Trang chính » Bài lưu trữ theo thể loại

Bài thuộc thể loại: Nghiên Cứu

Thể Thơ Mở Rộng 22.10.2014 | Biên Khảo, Nghiên Cứu, Phê Bình | 2 bình luận Thể Thơ Mở Rộng

Không có sự tự do nào vô hạn cả, kể luôn sau khi chết. Bản thân của Tự Do bị giới hạn ở chữ Tự, ” “, nghĩa là tự mình. Mỗi tác giả đã tự có giới hạn. Mỗi phóng túng đã tự có giới hạn. Mỗi bài thơ đã tự có giới hạn. Do đó, thể thơ mở rộng là đi từ giới hạn nhỏ ra giới hạn lớn. Như nhìn qua khung cửa sổ rồi nhìn qua cửa lớn, cho dù ra khỏi nhà, giới hạn sẽ là tầm mắt.

HAI CỰC CỦA SỰ HUỶ HOẠI 22.09.2014 | Biên Khảo, Nghiên Cứu, Tư Liệu | 0 bình luận HAI CỰC CỦA SỰ HUỶ HOẠI

Cho dù động lực phát triển kinh tế và đáp ứng cơn khát về năng lượng là những nhu cầu chính đáng, nhưng để đi tới mục tiêu ấy, vội vã xây những con đập mà không kể gì tới hậu quả về môi trường cùng với những tác dụng tiêu cực về kinh tế xã hội như an toàn lương thực, phẩm chất môi trường thì đó là những lâu dài xây trên cát lún.

Nghệ thuật sửa thơ của Linda Pastan 5.09.2014 | Biên Khảo, Nghiên Cứu | 0 bình luận

Sửa chữa bài thơ là nghệ thuật “tự làm chủ bút”. Sửa chữa được gọi là nghệ thuật vì nó có thể làm cho bài thơ hay hơn hoặc dở hơn, sáng hơn hoặc tối hơn, giá trị hơn hoặc giảm sút. Tự giám định bài thơ của mình là chuyện làm khó khăn, nhưng có hai yếu tố…

Vài tương đồng chính trong Văn học Việt Nam qua hai cuộc lánh nạn Cộng sản – Nhà văn Miền Nam và Mặc Đỗ trong Văn học Miền Nam Biển ngoài 9.07.2014 | Biên Khảo, Nghiên Cứu, Quan Điểm, Tư Liệu, Văn Học Miền Nam Việt Nam 1954-1975 | 0 bình luận Vài tương đồng chính trong Văn học Việt Nam qua hai cuộc lánh nạn Cộng sản – Nhà văn Miền Nam và Mặc Đỗ trong Văn học Miền Nam Biển ngoài

[H]ẳn sẽ thiếu sót lắm nếu người phê bình … chỉ biết đến Thanh Tâm Tuyền hiện sinh, “Tôi gào tên tôi cho nguôi giận/ Thanh Tâm Tuyền…” chứ không biết tới Thanh Tâm Tuyền “Như bú dù gánh hát Sơn Đông” mà hình dạng trở lại thời tiền sử.

Trăm năm Mặc Đỗ- Mặc Đỗ và Văn học Miền Nam 27.06.2014 | Biên Khảo, Chuyên Đề, Mặc Đỗ, Nghiên Cứu, Phê Bình | 0 bình luận Trăm năm Mặc Đỗ- Mặc Đỗ và Văn học Miền Nam

Nhưng cũng chính từ sự bế tắc rất phi lý đó mà Camus đề nghị một giải pháp thực tiễn:

-“[…]Phải bấu víu vào đâu để tìm thấy ý nghĩa cuộc đời?[…]Một khi đã ý thức được sự day dứt giữa nỗi thắc mắc của con người và tư bề lặng lẽ ở chung quanh, thái độ xứng đáng nhất là phải lao mình vào, dù biết rằng tuyệt vọng. Phải chọn một cuộc sống với một ý thức sáng suốt nhất,

II-Mặc Đỗ trăm năm: VĂN HỌC VIỆT NAM BIỂN NGOÀI -Cuộc di tản ra khỏi Việt Nam, tháng 4. 1975 13.06.2014 | Biên Khảo, Chuyên Đề, Mặc Đỗ, Nghiên Cứu, Phê Bình | 0 bình luận

