5 v\u1eadt cho th\u1ea5y Ph\u00fac Khang An kh\u00f4ng b\u1eb1ng l\u00f2ng v\u1edbi s\u1eafp x\u1ebfp tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u00e0 mu\u1ed1n th\u00eam nh\u1eefng th\u1ee7 t\u1ee5c kh\u00e1c cho \u201c<i>x\u1ee9ng t\u1ea7m<\/i>\u201d v\u1edbi v\u1ecb th\u1ebf m\u1ed9t v\u00f5 t\u01b0\u1edbng trong l\u1edbp \u00e1o v\u0103n nh\u00e2n, h\u01a1n h\u1eb3n T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t nho s\u0129 th\u01b0\u1eddng. Trong t\u1edd bi\u1ec3u g\u1eedi vua C\u00e0n Long khi m\u1edbi \u0111\u1ebfn Nam Quan \u00f4ng ta c\u00f3 vi\u1ebft:<\/p>\n<p>[\u2026] <i>Th\u1ea7n nhi\u1ec1u \u0111\u1eddi th\u1ee5 \u01a1n n\u1eb7ng, m\u1ea5y l\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 nhi\u1ec7m, vi\u1ec7c h\u00e0nh qu\u00e2n tr\u01b0\u1edbc nay ch\u01b0a t\u1eebng khi\u1ebfp s\u1ee3 ch\u00fat n\u00e0o. T\u00ecnh h\u00ecnh hi\u1ec7n nay n\u1ebfu c\u1ea7n d\u1ee5ng binh \u1eaft c\u0169ng xin t\u00e2u l\u00ean \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n \u0111\u1ed9i, tr\u01b0ng d\u1ee5ng l\u01b0\u01a1ng h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ea1i c\u1eed xu\u1ea5t quan \u0111\u00e2u c\u00f3 g\u00ec m\u00e0 ph\u1ea3i r\u1ee5t r\u00e8, \u0111\u1ebfn k\u1ebb v\u0103n nh\u01b0\u1ee3c th\u01b0 sinh T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> c\u00f2n d\u00e1m d\u1eabn qu\u00e2n ti\u1ebfn v\u00e0o kh\u00f4ng l\u1ebd th\u1ea7n l\u1ea1i kh\u00f4ng b\u1eb1ng hay sao?<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn45_4962\" name=\"_ftnref45_4962\">[45]<\/a><\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y khi chi\u1ebfn tranh v\u1edbi Mi\u1ebfn \u0110i\u1ec7n, v\u1ea5n \u0111\u1ec1 h\u1eadu chi\u1ebfn kh\u00f3 x\u1eed nh\u1ea5t cho Thanh tri\u1ec1u l\u00e0 Mi\u1ebfn v\u01b0\u01a1ng nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh kh\u00f4ng giao tr\u1ea3 t\u00f9 binh. Th\u1ebf nh\u01b0ng khi Ph\u00fac Khang An \u0111\u00e1o nh\u1eadm Qu\u1ea3ng T\u00e2y th\u00ec vi\u1ec7c trao \u0111\u1ed5i t\u00f9 binh \u0111\u00e3 ho\u00e0n t\u1ea5t n\u00ean \u0111\u00e1nh m\u1ea5t m\u1ed9t c\u01a1 h\u1ed9i \u0111\u1ec3 ch\u1ee9ng t\u1ecf uy th\u1ebf. Ph\u00fac Khang An li\u1ec1n chuy\u1ec3n sang g\u00e2y s\u1ee9c \u00e9p v\u1ec1 vi\u1ec7c phong v\u01b0\u01a1ng v\u00e0 cho r\u1eb1ng m\u00ecnh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi thanh v\u1ecdng l\u1edbn c\u00f3 th\u1ec3 b\u1eaft n\u01b0\u1edbc ta h\u00e0ng ph\u1ee5c m\u1ed9t c\u00e1ch vinh quang. <\/p>\n<p>\u0110\u1ec3 ra oai, Ph\u00fac Khang An ho\u00e3n vi\u1ec7c g\u1eedi bi\u1ec3u c\u1ea7u phong \u0111\u00fang m\u1ed9t th\u00e1ng \u0111\u1ec3 \u0111\u00f2i vua Quang Trung \u0111\u1ebfn Nam Quan khi \u0111\u00f3 y s\u1ebd d\u00e0n x\u1ebfp \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn Th\u1ee5 H\u00e0ng Th\u00e0nh \u2013 n\u01a1i \u0111\u00e3 c\u00f3 s\u1eb5n m\u1ed9t l\u1ec5 \u0111\u00e0i \u0111\u1ed3 s\u1ed9 &#8211; v\u00e0 vi\u1ec7c ti\u1ebfp bi\u1ec3u tr\u1edf th\u00e0nh l\u1ec5 th\u1ee5 h\u00e0ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 Mao B\u00e1 \u00d4n \u0111\u00f2i M\u1ea1c \u0110\u0103ng Dung \u201c<i>xin h\u00e0ng<\/i>\u201d \u0111\u1eddi Minh. Ph\u00fac Khang An kh\u00f4ng \u0111\u00e1nh gi\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u01b0 th\u1ebf c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc ta v\u00e0 ch\u1eafc c\u0169ng ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecdc nh\u1eefng l\u00e1 th\u01b0 g\u1eedi cho Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p n\u00ean v\u1eabn t\u01b0\u1edfng uy t\u00edn \u201c<i>h\u00e3o<\/i>\u201d c\u1ee7a \u00f4ng ta s\u1ebd l\u00e0m tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh T\u00e2y S\u01a1n ph\u1ea3i e ng\u1ea1i. <\/p>\n<p>Ngo\u00e0i vi\u1ec7c \u0111\u00f2i vua Quang Trung l\u00ean Nam Quan, Ph\u00fac Khang An c\u0169ng b\u1eaft n\u01b0\u1edbc ta ph\u1ea3i th\u00eam v\u00e0o c\u1ed1ng v\u1eadt hai con voi \u0111\u00e3 thu\u1ea7n ho\u00e1. S\u1edf d\u0129 ch\u00fang ta bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng \u0111\u00f2i h\u1ecfi \u0111\u00f3 l\u00e0 v\u00ec vua Quang Trung \u0111\u00e3 minh th\u1ecb b\u00e1c kh\u01b0\u1edbc nh\u1eefng \u0111\u00f2i h\u1ecfi n\u00e0y trong l\u00e1 th\u01b0 g\u1eedi l\u00ean Ph\u00fac Khang An cu\u1ed1i th\u00e1ng T\u01b0.<\/p>\n<h4>VAI TR\u00d2 NGUY\u1ec4N QUANG HI\u1ec2N<\/h4>\n<p>S\u1ef1 xu\u1ea5t hi\u1ec7n c\u1ee7a Ph\u00fac Khang An \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn m\u1ed9t s\u1ed1 thay \u0111\u1ed5i trong ti\u1ebfn tr\u00ecnh \u0111\u00e0m ph\u00e1n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y vi\u1ec7c trao tr\u1ea3 t\u00f9 binh \u0111\u01b0\u1ee3c coi nh\u01b0 m\u1ea5u ch\u1ed1t t\u1eeb chi\u1ebfn sang h\u00f2a. Khi vi\u1ec7c tr\u1ea3 ng\u01b0\u1eddi ho\u00e0n t\u1ea5t, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh nh\u00e0 Thanh \u0111\u00e3 s\u1eb5n s\u00e0ng ti\u1ebfn sang b\u01b0\u1edbc th\u1ee9 hai l\u00e0 thay \u0111\u1ed5i t\u1eeb c\u00f4ng nh\u1eadn nh\u00e0 L\u00ea sang c\u00f4ng nh\u1eadn nh\u00e0 T\u00e2y S\u01a1n. Vi\u1ec7c ho\u1ea1nh ho\u1eb9 c\u1ee7a Ph\u00fac Khang An khi\u1ebfn cho n\u01b0\u1edbc ta c\u0169ng t\u01b0\u01a1ng k\u1ebf m\u00e0 \u0111\u1ed5i k\u1ebf ho\u1ea1ch.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y m\u1ed3ng 6 th\u00e1ng T\u01b0 n\u0103m K\u1ef7 D\u1eadu, H\u00f4 H\u1ed5 H\u1ea7u Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 \u2013 khi \u1ea5y l\u00e0 ch\u00e1nh s\u1ee9 h\u1ea7u m\u1ec7nh \u2013 g\u1eedi cho Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p m\u1ed9t b\u1ee9c th\u01b0 ri\u00eang th\u00f4ng b\u00e1o vi\u1ec7c \u0111\u1ecbnh ng\u00e0y g\u1eb7p Ph\u00fac Khang An, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 \u0111o\u1ea1n nh\u01b0 sau:<\/p>\n<p><i>\u2026 Qu\u1ed1c tr\u01b0\u1edfng n\u01b0\u1edbc t\u00f4i nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c phong th\u01b0 v\u00e0 l\u1eddi d\u1ee5 c\u1ee7a ng\u00e0i g\u1eedi \u0111\u1ebfn bi\u1ebft r\u1eb1ng \u0111\u1ea1i nh\u00e2n c\u00f3 th\u1ecbnh t\u00ecnh chi\u1ebfu c\u1ed1 ph\u00e1t xu\u1ea5t t\u1ef1 ch\u00e2n th\u00e0nh \u0111\u00e1ng ra ph\u1ea3i \u0111\u00edch th\u00e2n \u0111\u1ebfn g\u00f5 c\u1eeda quan \u0111\u1ec3 t\u1eadn m\u1eb7t nghe l\u1eddi ch\u1ec9 b\u1ea3o c\u1ee7a th\u01b0\u1ee3ng hi\u1ebfn.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00f3 \u0111i\u1ec1u n\u01b0\u1edbc v\u1eeba m\u1edbi d\u1ef1ng, m\u1ecdi vi\u1ec7c ch\u01b0a an \u0111\u1ecbnh, ch\u01b0a c\u00f3 l\u00fac th\u1ea3nh th\u01a1i n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 r\u1eddi xa qu\u1ed1c th\u00e0nh. <u>V\u00ec th\u1ebf n\u00ean \u0111\u00e3 u\u1ef7 cho ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n l\u00e0 Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n<\/u><\/i><i><u> \u0111i c\u00f9ng v\u1edbi ph\u00e1i \u0111o\u00e0n \u0111\u1ec3 thay m\u00ecnh \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan thay m\u1eb7t thi h\u00e0nh l\u1ec5 y\u1ebft ki\u1ebfn<\/u><\/i><i>,<\/i><i> tr\u01b0\u1edbc sau c\u0169ng m\u1ed9t \u00fd \u0111\u00f3, kh\u00f4ng h\u1ec1 c\u00f3 ch\u1ed7 n\u00e0o t\u00ednh to\u00e1n g\u00ec.<\/i><\/p>\n<p><i>Nh\u01b0ng v\u00ec \u0111\u01b0\u1eddng s\u00e1 nhi\u1ec1u su\u1ed1i l\u1eafm hang, n\u01b0\u1edbc m\u01b0a d\u00e2ng cao kh\u00f3 m\u00e0 \u0111i l\u1ea1i, \u0111i v\u1ec1 kh\u00f4ng kh\u1ecfi ch\u1eadm tr\u1ec5, \u01b0\u1edbc ch\u1eebng trong kho\u1ea3ng 15, 16 th\u00e1ng n\u00e0y m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea5n th\u00e0nh L\u1ea1ng S\u01a1n. Cho n\u00ean b\u1ea9m l\u00ean tr\u01b0\u1edbc nh\u01b0 th\u1ebf<\/i>.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn46_4962\" name=\"_ftnref46_4962\">[46]<\/a><\/p>\n<p>Nghe tin tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh T\u00e2y S\u01a1n nh\u01b0\u1ee3ng b\u1ed9 v\u00e0 th\u00f4ng b\u00e1o s\u1ebd \u0111\u01b0a m\u1ed9t nh\u00e2n v\u1eadt quan tr\u1ecdng l\u00ean Nam Quan ti\u1ebfp x\u00fac khi\u1ebfn cho quan l\u1ea1i nh\u00e0 Thanh ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng. Ph\u00eda Trung Hoa c\u0169ng b\u00e1o v\u1ec1 tri\u1ec1u l\u00e0 h\u1ecd nghe tin chu\u1ea9n b\u1ecb c\u00f4ng qu\u00e1n, \u0111\u01b0\u1eddng s\u00e1, d\u00e2n phu \u2026 su\u1ed1t d\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng t\u1eeb Th\u0103ng Long l\u00ean \u0111\u1ebfn L\u1ea1ng S\u01a1n v\u00e0 ph\u00e1i \u0111o\u00e0n c\u00f3 th\u1ec3 l\u00ean \u0111\u1ebfn h\u00e0ng tr\u0103m khi\u1ebfn cho ch\u00ednh quan l\u1ea1i nh\u00e0 Thanh v\u1eeba ng\u1ea1c nhi\u00ean, v\u1eeba kh\u1ea5p kh\u1edfi.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn47_4962\" name=\"_ftnref47_4962\">[47]<\/a> Ph\u00eda n\u01b0\u1edbc ta c\u0169ng n\u00f3i r\u1eb1ng \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t nh\u00e2n v\u1eadt r\u1ea5t quan tr\u1ecdng \u0111\u1ec3 ch\u1ee9ng t\u1ecf tr\u01b0\u1edbc sau m\u1ed9t l\u00f2ng, <i>tuy \u0111\u1ea1i do th\u00e2n<\/i> (thay m\u1eb7t nh\u01b0ng c\u0169ng nh\u01b0 ch\u00ednh m\u00ecnh) c\u1ee7a vua Quang Trung.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn48_4962\" name=\"_ftnref48_4962\"><sup><sup>[48]<\/sup><\/sup><\/a><\/p>\n<p>Th\u00e1ng Ba n\u0103m K\u1ef7 D\u1eadu, tr\u1ea5n th\u1ee7 L\u1ea1ng S\u01a1n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh chu\u1ea9n b\u1ecb l\u1ec5 v\u1eadt ti\u1ebfp ki\u1ebfn g\u1ed3m hai con tr\u00e2u v\u00e0 m\u1ed9t g\u00e1nh g\u1ea1o.