{"id":13423,"date":"2006-11-25T11:20:18","date_gmt":"2006-11-25T11:20:18","guid":{"rendered":"http:\/\/damau.org\/?p=13423"},"modified":"2019-03-01T12:36:36","modified_gmt":"2019-03-01T12:36:36","slug":"hai-trinh-cuoi-cung-cua-chiec-thuyen-ma","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/damau.org\/en\/13423\/hai-trinh-cuoi-cung-cua-chiec-thuyen-ma","title":{"rendered":"H\u1ea3i tr\u00ecnh cu\u1ed1i c\u00f9ng c\u1ee7a chi\u1ebfc thuy\u1ec1n ma"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #800000;\"><em>L\u01b0u Di\u1ec7u V\u00e2n chuy\u1ec3n ng\u1eef t\u1eeb b\u1ea3n ti\u1ebfng Anh c\u1ee7a Gregory Rabassa<\/em><\/span><\/p>\n<div>Gi\u1edd \u0111\u00e2y h\u1ecd s\u1ebd th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3n l\u0129nh c\u1ee7a m\u00ecnh, \u00f4ng n\u00f3i th\u1ea7m b\u1eb1ng gi\u1ecdng \u0111i\u1ec7u \u0111\u00e0n \u00f4ng m\u1ea1nh m\u1ebd, sau bao n\u0103m ch\u1ee9ng ki\u1ebfn c\u00e1i l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean chi\u1ebfc du thuy\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 c\u1ee7a \u0111\u1ea1i \u0111\u01b0\u01a1ng trong tr\u1ea1ng th\u00e1i kh\u00f4ng \u00e1nh s\u00e1ng v\u00e0 \u00e2m thanh, \u0111i ngang qua khu l\u00e0ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 t\u00f2a l\u00e2u \u0111\u00e0i nguy nga b\u1ecb b\u1ecf hoang v\u00e0o m\u1ed9t \u0111\u00eam n\u1ecd, n\u00f3 d\u00e0i h\u01a1n to\u00e0n b\u1ed9 khu l\u00e0ng v\u00e0 cao h\u01a1n c\u1ea3 th\u00e1p chu\u00f4ng nh\u00e0 th\u1edd, v\u00e0 n\u00f3 l\u01b0\u1edbt trong b\u00f3ng t\u1ed1i v\u1ec1 h\u01b0\u1edbng th\u00e0nh ph\u1ed1 thu\u1ed9c \u0111\u1ecba ph\u00eda b\u00ean kia b\u1edd v\u1ecbnh \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ee7ng c\u1ed1 b\u1eb1ng b\u1ebfn c\u1ea3ng n\u00f4 l\u1ec7 th\u1eddi x\u01b0a v\u00e0 \u0111\u00e8n xoay \u0111\u1ec3 \u0111\u1ec1 ph\u00f2ng c\u01b0\u1edbp bi\u1ec3n, c\u1ee9 m\u1ed7i m\u01b0\u1eddi l\u0103m gi\u00e2y, nh\u1eefng tia s\u00e1ng bi\u1ebfn d\u1ea1ng khu l\u00e0ng th\u00e0nh trang tr\u1ea1i \u00e1nh nguy\u1ec7t ph\u1ee7 tr\u00f9m l\u00ean nh\u1eefng ng\u00f4i nh\u00e0 v\u00e0 nh\u1eefng con \u0111\u01b0\u1eddng \u1eedng r\u1ef1c sa m\u1ea1c b\u00f9ng l\u1eeda, v\u00e0 m\u1eb7c d\u00f9 l\u00fac \u0111\u00f3 \u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t thi\u1ebfu ni\u00ean ch\u01b0a s\u1edf h\u1eefu gi\u1ecdng n\u00f3i m\u1ea1nh m\u1ebd c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n \u00f4ng nh\u01b0ng m\u1eb9 v\u1eabn cho ph\u00e9p \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee9c mu\u1ed9n ngo\u00e0i bi\u1ec3n \u0111\u1ec3 nghe ti\u1ebfng \u0111\u00e0n \u0111\u00eam c\u1ee7a gi\u00f3, \u00f4ng c\u00f2n nh\u1edb r\u1ea5t r\u00f5, h\u1ec7t nh\u01b0 v\u1eabn \u0111ang nh\u00ecn v\u00e0o n\u00f3, c\u00e1ch con thuy\u1ec1n bi\u1ebfn m\u1ea5t khi \u00e1nh s\u00e1ng c\u1ee7a chi\u1ebfc \u0111\u00e8n hi\u1ec7u d\u1eabn ch\u1ea1m v\u00e0o ph\u00eda b\u00ean h\u00f4ng t\u00e0u, v\u00e0 c\u00e1ch n\u00f3 hi\u1ec7n ra khi \u00e1nh s\u00e1ng \u0111\u00e3 l\u01b0\u1edbt qua, t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 m\u1ed9t con thuy\u1ec1n b\u1ecb \u0111\u1ee9t \u0111o\u1ea1n c\u1ee9 th\u1ec9nh tho\u1ea3ng ng\u1eebng l\u1ea1i r\u1ed3i ti\u1ebfn v\u1ec1 ph\u00eda tr\u01b0\u1edbc, hi\u1ec7n ra v\u00e0 bi\u1ebfn m\u1ea5t, \u0111i v\u1ec1 c\u1eeda v\u00f9ng v\u1ecbnh, d\u00f2 d\u1eabm \u0111\u01b0\u1eddng l\u01b0\u1edbt nh\u01b0 ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9ng du h\u01b0\u1edbng th\u1eb3ng \u0111\u1ebfn nh\u1eefng chi\u1ebfc phao c\u1ee9u \u0111\u1eafm &#8211; d\u1ea5u hi\u1ec7u l\u1ed1i d\u1eabn \u0111\u1ebfn b\u1ebfn c\u1ea3ng \u2013 cho \u0111\u1ebfn l\u00fac chi\u1ebfc kim la b\u00e0n g\u1eb7p ph\u1ea3i tr\u1ee5c tr\u1eb7c, v\u00ec n\u00f3 c\u1ee9 ti\u1ebfn d\u1ea7n v\u00e0o v\u00f9ng n\u01b0\u1edbc n\u00f4ng, m\u1eafc c\u1ea1n, n\u1ee9t v\u1ee1, v\u00e0 ch\u00ecm xu\u1ed1ng m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u00e1t ra m\u1ed9t \u00e2m thanh n\u00e0o, m\u1eb7c d\u00f9 s\u1ef1 \u0111\u00e2m s\u1ea7m v\u00e0o \u0111\u00e1 ng\u1ea7m nh\u01b0 th\u1ebf \u0111\u00e1ng l\u1ebd ph\u1ea3i t\u1ea1o ra ti\u1ebfng va ch\u1ea1m c\u1ee7a kim lo\u1ea1i v\u00e0 s\u1ef1 b\u00f9ng n\u1ed5 c\u1ee7a \u0111\u1ed9ng c\u01a1 \u0111\u1ee7 s\u1ee9c \u0111\u1ec3 l\u00e0m t\u00ea li\u1ec7t ni\u1ec1m kinh h\u00e3i c\u1ee7a nh\u1eefng con r\u1ed3ng \u0111ang ng\u1ee7 say trong khu r\u1eebng ti\u1ec1n s\u1eed b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb \u0111o\u1ea1n cu\u1ed1i con \u0111\u01b0\u1eddng c\u1ee7a khu l\u00e0ng v\u00e0 ch\u1ea5m d\u1ee9t \u1edf ph\u00eda b\u00ean kia th\u1ebf gi\u1edbi, \u0111\u1ec3 c\u1eadu tin r\u1eb1ng \u0111\u00f3 ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t gi\u1ea5c m\u01a1, nh\u1ea5t l\u00e0 v\u00e0o ng\u00e0y h\u00f4m sau, khi c\u1eadu nh\u00ecn th\u1ea5y s\u1ef1 n\u00e1o nhi\u1ec7t r\u1ed9n r\u00e0ng c\u1ee7a c\u00e1i v\u1ecbnh, nh\u1eefng chi\u1ebfc l\u1ec1u h\u1ed7n lo\u1ea1n m\u00e0u s\u1eafc c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi da \u0111en n\u1eb1m ven \u0111\u1ed3i n\u00fai tr\u00ean \u0111\u1ec9nh b\u1ebfn c\u1ea3ng, nh\u1eefng chi\u1ebfc thuy\u1ec1n hai bu\u1ed3m c\u1ee7a d\u00e2n bu\u00f4n l\u1eadu \u0111\u1ebfn t\u1eeb Guianas \u0111ang b\u1ed1c v\u00e1c h\u00e0ng h\u00f3a l\u00e0 nh\u1eefng con v\u1eb9t ng\u00e2y th\u01a1 c\u00f3 m\u00f3ng vu\u1ed1t n\u1ea1m \u0111\u1ea7y kim c\u01b0\u01a1ng, c\u1eadu ngh\u0129, t\u00f4i \u0111\u00e3 ng\u1ee7 qu\u00ean trong l\u00fac \u0111\u1ebfm nh\u1eefng v\u00ec sao v\u00e0 t\u00f4i \u0111\u00e3 m\u01a1 th\u1ea5y chi\u1ebfc thuy\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3, d\u0129 nhi\u00ean, c\u1eadu tin ch\u1eafc l\u00e0 nh\u01b0 th\u1ebf n\u00ean \u0111\u00e3 kh\u00f4ng h\u00e9 m\u00f4i cho ai nghe v\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng ghi nh\u1edb c\u1ea3nh t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u00f3 cho \u0111\u1ebfn m\u1ed9t \u0111\u00eam th\u00e1ng ba t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 khi c\u1eadu \u0111ang t\u00ecm ki\u1ebfm \u00e1nh l\u00f3e c\u1ee7a c\u00e1 voi tr\u00ean bi\u1ec3n v\u00e0 c\u00e1i m\u00e0 c\u1eadu th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0 chi\u1ebfc thuy\u1ec1n \u1ea3o m\u1ed9ng, \u1ea3m \u0111\u1ea1m, gi\u00e1n \u0111o\u1ea1n, \u0111i c\u00f9ng con \u0111\u01b0\u1eddng sai l\u1ea7m nh\u01b0 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u1ea7n n\u00e0y c\u1eadu tin l\u00e0 m\u00ecnh v\u00f4 c\u00f9ng t\u1ec9nh t\u00e1o \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed9 ch\u1ea1y v\u1ed9i v\u1ec1 nh\u00e0 k\u1ec3 l\u1ea1i cho m\u1eb9 nghe v\u00e0 b\u00e0 \u1ea5y \u0111\u00e3 than van su\u1ed1t ba tu\u1ea7n l\u1ec5 trong ngao ng\u00e1n, b\u1ed9 \u00f3c c\u1ee7a m\u00e0y \u0111ang b\u1ecb th\u1ed1i r\u1eefa v\u00ec hay l\u00e0m nh\u1eefng chuy\u1ec7n ng\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eddi, ng\u1ee7 ban ng\u00e0y v\u00e0 lang thang v\u00e0o \u0111\u00eam nh\u01b0 k\u1ebb ph\u1ea1m t\u1ed9i, nh\u00e2n \u0111\u00fang l\u00fac b\u00e0 \u1ea5y ph\u1ea3i v\u00e0o th\u00e0nh ph\u1ed1 ngay kho\u1ea3ng th\u1eddi gian \u0111\u00f3 t\u00ecm mua m\u1ed9t c\u00e1i g\u00ec \u00eam \u00e1i \u0111\u1ec3 ng\u1ed3i t\u01b0\u1edfng nh\u1edb \u0111\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ch\u1ed3ng qu\u00e1 c\u1ed1, b\u1edfi chi\u1ebfc gh\u1ebf \u0111ong \u0111\u01b0a \u0111\u00e3 b\u1ecb m\u1ee5c m\u00f2n sau m\u01b0\u1eddi m\u1ed9t n\u0103m g\u00f3a b\u1ee5a, b\u00e0 l\u1ee3i d\u1ee5ng t\u00ecnh th\u1ebf v\u00e0 sai ng\u01b0\u1eddi gi\u1eef thuy\u1ec1n \u0111\u1ebfn g\u1ea7n ch\u1ed7 n\u01b0\u1edbc c\u1ea1n xem coi con trai b\u00e0 c\u00f3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng g\u00ec c\u1eadu \u0111\u00e3 th\u1ea5y trong \u00e1nh b\u1ea1c c\u1ee7a bi\u1ec3n, nh\u1eefng con c\u00e1 \u0111u\u1ed1i \u0111ang \u0111\u1ed9ng t\u00ecnh trong b\u1ecdt bi\u1ec3n m\u00f9a xu\u00e2n, nh\u1eefng con c\u00e1 ch\u1ec9 v\u00e0ng h\u1ed3ng v\u00e0 nh\u1eefng con c\u00e1 corvinas xanh \u0111ang n\u00e9p l\u1eb7n m\u00ecnh v\u00e0o h\u1ed1 s\u00e2u