Trang chính » Sáng Tác, Truyện ngắn Email bài này

Người Kể Chuyện vào mùa thu

0 bình luận ♦ 15.07.2010

 

 

 

Người Kể Chuyện đi qua làng vào đầu mùa thu và rao lên rằng anh ta sẽ kể một câu chuyện kéo dài suốt bốn mùa về cuộc gặp gỡ giữa các linh hồn. Câu chuyện sẽ khiến người già trong làng sống lâu hơn, người cô đơn có thể gặp lại người thân đã chết, vợ chồng bỏ nhau sẽ sum vầy, trẻ con cười như nắng mai và đôi lứa không bao giờ lìa xa nữa, từng cọng cỏ cũng xanh hơn khi gân lá rung động với sóng âm truyền xuống lòng đất.

Ngôi làng gần như khép kín, mang hình dạng chiếc bát để ngửa. nhiều ngả sông không biết từ đâu nhập dòng thành một vòng tròn trắng uốn quanh như một chiếc khăn trắng quấn quanh đầu. Đáy bát là vùng hồ sâu trũng cạn nước, bùn đặc sệt và đen ngòm quanh năm, người làng cất nơi ở trên dải đất mấp mé bao quanh đáy bát đen đặc ấy. Từ bao giờ, vùng trũng này được gọi là Bến Đáy, nơi lưu trú của những linh hồn lang bạt, nơi nghỉ ngơi của kẻ mệt mỏi tự kết thúc sớm cuộc đời, nơi trừng phạt đàn bà lẳng lơ và người giời đánh, người lừa dối, cũng là nơi nằm lại của những người tứ xứ chết vì lạ nước… Mùi xác thối nhanh chóng quyện chặt lấy mùi bùn đất. Loài gió lạ nổi bay từ Bến Đáy bao giờ cũng mang thứ mùi bùn quánh, tươi, mát lạnh ấy và bao giờ cũng gây ra những nỗi buồn rất mềm và ẩm, những nỗi buồn thì thầm, những nỗi buồn cùng các linh hồn bay lên hàng loạt mang tin lạ. Đó là cách giao tiếp nhẫn nại và hòa bình giữa người sống và kẻ chết, như thể từ muôn thuở.

* * *

Đầu mùa thu, luồng hơi tươi mát của con gió lạ đầu tiên bay đến chườm vào khuôn cổ cao ngần trắng của một cô gái khi người yêu cô đang lần mở những chiếc cúc ngực giữa đồng cỏ xám hơi sương. Họ nằm áp tai nghe những tín hiệu râm ran trên đất đồng. Có điều gì thực sự hệ trọng và đầy bất ngờ mới mẻ đang bồng bềnh phía trước. Những người già nhất làng nhanh chóng triệu tập mọi người vòng quanh Bến Đáy. Lũ trẻ con đùa chơi vui vẻ trên những cành lực lưỡng của Cây Tổ tỏa bóng xanh um như bầu trời đính trên chiếc cột chống vĩnh cửu; thỉnh thoảng chúng đu mình theo sợi rễ cây xoay tròn phía trên đám người đang ngồi bàn bạc ở dưới hay núp trong cây và khoét những chiếc lá xanh to bản thành hình con mắt để nhìn xuyên qua. Người già nhất lên tiếng:

“Ta đã được báo trước có ngày Người Kể Chuyện tới. Nếu chúng ta không chấp thuận, anh ta sẽ chết vì lạ nước và trở thành linh hồn lang bạt nơi Bến Đáy, nhưng với câu chuyện kể, anh ta sẽ làm không gian sống của các linh hồn xáo động và có thể chiếc bát ngôi làng sẽ lật úp xuống. Ngay cả khi chúng ta chấp thuận anh ta, chúng ta cũng chỉ bình yên nếu cả người sống và các linh hồn quen thân với những câu chuyện đó. Lịch sử làng ta chưa từng có một người kể chuyện, cũng không có những người lưu giữ chất liệu cho câu chuyện, nhưng ta không dám chắc đây là tin mừng, dù điều kì lạ lớn lao sẽ xảy ra, bởi ta không dám chắc tất cả chúng ta sẽ sống sót.”

