Lời Người Dịch: Julia Alvarez được sinh ra ở New York vào năm 1950. Khi bà được ba tháng bố mẹ bà (là người Dominician) mang bà về Republic Dominic. Bà trở lại Mỹ năm 1960 để trốn chính quyền độc tài Trụillo. Bà viết văn làm thơ dạy học. Hai tác phẩm nổi tiếng của bà là The Garcia Girls (Những cô gái họ Garcia) và In the Time of the Butterflies (Vào thời của bướm) Tác phẩm sau được quay thành phim do Salma Hayek thủ vai.
Năm đầu tiên ở New York chúng tôi thuê một căn chung cư nhỏ gần trường Công Giáo, do các người nữ tu Từ Thiện đảm nhận công việc giáo dục. Đó là những người phụ nữ khỏe mạnh mặc áo thụng dài, đội khăn vải làm họ có vẻ kỳ cục, giống như những con búp bê đang thời kỳ tang chế. Tôi thích các nữ tu lắm, nhất là người nữ tu đáng tuổi bà của tôi, cũng là cô giáo dạy lớp bốn, Cô Zoe. Tôi có một cái tên rất dễ thương, cô nói, và cô bắt tôi dạy cả lớp cách phát âm tên tôi. Yo-lan-da. Vì tôi là học sinh di dân duy nhất trong lớp, tôi được xếp cho ngồi một chỗ đặc biệt ở hàng đầu, cạnh cửa sổ, cách biệt các học sinh khác để cô Zoe có thể dạy kèm tôi thêm mà không làm phiền đến tụi nó. Rất từ từ, cô phát âm những chữ mới và tôi lập lại: tiệm giặt, cốm bắp, xe điện ngầm, tuyết.
Rất nhanh chóng tôi tiếp thu tiếng Anh đủ để biết sự diệt chủng người Do Thái đang sắp xảy ra. Cô Zoe giải thích cho cả lớp đang tròn xoe mắt lắng nghe chuyện gì đã xảy đến cho Cu Ba. Hỏa tiễn Nga đang được lắp ráp, những lớp huấn luyện cách xử dụng được dự định tổ chức ở Thành Phố New York. Tổng Thống Kennedy, nhìn cũng có vẻ lo lắng, xuất hiện trên truyền hình ở nhà, giải thích tại sao rất có thể chúng ta phải có chiến tranh để chiến đấu với Cộng Sản. Ở trường, chúng tôi có những buổi tập tránh máy bay tấn công: một hồi chuông rất to rung lên, chúng tôi xếp hàng vào trong giảng đường, nằm xuống nền nhà, lấy áo khoác che đầu, và tưởng tượng là tóc chúng tôi rụng ra, và xương trong cánh tay chúng tôi mềm nhũn đi. Ở nhà, Má Mi và mấy chị của tôi, cả tôi nữa, đọc kinh cầu nguyện hòa bình. Tôi nghe nhiều chữ mới như: bom nguyên tử, phóng xạ, hầm trú bom. Cô Zoe giải thích chuyện sẽ xảy ra như thế nào. Cô vẽ một bức tranh có một cái nấm trên bảng và chấm bằng phấn những đốm nhỏ li ti bởi vì chính những đốm nhỏ li ti ấy là cái sẽ giết chúng tôi.
Những tháng sau đó trời trở nên lạnh hơn, Tháng Mười Một, Mười Hai. Trời vẫn còn tối lúc tôi thức dậy buổi sáng, hơi tôi thở ra đóng thành băng giá lúc tôi theo sau nó đi đến trường. Một buổi sáng lúc tôi ngồi ở bàn mơ mộng nhìn ra ngoài cửa sổ, tôi nhìn thấy những chấm li ti trong không khí giống như những cái chấm li ti mà cô Zoe đã vẽ – lưa thưa lúc ban đầu, sau đó càng lúc càng nhiều. Tôi hét lên, “Bom! Bom!” Cô Zoe giật nẩy người, cái váy lùng thùng màu đen của cô phồng lên khi cô chạy vội đến bên tôi. Một vài cô bé khác bắt đầu khóc lên.
Nhưng vẻ sửng sốt của cô Zoe bỗng dần tan biến đi. “Sao thế, Yolanda, đó là tuyết!” Cô cười to. “Tuyết.”
“Tuyết,” tôi lập lại. Tôi nhìn ra cửa sổ mệt mỏi. Suốt cả đời tôi đã nghe về những tinh thể màu trắng rơi từ trên bầu trời Mỹ suốt mùa đông. Từ bàn học của tôi, tôi nhìn những bụi nhuyễn trên lề đường và trên những chiếc xe đang đậu dưới đấy. Mỗi mảnh đều khác biệt nhau, Cô Zoe nói, như là mỗi người, đẹp và không ai có thể dùng để thay thế cho người nào khác cả.
Tác Giả: Julia Alvarez
Nguyễn Thị Hải Hà chuyển ngữ
bài đã đăng của Julia Alvarez
- Chiếc Hôn - 14.12.2018