m\u1ec1m m\u1ea1i tr\u01a1n l\u1edbp n\u01b0\u1edbc gi\u1eefa kh\u1ed1i th\u1ee7y tri\u1ec1u, v\u00e0 c\u00f3 c\u1ea3 v\u00e0i s\u1ee3i t\u00f3c lang thang c\u1ee7a c\u00e1c n\u1ea1n nh\u00e2n ch\u1ebft \u0111u\u1ed1i trong x\u00e1c t\u00e0u th\u1ef1c d\u00e2n b\u1ecb \u0111\u1eafm, kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t d\u1ea5u v\u1ebft n\u00e0o c\u1ee7a chi\u1ebfc thuy\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 hay v\u1eadt g\u00ec t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1, v\u1eady m\u00e0 c\u1eadu \u0111\u00e3 b\u01b0\u1edbng b\u1ec9nh ki\u00ean tr\u00ec \u0111\u1ebfn n\u1ed7i m\u1eb9 c\u1eadu ph\u1ea3i h\u1ee9a l\u00e0 s\u1ebd c\u00f9ng c\u1eadu quan s\u00e1t n\u00f3 v\u00e0o th\u00e1ng ba t\u1edbi, v\u00f4 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n, m\u00e0 kh\u00f4ng bi\u1ebft r\u1eb1ng \u0111i\u1ec1u tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i duy nh\u1ea5t n\u1eb1m trong t\u01b0\u01a1ng lai b\u00e0 l\u00e0 chi\u1ebfc gh\u1ebf thanh tho\u00e1t thu\u1ed9c th\u1eddi \u0111\u1ea1i c\u1ee7a Ng\u00e0i Francis Drake* m\u00e0 b\u00e0 \u0111\u00e3 mua t\u1ea1i bu\u1ed5i d\u1ea5u gi\u00e1 trong m\u1ed9t c\u1eeda ti\u1ec7m Turk, b\u00e0 \u0111\u00e3 ng\u1ed3i ngh\u1ec9 ng\u01a1i tr\u00ean gh\u1ebf ngay t\u1ed1i h\u00f4m \u0111\u00f3, th\u1edf d\u00e0i, \u00f4i Olofernos \u0111\u00e1ng th\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a em, gi\u00e1 nh\u01b0 anh c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y n\u00f3 \u0111\u1eb9p \u0111\u1ebfn d\u01b0\u1eddng n\u00e0o khi em ng\u1ed3i t\u01b0\u1edfng nh\u1edb \u0111\u1ebfn anh tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng vi\u1ec1n nhung v\u00e0 g\u1ea5m thi\u00eau kim tuy\u1ebfn l\u1ea5y t\u1eeb c\u1ed7 quan t\u00e0i c\u1ee7a m\u1ed9t n\u1eef ho\u00e0ng, c\u00e0ng ngh\u0129 nhi\u1ec1u \u0111\u1ebfn k\u1ef7 ni\u1ec7m v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi ch\u1ed3ng qu\u00e1 c\u1ed1, m\u00e1u trong tim b\u00e0 s\u00f4i s\u1ee5c l\u00ean v\u00e0 chuy\u1ec3n sang m\u00e0u n\u00e2u, y nh\u01b0 l\u00e0 b\u00e0 kh\u00f4ng \u0111ang ng\u1ed3i m\u00e0 \u0111ang ch\u1ea1y, \u01b0\u1edbt \u0111\u1eabm v\u00ec c\u1ea3m l\u1ea1nh v\u00e0 s\u1ed1t cao v\u00e0 h\u01a1i th\u1edf b\u00e0 ng\u1eadp tr\u00e0n hi\u1ec7n th\u1ef1c, cho \u0111\u1ebfn khi c\u1eadu tr\u1edf v\u1ec1 l\u00fac ho\u00e0ng h\u00f4n v\u00e0 ph\u00e1t hi\u1ec7n ra b\u00e0 \u0111\u00e3 ch\u1ebft trong chi\u1ebfc gh\u1ebf thanh tho\u00e1t, v\u1eabn c\u00f2n \u1ea5m n\u00f3ng, nh\u01b0ng \u0111\u00e3 th\u1ed1i r\u1eefa h\u1ec7t nh\u01b0 b\u1ecb r\u1eafn c\u1eafn, vi\u1ec7c t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 \u0111\u00e3 x\u1ea3y ra cho b\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n b\u00e0 kh\u00e1c sau \u0111\u00f3 tr\u01b0\u1edbc khi chi\u1ebfc gh\u1ebf t\u00e0n b\u1ea1o b\u1ecb n\u00e9m xu\u1ed1ng d\u01b0\u1edbi d\u00e1y \u0111\u1ea1i \u0111\u01b0\u01a1ng, xa th\u1eadt xa \u0111\u1ec3 n\u00f3 kh\u1ecfi \u0111em \u0111\u1ebfn tai h\u1ecda cho m\u1ed9t ai kh\u00e1c n\u1eefa, b\u1edfi v\u00ec n\u00f3 \u0111\u00e3 b\u1ecb d\u00f9ng qu\u00e1 m\u1ee9c t\u1eeb th\u1ebf k\u1ef7 n\u00e0y sang th\u1ebf k\u1ef7 kh\u00e1c cho n\u00ean n\u0103ng l\u1ef1c \u0111em \u0111\u1ebfn s\u1ef1 tho\u1ea3i m\u00e1i \u0111\u00e3 c\u1ea1n ki\u1ec7t, v\u00e0 r\u1ed3i c\u1eadu ph\u1ea3i h\u1ecdc l\u00e0m quen s\u1ed1ng v\u1edbi l\u1ec7 th\u01b0\u1eddng \u0111\u00e1ng th\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a m\u1ed9t \u0111\u1ee9a c\u00f4 nhi b\u1ecb m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 tr\u00edch l\u00e0 con b\u00e0 g\u00f3a ph\u1ee5 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 \u0111em c\u00e1i ngai v\u00e0ng c\u1ee7a s\u1ef1 b\u1ea5t h\u1ea1nh \u0111\u1ebfn cho c\u1ea3 l\u00e0ng, s\u1ed1ng qua ng\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i b\u1eb1ng m\u1ed9t ch\u00fat \u00edt l\u00f2ng h\u1ea3o t\u00e2m c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 b\u1eb1ng nh\u1eefng con c\u00e1 c\u1eadu \u0103n c\u1eafp t\u1eeb