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn49_4962\" name=\"_ftnref49_4962\">[49]<\/a> Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n c\u00f9ng H\u00f4 H\u1ed5 H\u1ea7u Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 v\u00e0 V\u0169 Huy T\u1ea5n \u0111em m\u1ed9t bi\u1ec3u v\u0103n [ g\u1eedi vua C\u00e0n Long], hai t\u1edd b\u1ea9m [g\u1eedi Ph\u00fac v\u00e0 Thang] giao cho Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p r\u1ed3i ch\u1edd \u1edf L\u1ea1ng S\u01a1n \u0111\u1ebfn h\u1ea1n \u0111\u01b0a ph\u00e1i \u0111o\u00e0n sang \u0111\u1ec3 g\u1eb7p m\u1eb7t v\u00e0 nh\u1edd t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c L\u01b0\u1ee1ng Qu\u1ea3ng t\u00e2n nhi\u1ec7m chuy\u1ec3n t\u1ea5u. <\/p>\n<p>L\u00e1 th\u01b0 vua Quang Trung g\u1eedi Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p c\u00f2n ghi l\u1ea1i trong <i>L\u1ecbch Tri\u1ec1u T\u1ea1p K\u1ef7<\/i> nh\u01b0 sau:<\/p>\n<p><i>Nghe r\u1eb1ng \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf m\u1edbi ph\u00e1i \u0111\u1ea1i th\u1ea7n Gia D\u0169ng C\u00f4ng xu\u1ed1ng gi\u1eef nhi\u1ec7m v\u1ee5 t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c L\u01b0\u1ee1ng Qu\u1ea3ng<\/i><i>. B\u1ed9c \u1edf n\u01a1i xa x\u00f4i t\u1eebng nghe Gia D\u0169ng C\u00f4ng danh ti\u1ebfng bao la, uy v\u1ecdng v\u00f2i v\u1ecdi l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi r\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf ng\u00f3 xu\u1ed1ng.<\/i><\/p>\n<p><i>Nay \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2y tr\u00f4ng coi to\u00e0n c\u00f5i Vi\u1ec7t <\/i>[t\u1ee9c Qu\u1ea3ng \u0110\u00f4ng, Qu\u1ea3ng T\u00e2y]<i>, quang l\u00e2m Nam Quan, \u1eaft s\u1ebd th\u1ec3 theo \u0111\u1ee9c nh\u00e2n v\u1ed7 v\u1ec1 k\u1ebb xa, nu\u00f4i n\u1ea5ng k\u1ebb y\u1ebfu c\u1ee7a \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf \u0111\u1ec3 ph\u1ee7 tuy h\u1ea1 \u1ea5p. B\u1ed9c tr\u01b0\u1edbc nay ch\u01b0a t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec7 l\u00f2ng th\u00e0nh k\u00ednh l\u00ean, \u1eaft s\u1ebd c\u00f3 c\u01a1 gi\u00e3i b\u00e0y n\u00ean c\u0169ng mu\u1ed1n \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan g\u00f5 c\u1eeda kh\u1ea9n c\u1ea7u \u00e2n \u0111i\u1ec3n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ee3i ch\u1ec9 c\u1ee7a \u0111\u1ed1c hi\u1ebfn.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00f3 \u0111i\u1ec1u bang gia m\u1edbi d\u1ef1ng, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0 nh\u00e0n, l\u00fac n\u00e0y kh\u00f4ng th\u1ec3 r\u1eddi xa qu\u1ed1c th\u00e0nh n\u00ean k\u00ednh c\u1ea9n so\u1ea1n m\u1ed9t b\u1ea9m v\u0103n sai ch\u00e1u ru\u1ed9t l\u00e0 Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n<\/i><i> \u0111\u1ebfn c\u1eeda quan thay t\u00f4i cung k\u00ednh h\u00e0nh l\u1ec5, \u0111\u1ee3i xem c\u00e2n nh\u1eafc th\u1ebf n\u00e0o. Vi\u1ec7c \u0111\u1ed5i thay c\u1ee7a b\u1ea3n qu\u1ed1c b\u00ean trong c\u00f3 nhi\u1ec1u \u0111i\u1ec1u kh\u00fac m\u1eafc nh\u01b0ng b\u1ed9c l\u00f2ng th\u00e0nh u\u00fd thi\u00ean s\u1ef1 \u0111\u1ea1i c\u0169ng mong \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00f4n \u0111\u00e0i th\u1ec3 t\u1ea5t cho m\u00e0 c\u1ed1 s\u1ee9c th\u00e0nh to\u00e0n, b\u1ea9m l\u00ean th\u01b0\u1ee3ng hi\u1ebfn, c\u00f9ng l\u00e0 ch\u1ec9 v\u1ebd cho h\u00e0nh gi\u1edbi n\u01b0\u1edbc t\u00f4i l\u1ec5 nghi y\u1ebft ki\u1ebfn v\u00e0 thu\u1eadt r\u00f5 qu\u1ed1c t\u00ecnh mong \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea5p thu\u1eadn t\u00e2u l\u00ean th\u00e1nh th\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u00ean tri\u1ec1u y\u00eau th\u01b0\u01a1ng m\u00e0 cho li\u1ec7t v\u00e0o h\u00e0ng phi\u00ean h\u00e0n th\u00ec th\u1eadt h\u00e2n hoan kh\u00f4ng sao k\u1ec3 xi\u1ebft.<\/i><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn50_4962\" name=\"_ftnref50_4962\">[50]<\/a><\/p>\n<p>Thu\u1eadn theo c\u00e1ch th\u1ee9c n\u1eb7ng ph\u1ea7n tr\u00ecnh di\u1ec5n c\u1ee7a nh\u00e0 Thanh, n\u01b0\u1edbc ta c\u0169ng th\u00f4ng b\u00e1o s\u1ee9 b\u1ed9 c\u1ea7u phong do H\u00f4 H\u1ed5 H\u1ea7u Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9, V\u0169 Huy T\u1ea5n, Nguy\u1ec5n Ninh Tr\u1ef1c l\u00e0m ch\u00e1nh v\u00e0 gi\u00e1p \u1ea5t ph\u00f3 s\u1ee9 s\u1ebd \u0111i chung v\u1edbi ph\u00e1i \u0111o\u00e0n do Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n thay m\u1eb7t vua Quang Trung sang tri\u1ec1u ki\u1ebfn vua C\u00e0n Long. <\/p>\n<p>M\u1ed9t trong nh\u1eefng ti\u00eau chu\u1ea9n qui \u0111\u1ecbnh trong \u0110\u1ea1i Thanh H\u1ed9i \u0110i\u1ec3n l\u00e0 t\u00f9y theo m\u1ee9c \u0111\u1ed9 quan tr\u1ecdng m\u00e0 \u1ea5n \u0111\u1ecbnh s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi \u0111i trong ph\u00e1i \u0111o\u00e0n. Theo \u0110\u1ea1i Thanh H\u1ed9i \u0110i\u1ec3n <b>ch\u1ec9 m\u1ed9t ph\u00e1i \u0111o\u00e0n do phi\u00ean v\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ebfn b\u1ec7 ki\u1ebfn m\u1edbi l\u00ean t\u1edbi con s\u1ed1 60 ng\u01b0\u1eddi<\/b>. B\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, nh\u1eefng s\u1ee9 b\u1ed9 tri\u1ec1u c\u1ed1ng, t\u1ea1 \u00e2n \u2026 ch\u1ec9 trong kho\u1ea3ng 20-30 ng\u01b0\u1eddi [c\u00f3 khi \u00edt h\u01a1n] m\u00e0 th\u00f4i. M\u1ed7i ph\u00e1i \u0111o\u00e0n t\u00f9y theo \u0111\u1eb3ng c\u1ea5p \u0111\u1ecba v\u1ecb m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp \u0111\u00f3n v\u1edbi cung c\u00e1ch kh\u00e1c nhau. L\u1ea7n n\u00e0y t\u1ed5ng c\u1ed9ng hai ph\u00e1i b\u1ed9 (c\u1ea7u phong v\u00e0 tri\u1ec1u c\u1ed1ng) l\u00ean \u0111\u1ebfn g\u1ea7n 70 ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u00f4ng h\u01a1n b\u1ea5t c\u1ee9 m\u1ed9t s\u1ee9 \u0111o\u00e0n ngo\u1ea1i qu\u1ed1c n\u00e0o t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn51_4962\" name=\"_ftnref51_4962\">[51]<\/a><\/p>\n<p>Ng\u00e0y 29 th\u00e1ng T\u01b0, l\u00fac gi\u1edd D\u1ea7n, t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c Ph\u00fac Khang An ra l\u1ec7nh cho t\u01b0\u1edbng s\u0129 tr\u1ea5n th\u1ee7 \u1edf Nam Quan d\u00e0n \u0111\u1ed9i ng\u0169, d\u1ef1ng c\u1edd qu\u1ea1t r\u1ed3i b\u00e0y h\u01b0\u01a1ng \u00e1n \u1edf Chi\u00eau \u00d0\u1ee9c \u00d0\u00e0i \u0111\u1ec3 l\u00e0m l\u1ec5 ti\u1ebfp nh\u1eadn bi\u1ec3u v\u0103n. Sau nghi l\u1ec5 long tr\u1ecdng m\u1edf c\u1eeda quan, Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p m\u1eddi Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n c\u00f9ng 6 vi\u00ean ch\u1ee9c c\u1ee7a s\u1ee9 b\u1ed9 n\u01b0\u1edbc Nam [ch\u00e1nh s\u1ee9 Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9, ph\u00f3 s\u1ee9 V\u0169 Huy T\u1ea5n], th\u00eam m\u1ed9t th\u00f4ng ng\u00f4n v\u00e0 60 tu\u1ef3 t\u00f2ng, t\u1ed5ng c\u1ed9ng 68 ng\u01b0\u1eddi qua Tr\u1ea5n Nam Quan.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn52_4962\" name=\"_ftnref52_4962\"><sup><sup>[52]<\/sup><\/sup><\/a><\/p>\n<p>\u00d0\u1ebfn gi\u1edd Th\u00ecn, Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p \u0111\u01b0a ph\u00e1i \u0111o\u00e0n v\u00e0o Chi\u00eau \u00d0\u1ee9c \u00d0\u00e0i n\u01a1i \u0111\u00e2y c\u00f3 Ph\u00fac Khang An \u0111\u1ee3i s\u1eb5n b\u01b0\u1edbc ra ngh\u00eanh ti\u1ebfp. Ph\u00e1i \u0111o\u00e0n n\u01b0\u1edbc ta \u0111em theo m\u1ed9t ph\u00f3 b\u1ea3n bi\u1ec3u v\u0103n c\u1ee7a vua Quang Trung g\u1eedi l\u00ean Thanh tri\u1ec1u b\u1eb1ng l\u00f2ng n\u1ea1p kho\u1ea3n [\u7d0d\u6b3e]<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn53_4962\" name=\"_ftnref53_4962\"><sup><sup>[53]<\/sup><\/sup><\/a> k\u00e8m theo v\u00e0ng b\u1ea1c v\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng v\u1eadt. Bi\u1ec3u v\u0103n nh\u01b0 sau:<\/p>\n<p>Nguy\u00ean v\u0103n<\/p>\n<p>\u5b89\u5357\u570b\u5c0f\u76ee\u81e3\u962e\u5149\u5e73\u5807\u594f\u70ba\u5192\u701d\u5fae\u8aa0\u4ef0\u5e72\u5929\u807d\u4e8b\uff0c\u6b3d\u60df\u5927\u7687\u5e1d\u965b\u4e0b\uff0c\u53d7\u5929\u660e\u547d\uff0c\u70ba\u842c\u570b\u541b\uff0c\u81e8\u5fa1\u4e94\u5341\u9918\u5e74\uff0c\u6d2a\u6069\u6ea5\u6d3d\uff0c\u83ef\u5937\u5167\u5916\uff0c\u540c\u98a8\u5171\u8cab\uff0c\u81e3\u5b89\u5357\u754c\u5c45\u708e\u5fbc\uff0c\u4e45\u6c90\u6559\u8072\u3002<\/p>\n<p>\u4e43\u56e0\u4e8c\u767e\u5e74\u4f86\uff0c\u570b\u738b\u9ece\u6c0f\u5931\u67c4\uff0c\u6b0a\u81e3\u912d\u6c0f\u5c08\u6709\u5176\u570b\uff0c\u66a8\u524d\u738b\u9ece\u7dad\u7aef\u5e74\u8001\uff0c\u8f14\u653f\u524d\u912d\u6c0f\u61e6\uff0c\u5175\u9a55\u6c11\u6028\uff0c\u570b\u5167\u4e56\u96e2\u3002\u81e3\u4ee5\u897f\u5c71\u5e03\u8863\u4e58\u6642\u8209\u4e8b\uff0c\u4e19\u5348\u590f\uff0c\u8208\u5175\u6ec5\u912d\uff0c\u9084\u570b\u4e8e\u9ece\u3002<\/p>\n<p>\u5176\u5e74\u524d\u738b\u8b1d\u4e16\uff0c\u53c8\u64c1\u7acb\u5176\u55e3\u5b6b\u7dad\u7941\u8972\u4f4d\u3002\u7dad\u7941\u70ba\u4eba\u6deb\u66b4\uff0c\u4e0d\u6064\u570b\u653f\uff0c\u671d\u7db1\u5f1b\u65bc\u5167\uff0c\u908a\u91c1\u751f\u65bc\u5916\uff0c\u65b9\u5b9c\u9677\u5bb3\u5fe0\u826f\uff0c\u8a85\u92e4\u65cf\u59d3\uff0c\u570b\u5167\u4e4b\u81e3\u82e5\u6c11\uff0c\u5954\u612c\u65bc\u81e3\uff0c\u8acb\u70ba\u51fa\u5175\u9664\u4e82\u3002<\/p>\n<p>\u81e3\u81ea\u60df\u570b\u8005\u5929\u671d\u6240\u5c01\u4e4b\u570b\uff0c\u81e3\u4f55\u6562\u81ea\u884c\u5ee2\u7f6e\u3002\u4e01\u672a\u51ac\uff0c\u9063\u4e00\u5c0f\u5c07\u4ee5\u5175\u554f\u5176\u5de6\u53f3\u4e4b\u52a9\u6840\u8005\uff0c\u800c\u7dad\u7941\u671b\u98a8\u5bb5\u9041\uff0c\u81ea\u8a52\u4f0a\u621a\u3002\u620a\u7533\u590f\uff0c\u81e3\u81f3\u9ece\u57ce\uff0c\u5fa9\u59d4\u524d\u9ece\u738b\u4e4b\u5b50\u7dad\ue342\u76e3\u570b\u627f\u7940\uff0c\u7d93\u9063\u884c\u4ef7\u53e9\u95dc\uff0c\u5099\u4ee5\u570b\u60c5\u984c\u594f\u3002<\/p>\n<p>\u65e5\u8005\u908a\u81e3\u53cd\u66f8\u537b\u4f7f\uff0c\u4e0d\u5373\u905e\u9054\u3002\u53bb\u5e74\u51ac\uff0c\u8abf\u52d5\u5927\u5175\uff0c\u51fa\u95dc\u5f81\u527f\uff0c\u81e3\u9060\u9053\u805e\u4fe1\uff0c\u81ea\u5ff5\u5f9e\u4f86\u4e00\u7247\u754f\u5929\u4e8b\u5927\u771f\u8877\u58c5\u65bc\u4e0a\u805e\uff0c\u4ee4\u524d\u9ece\u738b\u5b50\u7dad\ue342\u53ca\u81e3\u6c11\u7a1f\u6587\u4e09\u9053\u5055\u884c\u4ef7\u53e9\u7a1f\u8f45\u9580\uff0c\u4e0d\u6599\u5927\u5175\u771f\u8da8\u9ece\u57ce\uff0c\u6bba\u5b88\u5175\u751a\u773e\u3002<\/p>\n<p>\u81e3\u81ea\u63e3\u9032\u9000\u7121\u64da\uff0c\u4e14\u5176\u4e8b\u7e3d\u7531\u9ece\u7dad\u7941\u4e0d\u9053\u6240\u81f4\uff0c\u65bc\u4eca\u5e74\u6b63\u6708\u521d\u4e94\u65e5\u9032\u62b5\u57ce\u4e0b\uff0c\u4e26\u4e0d\u6562\u8207\u5b98\u5175\u6297\u62d2\u4e5f\u3002\u4e43\u5b98\u5175\u6bba\u622e\u592a\u591a\uff0c\u52e2\u96e3\u675f\u624b\u5c31\u7e1b\uff0c\u8ff9\u4f3c\u6297\u8861\uff0c\u81e3\u4e0d\u52dd\u60f6\u61fc\u73fe\u5728\u5df2\u5c07\u5c0d\u58d8\u4e4b\u4eba\u67e5\u51fa\u6b63\u6cd5\u3002<\/p>\n<p>\u4f0f\u60df\u5927\u7687\u5e1d\u9ad4\u5929\u884c\u5316\uff0c\u683d\u57f9\u50be\u8986\uff0c\u4e00\u9806\u81ea\u7136\uff0c\u6055\u883b\u7121\u77e5\u4e4b\u798d\uff0c\u8ad2\u6b3e\u95dc\u7c72\u594f\u4e4b\u8aa0\uff0c\u6a39\u7267\u7acb\u5c4f\uff0c\u7528\u7948\u7c60\u547d\uff0c\u4ffe\u81e3\u5f97\u4ee5\u4fdd\u969c\u4e00\u65b9\uff0c\u606a\u5171\u4faf\u670d\uff0c\u5247\u4e8b\u6709\u7d71\u651d\uff0c\u6c11\u7372\u4e42\u5b89\uff0c\u7686\u51fa\u5927\u7687\u5e1d\u965b\u4e0b\u5e6c\u8986\u4e4b\u4ec1\u3002<\/p>\n<p>\u81e3\u8b39\u7576\u5949\u85e9\u8129\u8ca2\uff0c\u4ee5\u8868\u81f3\u8aa0\uff0c\u81e3\u62f1\u5317\u99b3\u795e\uff0c\u4e0d\u52dd\u6fc0\u5207\u5c4f\u71df\u81bd\u4ef0\u5019\u547d\u4e4b\u81f3\uff0c\u8b39\u5949\u8868\u594f\u4ee5\u805e\u3002<\/p>\n<p>&#8211; \u606d\u905e\u4e0a\u9032\u5100\u7269\uff0c\u91d1\u5b50\u62fe\u93b0\uff0c\u9280\u5b50\u8cb3\u62fe\u93b0\u3002<\/p>\n<p>&#8211; \u8b39\u9063\u884c\u4ef7\u8cb3\u540d\uff0c\u962e\u6709\u666d\uff0c\u6b66\u8f1d\u749e\u3002<\/p>\n<p>\u4e7e\u9686\u4f0d\u62fe\u8086\u5e74\u8cb3\u6708\u65e5\u3002<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn54_4962\" name=\"_ftnref54_4962\"><sup><sup>[54]<\/sup><\/sup><\/a><\/p>\n<p>D\u1ecbch \u00e2m<\/p>\n<p>An Nam qu\u1ed1c ti\u1ec3u m\u1ee5c th\u1ea7n Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh c\u1ea9n t\u1ea5u vi m\u1ea1o l\u1ecbch vi th\u00e0nh ng\u01b0\u1ee1ng can thi\u00ean th\u00ednh s\u1ef1, kh\u00e2m duy \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf b\u1ec7 h\u1ea1, th\u1ee5 thi\u00ean minh m\u1ec7nh, vi v\u1ea1n qu\u1ed1c qu\u00e2n, l\u00e2m ng\u1ef1 ng\u0169 th\u1eadp d\u01b0 ni\u00ean, h\u1ed3ng \u00e2n ph\u1ed5 hi\u1ec7p, hoa di n\u1ed9i ngo\u1ea1i, \u0111\u1ed3ng phong c\u1ed9ng qu\u00e1n, th\u1ea7n An Nam gi\u1edbi c\u01b0 vi\u00eam ki\u1ebfu, c\u1eedu m\u1ed9c gi\u00e1o thanh. <\/p>\n<p>N\u00e3i nh\u00e2n nh\u1ecb b\u00e1ch ni\u00ean lai, qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng L\u00ea th\u1ecb th\u1ea5t b\u00ednh, quy\u1ec1n th\u1ea7n Tr\u1ecbnh th\u1ecb chuy\u00ean h\u1eefu k\u1ef3 qu\u1ed1c, k\u00fd ti\u1ec1n v\u01b0\u01a1ng L\u00ea Duy \u00d0oan ni\u00ean l\u00e3o, ph\u1ee5 ch\u00ednh ti\u1ec1n Tr\u1ecbnh th\u1ecb no\u1ea1, binh ki\u00eau d\u00e2n o\u00e1n, qu\u1ed1c n\u1ed9i quai ly. Th\u1ea7n d\u0129 T\u00e2y S\u01a1n b\u1ed1 y th\u1eeba th\u1eddi c\u1eed s\u1ef1, B\u00ednh Ng\u1ecd h\u1ea1, h\u01b0ng binh di\u1ec7t Tr\u1ecbnh, ho\u00e0n qu\u1ed1c vu L\u00ea.<\/p>\n<p>K\u1ef3 ni\u00ean ti\u1ec1n v\u01b0\u01a1ng t\u1ea1 th\u1ebf, h\u1ef1u \u1ee7ng l\u1eadp k\u1ef3 t\u1ef1 t\u00f4n Duy K\u1ef3 t\u1eadp v\u1ecb. Duy K\u1ef3 vi nh\u00e2n d\u00e2m b\u1ea1o, b\u1ea5t tu\u1ea5t qu\u1ed1c ch\u00ednh, tri\u1ec1u c\u01b0\u01a1ng tr\u00ec \u01b0 n\u1ed9i, bi\u00ean h\u1ea5n sinh \u01b0 ngo\u1ea1i, ph\u01b0\u01a1ng nghi h\u00e3m h\u1ea1i trung l\u01b0\u01a1ng, tru s\u1eeb t\u1ed9c t\u00ednh, qu\u1ed1c n\u1ed9i chi th\u1ea7n nh\u01b0\u1ee3c d\u00e2n, b\u00f4n s\u00e1ch \u01b0 th\u1ea7n, th\u1ec9nh vi xu\u1ea5t binh tr\u1eeb lo\u1ea1n.<\/p>\n<p>Th\u1ea7n t\u1ef1 duy qu\u1ed1c gi\u1ea3 thi\u00ean tri\u1ec1u s\u1edf phong chi qu\u1ed1c, th\u1ea7n h\u00e0 c\u1ea3m t\u1ef1 h\u00e0nh ph\u1ebf tr\u00ed. \u00d0inh M\u00f9i \u0111\u00f4ng, khi\u1ebfn nh\u1ea5t ti\u1ec3u t\u01b0\u1edbng d\u0129 binh v\u1ea5n k\u1ef3 t\u1ea3 h\u1eefu chi tr\u1ee3 Ki\u1ec7t gi\u1ea3, nhi Duy K\u1ef3 v\u1ecdng phong ti\u00eau \u0111\u1ed9n, t\u1ef1 di y th\u00edch. M\u1eadu Th\u00e2n h\u1ea1, th\u1ea7n ch\u00ed L\u00ea th\u00e0nh, ph\u1ee5c u\u1ef7 ti\u1ec1n v\u01b0\u01a1ng chi t\u1eed Duy C\u1ea9n gi\u00e1m qu\u1ed1c th\u1eeba t\u1ef1, kinh khi\u1ec3n h\u00e0nh gi\u1edbi kh\u1ea5u quan, b\u1ecb d\u0129 qu\u1ed1c t\u00ecnh \u0111\u1ec1 t\u1ea5u.<\/p>\n<p>Nh\u1eadt gi\u1ea3 bi\u00ean th\u1ea7n ph\u1ea3n th\u01b0 kh\u01b0\u1edbc s\u1ee9, b\u1ea5t t\u1ee9c \u0111\u1ec7 \u0111\u1ea1t. Kh\u1ee9 ni\u00ean \u0111\u00f4ng, \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ea1i binh, xu\u1ea5t quan chinh ti\u1ec5u, th\u1ea7n vi\u1ec5n \u0111\u1ea1o v\u0103n t\u00edn, t\u1ef1 ni\u1ec7m t\u00f2ng lai nh\u1ea5t phi\u1ebfn u\u00fd thi\u00ean s\u1ef1 \u0111\u1ea1i ch\u00e2n trung \u1ee7ng \u01b0 th\u01b0\u1ee3ng v\u0103n, l\u1ec7nh ti\u1ec1n L\u00ea v\u01b0\u01a1ng t\u1eed Duy C\u1ea9n c\u1eadp th\u1ea7n d\u00e2n b\u1ea9m v\u0103n tam \u0111\u1ea1o giai h\u00e0nh gi\u1edbi kh\u1ea5u b\u1ea9m vi\u00ean m\u00f4n, b\u1ea5t li\u1ec7u \u0111\u1ea1i binh ch\u00e2n xu L\u00ea th\u00e0nh, s\u00e1t th\u1ee7 binh th\u1eadm ch\u00fang.<\/p>\n<p>Th\u1ea7n t\u1ef1 su\u1ef7 ti\u1ebfn tho\u00e1i v\u00f4 c\u1ee9, th\u1ea3 k\u1ef3 s\u1ef1 t\u1ed5ng do L\u00ea Duy K\u1ef3 b\u1ea5t \u0111\u1ea1o s\u1edf ch\u00ed, \u01b0 kim ni\u00ean ch\u00ednh nguy\u1ec7t s\u01a1 ng\u0169 nh\u1eadt ti\u1ebfn \u0111\u1ec3 th\u00e0nh h\u1ea1, t\u1ecbnh b\u1ea5t c\u1ea3m d\u1eef quan binh kh\u00e1ng c\u1ef1 d\u00e3. N\u00e3i quan binh s\u00e1t l\u1ee5c th\u00e1i \u0111a, th\u1ebf nan th\u00fac th\u1ee7 t\u1ef1u ph\u1ecdc, t\u00edch t\u1ef1 kh\u00e1ng h\u00e0nh, th\u1ea7n b\u1ea5t th\u1eafng ho\u1ea3ng c\u1ee5, hi\u1ec7n t\u1ea1i d\u0129 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i lu\u1ef9 chi nh\u00e2n tra xu\u1ea5t ch\u00ednh ph\u00e1p.<\/p>\n<p>Ph\u1ee5c duy \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf th\u1ec3 thi\u00ean h\u00e0nh ho\u00e1, t\u00e0i b\u1ed3i khuynh ph\u00fac, nh\u1ea5t thu\u1eadn t\u1ef1 nhi\u00ean, th\u1ee9 man m\u1ea1ch v\u00f4 tri chi ho\u1ea1, l\u01b0\u1ee3ng kho\u1ea3n quan d\u1ee5 t\u1ea5u chi th\u00e0nh, th\u1ee5 m\u1ee5c l\u1eadp b\u00ednh, d\u1ee5ng k\u1ef3 lung m\u1ec7nh, t\u1ec9 th\u1ea7n \u0111\u1eafc d\u0129 b\u1ea3o ch\u01b0\u1edbng nh\u1ea5t ph\u01b0\u01a1ng, kh\u00e1c c\u1ed9ng h\u1ea7u ph\u1ee5c, t\u1eafc s\u1ef1 h\u1eefu th\u1ed1ng nhi\u1ebfp, d\u00e2n ho\u1ea1ch ngh\u1ec7 an, giai xu\u1ea5t \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf b\u1ec7 h\u1ea1 tr\u00f9 ph\u00fac chi nh\u00e2n.<\/p>\n<p>Th\u1ea7n c\u1ea9n \u0111\u01b0\u01a1ng ph\u1ee5ng phi\u00ean tu c\u1ed1ng, d\u0129 bi\u1ec3u ch\u00ed th\u00e0nh, th\u1ea7n c\u1ee7ng b\u1eafc tr\u00ec th\u1ea7n, b\u1ea5t th\u1eafng k\u00edch thi\u1ebft b\u00ecnh doanh \u0111\u1ea3m ng\u01b0\u1ee1ng h\u1ea7u m\u1ec7nh chi ch\u00ed, c\u1ea9n ph\u1ee5ng bi\u1ec3u t\u1ea5u d\u0129 v\u0103n.<\/p>\n<p>&#8211; Cung \u0111\u1ec7 th\u01b0\u1ee3ng ti\u1ebfn nghi v\u1eadt, kim t\u1eed th\u1eadp d\u1eadt, ng\u00e2n t\u1eed nh\u1ecb th\u1eadp d\u1eadt. <\/p>\n<p>&#8211; C\u1ea9n khi\u1ebfn h\u00e0nh gi\u1edbi nh\u1ecb danh, Nguy\u1ec5n H\u1eefu Chu, V\u0169 Huy Ph\u00e1c.<\/p>\n<p>C\u00e0n Long ng\u0169 th\u1eadp t\u1ee9 ni\u00ean nh\u1ecb nguy\u1ec7t \u2026 nh\u1eadt.<\/p>\n<p>D\u1ecbch ngh\u0129a<\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n l\u00e0 ti\u1ec3u m\u1ee5c n\u01b0\u1edbc An Nam<\/i><i> Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh<\/i><i> m\u1ea1o mu\u1ed9i k\u00ednh c\u1ea9n \u0111em t\u1ea5m l\u00f2ng th\u00e0nh t\u00e2u l\u00ean mong \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf b\u1ec7 h\u1ea1 (l\u00e0 b\u1eadc) th\u1ee5 m\u1ec7nh s\u00e1ng nh\u01b0 tr\u1eddi, vua c\u1ee7a v\u1ea1n qu\u1ed1c, \u1edf tr\u00ean ng\u00f4i b\u00e1u \u0111\u00e3 tr\u00ean n\u0103m m\u01b0\u01a1i n\u0103m, h\u1ed3ng \u00e2n r\u1ea3i kh\u1eafp m\u1ecdi n\u01a1i Hoa c\u0169ng nh\u01b0 Di \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea5m nhu\u1ea7n, (c\u1ea3 \u0111\u1ebfn) n\u01b0\u1edbc An Nam c\u1ee7a th\u1ea7n tuy \u1edf ch\u1ed7 vi\u00eam nhi\u1ec7t xa x\u00f4i c\u0169ng t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eafm g\u1ed9i, (xin) l\u1ea5y \u0111\u1ee9c l\u1edbn m\u00e0 nghe cho.<\/i><\/p>\n<p><i>Hai tr\u0103m n\u0103m qua, qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng h\u1ecd L\u00ea (n\u01b0\u1edbc t\u00f4i) m\u1ea5t quy\u1ec1n khi\u1ebfn cho quy\u1ec1n th\u1ea7n h\u1ecd Tr\u1ecbnh coi gi\u1eef vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ebfn vua tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 L\u00ea Duy \u00d0oan tu\u1ed5i gi\u00e0, ph\u1ee5 ch\u00ednh h\u1ecd Tr\u1ecbnh h\u00e8n y\u1ebfu, binh ki\u00eau d\u00e2n o\u00e1n, khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi trong n\u01b0\u1edbc chia r\u1ebd ng\u1ea3 nghi\u00eang. Th\u1ea7n l\u00e0 k\u1ebb \u00e1o v\u1ea3i \u0111\u1ea5t T\u00e2y S\u01a1n<\/i><i> (v\u00ec th\u1ebf) ph\u1ea3i tu\u1ef3 th\u1eddi m\u00e0 d\u1ea5y l\u00ean, m\u00f9a h\u1ea1 n\u0103m B\u00ednh Ng\u1ecd, h\u01b0ng binh di\u1ec7t h\u1ecd Tr\u1ecbnh, tr\u1ea3 l\u1ea1i n\u01b0\u1edbc cho h\u1ecd L\u00ea.<\/i><\/p>\n<p><i>Trong n\u0103m \u0111\u00f3 ti\u1ec1n v\u01b0\u01a1ng t\u1ea1 th\u1ebf, th\u1ea7n l\u1ea1i \u0111\u01b0a t\u1ef1 t\u00f4n l\u00e0 Duy K\u1ef3 l\u00ean n\u1ed1i ng\u00f4i. Duy K\u1ef3 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi d\u00e2m b\u1ea1o<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn55_4962\" name=\"_ftnref55_4962\"><sup><b><sup>[55]<\/sup><\/b><\/sup><\/a>, kh\u00f4ng lo qu\u1ed1c ch\u00ednh, m\u1ed1i gi\u1ec1ng l\u1ecfng l\u1ebbo b\u00ean trong, l\u00e2n bang g\u00e2y h\u1ea5n \u1edf b\u00ean ngo\u00e0i, ch\u1ec9 lo h\u00e3m h\u1ea1i trung l\u01b0\u01a1ng, gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi trong h\u1ecd, ng\u01b0\u1eddi trong n\u01b0\u1edbc c\u0169ng nh\u01b0 b\u1ea7y t\u00f4i \u0111\u1ec1u ch\u1ea1y v\u1ec1 v\u1edbi th\u1ea7n, xin xu\u1ea5t binh tr\u1eeb lo\u1ea1n.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n v\u1eabn bi\u1ebft r\u1eb1ng n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u00ean tri\u1ec1u s\u00e1ch phong, \u0111\u00e2u d\u00e1m t\u1ef1 \u00fd ph\u1ebf l\u1eadp. M\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u0103m \u00d0inh M\u00f9i m\u1edbi sai m\u1ed9t ti\u1ec3u t\u01b0\u1edbng \u0111em binh ra h\u1ecfi t\u1ed9i b\u1ecdn t\u1ea3 h\u1eefu d\u00e1m gi\u00fap cho k\u1ebb Ki\u1ec7t kia, hay \u0111\u00e2u Duy K\u1ef3 m\u1edbi nghe ti\u1ebfng \u0111\u00e3 b\u1ecf ch\u1ea1y, t\u1ef1 m\u00ecnh l\u00e0m kh\u1ed5 m\u00ecnh. \u00d0\u1ebfn m\u00f9a h\u1ea1 n\u0103m M\u1eadu Th\u00e2n th\u1ea7n \u0111\u1ebfn L\u00ea th\u00e0nh, \u0111\u01b0a con c\u1ee7a vua tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 Duy C\u1ea9n tr\u00f4ng coi vi\u1ec7c th\u1edd t\u1ef1 v\u00e0 gi\u00e1m qu\u1ed1c, r\u1ed3i sai ng\u01b0\u1eddi sang g\u00f5 c\u1eeda quan tr\u00ecnh b\u00e0y m\u1ecdi vi\u1ec7c trong n\u01b0\u1edbc.