Trang chính » Chụp và Chép, Sáng Tác, Tùy bút Email bài này

Lao động đường dài, CDG 2F

1 bình luận ♦ 17.07.2010

 

 

 

clip_image002

clip_image004

clip_image006

clip_image008

clip_image010

 

 

Người thanh niên có lẽ đến 30 hay mới ngoài 25, trừ khi cuộc sống tặng cho anh một cái dáng cằn cỗi trước tuổi. Anh mặc bộ đồng phục lao động của một công ty đánh cá Trung Quốc, ngồi co người chồm hổm cả hai chân lên trên ghế đợi của phi trường. Các bạn anh, dáng dấp trẻ trung hơn, nửa hiếu kỳ nửa e ngại, nhìn cảnh vật chung quanh với vẻ vừa ngơ ngác vừa mệt mỏi.

Tôi thường gặp những thủy thủ đoàn hay công nhân xuất khẩu ở những trường bay đây đó, từng tốp, có khi từng đoàn vài ba chục, đồng phục của công ty thuê mướn hay mang nhãn dễ nhận của tổ chức IOM (International Organization for Migration). Họ từ tứ xứ đến, tứ xứ đi, trên đường công tác, vật vờ trong những khu chuyển tiếp trường bay quốc tế, xếp hàng nhẫn nại ở lối vào những nước nhập khẩu xa lạ mới tiếp xúc lần đầu và không lẫn lộn được với khách du lịch háo hức hay doanh gia xách cặp. Đây là hiện tượng toàn cầu hóa của sức lao động, một chợ người ở mức của trái đất, hàng cơ bắp vận chuyển khắp thế giới và văng vật khắp các góc. Thiếu nữ Ethiopia giữ trẻ ở Beirut, thanh niên Kurdistan xây nhà ở Dubai, phụ nữ Philippines buổi chiều đẩy xe cho những cụ già đi dạo ở Malta, và thủy thủ Indonesia bập bềnh trên những vùng biển lạ.

Ngày hè cuối tháng sáu, Paris oi bức, trạm 2F của phi cảng Charles De Gaulle (CDG 2F) khó khăn hô hấp khí điều hòa. Hiện tượng toàn cầu đang được quan tâm là bóng đá, và trạm này lốm đốm vàng cam màu áo của các đội còn được chuộng. Tuy là nước Pháp, nhưng tiếng vo ve của kèn Vuvuzela ở đây đã tắc tịt, kèn cổ động Nam Phi tại đây giờ được gọi là “Vous vous en allez déjà?” (Sao đã ra về rồi hả?). Màu xanh biển đậm không phải là màu xanh gà trống Gaulois hay màu xanh Squadra Azzura mà là đồng phục của các phi hành đoàn mắt trắng dã lê lết flight case. Tôi cũng mắt trắng dã, một vài giờ ở đây đổi chuyến vào một sáng, đi qua đi lại trong khi đợi. Tốp bốn thủy thủ từ Đông Á, với vốn sinh ngữ nước ngoài và kinh nghiệm du lịch thế giới của tôi trong vòng 40 năm qua dầy dặn trên năm lục địa, khi nghe họ trao đổi với nhau, tôi đoán là người Nam Dương nói tiếng Bahasa.

Tôi ôn lại trong đầu, Selamat pagi, Apa gì đó kabi hay Api gì đó kabar. Tiếng Bahasa nhiều từ Ả-rập (Assalamaleikum) lại nhiều từ Âu, như “xin lỗi” là permisi, “hẹn gặp lại” là sampai jumpa lagi và dễ nhớ như tên nhà văn Jumpa Lahiri. Bốn anh thủy thủ này cũng đứng ngồi không yên và đi qua đi lại, trao đổi với nhau ồn ào nói lớn, tôi còn đang cố nhớ nhưng không ra những tiếng chào hỏi thông dụng lẫn lộn thì các anh lòng vòng vượt qua mặt. Trên ba lô con cóc của một anh, nhãn Diesel dỏm một cách nghèo nàn, tôi đọc chữ viết tay kẻ bằng sơn “Hà Tỉnh” và một câu kiểu xâm mình “anh sẽ quay về”. Đoàn thì có thể Nam Dương chi đó nhưng chí ít anh này là người Việt Nam.

Cả bốn anh đều là người Việt, và tiếng “Bahasa” của họ là phát âm Hà Tĩnh! Tuy phát âm của tôi không chuẩn nhưng tiếng này thì tôi có biết, không cần vận dụng đến những mẹo giúp trí như tên nhà văn này nhà văn kia. Tôi lâm vào hoàn cảnh Trần Hoàn ở giữa Mạc Tư Khoa.