nh\u1eefng chi\u1ebfc t\u00e0u, th\u1eddi gian tr\u00f4i qua gi\u1ecdng n\u00f3i c\u1ee7a c\u1eadu tr\u1edf th\u00e0nh \u00e2m thanh g\u1ea7m g\u1eeb, v\u00e0 c\u1eadu \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f2n nh\u1edb \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng h\u00ecnh \u1ea3nh trong qu\u00e1 kh\u1ee9 n\u1eefa cho \u0111\u1ebfn m\u1ed9t \u0111\u00eam th\u00e1ng ba khi c\u1eadu t\u00ecnh c\u1edd nh\u00ecn v\u1ec1 h\u01b0\u1edbng bi\u1ec3n v\u00e0 th\u00ecnh l\u00ecnh, ch\u00faa \u01a1i, kia r\u1ed3i, m\u1ed9t con c\u00e1 heo to t\u01b0\u1edbng, m\u1ed9t con qu\u00e1i v\u1eadt k\u1ebfch x\u00f9, h\u00e3y nh\u00ecn k\u00eca, c\u1eadu h\u00f2 h\u00e9t nh\u01b0 \u0111i\u00ean, h\u00e3y \u0111\u1ebfn nh\u00ecn n\u00f3, g\u00e2y n\u00ean s\u1ef1 \u1ed3n \u00e0o n\u00e1o \u0111\u1ed9ng t\u1eeb nh\u1eefng con ch\u00f3 \u0111ang s\u1ee7a v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n b\u00e0 hoang mang \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed9 v\u1ecb cao ni\u00ean gi\u00e0 nh\u1ea5t c\u0169ng c\u00f2n nh\u1edb \u0111\u01b0\u1ee3c ni\u1ec1m s\u1ee3 h\u00e3i c\u1ee7a nh\u1eefng \u0111\u1ee9a ch\u1eaft tr\u1ed1n b\u00f2 xu\u1ed1ng g\u1ea7m gi\u01b0\u1eddng, lo l\u1eafng l\u00e0 William Dampier* \u0111\u00e3 tr\u1edf l\u1ea1i, nh\u01b0ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u00f9a ra \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u00e3 kh\u00f4ng m\u00e0ng \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c ch\u1ea1y ra \u0111\u1ec3 xem m\u1ed9t sinh v\u1eadt ch\u01b0a ch\u1eafc c\u00f3 th\u1ef1c ngay l\u1eadp t\u1ee9c \u0111\u00e3 m\u1ea5t h\u00fat v\u00e0o h\u01b0\u1edbng \u0111\u00f4ng m\u00e0 \u00f9a ra \u0111\u1ec3 k\u00edch \u0111\u1ed9ng th\u00eam th\u1ea3m h\u1ecda tr\u1ea7m tr\u1ecdng x\u1ea3y ra h\u1eb1ng n\u0103m, h\u1ecd \u0111\u00e3 tr\u00fat ph\u1ee7 l\u00ean c\u1eadu nh\u1eefng c\u00fa \u0111\u00e1nh khi\u1ebfn c\u1eadu b\u1ea7m d\u1eadp \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed9 c\u1eadu t\u1ef1 h\u1ee9a v\u1edbi m\u00ecnh, n\u01b0\u1edbc m\u1eaft n\u01b0\u1edbc m\u0169i d\u00e0n d\u1ee5a trong c\u01a1n th\u1ecbnh n\u1ed9, gi\u1edd \u0111\u00e2y h\u1ecd s\u1ebd bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3n l\u0129nh c\u1ee7a m\u00ecnh, nh\u01b0ng c\u1eadu th\u1eadn tr\u1ecdng kh\u00f4ng chia s\u1ebb v\u1edbi ai v\u1ec1 quy\u1ebft t\u00e2m n\u00e0y, r\u1ed3i s\u1ed1ng c\u1ea3 n\u0103m tr\u1eddi trong \u00fd t\u01b0\u1edfng c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh \u0111\u00f3, gi\u1edd \u0111\u00e2y h\u1ecd s\u1ebd bi\u1ebft b\u1ea3n l\u0129nh c\u1ee7a m\u00ecnh, \u0111\u1ee3i ch\u1edd m\u1ed9t l\u1ea7n n\u1eefa \u0111\u00eam tr\u01b0\u1edbc gi\u1edd hi\u1ec7n h\u00ecnh \u0111\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u c\u1eadu \u0111\u00e3 l\u00e0m, t\u1ee9c l\u00e0 \u0103n c\u1eafp m\u1ed9t chi\u1ebfc t\u00e0u, b\u0103ng qua c\u00e1i v\u1ecbnh, v\u00e0 b\u1ecf c\u1ea3 m\u1ed9t bu\u1ed5i chi\u1ec1u mong \u0111\u1ee3i th\u1eddi kh\u1eafc oanh li\u1ec7t nh\u1ea5t c\u1ee7a m\u00ecnh ngay gi\u1eefa nh\u1eefng con l\u1ea1ch nh\u1ecf ven b\u1ebfn c\u1ea3ng n\u00f4 l\u1ec7, trong v\u00f9ng n\u01b0\u1edbc m\u1eb7n Caribbean c\u1ee7a lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi, v\u00ec qu\u00e1 m\u00ea m\u1ea3i v\u1edbi chuy\u1ebfn phi\u00eau l\u01b0u c\u1eadu \u0111\u00e3 kh\u00f4ng d\u1eebng l\u1ea1i tr\u01b0\u1edbc c\u00e1c c\u1eeda ti\u1ec7m Hindu nh\u01b0 c\u1eadu v\u1eabn th\u01b0\u1eddng l\u00e0m, \u0111\u1ec3 nh\u00ecn ng\u1eafm nh\u1eefng con b\u00fap b\u00ea trung qu\u1ed1c \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdt d\u1ebdo t\u1eeb nguy\u00ean c\u1ea3 chi\u1ebfc ng\u00e0 c\u1ee7a con voi, v\u00e0 c\u1eadu c\u0169ng th\u00f4i ch\u1ebf nh\u1ea1o ng\u01b0\u1eddi Dutch Negroes c\u1ee1i nh\u1eefng chi\u1ebfc xe \u0111\u1ea1p d\u1ecb h\u1ee3m, v\u00e0 kh\u00e1c v\u1edbi nh\u1eefng l\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, c\u1eadu \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f2n khi\u1ebfp