<\/i><\/p>\n<p><i>Khi \u0111\u00f3 ng\u01b0\u1eddi bi\u00ean th\u1ea7n (ch\u1ec9 T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i>) l\u1ea1i tr\u1ea3 l\u1ea1i th\u01b0, \u0111u\u1ed5i s\u1ee9 v\u1ec1, kh\u00f4ng ch\u1ecbu \u0111\u1ec1 \u0111\u1ea1t l\u00ean. M\u00f9a \u0111\u00f4ng n\u0103m ngo\u00e1i y l\u1ea1i \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ea1i binh, xu\u1ea5t quan qua \u0111\u00e1nh, th\u1ea7n \u1edf xa nghe tin, t\u1ef1 ngh\u0129 x\u01b0a nay m\u1ed9t l\u00f2ng k\u00ednh s\u1ee3 thi\u00ean tri\u1ec1u, \u0111\u1ecbnh \u0111em t\u1ea5c l\u00f2ng gi\u00e3i b\u00e0y l\u00ean tr\u00ean, n\u00ean m\u1edbi b\u1ea3o v\u01b0\u01a1ng t\u1eed L\u00ea Duy C\u1ea9n v\u00e0 th\u1ea7n d\u00e2n g\u00f5 c\u1eeda tr\u00ecnh ba b\u1ea9m v\u0103n, ng\u1edd \u0111\u00e2u \u0111\u1ea1i binh ti\u1ebfn th\u1eb3ng \u0111\u1ebfn L\u00ea th\u00e0nh, gi\u1ebft binh tr\u1ea5n gi\u1eef nhi\u1ec1u v\u00f4 s\u1ed1 k\u1ec3.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n ch\u1eb3ng bi\u1ebft ti\u1ebfn tho\u00e1i ra sao, vi\u1ec7c \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 do L\u00ea Duy K\u1ef3<\/i><i> kh\u00f4ng bi\u1ebft t\u00ednh to\u00e1n, n\u00ean \u0111\u1ebfn ng\u00e0y m\u1ed3ng n\u0103m th\u00e1ng gi\u00eang n\u0103m nay ti\u1ebfn \u0111\u1ebfn L\u00ea th\u00e0nh, \u0111\u00e2u c\u00f3 d\u00e1m ch\u1ed1ng c\u1ef1 l\u1ea1i quan binh. Th\u1ebf nh\u01b0ng quan binh t\u00e0n s\u00e1t qu\u00e1 l\u1eafm, th\u1ebf kh\u00f4ng th\u1ec3 th\u00f5ng tay ch\u1ecbu tr\u00f3i n\u00ean \u0111\u00e0nh ch\u1ed1ng tr\u1ea3. Vi\u1ec7c \u0111\u00f3 c\u0169ng khi\u1ebfn cho th\u1ea7n s\u1ee3 h\u00e3i n\u00ean \u0111\u00e3 \u0111em nh\u1eefng k\u1ebb d\u00e1m \u0111\u1ed1i \u0111\u1ecbch ch\u00ednh ph\u00e1p c\u1ea3 r\u1ed3i.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u0169ng mong \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf theo m\u1ec7nh tr\u1eddi h\u00e0nh ho\u00e1, t\u00e0i b\u1ed3i cho k\u1ebb ng\u1ea3 nghi\u00eang, thu\u1eadn theo t\u1ef1 nhi\u00ean, tha th\u1ee9 cho k\u1ebb man di kh\u00f4ng bi\u1ebft, th\u1ea5u cho l\u00f2ng th\u00e0nh c\u1ee7a k\u1ebb c\u1ea7u xin \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u0103n d\u1eaft \u1edf m\u1ed9t c\u00f5i m\u00e0 \u0111\u1ec3 cho th\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ee9ng ch\u1eafn m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng, l\u00e0m ch\u01b0 h\u1ea7u tu\u00e2n ph\u1ee5c th\u00ec m\u1ecdi s\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ed1ng nhi\u1ebfp, d\u00e2n ch\u00fang \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00ean \u1ed5n l\u00e0m \u0103n, c\u0169ng \u0111\u1ec1u do \u0111\u1ee9c nh\u00e2n c\u1ee7a \u0111\u1ea1i ho\u00e0ng \u0111\u1ebf ban cho c\u1ea3.<\/i><\/p>\n<p><i>Th\u1ea7n nguy\u1ec7n tri\u1ec1u c\u1ed1ng theo l\u1ec7 n\u01b0\u1edbc phi\u00ean, d\u00e2ng bi\u1ec3u ch\u00ed th\u00e0nh, h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc, kh\u00f4ng kh\u1ecfi c\u1ea3m k\u00edch tr\u00f4ng \u0111\u1ee3i m\u1ec7nh l\u1ec7nh k\u00ednh c\u1ea9n d\u00e2ng l\u00ean t\u1edd bi\u1ec3u n\u00e0y.<\/i><\/p>\n<p><i>&#8211; Cung k\u00ednh \u0111\u1ec7 l\u00ean ti\u1ebfn v\u1eadt g\u1ed3m m\u01b0\u1eddi d\u1eadt v\u00e0ng, hai m\u01b0\u01a1i d\u1eadt b\u1ea1c.<\/i><\/p>\n<p><i>&#8211; Cung k\u00ednh sai hai h\u00e0nh nh\u00e2n l\u00e0 Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9, V\u0169 Huy Ph\u00e1c.<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00e0n Long<\/i><i> n\u0103m th\u1ee9 54, th\u00e1ng hai ng\u00e0y&#8230;<\/i><\/p>\n<p>Sau nghi l\u1ec5 t\u01b0\u01a1ng ki\u1ebfn, ch\u00e1nh s\u1ee9 Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 \u0111\u1ee9ng ra trao bi\u1ec3u v\u0103n, t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c L\u01b0\u1ee1ng Qu\u1ea3ng thay m\u1eb7t Thanh \u0111\u00ecnh ti\u1ebfp nh\u1eadn. <\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3 ph\u00eda nh\u00e0 Thanh m\u1edf \u0111\u1ea1i ti\u1ec7c kho\u1ea3n \u0111\u00e3i s\u1ee9 b\u1ed9, \u0111\u00edch th\u00e2n Ph\u00fac Khang An b\u1ed3i ti\u1ebfp Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n. Trong c\u00e2u chuy\u1ec7n ngo\u00e0i l\u1ec1, Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n c\u0169ng cho hay nh\u1eefng k\u1ebb ph\u1ea1m t\u1ed9i s\u00e1t h\u1ea1i c\u00e1c t\u01b0\u1edbng l\u00e3nh nh\u00e0 Thanh \u0111\u00e3 b\u1ecb x\u1eed t\u1ed9i r\u1ed3i, Ph\u00fac Khang An nghe xong coi nh\u01b0 vi\u1ec7c \u0111\u00e3 gi\u1ea3i quy\u1ebft, \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb sau n\u00e0y kh\u00f4ng nh\u1eafc t\u1edbi n\u1eefa, ch\u1ec9 xin n\u01b0\u1edbc Nam l\u1eadp cho m\u1ed9t c\u00e1i mi\u1ebfu, xu\u00e2n thu c\u00fang t\u1ebf nh\u1eefng binh s\u0129 nh\u00e0 Thanh t\u1eed tr\u1eadn. \u00d0\u1ec3 ch\u00ednh th\u1ee9c ho\u00e1 vi\u1ec7c c\u1ea7u phong, Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n s\u1ebd thay m\u1eb7t tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh Quang Trung c\u1ea7m \u0111\u1ea7u ph\u00e1i \u0111o\u00e0n l\u00ean B\u1eafc Kinh tri\u1ec1u ki\u1ebfn.<a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftn56_4962\" name=\"_ftnref56_4962\"><sup><sup>[56]<\/sup><\/sup><\/a><\/p>\n<p>L\u1ec5 ho\u00e0n t\u1ea5t, ph\u00e1i \u0111o\u00e0n n\u01b0\u1edbc ta tr\u1edf v\u1ec1 L\u1ea1ng S\u01a1n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ee3i quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a ho\u00e0ng \u0111\u1ebf nh\u00e0 Thanh ch\u1ea5p nh\u1eadn cho ph\u00e1i \u0111o\u00e0n l\u00ean kinh \u0111\u00f4 chi\u00eam c\u1eadn. Hai b\u00ean c\u0169ng \u0111\u1ed3ng \u00fd gi\u1ea3m thi\u1ec3u s\u1ed1 qu\u00e2n tr\u1ea5n \u0111\u00f3ng t\u1ea1i bi\u00ean gi\u1edbi. Ph\u00fac Khang An ra l\u1ec7nh r\u00fat c\u00e1c \u0111\u1ea1o qu\u00e2n Qu\u1ea3ng \u00d0\u00f4ng, V\u00e2n Nam \u0111ang \u1edf Qu\u1ea3ng T\u00e2y v\u1ec1 doanh tr\u1ea1i. T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb sau khi thua tr\u1eadn, th\u00e2n th\u1ec3 h\u01b0 nh\u01b0\u1ee3c, b\u1ecb b\u1ec7nh phong th\u1ea5p l\u00fac \u0111\u00f3 \u0111ang n\u1eb1m d\u01b0\u1ee1ng b\u1ec7nh nay c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh cho v\u1ec1 Nam Ninh ngh\u1ec9 ng\u01a1i, c\u00f2n Ph\u00fac Khang An c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f2n ph\u1ea3i ch\u1ea7u ch\u1ef1c \u1edf Tr\u1ea5n Nam Quan n\u1eefa. N\u01b0\u1edbc ta c\u0169ng ra l\u1ec7nh cho c\u00e1c \u0111\u1ed3n \u1ea3i gi\u1ea3m b\u1edbt qu\u00e2n s\u1ed1.<\/p>\n<p>Vi\u1ec7c \u0111\u00e0m ph\u00e1n ngh\u1ecb ho\u00e0 \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 xong, t\u1eeb nay tr\u1edf v\u1ec1 sau ch\u1ec9 l\u00e0 th\u1ee7 t\u1ee5c. C\u00e1c quan lo li\u1ec7u vi\u1ec7c giao thi\u1ec7p v\u1edbi Trung Hoa th\u1edf ph\u00e0o nh\u1eb9 nh\u00f5m, v\u00e0 ch\u00ednh quan nh\u00e0 Thanh c\u0169ng tr\u00fat \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00e1nh n\u1eb7ng m\u1ea5y th\u00e1ng qua. D\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y l\u00e0 b\u00e0i th\u01a1 c\u1ee7a V\u0169 Huy T\u1ea5n \u0111\u00e3 l\u00e0m khi u\u1ed1ng r\u01b0\u1ee3u v\u1edbi T\u1ea3 Giang \u0111\u1ea1o Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p \u1edf Nam Quan:<\/p>\n<p>\u5de6\u6c5f\u9053\u81fa\u516c\u5076\u4e2d\u8208\u541f\u3002\u793a\u5289\u5dde\u95a3<\/p>\n<p>\u5bf3\u6797\u5c71\u5728\u95dc\u5357\u754c\u9996<\/p>\n<p>\u56fa\u77e5\u5b57\u5c0f\u8056\u671d\u5bec\uff0c\u8981\u4f7f\u5f64\u5f13\u639b\u6708\u9592\u3002<\/p>\n<p>\u4e0b\u570b\u4e00\u5fc3\u9852\u5317\u95d5\u3002\u5fae\u81e3\u4e03\u6e21\u53e9\u5357\u95dc\u3002<\/p>\n<p>\u6d77\u51fd\u76f4\u51fa\u5c0b\u5e38\u5916\uff0c\u5929\u7167\u6e3e\u5982\u54ab\u5c3a\u9593\u3002<\/p>\n<p>\u4eca\u65e5\u6709\u5fc3\u540c\u687c\u96e8\uff0c\u9d3b\u6069\u6c38\u52d2\u5bf3\u6797\u5c71\u3002<\/p>\n<p>D\u1ecbch \u00e2m<\/p>\n<p>T\u1ea3 Giang \u0111\u1ea1o \u0111\u00e0i c\u00f4ng ng\u1eabu trung h\u1ee9ng ng\u00e2m<\/p>\n<p>Th\u1ecb L\u01b0u Ch\u00e2u c\u00e1c<\/p>\n<p>B\u1ea3o L\u00e2m s\u01a1n t\u1ea1i quan nam gi\u1edbi th\u1ee7<\/p>\n<p>C\u1ed1 tri t\u1ef1 ti\u1ec3u th\u00e1nh tri\u1ec1u khoan,<\/p>\n<p>Y\u00eau s\u1ee9 \u0111\u1ed3ng cung qu\u1ea3i nguy\u1ec7t nh\u00e0n.<\/p>\n<p>H\u1ea1 qu\u1ed1c nh\u1ea5t t\u00e2m ngung B\u1eafc khuy\u1ebft,<\/p>\n<p>Vi th\u1ea7n th\u1ea5t \u0111\u1ed9 kh\u1ea5u Nam quan.<\/p>\n<p>H\u1ea3i h\u00e0m tr\u1ef1c xu\u1ea5t t\u1ea7m th\u01b0\u1eddng ngo\u1ea1i,<\/p>\n<p>Thi\u00ean chi\u1ebfu h\u1ed3n nh\u01b0 ch\u1ec9 x\u00edch gian.<\/p>\n<p>Kim nh\u1eadt h\u1eefu t\u00e2m \u0111\u1ed3ng t\u1ea5t v\u0169,<\/p>\n<p>H\u1ed3ng \u00e2n v\u0129nh l\u1eb7c B\u1ea3o L\u00e2m san.<\/p>\n<p>D\u1ecbch ngh\u0129a<\/p>\n<p><i>\u1ede g\u00e1c L\u01b0u Ch\u00e2u<\/i><\/p>\n<p><i>C\u00f9ng T\u1ea3 Giang \u0111\u1ea1o <\/i>[Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p] <i>ng\u1eabu h\u1ee9ng ng\u00e2m<\/i><\/p>\n<p><i>N\u00fai B\u1ea3o L\u00e2m \u1edf c\u1eeda bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda nam <\/i>[t\u1ee9c Nam Quan]<i><\/i><\/p>\n<p><i>V\u1eabn bi\u1ebft r\u1eb1ng th\u00e1nh tri\u1ec1u r\u1ed9ng r\u00e3i nu\u00f4i n\u1ea5ng k\u1ebb b\u00e9 nh\u1ecf,<\/i><\/p>\n<p><i>S\u1ee9 th\u1ea7n nh\u01b0 chi\u1ebfc cung \u0111\u1ecf treo m\u1eb7t tr\u0103ng l\u00fac nh\u00e0n nh\u00e3.<\/i><\/p>\n<p><i>H\u1ea1 qu\u1ed1c m\u1ed9t l\u00f2ng th\u00e0nh t\u00e2m quay v\u1ec1 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ph\u01b0\u01a1ng b\u1eafc,<\/i><\/p>\n<p><i>K\u1ebb b\u1ec1 t\u00f4i b\u00e9 nh\u1ecf ph\u1ea3i b\u1ea3y l\u1ea7n g\u00f5 c\u1eeda Nam Quan.<\/i><\/p>\n<p><i>L\u01b0\u1ee3ng nh\u01b0 bi\u1ec3n n\u00ean dung ch\u1ee9a \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 t\u1ea7m th\u01b0\u1eddng,<\/i><\/p>\n<p><i>Thi\u00ean t\u1eed chi\u1ebfu xu\u1ed1ng g\u1ea7n trong gang t\u1ea5c.