Một Người Trong Cuộc Sống / A Man in His Life

 

 

LTS: Nhà thơ Yehudai Amichai, (tên thật là Ludwig Pfeuffer; Hê-brơ: יהודה עמיחי; sinh ngày 3 tháng 5, 1924 – mất ngày 22 tháng 9, 2000) là một nhà thơ Do Thái. Ông được Do Thái và cả thế giới coi như một nhà thơ hiện đại lớn nhất của Do Thái. Ông cũng là một trong những nhà thơ Do Thái đầu tiên dùng ngôn ngữ Hê-brơ thông tục trong thi ca.

Cuộc đời của Yehuda Amichai, như thơ của ông, là kết cấu của những mâu thuẫn và nghịch lý. Sinh ra ở Wuzburg, Đức Quốc, trong một gia đình Do Thái truyền thống, ông thông thạo tiếng Đức và Hê-Brơ và được ảnh hưởng nhiều bởi ngôn ngữ trong Kinh Thánh Cựu Ước. Tránh nạn Đức Quốc Xã, thời thiếu niên Amichai theo gia đình qua sống ở Palestine năm 1935 và dời đến Jerusalem năm 1936. Ông là thành viên của đội biệt kích Do Thái chống quân Palestine do Anh quốc yểm trợ trước khi Do Thái được trở thành một quốc gia. Sau đó ông cũng là binh sĩ tự nguyện trong đội binh Do Thái-Anh Quốc thời Đệ Nhị Thế Chiến. Trong thập niên 1970 ông ủng hộ nỗ lực hòa bình hòa giải giữa người Palestine và Do Thái, cộng tác với nhiều nhà văn Ả-rập ở vùng Trung Đông.

Qua sự khám phá của nhà thơ Ted Hughes năm 1965, Amichai sau đó được mời sang Hoa Kỳ đọc thơ và làm “nhà thơ tại gia” ở những đại học lớn của Hoa Kỳ như Yale, Berkeley, đại học Nữu Ước …. . Theo nhà phê bình Jonathan Wilson của tờ New York Times, “Thơ của Amichai bề ngoài giản dị nhưng thật ra sâu sắc, hóm hỉnh, châm biếm nhưng nồng nhiệt, thế tục nhưng đồng thời hướng về Thượng Đế, nhiều ẩn dụ nhưng cũng thật tượng hình.” Phần đông thơ của Amichai, tuy mang nhiều ẩn dụ về lịch sử Do Thái và những băn khoăn siêu hình của nhà thơ, cũng biểu lộ nhiều gợi cảm bất ngờ, như một đoạn trong bài Lá Thư Giới Thiệu (Letter of Recommendation): Này,hãy chạm xáp, chạm xáp vào anh, người đàn bà yêu quí!/Đó không phải là vết sẹo em thấy dưới áo anh./ Đó là một lá thư giới thiệu, gấp làm bốn,/Từ bố anh:/Ông ấy vẫn là một chàng trai say đắm, hào hiệp.”

Yehuda Amichai và ống píp

Một Người Trong Cuộc Sống   Một người không có đủ thời giờ trong cuộc sống để có đủ thời giờ cho mọi sự. Hắn không có đủ mùa để có mọi mùa cho mọi chủ định. Sách Ecclesiastes đã nói sai về điều này. Một người cần yêu và ghét cùng một lúc, cười và khóc cùng hai con mắt, cùng hai tay ném đá và nhặt đá, làm tình trong cuộc chiến và gây chiến trong cuộc tình. Ghét và tha thứ và ghi nhớ và lãng quên, sắp xếp và lung lạc, ăn uống và tiêu hóa điều mà lịch sử cần bao nhiêu năm để kết cấu. Một người không có đủ thời giờ. Khi hắn mất hắn đi tìm, khi hắn kiếm thấy hắn quên, khi hắn quên hắn yêu, khi hắn yêu hắn lại bắt đầu quên. Tâm hồn hắn đã từng trải, tâm hồn hắn thật nhà nghề. Chỉ có thân xác hắn mãi mãi là tài tử. Thân xác cố gắng nhưng bắt hụt, bị rối loạn, chẳng học được gì, say sưa mù quáng trong lạc thú và đau thương. Hắn sẽ chết như trái vả chết vào mùa thu Teo tóp tràn đầy ngọt ngào, lá vả héo khô trên mặt đất, mọi cành trơ trụi hướng về nơi có đủ thời giờ cho mọi sự.

A Man In His Life

 

A man doesn’t have time in his life
to have time for everything.
He doesn’t have seasons enough to have
a season for every purpose. Ecclesiastes
was wrong about that.

A man needs to love and to hate at the same moment,
to laugh and cry with the same eyes,
with the same hands to throw stones and to gather them,
to make love in war and war in love.
And to hate and forgive and remember and forget,
to arrange and confuse, to eat and to digest
what history
takes years and years to do.

A man doesn’t have time.
When he loses he seeks, when he finds
he forgets, when he forgets he loves, when he loves
he begins to forget.
And his soul is seasoned, his soul
is very professional.
Only his body remains forever
an amateur. It tries and it misses,
gets muddled, doesn’t learn a thing,
drunk and blind in its pleasures
and its pains.

He will die as figs die in autumn,
Shriveled and full of himself and sweet,
the leaves growing dry on the ground,
the bare branches pointing to the place
where there’s time for everything.

 

 

 

.

bài đã đăng của Yehuda Amichai

• Trong Quả Táo * Vào Năm Nhuận - 25.03.2016