s\u1ee3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi da n\u00e2u Malayans, h\u1ecd \u0111\u00e3 khi\u1ebfn c\u1ea3 th\u1ebf gi\u1edbi m\u00ea ho\u1eb7c h\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng con qu\u00e1i v\u1eadt \u0111u\u00f4i r\u1eafn m\u00ecnh d\u00ea \u0111\u1ea7u s\u01b0 t\u1eed tr\u00fa trong m\u1ed9t hang \u0111\u1ed9ng b\u00ed \u1ea9n n\u01a1i h\u1ecd chuy\u00ean b\u00e1n nh\u1eefng kh\u00fac th\u1ecbt n\u01b0\u1edbng c\u1ee7a \u0111\u00e0n b\u00e0 Brazil, b\u1edfi v\u00ec c\u1eadu ch\u01b0a nh\u1eadn th\u1ee9c \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u g\u00ec cho \u0111\u1ebfn khi m\u00e0n \u0111\u00eam \u1eadp xu\u1ed1ng v\u1edbi tr\u1ecdng l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a h\u00e0ng ng\u00e0n v\u00ec sao v\u00e0 khu r\u1eebng t\u1ecfa ra m\u00f9i th\u01a1m ng\u1ecdt ng\u00e0o c\u1ee7a hoa m\u1eabu \u0111\u01a1n v\u00e0 m\u00f9i th\u1ed1i r\u1eefa c\u1ee7a nh\u1eefng con k\u1ef3 nh\u00f4ng, c\u1eadu \u0111ang ch\u00e8o l\u00e1i chi\u1ebfc t\u00e0u \u0111\u00e1nh c\u1eafp v\u00e0o c\u1eeda v\u1ecbnh, th\u1ed5i t\u1eaft c\u00e1i l\u1ed3ng \u0111\u00e8n \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh n\u00e1o \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ebfn c\u1ea3nh s\u00e1t h\u00e0ng h\u1ea3i, c\u1ed1 \u01b0\u1edbc l\u01b0\u1ee3ng th\u1eddi gian m\u1ed7i m\u01b0\u1eddi l\u0103m gi\u00e2y b\u1eb1ng nh\u1ecbp \u0111\u1eadp t\u1eeb \u0111\u00f4i c\u00e1nh xanh l\u1ee5c c\u1ee7a ng\u1ecdn \u0111\u00e8n hi\u1ec7u d\u1eabn v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u00f3ng t\u1ed1i bi\u1ebfn l\u1ea1i th\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi, nh\u1eadn bi\u1ebft r\u1eb1ng c\u1eadu \u0111ang ti\u1ebfn d\u1ea7n \u0111\u1ebfn nh\u1eefng chi\u1ebfc phao c\u1ee9u \u0111\u1eafm \u0111\u00e1nh \u0111\u1ea5u \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0o b\u1ebfn c\u1ea3ng, kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u00ec \u00e1nh s\u00e1ng ng\u1ed9t ng\u1ea1t \u0111ang tr\u1edf n\u00ean ch\u00f3i l\u00f2a, m\u00e0 c\u00f2n v\u00ec h\u01a1i th\u1edf c\u1ee7a kh\u1ed1i n\u01b0\u1edbc \u0111ang tr\u1edf n\u00ean bu\u1ed3n b\u00e3, v\u00e0 c\u1eadu c\u1ee9 ch\u00e8o nh\u01b0 th\u1ebf, tr\u00e0n ng\u1eadp trong suy t\u01b0 n\u00ean \u0111\u00e3 kh\u00f4ng nh\u1eadn bi\u1ebft ti\u1ebfng th\u1edf gh\u00ea s\u1ee3 c\u1ee7a con c\u00e1 m\u1eadp vang \u0111\u1ebfn t\u1eeb \u0111\u00e2u hay c\u1edb sao \u0111\u00eam t\u1ed1i l\u1ea1i tr\u1edf th\u00e0nh d\u00e0y \u0111\u1eb7c, nh\u01b0 th\u1ec3 tinh t\u00fa \u0111\u1ed9t nhi\u00ean v\u1eeba m\u1edbi qua \u0111\u1eddi, v\u00ec chi\u1ebfc thuy\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 \u0111ang hi\u1ec7n ra c\u00f9ng v\u1edbi k\u00edch th\u01b0\u1edbc phi th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a n\u00f3, Ch\u00faa \u01a1i, to h\u01a1n c\u1ea3 nh\u1eefng v\u1eadt to l\u1edbn nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gian v\u00e0 \u0111en h\u01a1n nh\u1eefng g\u00ec \u0111en t\u1ed1i nh\u1ea5t tr\u00ean \u0111\u1ea5t li\u1ec1n hay tr\u00ean bi\u1ec3n, ba tr\u0103m ng\u00e0n t\u1ea5n t\u1ecfa m\u00f9i c\u00e1 m\u1eadp \u0111ang tr\u01b0\u1eddn qua g\u1ea7n s\u00e1t chi\u1ebfc t\u00e0u \u0111\u1ebfn n\u1ed7i c\u1eadu c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng \u0111\u01b0\u1eddng n\u1ed1i n\u01a1i v\u00e1ch th\u00e9p, kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t \u00e1nh s\u00e1ng n\u00e0o ph\u00e1t ra t\u1eeb nh\u1eefng c\u00e1i l\u1ed7 c\u1eeda s\u1ed5 v\u00f4 t\u1eadn n\u01a1i h\u00f4ng thuy\u1ec1n, kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t ti\u1ebfng th\u1edf d\u00e0i n\u00e0o t\u1eeb b\u1ed9 m\u00e1y, kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t linh h\u1ed3n, v\u00e0 ch\u1edf theo s\u1ef1 im l\u1eb7ng tu\u1ea7n ho\u00e0n c\u1ee7a n\u00f3, b\u1ea7u kh\u00f4ng kh\u00ed ch\u1ebft ch\u00f3c c\u1ee7a n\u00f3, th\u1eddi gian ng\u01b0ng \u0111\u1ecdng c\u1ee7a n\u00f3, d\u00f2ng bi\u1ec3n lang thang c\u1ee7a c\u1ea3 m\u1ed9t th\u1ebf gi\u1edbi sinh