<\/i><\/p>\n<p><i>H\u00f4m nay c\u00f3 l\u00f2ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 keo s\u01a1n,<\/i><\/p>\n<p><i>S\u1ebd m\u00e3i m\u00e3i ghi t\u1ea1c \u01a1n l\u1edbn v\u00e0o n\u00fai B\u1ea3o L\u00e2m.<\/i><\/p>\n<p>Ch\u1ec9 trong v\u00e0i h\u00e0ng V\u0169 Huy T\u1ea5n cho ch\u00fang ta bi\u1ebft tuy thu\u1eadn ch\u00e8o m\u00e1t m\u00e1i, \u00f4ng c\u0169ng ph\u1ea3i l\u00ean xu\u1ed1ng \u0111\u1ebfn b\u1ea3y l\u1ea7n \u0111\u1ec3 \u0111\u00e0m ph\u00e1n v\u1edbi quan l\u1ea1i nh\u00e0 Thanh.<\/p>\n<h3>T\u00d3M T\u1eaeT<\/h3>\n<h4>Giai \u0111o\u1ea1n m\u1eadt ngh\u1ecb kh\u00f4ng ch\u00ednh th\u1ee9c &#8211; th\u00e1ng Gi\u00eang \u0111\u1ebfn th\u00e1ng Hai n\u0103m K\u1ef7 D\u1eadu<\/h4>\n<p>Trong th\u1eddi gian n\u00e0y, quan nh\u00e0 Thanh \u1edf \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng ch\u01b0a nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 th\u1ecb ch\u00ednh th\u1ee9c t\u1eeb tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh n\u00ean y\u00ean l\u1eb7ng ch\u1edd bi\u1ebfn chuy\u1ec3n v\u00e0 ph\u1ea3n \u1ee9ng c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc ta. Sau khi nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 th\u1ecb t\u1eeb vua C\u00e0n Long, quan nh\u00e0 Thanh ta\u0323o ra m\u00f4\u0323t m\u0103\u0323t tr\u00e2\u0323n gia\u0309 b\u0103\u0300ng ca\u0301ch tung tin T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb \u0111\u00e3 b\u1ecb tri\u1ec7u h\u1ed3i v\u00e0 Ph\u00fac Khang An s\u1eafp s\u1eeda ti\u1ebft ch\u1ebf \u201c<i>ch\u00edn t\u1ec9nh binh m\u00e3<\/i>\u201d, \u201c<i>t\u1ee9 l\u1ed9 gi\u00e1p c\u00f4ng<\/i>\u201d. <\/p>\n<p>Vua C\u00e0n Long ra l\u1ec7nh cho c\u1ee7ng c\u1ed1 bi\u00ean ph\u00f2ng v\u00e0 t\u00ecm ki\u1ebfm nh\u00f3m vua L\u00ea, c\u00e1c nh\u00f3m th\u1ed5 h\u00e0o v\u00e0 x\u01b0\u1edfng d\u00e2n ch\u1ea1y sang Trung Hoa tr\u01b0\u1edbc khi \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t \u0111\u01b0\u1eddng l\u1ed1i ch\u00ednh th\u1ee9c. Vi\u1ec7c dung ch\u1ee9a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi An Nam l\u00fac n\u00e0y ngo\u00e0i l\u00fd do \u201c<i>\u0111\u1ea1i ngh\u0129a n\u01b0\u1edbc l\u1edbn<\/i>\u201d nh\u01b0 h\u1ecd th\u01b0\u1eddng r\u00eau rao c\u00f2n c\u00f3 m\u1ee5c \u0111\u00edch x\u00e2y d\u1ef1ng m\u1ed9t l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng tr\u1eeb b\u1ecb \u0111\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u1ebfn khi c\u1ea7n.<\/p>\n<p>V\u1ec1 ph\u00eda n\u01b0\u1edbc ta, vi\u1ec7c \u0111\u1ea7u ti\u00ean l\u00e0 c\u1eed m\u1ed9t ph\u00e1i b\u1ed9 l\u00ean L\u1ea1ng S\u01a1n tr\u00ecnh b\u00e0y nguy\u00ean do tranh ch\u1ea5p, \u0111\u1ed5 l\u1ed7i cho T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb \u0111\u00e3 v\u1ee9t th\u01b0, kh\u01b0\u1edbc s\u1ee9 v\u00e0 ch\u1ee7 \u0111\u1ed9ng g\u00e2y kh\u00f3 kh\u0103n r\u1ed3i nh\u1edd quan \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng l\u00e0m trung gian \u0111\u1ec3 tr\u00ecnh b\u00e0y l\u00ean Thanh \u0111\u00ecnh. Sau nhi\u00ea\u0300u l\u00e2\u0300n qua la\u0323i, T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb sai Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p li\u00ean la\u0323c b\u0103\u0301n tin cho tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh T\u00e2y S\u01a1n bi\u1ebft vua L\u00ea va\u0300 th\u00e2n quy\u00ea\u0301n hi\u00ea\u0323n \u0111ang \u01a1\u0309 Trung Hoa nh\u01b0 m\u1ed9t \u00e1p l\u1ef1c ng\u1ea7m r\u00e0ng bu\u1ed9c nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u nh\u00e0 Thanh \u0111\u00f2i h\u1ecfi.<\/p>\n<p><b><u>K\u1ebft qu\u1ea3<\/u><\/b><b>:<\/b> <i>T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb<\/i><i> b\u00ed m\u1eadt x\u00fac ti\u1ebfn vi\u1ec7c gi\u1ea3ng h\u00f2a v\u00e0 sai Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p<\/i><i> li\u00ean l\u1ea1c \u0111\u1ec3 y\u00eau c\u1ea7u trao tr\u1ea3 t\u00f9 binh nh\u01b0 m\u1ed9t thi\u1ec7n ch\u00ed khai m\u1edf.<\/i><\/p>\n<p><i><\/i><\/p>\n<h4>Giai \u0111o\u1ea1n \u0111\u00e0m ph\u00e1n b\u00e1n c\u00f4ng khai \u2013 th\u00e1ng Hai \u0111\u1ebfn th\u00e1ng Ba n\u0103m K\u1ef7 D\u1eadu<\/h4>\n<p>Khi \u0111\u01b0\u1ee3c tin tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh An Nam c\u1ea7u ho\u00e0, Thanh tri\u1ec1u l\u1eadp t\u1ee9c \u0111\u01b0a ra nh\u1eefng \u0111\u00f2i h\u1ecfi c\u01a1 b\u1ea3n bao g\u1ed3m ph\u1ea3i trao tr\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb b\u1eaft v\u00e0 s\u1eeda \u0111\u1ed5i l\u00fd do chi\u1ebfn tr\u1eadn th\u00e0nh m\u1ed9t l\u1ed7i l\u1ea7m k\u1ef9 thu\u1eadt [Nguy\u1ec5n Hu\u1ec7 \u0111em qu\u00e2n ra ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 h\u1ecfi T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb t\u1ea1i sao \u0111\u1ed9ng binh v\u00e0 b\u1ecb b\u1ee9c b\u00e1ch ph\u1ea3i giao chi\u1ebfn] v\u00e0 th\u00eam m\u1ed9t s\u1ed1 nh\u01b0\u1ee3ng b\u1ed9 mang t\u00ednh r\u1eeda m\u1eb7t nh\u01b0 \u0111em nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi gi\u1ebft t\u01b0\u1edbng l\u00e3nh nh\u00e0 Thanh ra ch\u00ednh ph\u00e1p, l\u1eadp \u0111\u1ec1n th\u1edd t\u01b0\u1edbng s\u0129 tr\u1eadn vong \u2026 <\/p>\n<p>V\u1ec1 ph\u00eda An Nam, c\u00e1c nho s\u0129 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec3 l\u00e0m s\u1ee9 gi\u1ea3 con thoi gi\u1eefa Th\u0103ng Long v\u00e0 L\u1ea1ng S\u01a1n ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 thay \u0111\u1ed5i ng\u00f4n t\u1eeb cho th\u00edch h\u1ee3p v\u1edbi y\u00eau c\u1ea7u c\u1ee7a \u0111\u1ed1i ph\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<p><b><u>K\u1ebft qu\u1ea3<\/u><\/b><b>:<\/b> <i>N\u01b0\u1edbc ta ti\u1ebfn h\u00e0nh ba \u0111\u1ee3t trao tr\u1ea3 t\u00f9 binh v\u00e0 thu\u1eadn t\u00ecnh thi h\u00e0nh m\u1ed9t s\u1ed1 y\u00eau c\u1ea7u \u0111\u1ed3ng th\u1eddi chu\u1ea9n b\u1ecb c\u1ed1ng l\u1ec5 \u0111\u01b0a sang Trung Hoa<\/i><\/p>\n<h4>Giai \u0111o\u1ea1n c\u00f4ng khai \u2013 th\u00e1ng Ba \u0111\u1ebfn th\u00e1ng T\u01b0 n\u0103m K\u1ef7 D\u1eadu<\/h4>\n<p>Sau nh\u1eefng k\u1ebft qu\u1ea3 ban \u0111\u1ea7u v\u00e0 vi\u1ec7c ho\u00e0 \u0111\u00e0m \u0111\u00e3 \u0111i \u0111\u1ebfn chung cu\u1ed9c, t\u00e2n t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c L\u01b0\u1ee1ng Qu\u1ea3ng Ph\u00fac Khang An b\u1ea5y gi\u1edd m\u1edbi xu\u1ea5t hi\u1ec7n. <b>\u0110\u1ec3 ph\u00f4 tr\u01b0\u01a1ng quy\u1ec1n l\u1ef1c c\u1ee7a m\u00ecnh, h\u1ecd Ph\u00fac kh\u00f4ng ch\u1ea5p nh\u1eadn vi\u1ec7c m\u1ed9t ph\u00e1i b\u1ed9 T\u00e2y S\u01a1n<\/b><b> sang \u0111\u01b0a bi\u1ec3u m\u00e0 \u0111\u00f2i vua Quang Trung<\/b><b> \u0111\u00edch th\u00e2n l\u00ean Nam Quan xin h\u00f2a.<\/b> Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh An Nam t\u01b0\u01a1ng k\u1ebf \u0111\u01b0a m\u1ed9t ph\u00e1i \u0111o\u00e0n l\u1edbn do Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n d\u1eabn \u0111\u1ea7u thay m\u1eb7t vua Quang Trung sang Y\u00ean Kinh. H\u00e0nh \u0111\u1ed9ng n\u00e0y kh\u00f4ng nh\u1eefng \u0111\u00e1p \u1ee9ng \u0111\u00f2i h\u1ecfi c\u1ee7a nh\u00e0 Thanh m\u00e0 ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i \u00e9p bu\u1ed9c \u0111\u1ed1i ph\u01b0\u01a1ng ph\u1ea3i ti\u1ebfp \u0111\u00e3i long tr\u1ecdng cho x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng v\u1edbi danh v\u1ecb \u201c<i>tuy \u0111\u1ea1i do th\u00e2n<\/i>\u201d c\u1ee7a Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n. <\/p>\n<p><b><u>K\u1ebft qu\u1ea3<\/u><\/b><b>:<\/b> <i>Nh\u00e0 Thanh \u0111\u1ed3ng \u00fd cho Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n<\/i><i> thay m\u1eb7t vua Quang Trung<\/i><i> l\u00ean B\u1eafc Kinh<\/i><i> tri\u1ec1u ki\u1ebfn nh\u01b0ng vua Quang Trung <u>ch\u01b0a ch\u00ednh th\u1ee9c x\u00e1c \u0111\u1ecbnh s\u1ebd tham d\u1ef1 l\u1ec5 v\u1ea1n th\u1ecd c\u1ee7a vua C\u00e0n Lon<\/u>g<\/i><i>.<\/i><\/p>\n<p>Th\u1eddi gian hai b\u00ean \u0111\u00e0m ph\u00e1n \u2013 <b>t\u1eeb l\u00fac n\u01b0\u1edbc ta v\u00e0 Trung Hoa b\u1eaft \u0111\u1ea7u \u0111\u1eb7t v\u1ea5n \u0111\u1ec1 t\u00e1i l\u1eadp bang giao \u0111\u1ebfn khi nh\u00e0 Thanh ch\u00ednh th\u1ee9c ch\u1ea5p thu\u1eadn phong v\u01b0\u01a1ng cho vua Quang Trung<\/b><b> ch\u1ec9 kho\u1ea3ng h\u01a1n 2 th\u00e1ng<\/b> &#8211; m\u1ed9t kho\u1ea3ng th\u1eddi gian hi\u1ebfm c\u00f3 trong giao thi\u1ec7p gi\u1eefa hai n\u01b0\u1edbc, nh\u1ea5t l\u00e0 vi\u1ec7c truy\u1ec1n tin qua l\u1ea1i t\u1eeb Nam Quan \u0111\u1ebfn B\u1eafc Kinh m\u1ed7i l\u1ea7n \u0111i ph\u1ea3i m\u1ea5t n\u1eeda th\u00e1ng theo d\u1ecbch tr\u1ea1m h\u1ecfa t\u1ed1c. <\/p>\n<p>Trong kho\u1ea3ng m\u1ed9t th\u00e1ng \u0111\u1ea7u, c\u00e1c quan nh\u00e0 Thanh \u1edf Qu\u1ea3ng T\u00e2y ch\u01b0a bi\u1ebft quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh ra sao n\u00ean \u1edf trong t\u00ecnh tr\u1ea1ng \u201c<i>\u0111\u00e3i bi\u1ebfn<\/i>\u201d [ch\u1edd xem thay \u0111\u1ed5i th\u1ebf n\u00e0o] v\u00e0 ch\u1ec9 nh\u1ea5n m\u1ea1nh v\u00e0o vi\u1ec7c y\u00eau c\u1ea7u tr\u1ea3 v\u1ec1 s\u1ed1 t\u00f9 binh b\u1ecb b\u1eaft. <b><u>Quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh b\u1ecf vua L\u00ea \u0111\u1ec3 c\u00f4ng nh\u1eadn T\u00e2y S\u01a1n<\/u><\/b><b><u> tuy ti\u1ebfn h\u00e0nh trong m\u1ed9t th\u1eddi gian ng\u1eafn nh\u01b0ng th\u1ee7 t\u1ee5c kh\u00f4ng h\u1ec1 \u0111\u01a1n gi\u1ea3n v\u00e0 v\u1eabn theo \u0111\u00fang \u0111i\u1ec3n l\u1ec7 v\u1ed1n d\u0129 r\u1ea5t ph\u1ee9c t\u1ea1p c\u1ee7a Trung Hoa.<\/u><\/b><\/p>\n<p>(C\u00d2N TI\u1ebeP)<\/p>\n<hr align=\"left\" size=\"1\" width=\"33%\" \/>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref1_4962\" name=\"_ftn1_4962\">[1]<\/a> <i>Cung Trung \u0110\u00e1ng C\u00e0n Long<\/i><i> Tri\u1ec1u T\u1ea5u Tri\u1ec7p<\/i>, q. 71 [th\u00e1ng Gi\u00eang \u0111\u1ebfn th\u00e1ng N\u0103m n\u0103m C\u00e0n Long 54] (1988) tr. 85-6.