Không ai biết Người Kể Chuyện đã tới từ ngả sông nào. Đôi lứa trong vùng rỉ tai nhau, dập dìu từng đợt. Lũ trẻ ríu rít và người già chống gậy lặng im. Người làng dần dần vây quanh anh thành vòng tròn như vòng mây dần thẫm lại trong chiều. Người Kể Chuyện ngồi trên một đoạn rễ bò ngoằn ngoèo của gốc Cây Tổ, mắt lơ đãng trên những vòm cây và bầu trời, bàn tay đặt trên đùi, tưởng như toát ra hơi nóng ấm khiến mọi ánh mắt đổ dồn về phía anh ta run lên hồi hộp. Miệng anh ta mấp máy. Nhưng như thể anh ta dùng một thứ ngôn ngữ cổ xưa không ai hiểu. Chỉ lan đến từ đâu nỗi buồn rất mềm và ẩm, rồi im lặng kéo dài, ngột thở, rồi giận dữ. Nỗi giận dữ lớn mãi, như mây đen phình ra và đặc lại trên bầu trời ngày bão. Người già nhất nói bằng mật ngữ:

“Dường như đây chỉ là Người Kể Chuyện giả mạo. Trời đã sai khiến hắn để thử thách lòng kiên nhẫn của chúng ta. Một Người Kể Chuyện thực sự sẽ tới, đúng như ta đã được báo trong giấc mơ.”

“Vậy tại sao chúng ta không để hắn chết đi vì lạ nước? Bỗng nhiên hắn đến, chúng tôi đã khấp khởi hi vọng, buồn rũ, chờ đợi, và giận dữ.”

“Không, chúng ta không thể để mặc hắn chết vì lạ nước. Những linh hồn bình yên dưới Bến Đáy lâu nay đã bị xáo động, làm sao biết được điều gì sẽ xảy ra khi một linh hồn xa lạ đến trú ẩn giữa họ, những người chết thân thuộc của làng ta?”

Lại lan đến từ đâu nỗi buồn rất mềm và ẩm, rồi im lặng kéo dài, ngột thở, rồi giận dữ. Người Kể Chuyện thực sự. Kẻ sẽ hóa giải nỗi hoang mang đang bao phủ. Anh ta vẫn mấp máy thứ ngôn ngữ cổ xưa. Đến giữa mùa thu, người ta bắt đầu nhổ nước miếng và ném đá và bỏ đi dần. Người già nhất bị kết tội là kẻ lừa dối ngu xuẩn. Vòng tròn loãng dần ra rồi biến mất như vòng nước trong nắng gắt. Kẻ tự xưng là Người Kể Chuyện vẫn ngồi lại trên đoạn rễ cây, một tảng đá bất động.

* * *

Đêm hôm đó, người già nhất qua đời. Những người già trong làng bàn việc chôn cất cụ theo nghi lễ trang trọng nhất. Bất thần, một đoạn rễ của Cây Tổ bay ngang không trung, xoắn ngang thi thể cụ, lẳng xuống Bến Đáy. Không ai ngờ đám người cô đơn, những đôi tình nhân thất vọng đã nấp sẵn trên Cây Tổ nghe lén và quyết định trừng phạt kẻ lừa dối. Họ bàn nhau lập bộ máy điều khiển mới, thay cho việc mọi quyết định đều thuộc về người già. Họ bàn nhau rằng chỉ có Người Kể Chuyện mới có thể làm xáo trộn bằng lời lẽ, vì chẳng ai hiểu anh ta nói gì. Chỉ cần anh ta thuộc về phe họ. Và cần phải mua chuộc anh ta.

* * *

Mùa thu đang đổi sắc cho làng. Lá vàng ào ạt trút xuống Bến Đáy, rải trên lớp bùn đen quánh thành bức tranh quái lạ, lũ cú kêu rên báo mùa lạnh đang về, trẻ con rúc sâu trong những lùm rơm trên đường đùa chơi và trốn người lớn. Mùa thu này, những đôi lứa yêu nhau thưa vắng dần trên đồng. Những gã trai nhút nhát nhất, vốn không tình yêu và cũng chẳng tin phép màu cũng bắt đầu gia nhập đám đông tham vọng thiết lập trật tự mới vì những lời hứa hẹn. Người Kể Chuyện kể sắp tàn mùa nhưng không ai hiểu được tiếng anh, cả người được báo mộng cũng đã qua đời.