v\u1eadt ch\u1ebft \u0111u\u1ed1i \u0111ang l\u1ec1nh b\u1ec1nh trong \u0111\u00f3, v\u00e0 r\u1ed3i n\u00f3 l\u1ea1i bi\u1ebfn m\u1ea5t \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t theo \u00e1nh lo\u00e9 c\u1ee7a \u0111\u00e8n hi\u1ec7u d\u1eabn v\u00e0 ngay t\u1ee9c kh\u1eafc bi\u1ec3n Caribbean m\u1edd m\u1edd l\u1ea1i hi\u1ec7n ra, \u0111\u00eam th\u00e1ng ba, v\u0103ng v\u1eb3ng \u0111i\u1ec7u nh\u1ea1c th\u01b0\u1eddng h\u1eb1ng c\u1ee7a nh\u1eefng con b\u1ed3 n\u00f4ng, n\u00ean c\u1eadu \u1edf \u0111\u00f3 m\u1ed9t m\u00ecnh gi\u1eefa c\u00e1c chi\u1ebfc phao c\u1ee9u \u0111\u1eafm, ch\u1eb3ng bi\u1ebft ph\u1ea3i n\u00ean l\u00e0m g\u00ec, gi\u1eadt n\u1ea3y m\u00ecnh, t\u1ef1 h\u1ecfi c\u00f3 l\u1ebd m\u00ecnh \u0111\u00e3 kh\u00f4ng n\u1eb1m m\u01a1 trong l\u00fac th\u1ee9c t\u1ec9nh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 b\u00e2y gi\u1edd m\u00e0 nh\u1eefng l\u1ea7n kh\u00e1c n\u1eefa, nh\u1ecbp th\u1edf th\u1ea7n b\u00ed th\u00e1o h\u01a1i nh\u1eefng chi\u1ebfc phao t\u1eeb c\u00e1i th\u1ee9 nh\u1ea5t cho \u0111\u1ebfn c\u00e1i cu\u1ed1i c\u00f9ng tr\u01b0\u1edbc khi c\u1eadu k\u1ecbp tra v\u1ea5n ch\u00ednh m\u00ecnh, khi \u00e1nh s\u00e1ng t\u1eeb ng\u1ecdn \u0111\u00e8n hi\u1ec7u d\u1eabn qu\u00e9t ngang qua, chi\u1ebfc thuy\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 l\u1ea1i xu\u1ea5t hi\u1ec7n l\u1ea7n n\u1eefa v\u00e0 b\u00e2y gi\u1edd nh\u1eefng \u0111\u01b0\u1eddng l\u1ed1i ch\u1ea1y v\u00f2ng c\u1ee7a n\u00f3 \u0111ang tr\u1edf n\u00ean m\u1ea5t tr\u1eadt t\u1ef1, c\u00f3 l\u1ebd n\u00f3 kh\u00f4ng bi\u1ebft n\u00f3 \u0111ang \u1edf v\u1ecb tr\u00ed n\u00e0o c\u1ee7a \u0111\u1ea1i \u0111\u01b0\u01a1ng, d\u00f2 d\u1eabm theo \u0111\u01b0\u1eddng eo bi\u1ec3n m\u1eadp m\u1edd nh\u01b0ng th\u1eadt ra n\u00f3 \u0111ang \u0111i v\u00e0o ph\u00eda n\u01b0\u1edbc c\u1ea1n, cho \u0111\u1ebfn khi c\u1eadu c\u1ea3m nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u1ea3i huy\u1ec1n m\u00e3nh li\u1ec7t r\u1eb1ng ni\u1ec1m b\u1ea5t h\u1ea1nh c\u1ee7a nh\u1eefng chi\u1ebfc phao n\u00ean l\u00e0 d\u1ea5u hi\u1ec7u cu\u1ed1i c\u00f9ng c\u1ee7a s\u1ef1 si m\u00ea v\u00e0 c\u1eadu th\u1eafp s\u00e1ng l\u1ed3ng \u0111\u00e8n tr\u00ean t\u00e0u, m\u1ed9t tia s\u00e1ng \u0111\u1ecf b\u00e9 t\u00ed kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 s\u1ee9c n\u00e1o \u0111\u1ed9ng m\u1ed9t ai trong th\u00e1p canh g\u00e1c nh\u01b0ng s\u1ebd l\u00e0 m\u1eb7t tr\u1eddi d\u1eabn d\u1eaft ng\u01b0\u1eddi l\u00e1i t\u00e0u, b\u1edfi v\u00ec nh\u1edd n\u00f3 m\u00e0 chi\u1ebfc thuy\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 tr\u1edf v\u1ec1 chi\u1ec1u h\u01b0\u1edbng ch\u00ednh x\u00e1c v\u00e0 l\u01b0\u1edbt qua c\u1ed5ng ch\u00ednh c\u1ee7a \u0111\u01b0\u1eddng eo bi\u1ec3n b\u1eb1ng m\u1ed9t thao t\u00e1c c\u1ee7a s\u1ef1 h\u1ed3i sinh may m\u1eafn, v\u00e0 r\u1ed3i t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u1ecdn \u0111\u00e8n s\u00e1ng r\u1ef1c l\u00ean c\u00f9ng m\u1ed9t l\u00fac nhanh \u0111\u1ebfn n\u1ed7i c\u00e1c \u0111\u1ea7u m\u00e1y l\u1ea1i k\u00eau kh\u00f2 kh\u00e8, tinh t\u00fa v\u1eabn n\u1eb1m y\u00ean t\u1ea1i ch\u1ed7, v\u00e0 x\u00e1c ch\u1ebft c\u1ee7a nh\u1eefng sinh v\u1eadt ch\u00ecm h\u1eb3n xu\u1ed1ng d\u01b0\u1edbi d\u00e1y, c\u00f3 ti\u1ebfng lo\u1ea3ng xo\u1ea3ng c\u1ee7a ch\u00e9n \u0111\u0129a v\u00e0 m\u00f9i th\u01a1m n\u01b0\u1edbc x\u1ed1t nguy\u1ec7t qu\u1ebf trong b\u1ebfp, ng\u01b0\u1eddi ta c\u00f3 th\u1ec3 nghe \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1ecbp \u0111i\u1ec7u t\u1eeb d\u00e0n nh\u1ea1c ngo\u00e0i boong t\u00e0u v\u00e0 ti\u1ebfng \u0111\u1ed9ng m\u1ea1ch \u0111\u1eadp r\u1ed9n r\u00e0ng c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi y\u00eau bi\u1ec3n c\u1ea3 trong b\u00f3ng t\u1ed1i v\u00e0 trong ph\u00f2ng ng\u1ee7, nh\u01b0ng c\u1eadu c\u00f2n gi\u1eef trong l\u00f2ng r\u1ea5t nhi\u1ec1u ni\u1ec1m gi\u1eadn d\u1eef \u0111\u1ec3 cho ph\u00e9p m\u00ecnh c\u01b0 x\u1eed b\u1eb1ng c\u1ea3m t\u00ecnh ho\u1eb7c b\u1ecb ho\u1ea3ng s\u1ee3 b\u1edfi ph\u00e9p