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref2_4962\" name=\"_ftn2_4962\">[2]<\/a>\u9ece\u671d\u9032\u58eb\u5449\u9c23\u6642\u4efb\uff0c\u6f58\u8f1d\u76ca\uff0c\u962e\u4e16\u6b77\u8207\u8ca2\u58eb\u6587\u8077\u6b66\u8f1d\u7468\uff0c\u6bb5\u962e\u4fca\uff0c\u9676\u6625\u95ac\u7b49\u7bc0\u6b21\u6b78\u964d\u3002\u962e\u5149\u5e73\u5404\u6388\u4ee5\u8077\u5b98\uff0c\u8a31\u53c3\u8fa8\u90a6\u90ca\u8fad\u4ee4\u4e8b\u3002<\/p>\n<p>\u2026L\u00ea tri\u1ec1u ti\u1ebfn s\u0129 Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm, Phan Huy \u00cdch, Nguy\u1ec5n Th\u1ebf L\u1ecbch d\u1eef c\u1ed1ng s\u0129 v\u0103n ch\u1ee9c V\u0169 Huy T\u1ea5n, \u0110o\u00e0n Nguy\u1ec5n Tu\u1ea5n, \u0110\u00e0o Xu\u00e2n L\u00e3ng \u0111\u1eb3ng, ti\u1ebft th\u1ee9 qui h\u00e0ng. Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh c\u00e1c th\u1ee5 d\u0129 ch\u1ee9c quan, h\u1ee9a tham bi\u1ec7n bang giao t\u1eeb l\u1ec7nh s\u1ef1 \u2026<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref3_4962\" name=\"_ftn3_4962\">[3]<\/a> Vi\u1ec7n H\u00e1n N\u00f4m H\u00e0 N\u1ed9i (c\u1ed9ng t\u00e1c v\u1edbi Ph\u1ee5c \u00d0\u00e1n \u0111\u1ea1i h\u1ecdc Trung Qu\u1ed1c). <i>Vi\u1ec7t Nam H\u00e1n V\u0103n Y\u00ean H\u00e0nh V\u0103n Hi\u1ebfn T\u1eadp Th\u00e0nh<\/i> \u8d8a\u5357\u6f22\u6587\u71d5\u884c\u6587\u732e\u96c6\u6210 [vi\u1ebft t\u1eaft <i>YHVH<\/i>] ( 2010) (\u0111\u1ec7 L\u1ee5c s\u00e1ch) B\u00e0i <i>T\u1ef1a Hoa Nguy\u00ean Tu\u1ef3 B\u1ed9 T\u1eadp<\/i>. tr. 293-4<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref4_4962\" name=\"_ftn4_4962\">[4]<\/a> T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb c\u0169ng nh\u00e2n d\u1ecbp n\u00e0y tr\u00ecnh l\u00ean v\u1edbi vua Thanh r\u1eb1ng y \u0111\u00e3 \u201c<i>tr\u1ecbch th\u01b0, kh\u01b0\u1edbc s\u1ee9<\/i>\u201d (n\u00e9m tr\u1ea3 th\u01b0, t\u1eeb kh\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng g\u1eb7p s\u1ee9 th\u1ea7n) v\u00e0 \u0111\u00f2i h\u1ecfi ph\u00eda n\u01b0\u1edbc ta ph\u1ea3i tr\u1ea3 c\u00e1c quan binh b\u1ecb b\u1eaft v\u1ec1 nh\u01b0 m\u1ed9t th\u00e1i \u0111\u1ed9 thi\u1ec7n ch\u00ed tr\u01b0\u1edbc khi \u0111i ti\u1ebfp nh\u1eefng b\u01b0\u1edbc sau. Ch\u00ednh nh\u1eefng l\u1eddi l\u1ebd khoa tr\u01b0\u01a1ng \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 khi\u1ebfn vua C\u00e0n Long r\u1ea5t \u0111\u1eb9p l\u00f2ng v\u00e0 c\u0169ng t\u1ef1 cho r\u1eb1ng tuy th\u1ea5t ba\u1ecb qu\u00e2n s\u1ef1 nh\u01b0ng Trung Hoa \u0111\u00e3 th\u1eafng m\u1ed9t m\u1eb7t tr\u1eadn ngo\u1ea1i giao m\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ea7n d\u00f9ng binh khi b\u00ean ta \u0111\u01a1n ph\u01b0\u01a1ng trao tr\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb b\u1eaft \u1edf Th\u0103ng Long.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref5_4962\" name=\"_ftn5_4962\">[5]<\/a> <i>Cao T\u00f4ng<\/i><i> Th\u1ef1c L\u1ee5c<\/i>, q. 1322, ng\u00e0y Canh D\u1ea7n th\u00e1ng Hai.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref6_4962\" name=\"_ftn6_4962\">[6]<\/a> k\u1ebb h\u00e8n n\u00e0y, ti\u1ebfng t\u1ef1 x\u01b0ng khi\u00eam t\u1ed1n<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref7_4962\" name=\"_ftn7_4962\">[7]<\/a> th\u1ecb c\u01b0\u1eddng l\u0103ng nh\u01b0\u1ee3c, d\u0129 \u0111a hi\u1ebfp qu\u1ea3.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref8_4962\" name=\"_ftn8_4962\">[8]<\/a> Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm, <i>Bang Giao H\u1ea3o Tho\u1ea1i<\/i> [vi\u1ebft t\u1eaft <i>BGHT<\/i>], \u201cB\u1ea9m Thi\u00ean Tri\u1ec1u Qu\u1ea3ng T\u00e2y Ph\u00e2n Ph\u1ee7 T\u1ea3 Giang Binh B\u1ecb \u0110\u1ea1o T\u1ed5ng L\u00fd Bi\u00ean V\u1ee5 Thang \u0110\u1ea1i Nh\u00e2n\u201d (T\u1edd B\u1ea9m C\u1ee7a Qu\u1ed1c V\u01b0\u01a1ng V\u1ec1 Nguy\u00ean Do Vi\u1ec7c Binh \u0110ao G\u1eedi Thang \u0110\u1ea1i Nh\u00e2n) NDC d\u1ecbch theo nguy\u00ean b\u1ea3n H\u00e1n v\u0103n t\u1eeb trang 614-9 in sau <i>Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm t\u00e1c ph\u1ea9m<\/i>, q. 1 [Mai Qu\u1ed1c Li\u00ean (ch\u1ee7 bi\u00ean). <i>Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm t\u00e1c ph\u1ea9m<\/i> (4 quy\u1ec3n) H\u00e0 N\u1ed9i: nxb V\u0103n H\u1ecdc, 2001-2]<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref9_4962\" name=\"_ftn9_4962\">[9]<\/a> Chi ti\u1ebft n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ghi r\u00f5 trong l\u00e1 th\u01b0 g\u1eedi Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p sau khi l\u1ec5 phong v\u01b0\u01a1ng ho\u00e0n th\u00e0nh. Xem BGHT, \u201cTh\u1ec9nh Thang \u0110\u1ea1i Nh\u00e2n \u2013 phong l\u1ec5 c\u00e1o th\u00e0nh \u0111\u1ec7 th\u01b0 minh t\u1ea1 &#8211; Qu\u1ed1c V\u01b0\u01a1ng th\u01b0 tr\u00ecnh\u201d Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm to\u00e0n t\u1eadp, t\u1eadp 3 (2005) tr. 518<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref10_4962\" name=\"_ftn10_4962\">[10]<\/a> C\u0169ng ch\u00ednh l\u00e0 V\u0169 Huy T\u1ea5n (t\u00e0i li\u1ec7u n\u01b0\u1edbc ta)<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref11_4962\" name=\"_ftn11_4962\">[11]<\/a> Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 c\u00f3 t\u01b0\u1edbc H\u00f4 H\u1ed5 H\u1ea7u c\u00f2n V\u0169 Huy Ph\u00e1c c\u0169ng ch\u00ednh l\u00e0 V\u0169 Huy T\u1ea5n. Theo t\u00e0i li\u1ec7u c\u1ee7a Hoa B\u1eb1ng th\u00ec trong gia ph\u1ea3 \u00f4ng l\u1ea1i c\u00f3 t\u00ean l\u00e0 Li\u1ec5n. (Tri T\u00e2n) s\u1ed1 40 ng\u00e0y 31 Mars 1942, tr. 17<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref12_4962\" name=\"_ftn12_4962\">[12]<\/a> <i>Cao T\u00f4ng<\/i><i> Th\u1ef1c L\u1ee5c <\/i>(vi\u1ebft t\u1eaft<i> TTL<\/i>), q. 1323, ng\u00e0y \u1ea4t M\u00e3o th\u00e1ng Hai.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref13_4962\" name=\"_ftn13_4962\">[13]<\/a>\u7aae\u5175\u9ef7\u6b66 (c\u00f9ng binh \u0111\u1ed9c v\u0169)<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref14_4962\" name=\"_ftn14_4962\">[14]<\/a> <i>LT<\/i>, XXX tr. 36-7, <i>Nguy\u1ec5n Th\u1ecb T\u00e2y S\u01a1n<\/i><i> K\u00fd<\/i>, tr. 59-62 (b\u1ea3n d\u1ecbch NDC). To\u00e0n v\u0103n b\u1ea3n t\u1ea5u th\u01b0 n\u00e0y c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00e9p trong <i>T\u00e2y S\u01a1n Bang Giao T\u1eadp<\/i> (A. 2364), Yale University, USA [1-3] v\u00e0 <i>T\u00e2y S\u01a1n Bang Giao L\u1ee5c<\/i> (A. 1916) Vi\u1ec7n H\u00e1n N\u00f4m H\u00e0 N\u1ed9i. Khi so s\u00e1nh, \u0111\u00e2y ch\u00ednh l\u00e0 b\u1ea3n g\u1ed1c c\u1ee7a Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm, nay c\u00f2n trong <i>BGHT <\/i>d\u01b0\u1edbi nhan \u0111\u1ec1 Tr\u1ea7n T\u00ecnh Bi\u1ec3u (tr. 789-96) <\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref15_4962\" name=\"_ftn15_4962\">[15]<\/a> Theo Trang C\u00e1t Ph\u00e1t, t\u1edd b\u1ea9m n\u00e0y hi\u1ec7n t\u00e0ng tr\u1eef trong C\u1ed1 Cung B\u00e1c V\u1eadt Vi\u1ec7n \u0110\u00e0i B\u1eafc, Qu\u00e2n C\u01a1 X\u1ee9, nguy\u1ec7t tri\u1ec7p bao, h\u00f2m s\u1ed1 2778, bao s\u1ed1 162, s\u1ed1 hi\u1ec7u 38979. <i>TTVC<\/i> (1982) ch\u00fa th\u00edch 97 tr. 413<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref16_4962\" name=\"_ftn16_4962\">[16]<\/a> Nh\u1eefng l\u00e1 th\u01b0 k\u1ebf ti\u1ebfp c\u0169ng cho bi\u1ebft nh\u1eefng l\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u00fang s\u1ef1 th\u1eadt trong bi\u1ec3u v\u0103n c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc ta \u0111\u1ec1u l\u00e0 l\u1eddi b\u1ecba \u0111\u1eb7t do quan l\u1ea1i nh\u00e0 Thanh m\u1edbm cho \u0111\u1ec3 c\u1ed1t sao xong vi\u1ec7c. S\u1eed s\u00e1ch sau n\u00e0y \u0111\u1ec1u nh\u1ea5t lo\u1ea1t t\u00f4 v\u1ebd ra m\u1ed9t L\u00ea Chi\u00eau Th\u1ed1ng ngu \u0111\u1ed9n, h\u00f4n \u00e1m, m\u1ed9t th\u00e1i h\u1eadu r\u01b0\u1edbc voi d\u00e0y m\u1ed3, L\u00ea Qu\u00fdnh tham lam nh\u00fat nh\u00e1t, \u0103n c\u1ee7a \u0111\u00fat \u2026 c\u0169ng b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111\u00e2y. Xem th\u00eam \u201cL\u00ea Duy K\u1ef3, \u0111\u00e1ng th\u01b0\u01a1ng hay \u0111\u00e1ng tr\u00e1ch?\u201d v\u00e0 \u201cL\u00ea Qu\u00fdnh\u201d, bi\u00ean kh\u1ea3o c\u1ee7a NDC.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref17_4962\" name=\"_ftn17_4962\">[17]<\/a> <i>TTL<\/i>, q. 1324 ng\u00e0y B\u00ednh D\u1ea7n th\u00e1ng Ba.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref18_4962\" name=\"_ftn18_4962\">[18]<\/a> Qu\u1ef3nh\u74ca l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ee9 ng\u1ecdc \u0111\u1eb9p. C\u1eedu \u7396 l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ee9 \u0111\u00e1 \u0111en gi\u1ed1ng nh\u01b0 ng\u1ecdc<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref19_4962\" name=\"_ftn19_4962\">[19]<\/a> \u606f\u4e8b\u5bdc\u4eba\u5bd4\u60df\u5927\u9858\u3002Ng\u1eebng chuy\u1ec7n c\u0169 \u0111\u1ec3 cho ng\u01b0\u1eddi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c an ninh, \u0111\u00f3 th\u1ef1c l\u00e0 \u01b0\u1edbc nguy\u1ec7n l\u1edbn.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref20_4962\" name=\"_ftn20_4962\">[20]<\/a> \u754f\u5929\u4e8b\u5927\u3002 s\u1ee3 tr\u1eddi th\u1edd n\u01b0\u1edbc l\u1edbn (nh\u01b0ng thi\u00ean c\u0169ng \u0111\u1ed3ng ngh\u0129a v\u1edbi thi\u00ean t\u1eed l\u00e0 vua).