* * *

Một buổi sáng, một bầy trẻ con đu mình chơi trên Cây Tổ bỗng nhiên ngã xuống Bến Đáy và mất hút trong bùn đen, những người lặn giỏi nhất cũng không sao tìm thấy. Mặt bùn nhão đen đặc sôi lên òng ọc như hàng trăm cái họng bị sặc nước. Mùi thơm gây người bốc lên. Người nghèo ven vùng trũng xô nhau chạy dạt.

Người Kể Chuyện vẫn ngồi trên đoạn rễ của Cây Tổ, mắt lơ đãng trên những vòm cây và bầu trời, bàn tay đặt trên đùi, tưởng như toát ra hơi nóng ấm. Đã đến mùa thu mới, và anh chỉ còn thời gian cho đoạn kết của câu chuyện bốn mùa, và có thể anh sẽ thành một linh hồn bay lượn dưới Bến Đáy cùng những linh hồn buồn bã. Đám đông tham vọng tiếm quyền vây chặt anh. Những người cô đơn, các cặp tình nhân chưa chia lìa. Người già vòng thành lớp ngoài cùng. Nhóm trẻ còn lại vẫn đùa chơi trên những cành lực lưỡng của Cây Tổ tỏa bóng xanh um như một bầu trời đính trên chiếc cột chống vĩnh cửu; thỉnh thoảng chúng đu mình theo sợi rễ cây xoay tròn phía trên đám người đang ngồi bàn bạc ở dưới hay núp trong cây và khoét những chiếc lá xanh to bản thành hình con mắt để nhìn xuyên qua. Anh mấp máy môi. Câu chuyện của anh là lời giãi bày của những linh hồn dưới Bến Đáy, họ muốn đôi khi nhập vào dòng người sống đi lại, lắng nghe tiếng chim, làm nốt những việc chưa làm và trò chuyện cùng trẻ con trong những tán cây xanh mát… Vẫn không ai hiểu tiếng anh, nhưng người ta thấy những cơn gió lành chườm qua cổ, luồn vào bụng, vào ngực. Lũ trẻ con khanh khách trên cây như thể bị chọc cù. Người già hoảng hốt. Họ đã nhìn thấy hàng ngàn linh hồn bay lên từ Bến Đáy, người nhảy múa, người chui vào tán cây, người lặng lẽ bay lơ là dưới bầu trời. Một cuộc tấn công của những linh hồn chăng? Hay ngôi làng sắp đến ngày tận số? Chiếc bát sẽ lật úp xuống ư? Những con gió chờn vờn bay lượn và thì thào điềm lạ tới từng đôi tai mở sẵn. Người Kể Chuyện vẫn mấp máy môi, nhắm mắt để mình phiêu dạt tới tận biển xa. Cho đến khi anh tức thở, đó là lúc anh kết thúc câu chuyện và mở mắt ra, thở hắt, chờ đợi.

Im lặng kéo dài.

“Anh kể hay lắm. Tôi đã nghe được lời anh. Thật kì diệu. Tôi sẽ chuyển thông điệp đó tới dân làng.” – Bỗng một gã trai đứng vòng trong cùng lên tiếng. Rồi như sấm giật, vòng tròn trong cùng vang lên những lời ngợi ca, những tiếng la hét, rằng anh xứng đáng là thủ lĩnh của họ, và họ sẽ thực thi thông điệp đó.

“Thật vậy ư? – Người Kể Chuyện kêu lên hạnh phúc – Tôi còn một kho vô tận trong cái bọc da này. Một cuộc sống mới sẽ đến khi tôi thả ra lần lượt các câu chuyện tốt đẹp. Những người già trong làng sẽ sống lâu hơn, người cô đơn có thể gặp lại người thân đã chết, vợ chồng bỏ nhau lại sum vầy, trẻ con cười như nắng mai và đôi lứa không bao giờ lìa xa nữa, từng cọng cỏ cũng xanh hơn khi gân lá rung động với sóng âm truyền xuống lòng đất. Sứ mệnh của tôi đến đây là đem lại hi vọng mới.”

