Trang chính » Biên Khảo, Chuyên Đề, Phỏng vấn, Truyện ngắn đặc biệt Email bài này

Da Màu phỏng vấn Nguyễn Hiệp

 

 

 

  1. Kỹ thuật sử dụng của tác giả trong truyện ngắn (chẳng hạn có người áp dụng kỹ thuật điện ảnh, visual art, âm nhạc, v.v.) Có thể giải thích rõ về cấu trúc của mình?
  2. Tác giả có phương pháp hoặc thủ pháp gì để dẫn dắt câu chuyện dưới một cấu trúc/một nội dung gần như phi lý đó? Có thể gợi mở những thủ pháp “bí mật” mà tác giả sử dụng để dựng lên/giải quyết câu chuyện? Những ý tưởng này đến từ đâu? Cụ thể là truyện mà tác giả tham gia, cảm hứng đến như thế nào?)
  3. Địa điểm và không gian viết có giữ vị trí quan trọng và ảnh hưởng đến tính mơ hồ, hư cấu, tưởng tượng trong truỵên?
  4. Một truyện ngắn như vậy mất bao lâu để hoàn tất? (sở dĩ hỏi chi tiết như vậy vì với dạng truyện phi cấu trúc, nội dung tưởng như phi lý, không có thật, hoặc đánh lừa giác quan người đọc—thì tác giả phải đi theo một hệ thống nào đó, vận dụng cảm tính hay lý tính, hay kết hợp cả hai để giải quyết những tình tiết/nhịp điệu trong truyện một cách trọn vẹn, phải chăng họ có độ tự chủ thật cao mới đi xuyên suốt được những hư cấu (đôi khi rất hỗn loạn hoặc phức tạp của tâm lý nhân vật) do mình tạo ra? Như vậy, mỗi truyện mất bao lâu để hoàn tất?) Trước khi viết thì tác giả có chuẩn bị trước nội dung hoặc kỹ thuật muốn hướng tới không?

 

Trả lời

. Tôi thường viết theo kiểu búp bê Nga, lồng nhau, đồng dạng. Con ngoài cùng/cái vỏ thấy được chỉ là cảm giác “hiện tại”. Tôi luôn cố gắng và ước muốn sao cho người đọc có thể dễ dàng lấy ra bất kỳ con búp bê bên trong nào để ngắm nghía, trò chuyện. Không hẳn là truyện lồng truyện hay lắp ghép hay phân mảnh, thật ra mỗi “con búp bê” là một lớp ý. Tùy thuộc trường nhìn, góc nhìn vấn đề của người đọc.

. Cái mà người ta quen gọi phi cấu trúc thật ra là do mũi tên thời gian lúc ngược lúc xuôi và không gian chủ yếu là không gian tâm tưởng. Nghĩa là khi viết, ta dấu đi cái nhìn trần thuật, cả hình học nhân cách cũng chỉ là ước lệ, có chăng chỉ là cấu trúc tâm lý, cấu trúc của dòng ý thức. Không gian giữa hai con búp bê là không gian tưởng tượng và liên tưởng. Tuy nhiên, cũng có mấy truyện tôi viết xong thì thấy hơi “xâu chuỗi” hoặc “xương cá”, điều này hơi ngoài ý muốn của tôi. Về truyện ngắn Áo, hình tượng vỏ ngoài cùng là chiếc áo vá và chuyện vá áo, người thợ may biến thành thợ vá do thực tế đời sống dẫn dắt bắt buộc. Con búp bê thứ hai là thực trạng “vá víu chằng đụp” tự phát không nhất quán, một thứ âm tính đang bao phủ xã hội. Con búp bê thứ ba là thói quen “vá víu”, khó dứt bỏ, khó thay mới thâm căn cố đế của người Việt, thái độ duy mỹ không thực tế. Con búp bê thứ tư… Con búp bê thứ năm… Chính cảm hứng từ hình tượng có nhiều lớp nghĩa đó mà tôi viết truyện này tức là xây dựng một hình tượng dựa trên sự truyền đạt cảm giác chứ không mô tả như là cái đã biết.

Cũng xin nói thêm, tôi ít khi nào dám “giải quyết câu chuyện”, đưa ra nhận định này nọ, tôi chỉ bày tỏ, trao đổi với độc giả, cùng lắm chỉ là gợi lên, gửi gắm một thông điệp nào đó. Theo tôi, truyện ngắn nhất thiết phải mở. Mở, chứa và lay động đó là ba diện mạo cần có.

. Địa điểm và không gian viết không quan trọng lắm, nó chỉ giữ vai trò gợi tưởng tượng và liên tưởng.

. Tôi có tứ truyện, ủ trong đầu một thời gian, cho đến khi nó thôi thúc viết ra thì ngồi vào máy (tôi không bị bất kỳ sức ép nào buộc phải “đẻ non” còn hạt chắt hạt lép do cảm xúc của từng thời đoạn). Trong quá trình viết vừa “phiêu lưu” vừa “rưới men”, do đó chỉ lâu thời gian ủ, có khi lên đến cả năm, còn viết thì nhanh, có truyện chỉ một tuần, nhuận sắc ba ngày nữa là mười ngày, thường như thế. Kỹ thuật thì như tôi đã nói, tôi chỉ quen kiểu búp bê Nga.

bài đã đăng của Nguyễn Hiệp


Phần Góp Ý/Bình Luận

Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.


*

@2006*2018 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Scroll Up Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)