<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref21_4962\" name=\"_ftn21_4962\">[21]<\/a> \u82de\u8305 bao mao (Hyparrhenia bracteata) c\u1ecf tranh, t\u01b0\u1ee3ng tr\u01b0ng cho l\u1ec5 c\u1ed1ng \u0111\u01a1n b\u1ea1c<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref22_4962\" name=\"_ftn22_4962\">[22]<\/a> <i>BGHT<\/i>, \u201cB\u1ea9m Thang \u0110\u1ea1i Nh\u00e2n Tr\u00ecnh B\u00e0y Vi\u1ec7c Giao N\u1ea1p Binh S\u0129\u201d <i>Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm<\/i><i> t\u00e1c ph\u1ea9m<\/i> (1), tr. 621-3 (b\u1ea3n d\u1ecbch NDC)<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref23_4962\" name=\"_ftn23_4962\">[23]<\/a> <i>BGHT<\/i>, <i>Ng\u00f4 Th\u00ec Nh\u1eadm<\/i><i> t\u00e1c ph\u1ea9m<\/i> (1), tr. 623-4 (b\u1ea3n d\u1ecbch NDC)<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref24_4962\" name=\"_ftn24_4962\">[24]<\/a> Ch\u00fang ta c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf qua y\u1ebfu t\u1ed1 th\u1eddi gian. Theo h\u1ec7 th\u1ed1ng d\u1ecbch tr\u1ea1m \u0111\u1eddi Thanh, m\u1ed9t t\u1edd bi\u1ec3u g\u1eedi t\u1eeb Qu\u1ea3ng T\u00e2y l\u00ean B\u1eafc Kinh v\u00e0 nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ea3 l\u1eddi d\u00f9 s\u1eed d\u1ee5ng ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n nhanh nh\u1ea5t [600 d\u1eb7m m\u1ed9t ng\u00e0y] c\u0169ng ph\u1ea3i m\u1ea5t kho\u1ea3ng tr\u00ean d\u01b0\u1edbi m\u1ed9t th\u00e1ng. Ch\u00ednh v\u00ec th\u1ebf, c\u00f3 nh\u1eefng giai \u0111o\u1ea1n th\u01b0 n\u01b0\u1edbc ta g\u1eedi qua nh\u01b0ng quan nh\u00e0 Thanh l\u1ea5y c\u1edb l\u00e0 \u201c<i>kh\u00f4ng h\u1ee3p th\u1ec3 ch\u1ebf<\/i>\u201d nh\u1eb1m che d\u1ea5u s\u1ef1 vi\u1ec7c l\u00e0 h\u1ecd ch\u01b0a nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 th\u1ecb t\u1eeb trung \u01b0\u01a1ng v\u00e0 c\u1ea7n th\u00eam th\u1eddi gian \u0111\u1ec3 t\u00ednh to\u00e1n m\u1ed9t gi\u1ea3i ph\u00e1p cho \u0111\u00fang \u00fd tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref25_4962\" name=\"_ftn25_4962\">[25]<\/a> Sau n\u00e0y khi L\u00ea Duy Ch\u1ec9 ti\u1ebfp t\u1ee5c \u0111\u00f3ng qu\u00e2n \u201c<i>m\u1ed9t c\u00f5i bi\u00ean thu\u1ef3<\/i>\u201d \u1edf Cao B\u1eb1ng, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh Quang Trung c\u0169ng ph\u1ea3i m\u01b0\u1ee3n \u0111\u01b0\u1eddng Trung Hoa \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1nh t\u1eadp h\u1eadu \u201c\u2026 <i>B\u1ea5y gi\u1edd nh\u1edd c\u00f3 qu\u1eadn Di\u1ec5n, phi\u00ean th\u1ea7n c\u1ee7a nh\u00e0 L\u00ea c\u0169, coi gi\u1eef c\u1eeda \u1ea3i T\u1ee5-long, l\u00e0m h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ea1o cho T\u00e2y-s\u01a1n, \u0111\u01b0a \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i \u0111\u00e1nh ho\u00e0ng Ba L\u00ea-Duy-Ch\u1ec9 \u1edf B\u1ea3o-l\u1ea1c. C\u00e1c t\u01b0\u1edbng T\u00e2y-s\u01a1n, v\u1edbi m\u1ed9t s\u1ed1 binh tinh nhu\u1ec7, do c\u1eeda \u1ea3i T\u1ee5-long sang qua \u0111\u1ea5t nh\u00e0 Thanh \u0111i ba ng\u00e0y, s\u1ea5n v\u00e0o th\u00e0nh B\u1ea3o-l\u1ea1c, b\u1eaft s\u1ed1ng ho\u00e0ng Ba v\u1edbi Ph\u00fac-T\u1ea5n v\u00e0 V\u0103n-\u0110\u1ed3ng, gi\u1ea3i v\u1ec1 T\u1ee5-long r\u1ed3i sai \u0111\u00f3ng c\u0169i \u0111\u01b0a v\u1ec1 Th\u0103ng-long v\u00e0 d\u00e2ng th\u01b0 v\u00e0o Ph\u00fa-xu\u00e2n b\u00e1o ti\u1ebfp<\/i> [ti\u1ec7p].\u201d Hoa B\u1eb1ng: <i>Quang Trung Anh H\u00f9ng D\u00e2n T\u1ed9c (1788-1792)<\/i> (Saigon: Hoa Ti\u00ean, 1950) tr. 239<i><\/i><\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref26_4962\" name=\"_ftn26_4962\">[26]<\/a> T\u00e2y Ph\u01b0\u01a1ng Nh\u00e2n B\u00fat H\u1ea1 \u0110\u00edch Trung Qu\u1ed1c Phong T\u00ecnh Ho\u1ea1 (1997) tr. 38<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref27_4962\" name=\"_ftn27_4962\">[27]<\/a> To\u00e0n b\u1ed9 b\u1ea3n v\u0103n n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u1eafc tr\u00ean 8 thanh b\u00edch ng\u1ecdc, hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u gi\u1eef trong C\u1ed1 Cung B\u00e1c V\u1eadt Vi\u1ec7n Trung Hoa \u1edf B\u1eafc Kinh.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref28_4962\" name=\"_ftn28_4962\">[28]<\/a> Ch\u00e1u g\u1ecdi b\u1eb1ng \u00f4ng t\u1ef1 x\u01b0ng, t\u1ee9c b\u1ea3n th\u00e2n vua C\u00e0n Long<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref29_4962\" name=\"_ftn29_4962\">[29]<\/a> Ni\u1ec1m vui kh\u00f4ng l\u00e0m g\u00ec m\u00e0 v\u1eabn \u0111\u1ebfn<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref30_4962\" name=\"_ftn30_4962\">[30]<\/a> Ti\u1ec3u s\u1eed chi ti\u1ebft c\u1ee7a Ph\u00fac Khang An \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00e9p trong <i>Thanh S\u1eed C\u1ea3o<\/i>, q. 331 chung v\u1edbi T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb v\u00e0 Minh L\u01b0\u1ee3ng.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref31_4962\" name=\"_ftn31_4962\">[31]<\/a> Cao D\u01b0\u01a1ng. <i>Thanh Tri\u1ec1u \u0110\u00edch Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf<\/i> (t\u1eadp II). \u0110\u00e0i B\u1eafc: Vi\u1ec5n \u1ea2nh, 1986 tr. 721<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref32_4962\" name=\"_ftn32_4962\">[32]<\/a> <i>TTL<\/i>, q. 1321 (b\u1ea3n d\u1ecbch NDC)<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref33_4962\" name=\"_ftn33_4962\">[33]<\/a> <i>Li\u1ec7t Truy\u1ec7n<\/i>, q. XXX, tr. 37. <\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref34_4962\" name=\"_ftn34_4962\">[34]<\/a> <i>KDANKL<\/i>, q. XVI, tr. 13. Trong s\u1ed1 n\u00e0y c\u00f3 hai v\u00f5 quan l\u00e0 Qu\u1ea3ng \u0110\u00f4ng \u0111\u1ec1 ti\u00eau du k\u00edch Tr\u01b0\u01a1ng H\u1ed9i Nguy\u00ean v\u00e0 th\u1ee7 b\u1ecb Lao Hi\u1ec3n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2 \u0111\u00e3 b\u00e1o c\u00e1o t\u1eed tr\u1eadn.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref35_4962\" name=\"_ftn35_4962\">[35]<\/a> Ng\u00f4 Cao L\u00e3ng, <i>L\u1ecbch Tri\u1ec1u T\u1ea1p K\u1ef7<\/i> <i>(LTTK)<\/i>, nguy\u00ean b\u1ea3n H\u00e1n V\u0103n, q. VI<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref36_4962\" name=\"_ftn36_4962\">[36]<\/a> <i>KDANKL<\/i>, q. XVII, tr. 28. Trang C\u00e1t Ph\u00e1t, \u201cThanh Cao T\u00f4ng s\u00e1ch phong An Nam qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh thu\u1ef7 m\u1ea1t\u201d, <i>Thanh S\u1eed Lu\u1eadn T\u1eadp<\/i>, q. XVIII (2008) tr. 237. Tuy nhi\u00ean kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 h\u1ebft v\u00ec khi Th\u00e0nh L\u00e2m sang phong v\u01b0\u01a1ng c\u0169ng c\u00f2n v\u00e0i ng\u01b0\u1eddi \u0111i l\u1ea1c v\u00e0o trong d\u00e2n ch\u00fang \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u1ec1.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref37_4962\" name=\"_ftn37_4962\">[37]<\/a> B\u1ecb b\u1eaft t\u1ed5ng c\u1ed9ng 8 ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0ng Nguy\u1ec5n Vi\u1ec5n Du b\u1ecb b\u1ec7nh \u0111\u00e3 qua \u0111\u1eddi trong ng\u1ee5c.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref38_4962\" name=\"_ftn38_4962\">[38]<\/a> Nguy\u00ean v\u0103n [\u6ce5\u9996\u8ecd\u9580] (n\u00ea th\u1ee7 qu\u00e2n m\u00f4n) ngh\u0129a l\u00e0 r\u1eadp \u0111\u1ea7u t\u1eadn \u0111\u1ea5t \u1edf tr\u01b0\u1edbc qu\u00e2n<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref39_4962\" name=\"_ftn39_4962\">[39]<\/a><i> KDANKL<\/i>, q. XVII, tr. 18-24 (b\u1ea3n d\u1ecbch NDC)<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref40_4962\" name=\"_ftn40_4962\">[40]<\/a> Trang, C\u00e1t Ph\u00e1t (\u838a\u5409\u767c). <i>Thanh Cao T\u00f4ng<\/i><i> Th\u1eadp To\u00e0n V\u00f5 C\u00f4ng Nghi\u00ean C\u1ee9u<\/i> (\u6e05\u9ad8\u5b97\u5341\u5168\u6b66\u529f\u7814\u7a76) [vi\u1ebft t\u1eaft <i>TTVC<\/i>]. \u00d0\u00e0i Loan: C\u1ed1 Cung T\u00f9ng San, Gi\u00e1p Ch\u1ee7ng s\u1ed1 26, th\u00e1ng 6 n\u0103m 1982, tr. 387<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref41_4962\" name=\"_ftn41_4962\">[41]<\/a> \u4e0d\u4f46\u975e\u52a0\u5175\u4e4b\u6642\u5be6\u6709\u4e0d\u5fc5\u52a0\u5175\u4e4b\u52e2\u3002T\u1ea5u th\u01b0 c\u1ee7a Ph\u00fac Khang An, kh\u00f4ng r\u00f5 ng\u00e0y nh\u01b0ng theo n\u1ed9i dung th\u00ec kh\u1ea3ng \u0111\u1ea7u th\u00e1ng T\u01b0. <i>Thanh Qu\u00ed N\u1ed9i C\u00e1c \u0110\u00e1ng \u00c1n To\u00e0n T\u1eadp <\/i>(1999) [t\u1ee9c Minh Thanh S\u1eed Li\u1ec7u, Canh Bi\u00ean] tr. 4225<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref42_4962\" name=\"_ftn42_4962\">[42]<\/a> S\u1eed n\u01b0\u1edbc ta \u0111\u00e3 ghi r\u00f5 l\u00e0 vua Quang Trung sai chu\u1ea9n b\u1ecb hai con tr\u00e2u v\u00e0 m\u1ed9t g\u00e1nh g\u1ea1o \u0111\u01b0a l\u00ean l\u00e0m l\u1ec5 ti\u1ebfp ki\u1ebfn ch\u1ee9ng t\u1ecf m\u1ecdi vi\u1ec7c \u0111\u00e3 s\u1eafp x\u1ebfp \u1ed5n th\u1ecfa v\u00e0 ph\u00e1i \u0111o\u00e0n n\u01b0\u1edbc ta s\u1ebd qua Nam Quan \u0111\u1ec3 g\u1eb7p Ph\u00fac Khang An. \u0110\u1ebfn ph\u00fat ch\u00f3t, Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p l\u1ea1i \u201c<i>ki\u00ean quy\u1ebft t\u1eeb ch\u1ed1i<\/i>\u201d v\u00e0 ch\u1ec9 cho qua ba ng\u01b0\u1eddi g\u1ed3m ch\u00e1nh s\u1ee9 Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9, ph\u00f3 s\u1ee9 V\u0169 Huy T\u1ea5n v\u00e0 hi\u1ec7p tr\u1ea5n Nguy\u1ec5n Ninh Tr\u1ef1c c\u00f9ng m\u1ed9t th\u00f4ng ng\u00f4n \u0111i sang. Th\u1ef1c t\u1ebf, ng\u00e0y 28 th\u00e1ng Ba, hai b\u00ean ch\u1ec9 g\u1eb7p nhau \u0111\u1ec3 b\u00e0n v\u1ec1 nghi l\u1ec5 s\u1ebd th\u1ef1c hi\u1ec7n v\u00e0o h\u00f4m sau. Vi\u1ec7c \u0111\u01b0a qu\u00e0 \u201c<i>ki\u1ebfn di\u1ec7n<\/i>\u201d [t\u1ee9c ra m\u1eaft] n\u1ebfu c\u00f3 l\u00e0 ra m\u1eaft Ph\u00fac Khang An, kh\u00f4ng th\u1ec3 ra m\u1eaft T\u1ea3 Giang \u0110\u1ea1o Thang H\u00f9ng Nghi\u1ec7p, v\u1ed1n d\u0129 ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t nh\u00e2n v\u1eadt trung gian kh\u00f4ng c\u00f3 th\u1ea9m quy\u1ec1n. Ph\u00fac Khang An mu\u1ed1n c\u00f3 th\u00eam m\u1ed9t giai \u0111o\u1ea1n \u201c<i>ti\u1ec1n h\u1ed9i ngh\u1ecb<\/i>\u201d ch\u1ec9 v\u00ec b\u1ea3n t\u00edch \u00f4ng ta th\u00edch ph\u00f4 tr\u01b0\u01a1ng v\u00e0 c\u0169ng \u0111\u1ec3 b\u00e1o c\u00e1o l\u00ean vua C\u00e0n Long l\u00e0 m\u00ecnh \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 khi\u1ebfn cho n\u01b0\u1edbc ta n\u1ec3 ph\u1ee5c.