Trang chính » Các Số Da Màu định kỳ, Da Màu số 05 Email bài này

Thư gửi Ban biên tập damau.org (2)

0 bình luận ♦ 9.09.2006

Nguyễn Duy

 

…Qua xác minh của damau.org, vấn đề cần xác minh cũng đã rõ: chính nhà văn Mỹ Wayne Karlin là người “phát minh” ra lời nói “như thế…như thế…” để cho hàng loạt những người tiếp sau “ứng dụng”, gây nên một dây chuyền suy diễn lầm và cả lạc nữa. Ai là người có lỗi?

 

 

 

Trong vòng vài tuần lễ nay, kể từ lúc có bài thảo luận về “sự thuần chất của ngôn ngữ” do Damau.org khởi sự, tôi không còn được yên tịnh trong cái “xó” cá thể tàm tạm gọi là yên tịnh ở giữa một cái “chợ” Thời Đại sôi động. Có rất nhiều thư từ trao đổi, phê, bình, góp ý, khuyên nhủ, chia sẻ, và… thăm hỏi, giống như thăm hỏi người bệnh, hoặc bị nạn…tới tấp gửi cho tôi từ khắp trong và ngòai nước. (Tôi mới chọn đọc một số thư của những người thân quen, hoặc biết tên, biết tiếng, có thư làm cho tôi xúc động, có thư làm cho tôi buồn bực thêm, có thư tôi chưa kịp đọc, chắc là sẽ còn nữa, và tôi không đủ thì để đọc hết chứ nói gì đến việc hồi âm.

 

Tôi mệt.

 

Riêng việc sống bình thường trong cái “chợ” không bình thường này đã mệt rồi. Mệt từ trong nhà, mệt ra ngoài đường. Huống gì, tôi đang sống “dưới mức bình thường” về sức khỏe, bệnh tật, ở ngưỡng tuổi lục tuần.

 

Tôi đã tự “triệt sản” thơ từ 31/12/1996, vì thấy mình không nên và không thể làm thơ được nữa. Mở quán bán tiết canh vịt và cháo vịt được một năm (97-98), rồi làm lịch thơ bán vào các dịp tết, kiếm tiền giúp cho vợ con đỡ nghèo khó. Thỉnh thoảng làm cuộc triển lãm thơ chơi đỡ buồn. Từ năm 2000, tôi chú tâm dịch lại thơ Thiền VN sang thể thơ lục bát (thể thơ mà tôi rất thích), cộng tác vơiù các bạn thơ ở ngòai nước chuyển thành sách đa ngữ, nếu có thể. Cuốn đầu tiên, thơ Thiền Lý- Trần tam ngữ (Hán-Việt-Anh), làm xong năm 2005, đã trưng bày thành hai cuộc triển lãm lớn tại Thư viện Quốc gia (Sài Gòn) và Văn Miếu – Quốc Tử Giám (Hà Nội). Dự định, sẽ làm mươi tuyển tập thơ Thiền và thơ Hán-Nôm của VN, in thành sách mỹ thuật trên giấy Dó truyền thống (khổ lớn nhất là 80 x110 cm) như vậy, với hình ảnh thiên nhiên VN do chính tôi thực hiện. Tôi nghĩ đó là việc có ý nghĩa góp phần tôn vinh thi ca VN, mà thật sự chưa có ai làm, nên dành nhiều thì giờ và sức lực cho nó. Tôi cũng định dành một phần thì giờ còn lại cho việc viết vài cuốn sách về cái thời mình đã trải qua. Hết đời cũng không đủ thì giờ cho hai việc mình thích làm ấy. Còn hơi sức đâu để tham dự, mà cũng không thể tham dự nổi, vào mọi chuyện “thị phi” ở quanh mình, chứ nói gì ở tận đẩu đầu đâu. (Xin xem thêm bài Kim Mộc Thủy Hỏa Thổ tôi viết năm 1990-1992, in trên tạp chí Cửa Việt, số… 1992, và ngay sau đó Cửa Việt bị đình bản để chỉnh đốn, hiện có trên trang web Ăn Mày Văn Chương của nhóm Phan Huy Đường).

 

Tôi kể lể “con cà con kê” tí tẹo vậy, để các bạn hiểu cho rằng, thấy chỗ nào có đám đông xúm xít, có đánh lộn hoặc cãi cọ, thì là tôi tránh. Không thể đọc hết mọi cuốn sách và mọi tờ báo. Các trang web thì lại càng không thể. Vì không có đủ thì giờ, càng không có nhu cầu phải đọc hết và biết tuốt. Thực tình, chưa bao giờ tôi lên mạng đọc Talawas cả, chỉ đọc mà đọc cũng không hết thư Talawas gửi cho. Tôi chưa biết Damau.org là gì. Chỉ khi được các bạn gửi thư, rồi đọc thư Talawas số 353, tôi mới biết có chuyện “như thế…như thế…”, buộc tôi phải lên tiếng, vì thấy rằng chuyện ấy có thể dẫn đến những sự hiểu lầm, hiểu sai, thậm chí rất sai khác, cả trong lẫn ngòai khu vực ngôn ngữ và văn chương.