Giữa Mạc Tư Khoa… tôi nghe câu hò Nghệ Tĩnh…
Ôi câu hò xứ sở, nghe thắm đượm tình quê…

(Trần Hoàn, “Giữa Mạc Tư Khoa nghe câu hò Nghệ Tĩnh”)

Các anh lần đầu ra khỏi nước, hợp đồng với một công ty quốc tế hai năm lao động, chỉ đường bay không thôi nghe đã gập ghềnh những cõi Thiên Sơn. Hà Nội-Bangkok-Paris, theo anh lớn tuổi nhất và lãnh đạo của tốp này thì sau đó là Palestine (?) trước khi đạt Uruguay. Palestine tôi chưa bao giờ đến và đang còn mong có ngày, hiện nay thì Gaza bằng đường biển thì cũng hơi khó đấy. Còn Uruguay là hương xa vạn lý, tôi chỉ biết có nhà thơ Blanca Luz Brum (1905-1985) ly kỳ một mùi đêm.

Bà này năm trăng tròn 16 tuổi trốn khỏi nhà nữ tu đằng sau xe máy của nhà thơ cộng sản người Peru, Parra del Riego, và từ đó hành văn, hành hiệp, hành lạc khắp các phương trời Nam Trung Mỹ. Ở Mexico bà lấy họa sĩ David Alfaro Siqueiros, cùng với cặp Diego Riviera/ Frida Kahlo và nữ nhiếp ảnh gia người Ý Tina Modotti xem Serguei Eisenstein làm phim. Ông Siqueiros tuy với Diego là bạn nhưng lại thuộc trường phái Đệ tam Quốc tế, về sau nhúng tay vào việc ám sát Leon Trotsky! Blanca Luz phò tướng cách mạng Augusto Sandino ở Nicaguara nhưng ly kỳ như thế chưa đủ, bà cải trang thành ma sơ để đánh tháo một tù binh vô chính phủ ở quê hương Uruguay! Ở Argentina, bà nhân tình với nghe đâu chính đức lang quân của bà Evita tức là ông Juan Peron! Đây có thể là huyền thoại, nhưng tằng tịu với Pablo Neruda thì có Federico Garcia Lorca làm chứng! Trong khi nhà thơ Chile tụt quần ra (mà vẫn mang cái cát-két cố hữu ở trên đầu?) thì Lorca đứng canh trước căn chòi bể bơi mà hai người bạn nhà thơ đang hổn hển lục bát. Cuộc đời lắm chấm than này của nữ sĩ chấm dứt ở Chile, sau khi bà ủng hộ đảo chính quân phiệt cực hữu của tướng Pinochet và được ông trao tặng huân chương!

Như bà từng viết một bận khi trở về Montevideo :

Tôi đã sinh ra tại thành phố Nam Mỹ này, tôi đã ra đi và ca hát khắp các con đường thế giới, tôi đã yêu thét, tôi đã khóc thét. Tôi đã chiến đấu, tôi đã trở về thành phố Nam Mỹ này và tất cả đều vẫn vậy.

Thì anh bạn Hà Tĩnh của ta kẻ bằng tay trên ba lô ngắn gọn và xúc tích:

Anh sẽ quay về.

Trong hai năm tới, các anh sẽ lắc lư hải lý như Blanca Luz từng lắc lư dạ lý những vùng trời vùng biển Nam Mỹ, Ushuaia chập chùng và Punta Arenas gió lộng (Punta Arenas nhiều gió đến nỗi dọc các vỉa hè có cột giây thừng để khách bộ hành còn bám vào khi di chuyển), eo biển Magellan lập lòe ánh lửa Tierra de Fuego. Ở Hà Tĩnh, hẳn có cô bé nào nhìn cái nhẫn bốn chỉ ở trên tay mỗi chiều và nhè nhẹ thở dài. Nhưng chuyện này, người thanh niên ba lô Diesel không có dịp để kể.

Đây là một trường bay và chuyến bay của tôi sắp khởi hành. Các anh đợi đi Palestine (?) và tôi thì đi Dubai.

“Chúc bác đi công tác thành công thắng lợi”, chẳng hiểu sao họ lại cho tôi là trên đường đi công tác gì đó.

“Chúc các anh em lao động bình an đường dài”.

Chúc biển lặng và những mẻ cá lớn, những bar hiền trên những Bến Lạ Đặng Đình Hưng. Tôi phải vội lên tàu, nếu là người Nam Dương Hồi giáo thì tôi nợ các bạn một chầu nước ngọt (chứ không phải nước mặn). Người Việt Nam, thì tôi nợ anh em một chầu bia.

Tổ tiên tôi, 300 năm trước nhếch nhác từ Thanh Hóa dắt diú nhau ngỡ ngàng lên Nam Định khai hoang lập ấp, thanh niên đi trước và phụ nữ đi sau. Đến ngày nay, tôi vẫn chưa có bận để trở về.

bài đã đăng của Đỗ Kh.


1 bình luận »

  • hoàng xuân sơn viết:

    Ký của Đỗ Kh. đọc lúc nào cũng có cái gì ngỡ ngàng, ngậm ngùi chút đỉnh [ và lúc nào cũng có hình phụ nữ và nhà xí ?]

    Thăm bạn,
    HXS

Phần Góp Ý/Bình Luận

Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.


*

@2006*2018 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Scroll Up Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)