Anh không biết mình bị giăng bẫy bởi âm mưu mua chuộc của đám đông tham vọng tiếm quyền. Người ta chỉ có thể nghe thấy lời nói thường nhật của anh mà không nghe được chuyện anh kể. Cũng không ai nhìn thấy anh có cái bọc da nào. Ngày ngày, họ mời anh ngồi kể chuyện dưới gốc Cây Tổ và hút những người còn lại gia nhập tổ chức của họ. Người mới đến đông dần, và dù không ai hiểu Người Kể Chuyện kể gì, họ cũng đồng thanh nói về sự tuyệt diệu của những câu chuyện ấy.

Bàn tay anh vẫn đặt trên đùi nóng ấm. Những ngọn gió màu xanh xám của mùa thu luân chuyển thứ mùi gây quái đản dưới Bến Đáy. Những người già vòng ngoài hoang mang. Họ không nghe được điều gì cả. Họ lãng tai. Họ nguyền rủa kẻ lừa dối. Đám đông vòng trong cùng nhao lên, tiếng ngợi ca các câu chuyện đầy sức mạnh, tiếng hò hét nguyền rủa người già. Những cái miệng kẻ cô đơn, các cặp tình nhân và vợ chồng lỡ dở ngơ ngác buông ra bao nức nở, họ khao khát những câu chuyện thì thầm bên người yêu, những câu chuyện tìm lại được người vợ đã qua đời, những câu chuyện xoa dịu nỗi đau câm lặng…

* * *

Không biết nguyên nhân chính xác nào khiến những người già còn lại sau một đêm đều biến mất, như thể tất cả bị cho vào một cái lọ khổng lồ và có bàn tay nào dốc ngược, trút hết xuống đáy sâu. Mặt bùn nhão đen đặc lại sôi lên òng ọc như hàng trăm cái họng bị sặc nước và mùi thơm đến gây người bốc lên. Lòng hồ mỗi lúc mỗi đầy. Người Kể Chuyện kể mãi lời giãi bày của những linh hồn dưới Bến Đáy nhưng chẳng ai hiểu được tiếng anh, cả những âm thanh từ môi anh cũng bị chèn lấp bởi tiếng tung hô giả dối: Thật là tuyệt diệu, thật là tuyệt diệu. Lũ trẻ con trên cây hét to bởi thấy hàng ngàn linh hồn bay lên từ Bến Đáy, nhưng đám đông cuồng nhiệt kia không ai biết đến lời thì thầm của những cơn gió dưới đáy hồ.

* * *

Người cuối cùng bị ném xuống Bến Đáy đã bị san phẳng chính là Người Kể Chuyện. Nhiều ngày sau, xác anh trôi nổi theo những ngả sông vây quanh làng và tỏa mùi thơm gây gây khiến ai hít phải đều trở nên khốn khổ vì dằn vặt và nhung nhớ mãi điều gì đó, mà chính họ không sao gọi tên được, như nhớ tiếng nói chưa kịp sinh thành, nhớ ngôn ngữ chưa được lưu truyền và gìn giữ. Từng ngọn cỏ cũng đang ngả màu xám hơi sương lạnh.

Mùa thu đang làm héo đi đôi ba chiếc lá cuối cùng của Cây Tổ.

Một nhúm trẻ con còn lại vẫn đùa chơi trên những cành lực lưỡng của Cây Tổ tỏa bóng xanh um như một bầu trời đính trên chiếc cột chống vĩnh cửu; thỉnh thoảng chúng đu mình theo sợi rễ cây xoay tròn phía trên đám người đang ngồi bàn bạc ở dưới hay núp trong cây và khoét những chiếc lá xanh to bản thành hình con mắt để nhìn xuyên qua, nhưng chỉ nhìn thấy khoảng trống. Chúng nằm đó, chờ đợi mãi những người đã chết, và nhung nhớ không thôi một hồ sâu nơi cư ngụ của những linh hồn đã bị san phẳng.
 

2010

 

 

 

.

bài đã đăng của Nhã Thuyên


Phần Góp Ý/Bình Luận

Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.


*

@2006*2018 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Scroll Up Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)