Trang chính » Chuyên Đề, Coronavirus, Dịch Thuật, Sang Việt ngữ, Thơ Email bài này

Dơi


♦ Chuyển ngữ:
0 bình luận ♦ 26.03.2020

 

Lời người dịch: Trong những ngày này, khi nước Úc nơi tôi đang sinh sống cũng như nhiều nơi khác trên thế giới đang mỗi lúc một hoang mang hơn trước tình hình đại dịch, tôi tò mò lật tìm một vài tập thơ có trong tay xem thế giới thi ca trong ấy có nói gì về những biến cố như hiện nay không. Tình cờ tôi tìm thấy bài thơ này của David Herbert Lawrence (1885-1930) giữa lúc nước Ý ra lệnh đóng cửa trên toàn quốc sau những ngày Trung Quốc lao đao vì dịch bệnh trước đó. Bài thơ này được viết gần tròn một thế kỷ trước, lấy bối cảnh của Florence thời bấy giờ. Mặc dù bài thơ không liên quan đến nguy biến lớn lao nào cả, song ở phần mở đầu tác giả có nhắc đến cảnh một buổi chiều nọ khi mặt trời xế bóng, thế giới quanh ông thình lình đắm chìm trong kinh ngạc. Tất nhiên đó chỉ là thế giới chủ quan của riêng ông lúc đó mà  thôi… Cho đến một ngày gần một trăm năm sau, khi toàn thế giới thực sự chìm ngập trong kinh ngạc hoang mang cũng chỉ vì con vật chủ đề trong bài thơ của ông năm xưa, con vật mà khoa học tình nghi là điểm xuất phát của cơn đại dịch hiện nay, con vật mà ông từng ghét cay ghét đắng, ghét đến độ… tỉ mỉ biến nó thành đề tài đưa vào thơ! Xin chuyển ngữ bài thơ để bạn đọc cùng thưởng thức.

—Đ.T.T

 

 

BenTheMan-PonteVecchio
Cây cầu cổ – Ponte Vecchio, Florence [ảnh: Ben Thé Man (Ben), 14  August 2012]

 

 

Dơi

 

Lúc chiều tà, đang ngồi ở sân hiên này,
Lúc mặt trời ở phía tây, bên kia Pisa, bên kia rặng núi của Carrara
Xế bóng, và thế giới chìm ngập trong kinh ngạc…

Lúc đóa hoa héo hon của Florence chìm khuất dưới chân những ngọn đồi
Brown rực rỡ bao quanh…

Lúc bên dưới những nhịp cầu Ponte Vecchio
Một ánh đèn màu lục chiếu ngược dòng, từ phía tây rọi tới,
Ngược chiều với dòng sông Arno mờ nhạt…
Nhìn lên, và bạn sẽ thấy thứ gì đó đang bay lượn
Ở giữa vùng tranh tối tranh sáng ấy;
Từng con én với cuộn chỉ đen vá những mảnh trời tối lại.

Có con nhào xuống một vòng, và lượn nhanh một đường parabôn bên dưới nhịp cầu
Nơi ánh sáng chiếu rọi qua;
Có con thình lình lượn ngược lên cao vút.
Có con lao mình xuống nước.

Và bạn nghĩ thầm:
‘Giờ này mà én còn bay!’

Én?

Loài lượn vòng trên không màu đen
Vậy mà vòng lượn chưa hoàn chỉnh lắm…
Cái co giật, tiếng kêu, cái chuyển mình thoăn thoắt lúc bay
Và những đôi cánh có khía giăng trên nền trời
Như chiếc găng tay, chiếc găng tay màu đen tung lên vùng sáng,
Và rớt trở lại.

Không thể là én được!
Dơi!
Én đâu mà én.

Trong khoảnh khắc nao núng đàn én nhường chỗ cho đàn dơi
Nơi cây cầu Ponte Vecchio…
Như lính gác thay ca.

Đàn dơi và cái cảm giác rờn rợn dựng tóc gáy
Giữa lúc chúng nhào lượn ngay trên đầu!
Nhào lượn như điên.
Pipistrello!
Tay thổi sáo màu đen với cây sáo tí tẹo.
Từng tảng nhỏ biết bay trên không phát ra những âm điệu mơ hồ, đầy vẻ hờn oán;

Những đôi cánh như những mảnh vụn cái dù.

Dơi!

Cái loài tự treo mình lên như một miếng giẻ rách, để ngủ
Lại còn lộn ngược đầu xuống một cách ghê tởm.
Treo ngược xuống như từng hàng giẻ rách dơ dáy
Rồi nhe răng cười trong giấc ngủ.
Dơi!

Bên Trung Quốc dơi là biểu tượng của phúc lộc.

Thèm vào!

 

* Theo trang mạng của nhà thơ Tom Clark, tác phẩm này được in trong tập thơ Birds, Beasts and Flowers: Poems (1923), không thấy ghi nhà xuất bản.

 

 

BruceSterling-Pipistrello
Pipistrello, San Salvario (Torino)
[ảnh: Bruce Sterling, 21 December 2007]

 

 

David Herbert Lawrence

Bat

 

At evening, sitting on this terrace,
When the sun from the west, beyond Pisa, beyond the mountains of Carrara
Departs, and the world is taken by surprise …

When the tired flower of Florence is in gloom beneath the glowing
Brown hills surrounding …

When under the arches of the Ponte Vecchio
A green light enters against stream, flush from the west,
Against the current of obscure Arno …

Look up, and you see things flying
Between the day and the night;
Swallows with spools of dark thread sewing the shadows together.

A circle swoop, and a quick parabola under the bridge arches
Where light pushes through;
A sudden turning upon itself of a thing in the air.
A dip to the water.

And you think:
“The swallows are flying so late!”

Swallows?

Dark air-life looping
Yet missing the pure loop …
A twitch, a twitter, an elastic shudder in flight
And serrated wings against the sky,
Like a glove, a black glove thrown up at the light,
And falling back.

Never swallows!
Bats!
The swallows are gone.

At a wavering instant the swallows gave way to bats
By the Ponte Vecchio …
Changing guard.

Bats, and an uneasy creeping in one’s scalp
As the bats swoop overhead!
Flying madly.

Pipistrello!
Black piper on an infinitesimal pipe.
Little lumps that fly in air and have voices indefinite, wildly vindictive;

Wings like bits of umbrella.

Bats!

Creatures that hang themselves up like an old rag, to sleep;
And disgustingly upside down.

Hanging upside down like rows of disgusting old rags
And grinning in their sleep.
Bats!

In China the bat is symbol for happiness.

Not for me!

 

 

Chú thích:

– pipistrello: dơi trong tiếng Ý

– Hình lấy từ trang mạng của Tom Clark:
http://tomclarkblog.blogspot.com/2013/10/d-h-lawrence-bat.html

bài đã đăng của David Herbert Lawrence


Phần Góp Ý/Bình Luận


Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.

*

@2006-2019 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Scroll Up
Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)