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref43_4962\" name=\"_ftn43_4962\">[43]<\/a> <i>KDANKL<\/i>, q. XVIII, tr. 13-4 (b\u1ea3n d\u1ecbch NDC)<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref44_4962\" name=\"_ftn44_4962\">[44]<\/a> <i>L\u1ecbch Tri\u1ec1u T\u1ea1p K\u1ef7<\/i> <i>(LTTK)<\/i>, q. VI, (1995) tr. 594<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref45_4962\" name=\"_ftn45_4962\">[45]<\/a> <i>KDANKL<\/i>, q. XVII, tr. 19 (b\u1ea3n d\u1ecbch NDC)<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref46_4962\" name=\"_ftn46_4962\">[46]<\/a>\u672c\u570b\u9577\u53c3\u7e79\u4f86\u51fd\uff0c\u8207\u89aa\u8aed\u4e4b\u8fad\u3002\u77e5\u5927\u4eba\u6ce2\u7167\u76db\u60c5\u3002\u51fa\u65bc\u771e\u646f\u3002\u64ec\u537d\u89aa\u4f86\u53e9\u95dc\uff0c\u9762\u627f\u61b2\u65e8\u3002\u60df\u90a6\u570b\u752b\u9020\u3002\u6ce8\u63aa\u7d8f\u5b9a\u3002\u65e5\u4e0d\u8757\u6687\u3002\u672a\u80fd\u9060\u96e2\u570b\u57ce\u3002\u9593\u5df2\u9074\u59d4\u89aa\u5c6c\u962e\u5149\u986f\u8d74\u95dc\u4ee3\u884c\u8b01\u898b\u79ae\u3002\u59cb\u7d42\u4e00\u5ff5\u3002\u4e26\u7121\u53e6\u6709\u5546\u914c\u4e4b\u8655\u3002\u9867\u6cbf\u9014\u6eaa\u58d1\uff0c\u96e8\u6f32\u96e3\u884c\u3002\u5f80\u8fd4\u4e0d\u7121\u6371\u7de9\uff0c\u5927\u7d04\u672c\u6708\u5341\u4e94\u5341\u516d\u65e5\u4ee5\u5185\uff0c\u7576\u5230\u8ad2\u5c71\u93ad\u57ce\u4e5f\u3002\u8f12\u6b64\u5148\u884c\u7980\u77e5\u3002<i>LTTK<\/i>, q.VI (b\u1ea3n d\u1ecbch NDC)<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref47_4962\" name=\"_ftn47_4962\">[47]<\/a> Vi\u1ec7c \u0111\u01b0a Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n sang thay m\u00ecnh ch\u00ednh quan l\u1ea1i nh\u00e0 Thanh c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00f4ng b\u00e1o chi ti\u1ebft n\u00ean Ph\u00fac Khang An, T\u00f4n V\u0129nh Thanh c\u0169ng nhi\u1ec1u l\u1ea7n t\u00e2u l\u00ean v\u1ec1 vi\u1ec7c n\u00e0y. L\u00fac \u0111\u1ea7u h\u1ecd t\u01b0\u1edfng l\u00e0 qu\u1ea3 th\u1ef1c vua Quang Trung s\u1ebd \u0111\u00edch th\u00e2n \u0111\u1ebfn Nam Quan v\u00e0 \u0111\u00e3 chu\u1ea9n b\u1ecb nh\u1eefng l\u1eddi l\u1ebd uy hi\u1ebfp. Tuy nhi\u00ean, vua Quang Trung ch\u1ec9 th\u00f4ng b\u00e1o s\u1ebd cho m\u1ed9t ng\u01b0\u1edfi t\u00ean l\u00e0 Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n sang thay m\u00e0 ch\u00ednh Ph\u00fac Khang An c\u0169ng kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u00e0 ai. Ch\u1ec9 \u0111\u1ebfn khi hai b\u00ean t\u01b0\u01a1ng ki\u1ebfn, l\u00fac \u0111\u00f3 Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n m\u1edbi th\u1ed5 l\u1ed9 th\u00e2n ph\u1eadn l\u00e0 \u0111\u00edch tr\u01b0\u1edfng \u0111i\u1ec7t t\u1ee9c con l\u1edbn c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi anh c\u1ea3 trong c\u00e1c anh em Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh. <i>KDANKL<\/i>, q. XVIII, tr. 24-5, q. XIX, tr. 9-10<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref48_4962\" name=\"_ftn48_4962\">[48]<\/a> Theo t\u1ea5u tri\u1ec7p c\u1ee7a Ph\u00fac Khang An \u0111\u1ec1 ng\u00e0y m\u1ed3ng 3 th\u00e1ng 5 n\u0103m C\u00e0n Long 54 (1789) thi\u0300 anh em Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh t\u1ea5t c\u1ea3 4 ng\u01b0\u1eddi con trai, anh c\u1ea3 l\u00e0 Nguy\u1ec5n Quang Hoa, ch\u1ebft s\u1edbm, k\u1ebf \u0111\u1ebfn l\u00e0 Nguy\u1ec5n Quang Nh\u1ea1c, t\u1ee9c Nguy\u1ec5n V\u0103n Nh\u1ea1c, th\u1ee9 ba l\u00e0 Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh, t\u1ee9c Nguy\u1ec5n V\u0103n Hu\u1ec7, th\u1ee9 t\u01b0 l\u00e0 Nguy\u1ec5n Quang Th\u00e1i, t\u1ee9c Nguy\u1ec5n V\u0103n L\u1eef. <i>KDANKL<\/i>, q. XIX, tr. 16.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref49_4962\" name=\"_ftn49_4962\">[49]<\/a> <i>LTTK<\/i>, [A15.6], q.VI, b\u1ea3n d\u1ecbch Ho\u00e0ng V\u0103n L\u00e2u (1995) tr. 592<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref50_4962\" name=\"_ftn50_4962\">[50]<\/a>\u7386\u805e\u5927\u7687\u5e1d\u65b0\u6d3e\u5927\u81e3\u5609\u52c7\u516c\u8abf\u4efb\u5169\u5ee3\u7e3d\u7763\uff0c\u50d5\u50fb\u8655\u9050\u966c\u9577\u805e\u5609\u52c7\u516c\u895f\u5b87\u6c6a\u6d0b\uff0c\u5a01\u671b\u37b3\u5cfb\uff0c\u6df1\u7232\u5927\u7687\u5e1d\u6240\u7737\u6ce8\u3002\u4eca\u63a7\u81e8\u5168\u7cb5\uff0c\u5149\u5c65\u5357\u95dc\uff0c\u5fc5\u80fd\u4e0a\u9ad4\u5927\u7687\u5e1d\u67d4\u5b57\u4e4b\u4ec1\uff0c\u4ee5\u7d8f\u4e0b\u9091\u3002\u50d5\u5411\u4f86\u672a\u9054\u4e4b\u5ff1\uff0c\u60f3\u5f97\u6709\u6240\u9673\u767d\uff0c\u64ec\u5373\u89aa\u4f86\u95dc\u4e0a\u53e9\u7c72\u61c7\u6069\uff0c\u5019\u627f\u61b2\u65e8\u3002<\/p>\n<p>\u4f46\u90a6\u5bb6\u752b\u9020\uff0c\u6ce8\u63aa\u5f17\u9051\u3002\u76ee\u4eca\u672a\u80fd\u9060\u96e2\u570b\u57ce\uff0c\u8b39\u5177\u7980\u51fd\uff0c\u9063\u89aa\u4f84\u962e\u5149\u986f\u8d74\u95dc\u4ee3\u8eac\u884c\u79ae\u3002\u7ada\u5019\u921e\u88c1\u3002\u672c\u570b\u8368\u6da3\u4e8b\u60c5\uff0c\u4e2d\u9593\u8a31\u591a\u59d4\u66f2\uff0c\u8207\u50d5\u754f\u5929\u4e8b\u5927\u4e4b\u8aa0\u53f0\u81fa\u8ad2\u5df2\u5177\u6089\u3002\u4ef0\u7948\u9f0e\u529b\u6210\u5168\uff0c\u8f49\u7980\u4e0a\u61b2\uff0c\u4e26\u5e2f\u5c07\u672c\u570b\u884c\u4ef7\u6307\u793a\u9032\u6307\u6b62\u8b01\u898b\u79ae\u5100\u3002\u4e14\u5177\u8ff0\u570b\u60c5\uff0c\u5e78\u8499\u6e96\u5141\u5177\u594f\u4e0a\uff0c\u4ed7\u5929\u671d\u5a01\u5bf5\uff0c\u5217\u4e8e\u85e9\u7ff0\u4e0d\u52dd\u7ff9\u8dc2\u4e4b\u81f3\u4e5f\u3002<i>LTTK<\/i> [A15.6], q. VI (b\u1ea3n d\u1ecbch NDC)<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref51_4962\" name=\"_ftn51_4962\">[51]<\/a> N\u1ebfu t\u00ednh ph\u00e1i \u0111o\u00e0n Nguy\u1ec5n H\u1eefu Tr\u00f9 l\u00e0 20 ng\u01b0\u1eddi th\u00ec ph\u00e1i \u0111o\u00e0n Nguy\u1ec5n Quang Hi\u1ec3n l\u00e0 50 ng\u01b0\u1eddi, d\u01b0\u1edbi qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng m\u1ed9t m\u1ee9c.<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref52_4962\" name=\"_ftn52_4962\">[52]<\/a> Nghi l\u1ec5 n\u00e0y so v\u1edbi c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n n\u01b0\u1edbc ta khi tr\u01b0\u1edbc sang phong v\u01b0\u01a1ng r\u1ea5t \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y b\u00ean ta ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c qua 4 ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u00f3n v\u00e0o Chi\u00eau \u00d0\u1ee9c \u00d0\u00e0i r\u1ed3i \u0111i l\u00ean Y\u00ean Kinh d\u00e2ng bi\u1ec3u c\u1ea7u phong, xem ra \u0111\u01a1n b\u1ea1c l\u1eafm. M\u1ed7i l\u1ea7n s\u1ee9 \u0111o\u00e0n ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb 4 \u0111\u1ebfn 6 ng\u01b0\u1eddi, th\u00eam m\u1ed9t v\u00e0i \u0111\u1ea7y t\u1edb, \u0111\u1ebfn v\u00e0 \u0111i ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp \u0111\u00e3i qua loa, s\u1ee9 th\u1ea7n ta ch\u1ec9 c\u00f2n bi\u1ebft d\u00f9ng v\u0103n th\u01a1 \u0111\u1ed1i \u0111\u00e1p \u0111\u1ec3 t\u1ecf \u00fd ch\u00ed qu\u1eadt c\u01b0\u1eddng. L\u1ea7n n\u00e0y ph\u00e1i b\u1ed9 n\u01b0\u1edbc ta \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp \u0111\u00e3i l\u00e0 do chi\u1ebfn c\u00f4ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y 2 th\u00e1ng n\u00ean t\u00ecnh h\u00ecnh kh\u00e1c nhi\u1ec1u. (Xem th\u00eam Ho\u00e0ng Xu\u00e2n H\u00e3n: \u201cCu\u1ed9c ti\u1ebfp s\u1ee9 Thanh n\u0103m 1683\u201d v\u00e0 \u201cV\u1ee5 B\u1eafc S\u1ee9 n\u0103m Canh Th\u00ecn \u0111\u1eddi C\u1ea3nh H\u01b0ng\u201d trong <i>La S\u01a1n Y\u00ean H\u1ed3 Ho\u00e0ng Xu\u00e2n H\u00e3n<\/i>, 1998, q II, t\u1eeb trang 747-864)<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref53_4962\" name=\"_ftn53_4962\">[53]<\/a> T\u1eeb ng\u1eef \u0111\u1eddi x\u01b0a c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 b\u1eb1ng l\u00f2ng th\u1ea7n ph\u1ee5c<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref54_4962\" name=\"_ftn54_4962\">[54]<\/a> Qu\u00e2n C\u01a1 X\u1ee9, nguy\u1ec7t tri\u1ec7p bao, h\u00f2m s\u1ed1 2778, bao 162, s\u1ed1 hi\u1ec7u 38978, bi\u1ec3u v\u0103n c\u1ee7a vua Quang Trung d\u01b0\u1edbi t\u00ean Nguy\u1ec5n Quang B\u00ecnh, C\u00e0n Long n\u0103m th\u1ee9 54, th\u00e1ng 2. Trang C\u00e1t Ph\u00e1t, <i>TTVC<\/i> tr. 385-6<\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref55_4962\" name=\"_ftn55_4962\">[55]<\/a> trong l\u00e1 th\u01b0 c\u1ee7a Ng\u00f4 V\u0103n S\u1edf k\u00eau g\u1ecdi Phan Kh\u1ea3i \u00d0\u1ee9c tr\u1edf v\u1ec1 c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eafc \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c L\u00ea Duy K\u1ef3 gi\u1ebft ch\u00fa, gian d\u00e2m v\u1edbi em (s\u00e1t th\u00fac, d\u00e2m mu\u1ed9i). C\u0169ng theo l\u00e1 th\u01b0 c\u1ee7a th\u00e2n t\u1ed9c nh\u00e0 L\u00ea g\u1eedi T\u00f4n S\u0129 Ngh\u1ecb th\u00ec ba v\u1ecb ho\u00e0ng th\u00fac \u0111\u00f3 c\u00f3 t\u00ean l\u00e0 L\u00ea Duy L\u1eef, L\u00ea Duy L\u00e2n, L\u00ea Duy H\u1ed9i. <\/p>\n<p><a href=\"file:\/\/\/C:\/Users\/Tho\/Desktop\/#_ftnref56_4962\" name=\"_ftn56_4962\">[56]<\/a> Trang C\u00e1t Ph\u00e1t, T<i>TVC <\/i>(1982) tr. 387. <i>KDANKL<\/i>, q. XIX tr. 18-22<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>V\u1ec1 ph\u00eda Trung Hoa, c\u00e1c quan l\u1ea1i \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng c\u0169ng bi\u1ebft r\u1eb1ng m\u1ee5c ti\u00eau c\u1ee7a nh\u1eefng trao \u0111\u1ed5i n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u1ec3 xem ai \u0111\u00fang ai sai m\u00e0 l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o cho quan \u0111i\u1ec3m hai b\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 dung ho\u00e0, \u0111\u1ea5u d\u1ecbu \u0111\u1ec3 kh\u00f4ng x\u00fac ph\u1ea1m \u0111\u1ebfn s\u1ef1 t\u1ef1 t\u00f4n c\u1ee7a vua Thanh. Vi\u1ec7c tranh c\u00e3i v\u00e0 l\u00fd lu\u1eadn \u0111\u00f3 k\u00e9o d\u00e0i kh\u00e1 l\u00e2u \u0111\u00fang nh\u01b0 V\u0169 Huy T\u1ea5n \u0111\u00e3 ph\u1ea3i than l\u00e0 \u00f4ng l\u00ean xu\u1ed1ng g\u00f5 c\u1eeda Nam Quan \u0111\u1ebfn b\u1ea3y l\u1ea7n th\u00ec vi\u1ec7c m\u1edbi xong.<\/p>\n","protected":false},"author":669,"featured_media":37689,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"h5ap_radio_sources":[],"footnotes":""},"categories":[5,152,153,9,181],"tags":[],"class_list":["post-37694","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bien-khao","category-hoc-thuat","category-lich-su","category-nghien-cuu","category-tu-lieu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37694","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/669"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=37694"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37694\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":37695,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37694\/revisions\/37695"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/37689"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=37694"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=37694"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=37694"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}