- Tạp chí Da Màu – Văn chương không biên giới - https://damau.org -

Cánh cửa | Ánh sáng, bóng tối

a

 

Tadeusz Różewicz (1921-2014), nhà thơ và nhà viết kịch Ba Lan, một trong những nhà văn hàng đầu của thời kỳ hậu Thế chiến II.

Ông tham gia Quân đội Ba Lan trong Thế chiến II, Różewicz đã dùng kinh nghiệm của mình làm nguồn cảm hứng cho những tập thơ đầu tay, Niepokój (1947; Faces of Anxiety) và Czerwona rękawiczka (1948; “The Red Glove”). Các tập sau đó bao gồm Srebrny kłos (1955; “Silver Ear of Corn”), Twarz trzecia (1968; “The Third Face”), Na powierzchni girlfriendatu iw środku (1983; “On the Surface and Inside a Poem”), và Wyjście ( 2004; “Thoát”).

Trong những năm 1960, Róẓewicz bắt đầu viết kịch, trong số đó có Kartoteka (1960; Thẻ Nhớ) và Świadkowie (1962; “Nhân Chứng”), Stara kobieta wysiaduje (1968; Người Đàn Bà Lo Nghĩ). The Survivor, and Other Poems (“Kẻ Sống Soát”) xuất bản năm 1976. Ngoài kịch và thơ, Różewicz còn viết tiểu thuyết, truyện ngắn, nổi bật là Matka odchodzi (1999), đoạt giải Nike Prize Ba Lan năm 2000. Ông được trao European Prize for Literature (Giải thưởng Văn học Châu Âu) năm 2007.

 

Cánh cửa

Lasciate ogni speranza
Voi ch’entrate

hãy bỏ hết hy vọng
ngươi, kẻ bước qua đây

dòng chữ trên cửa vào địa ngục
trong Hài kịch Thánh thần của Dante

sự can cường!

bên kia cánh cửa đó
không có địa ngục

địa ngục đã được tháo dỡ
bởi các nhà thần học
và các nhà tâm lý học sâu sắc

trở thành truyện ngụ ngôn
vì những lý do
nhân đạo và giáo dục

sự can cường!

bên kia cánh cửa đó
lại bắt đầu như thế

hai gã đào mộ đang say
ngồi trên mép hố

họ đang uống bia không cồn
và nhai xúc xích
nháy mắt với chúng tôi
dưới cây thánh giá
họ chơi bóng đá
với sọ đầu của Adam

cái hố đang đợi
xác chết ngày mai
“cứng đơ” đang trên đường đến

sự can cường!

chúng tôi sẽ đợi ở đây
ngày phán quyết cuối cùng

nước tụ lại trong hố
những tàn thuốc lơ lửng

sự can cường!

bên kia cánh cửa đó
sẽ không có lịch sử
không có gì tốt cũng chẳng có thơ

và sẽ có gì
hỡi người lạ?

sẽ có đá

đá
chất trên đá
đá chồng trên đá
và trên đá đó
có thêm
đá

 

Ánh sáng, bóng tối

Khi bóng tối đổ xuống
trên thơ tôi
tôi thấy ở đó một ánh sáng
bướng bỉnh nhạt mờ
đời sống

một cái chết nhỏ
chập chững những bước đầu
rộ nhanh
trở lớn
trong đêm nó nằm xuống
trên tim tôi môi tôi
như một biển khắc sâu
trong đá đen

ông gào thét trong đêm
vợ tôi bảo
thật kinh khủng
đáng sợ

đó là chết chóc cào xới những lối mòn
qua tôi
nó hét lên trong tôi
như một hang hoang phế
đầy xương xẩu

Khi ánh sáng đổ xuống
trên thơ tôi
tôi thấy nơi đó sự mất mát
một mầm đen
tai họa
trong một bắp ngô vàng
trôi qua
cuối chân trời

vi lãng dịch ‘Gate’ và ‘Light, Shadow’, thơ Tadeusz Różewicz, trong tập ‘They Came to See a Poet’, bản tiếng Anh, Adam Czerniawski dịch từ nguyên tác tiếng Ba Lan, nxb Anvil Press Poetry, 2004.

bài đã đăng của Tadeusz Różewicz