l\u1ea1, m\u00e0 ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i v\u1edbi ch\u00ednh m\u00ecnh m\u1ed9t c\u00e1ch ki\u00ean quy\u1ebft, gi\u1edd \u0111\u00e2y h\u1ecd s\u1ebd bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3n l\u0129nh c\u1ee7a m\u00ecnh, b\u1ecdn h\u00e8n nh\u00e1t, gi\u1edd \u0111\u00e2y h\u1ecd s\u1ebd th\u1ea5y, v\u00e0 thay v\u00ec r\u1ebd h\u01b0\u1edbng nghi\u00eang tr\u00e1nh sang \u0111\u1ec3 c\u1ed7 m\u00e1y kh\u1ed5ng l\u1ed3 kh\u00f4ng \u0111\u00e2m s\u1ea7m v\u00e0o c\u1eadu, c\u1eadu b\u1eaft \u0111\u1ea7u ch\u00e8o th\u1eb3ng \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t n\u00f3, v\u00ec gi\u1edd \u0111\u00e2y h\u1ecd th\u1eadt s\u1ef1 s\u1ebd bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3n l\u0129nh c\u1ee7a m\u00ecnh, v\u00e0 c\u1eadu c\u1ee9 ti\u1ebfp t\u1ee5c h\u01b0\u1edbng chi\u1ebfc t\u00e0u c\u00f3 \u00e1nh s\u00e1ng l\u1ed3ng \u0111\u00e8n cho \u0111\u1ebfn khi c\u1eadu tin ch\u1eafc r\u1eb1ng n\u00f3 s\u1ebd ph\u1ee5c t\u00f9ng r\u1ed3i c\u1eadu \u00e9p n\u00f3 \u0111\u1ed5i chi\u1ec1u h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 b\u1ebfn t\u00e0u, l\u00f4i n\u00f3 ra kh\u1ecfi \u0111\u01b0\u1eddng eo bi\u1ec3n l\u1edd m\u1edd, v\u00e0 l\u00f4i n\u00f3 v\u1ec1 ph\u00eda \u00e1nh s\u00e1ng ng\u00f4i l\u00e0ng \u0111ang say ng\u1ee7 b\u1eb1ng gi\u00e2y th\u00f2ng l\u1ecdng xem n\u00f3 nh\u01b0 l\u00e0 m\u1ed9t con c\u1eebu non c\u1ee7a bi\u1ec3n, m\u1ed9t chi\u1ebfc thuy\u1ec1n \u0111ang ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng, ki\u00ean c\u1ed1 tr\u01b0\u1edbc nh\u1eefng ng\u1ecdn \u0111u\u1ed1c c\u1ee7a \u0111\u00e8n hi\u1ec7u d\u1eabn, n\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f2n l\u00e0 v\u00f4 h\u00ecnh n\u1eefa m\u00e0 ch\u00f3i \u00e1nh s\u1eafc nh\u00f4m m\u1ed7i m\u01b0\u1eddi l\u0103m gi\u00e2y, v\u00e0 nh\u1eefng c\u00e2y th\u00e1nh gi\u00e1 n\u01a1i nh\u00e0 th\u1edd, quan c\u1ea3nh kh\u1eafc kh\u1ed5 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u00f4i nh\u00e0, \u1ea3o t\u01b0\u1ee3ng t\u1eeb t\u1eeb n\u1ed5i b\u1eadt l\u00ean, v\u00e0 chi\u1ebfc thuy\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 v\u1eabn ch\u1ea1y theo sau l\u01b0ng c\u1eadu, \u0111u\u1ed5i theo quy\u1ebft t\u00e2m trong l\u00f2ng c\u1eadu, thuy\u1ec1n tr\u01b0\u1edfng \u0111ang n\u1eb1m say ng\u1ee7 nghi\u00eang b\u00ean tr\u00e1i, h\u00ecnh \u1ea3nh cu\u1ed9c \u0111\u1ea5u tranh gi\u1eefa nh\u1eefng con b\u00f2 \u0111\u1ef1c tr\u00ean n\u1ec1n tuy\u1ebft trong ph\u00f2ng ch\u1ee9a th\u1ee9c \u0103n, s\u1ef1 hiu qu\u1ea1nh c\u1ee7a b\u1ec7nh nh\u00e2n trong nh\u00e0 th\u01b0\u01a1ng, b\u1ec3 ch\u1ee9a m\u1ea1ch n\u01b0\u1edbc m\u1ed3 c\u00f4i, ng\u01b0\u1eddi l\u00e1i t\u00e0u k\u00e9m c\u1ecfi \u0111\u00e3 nh\u1eadn nh\u1ea7m v\u00e1ch \u0111\u00e1 thay cho b\u1ebfn c\u1ea3ng, l\u1eadp t\u1ee9c ti\u1ebfng c\u00f2i th\u00e9t inh \u1ecfi b\u1eadt l\u00ean, m\u1ed9t l\u1ea7n, v\u00e0 n\u01b0\u1edbc tr\u00fat xu\u1ed1ng th\u00e2n h\u00ecnh c\u1eadu \u01b0\u1edbt s\u0169ng, l\u1ea7n n\u1eefa, v\u00e0 chi\u1ebfc t\u00e0u thu\u1ed9c v\u1ec1 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi n\u00e0o \u0111\u00f3 s\u1eafp b\u1ecb l\u1eadt \u00fap, v\u00e0 l\u1ea7n n\u1eefa, nh\u01b0ng \u0111\u00e3 qu\u00e1 tr\u1ec5, nh\u1eefng m\u1ea3nh v\u1ecf s\u00f2 ven bi\u1ec3n \u0111\u00e3 n\u1eb1m trong t\u1ea7m ng\u1eafm, nh\u1eefng t\u1ea3ng \u0111\u00e1 c\u1ee7a con \u0111\u01b0\u1eddng, c\u1eeda nh\u00e0 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 ho\u00e0i nghi c\u1eadu, to\u00e0n th\u1ec3 ng\u00f4i l\u00e0ng r\u1ef1c l\u00ean \u00e1nh s\u00e1ng c\u1ee7a chi\u1ebfc thuy\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 d\u1eef t\u1ee3n, v\u00e0 c\u1eadu kh\u00f4ng c\u00f2n \u0111\u1ee7 th\u1eddi gian \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh sang m\u1ed9t b\u00ean nh\u01b0\u1eddng ch\u1ed7 cho c\u01a1n \u0111\u1ea1i h\u1ed3ng th\u1ee7y, h\u00e9t l\u1edbn trong s\u1ef1 h\u1ed7n lo\u1ea1n, con thuy\u1ec1n \u0111\u00f3 k\u00eca, b\u1ecdn h\u00e8n nh\u00e1t, m\u1ed9t