 

Sự thật về lời nói được gán cho tôi đã được trình bày trong thư tôi gửi BBT Talawas và BBT Damau.org rồi. Qua xác minh của Damau.org, vấn đề cần xác minh cũng đã rõ: chính nhà văn Mỹ Wayne Karlin là người “phát minh” ra lời nói “như thế…như thế…” để cho hàng lọat những người tiếp sau “ứng dụng”, gây nên một dây chuyền suy diễn lầm và cả lạc nữa. Ai là người có lỗi?

 

Chạnh nhớ, bài thơ Nhìn từ xa…Tổ Quốc!(tôi viết ra năm 1988, in trên tạp chí Sông Hương số… 1989, và ngay sau đó Sông Hương bị đình bản để chỉnh đốn), có một điệp từ Ai?.. Ai?…Ai?…. dụng ý hỏi: “ ai có lỗi trong việc để xảy ra những thực trạng xã hội như thế…như thế…” , rồi tôi chỉ nghe tiếng vọng điệp khúc: Không ai!…Không ai!…Không ai!…

 

Bây giờ, trong chuyện này, tôi cũng chỉ có thể tưởng tượng câu trả lời bằng “thơ kiểu Bút Tre”: Không tại ải, chẳng tại ai / hình như lầm lộn chỉ tài (tại) thằng My (Mỹ)!… Chẳng lẽ lúc này tôi bỏ việc của mình để đi “chiến đấu” với cái “tên” cựu chiến binh Mỹ kia hay sao? Chẳng lẽ chụp lên đầu “hắn” cái mũ “vu cáo chính trị để chia rẽ người Việt”? Thực ra, “hắn” đang là bạn văn của tôi. Còn những người liên quan tới việc “ứng dụng” câu nói của “hắn” thì sao? Nhìn quanh, chả có ai tư thù hoặc xấu chơi với tôi, thậm chí còn rất tốt với tôi nữa, kể cả những người viết và ấn hành cuốn sách “Nếu Đi Hết Biển”. BBT Damau.org phân định giùm xem ai có lỗi?

 

Đọc qua một số bài viết và thư từ về “vấn đề trên” mà tôi nhận được, thấy rằng các lý lẽ hầu hết đúng, chỉ có mỗi cái “căn cứ xuất phát” của các lý lẽ đó là sai thôi. Lẻ tẻ thấy có người còn sai thêm một chút. Thí dụ, hoặc ẩn hiện ý định nhân “vấn đề trên” để biến nhau thành thứ “dụng cụ” cho một cuộc “chiến” ngoài văn hóa. Hoặc hàm ý trách lỗi Nguyễn Duy, tại sao không “đính chính” ngay từ hồi não hồi nào, khi báo chí trong nước cũng có trích đăng cái ý trong “lời nói ấy”? Có lẽ ông không hề đọc báo? Có lẽ ông sợ mà không dám lên tiếng đòi đính chính? Hay ông khinh bỉ… mà không thèm yêu cầu đính chính?… Quả là lăng nhăng quá!

 

Hoặc có thư có thể “dịch” nôm na ra thế này: tôi chửi ông đó, nhưng mà là do tôi đọc từ sách, ông A kể rằng ông B có nói là ông ấy có đọc một bài phỏng vấn ông do ông C ghi lại, trong đó ông có nói cái ý là như thế…như thế, nếu có cái sự sai thì là sai do người viết sách và in sách chứ tôi không có gì sai!… Chẳng lẽ tôi lại đi “chửi” lại…

 

Tôi nghĩ, cứ thư đi tin lại với cái kiểu như thế thì “đích danh thủ phạm vẫn là….ngọai bang”, sẽ không những không đồng thuận được điều gì cả, mà có khi lại dẫn tới những suy biện lầm và sai khác ngòai ý muốn. Câu chuyện tới hồi này cũng rõ ràng rồi, Damau.org có thể kết lại, hãy để sự việc tự nó biện giải tiếp, xin đừng “nếu”, “tại sao”, “lẽ ra”, “giả sử”… nữa.

 

Tôi xin phép dừng cái phần “thảo luận” của tôi tại đây.

 

Thân chào.

 

Nguyễn Duy

bài đã đăng của Nguyễn Duy


Phần Góp Ý/Bình Luận

Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.


*

@2006*2018 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Scroll Up Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)