gi\u00e2y tr\u01b0\u1edbc khi c\u00e1i th\u00f9ng s\u1eaft kh\u1ed5ng l\u1ed3 s\u1ee5p g\u00e3y tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 nghe r\u00e0nh m\u1ea1ch \u00e2m thanh t\u00e0n ph\u00e1 c\u1ee7a ch\u00edn ng\u00e0n n\u0103m tr\u0103m chi\u1ebfc ly th\u1ee7y tinh v\u1ee1 v\u1ee5n, t\u1eebng c\u00e1i t\u1eebng c\u00e1i m\u1ed9t, t\u1eeb \u0111\u1ea7u \u0111\u1ebfn \u0111u\u00f4i, r\u1ed3i th\u00ec \u00e1nh s\u00e1ng l\u00f3 d\u1ea1ng v\u00e0 th\u1eddi kh\u1eafc kh\u00f4ng c\u00f2n l\u00e0 b\u00ecnh m\u00ecnh th\u00e1ng ba m\u00e0 l\u00e0 m\u1ed9t bu\u1ed5i tr\u01b0a th\u1ee9 t\u01b0 r\u1ef1c r\u1ee1, v\u00e0 c\u1eadu c\u00f3 th\u1ec3 sung s\u01b0\u1edbng nh\u00ecn \u0111\u00e1m ng\u01b0\u1eddi ho\u00e0i nghi \u0111ang h\u00e1 h\u1ed1c mi\u1ec7ng l\u1eb7ng ng\u1eafm chi\u1ebfc du thuy\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gian n\u00e0y v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f2n k\u1eb9t l\u1ea1i tr\u01b0\u1edbc ng\u00f4i nh\u00e0 th\u1edd nh\u00ecn ra v\u1edbi v\u1ebb m\u1eb7t tr\u1eafng b\u1ec7ch, cao l\u1edbn h\u01a1n th\u00e1p chu\u00f4ng g\u1ea5p hai m\u01b0\u01a1i l\u1ea7n v\u00e0 d\u00e0i h\u01a1n ng\u00f4i l\u00e0ng g\u1ea5p ch\u00edn m\u01b0\u01a1i b\u1ea3y l\u1ea7n, t\u00ean n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea1m kh\u1eafc b\u1eb1ng nh\u1eefng m\u1eabu t\u1ef1 b\u1ecdc s\u1eaft, Hal\u00e1lcsillag*, v\u00e0 d\u00f2ng n\u01b0\u1edbc bi\u1ec3n c\u1ed5 \u0111\u1ea1i ch\u1ebft ch\u00f3c \u0111ang u\u1ec3 o\u1ea3i nh\u1ecf xu\u1ed1ng t\u1eeb t\u1ee9 ph\u00eda.<\/div>\n<div style=\"padding-left: 60px;\">*Francis Drake \u2013 (1518-1585) s\u0129 quan h\u1ea3i qu\u00e2n ng\u01b0\u1eddi Anh.<br \/>\n*William Dampier \u2013 nh\u00e0 th\u00e1m hi\u1ec3m \u0111\u1ea1i d\u01b0\u01a1ng ng\u01b0\u1eddi Anh, sau n\u00e0y \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh c\u01b0\u1edbp bi\u1ec3n.<br \/>\n*Hal\u00e1lcsillag \u2013 ti\u1ebfng Hungary, ngh\u0129a l\u00e0 Ng\u00f4i Sao T\u1eed Th\u1ea7n.<\/div>\n<div style=\"padding-left: 30px;\">Tr\u00edch t\u1eeb t\u1eadp truy\u1ec7n <em>The Hammock Beneath the Mangoes: Stories from Latin America<\/em>, nh\u00e0 xu\u1ea5t b\u1ea3n Plume, 1992.<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gi\u1edd \u0111\u00e2y h\u1ecd s\u1ebd th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3n l\u0129nh c\u1ee7a m\u00ecnh, \u00f4ng n\u00f3i th\u1ea7m b\u1eb1ng gi\u1ecdng \u0111i\u1ec7u \u0111\u00e0n \u00f4ng m\u1ea1nh m\u1ebd, sau bao n\u0103m ch\u1ee9ng ki\u1ebfn c\u00e1i l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean chi\u1ebfc du thuy\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 c\u1ee7a \u0111\u1ea1i \u0111\u01b0\u01a1ng trong tr\u1ea1ng th\u00e1i kh\u00f4ng \u00e1nh s\u00e1ng v\u00e0 \u00e2m thanh, \u0111i ngang qua khu l\u00e0ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 t\u00f2a l\u00e2u \u0111\u00e0i nguy nga b\u1ecb b\u1ecf hoang v\u00e0o m\u1ed9t \u0111\u00eam n\u1ecd&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":631,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"h5ap_radio_sources":[],"footnotes":""},"categories":[221,240,26,22,42,35],"tags":[],"class_list":["post-13423","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-cac-so-da-mau-dinh-ky","category-da-mau-so-14","category-dich-thuat","category-sang-tac","category-sang-viet-ngu","category-truyen-ngan"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13423","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/631"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13423"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13423\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":54162,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13423\/revisions\/54162"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13423"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13423"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/damau.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13423"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}