Từ nay trở đi, một mặt trận văn hóa đã mở ra ngay sau khi cuộc chiến kết thúc mà mở ra tại Biển-ngoài, nơi các nhà văn Miền Nam di tản có đủ tự do để chống đỡ. Sự chống đỡ ấy tới nay lần lần đã có kết quả: khi các học giả Hoa Kỳ, thuộc cả giới truyền thông hay quân sự nữa, bắt đầu xét lại về cuộc chiến Việt Nam, người Hoa Kỳ đã có những thí dụ cụ thể để xét lại không những về nền văn học Miền Bắc mà còn về Văn học Miền Nam và hy vọng sau này, về người Miền Nam di tản và Văn học Việt Nam Biển-ngoài.

Trăm năm Mặc Đỗ: Những "con người hào hoa" của Cõi tự do 6.06.2014 | Biên Khảo, Chuyên Đề, Lý Luận, Mặc Đỗ, Nghiên Cứu | 0 bình luận Trăm năm Mặc Đỗ: Những "con người hào hoa" của Cõi tự do

Những tên tuổi này (Mary McCarthy, Germaine Greer và Peter Weiss…) tuy thế mà còn thua những “tay tổ” như Bertrand Russell (Anh), Jean Paul Sartre (Pháp) và Noam Chomsky (Hoa Kỳ) . Họ đại diện phần nào cho văn minh và văn học Tây phương và tuy không hề biết đến Văn học Miền Nam nhưng đã lập một “thế giới đại đồng” để vô tình tiêu diệt nó bằng cách kêu gọi chấm dứt cuộc chiến với những tin tức một chiều rất bất lợi cho Miền Nam. Không chịu khoanh tay bất lực trước làn sóng đổ ập cả từ bên trong lẫn bên ngoài ấy, người cầm bút Miền Nam biểu dương thái độ không chỉ bằng sáng tác mà thậm chí còn bằng cả những bài tiểu luận nhận định hay phản bác về thái độ “đứng giữa” hoặc “phản chiến” cho dù các thái độ ấy có xuất xứ từ đâu, trong Nam ngoài Bắc hay vượt khỏi mũi Cà mau.

Lê Quýnh (phần 5) 11.04.2014 | Biên Khảo, Học Thuật, Lịch Sử, Nghiên Cứu | 1 bình luận Lê Quýnh (phần 5)

Riêng với Lê Quýnh, thái độ chính trị của ông đúng hay sai còn tùy vào nhận định và quan điểm của từng người. Tuy nhiên, dù ở phía nào, đã là người Việt Nam chúng ta không thể không cảm phục ông về sự bất khuất nhất định không chịu cắt tóc, đổi áo theo người Thanh…

Lê Quýnh – phần 4 4.04.2014 | Biên Khảo, Học Thuật, Lịch Sử, Nghiên Cứu | 2 bình luận Lê Quýnh – phần 4

Ðến năm Giáp Tí (Gia Long thứ 3, 1804) khi nhà Tây Sơn đã diệt vong, được sự đồng ý của nhà Nguyễn, Thanh triều mới cho các vong thần mang quan tài vua Lê, thái hậu và nguyên tử (con trai vua Lê chết ở bên Tàu) trở về nước. Quốc Sử Di Biên chép rằng:

… Tháng Tám [năm Giáp Tí] Trường Phái Hầu của nhà Lê cũ Doãn Hựu [黎允佑][2] đem hài cốt vua Lê từ nước Thanh trở về. Khi trước, vua tôi họ Lê ở bên nước Thanh từ năm Tân Hợi [1791] thì đã thất tán chỉ còn vài chục người.

Lê Quýnh (phần 3) 28.03.2014 | Biên Khảo, Học Thuật, Lịch Sử, Nghiên Cứu | 1 bình luận Lê Quýnh (phần 3)

Thấy việc chia họ ra để dụ dỗ không đi đến đâu nên nhà Thanh lại sai giam ở ngục phía bắc, bốn người ở chung một nơi. Xét theo tình hình, thời điểm này lễ Bát Tuần Khánh Thọ đã hoàn tất, phái đoàn Quang Trung đã rời khỏi kinh đô và một số người trong nhóm tòng vong tình nguyện trở về…

Lê Quýnh (Phần 2) 20.03.2014 | Biên Khảo, Học Thuật, Lịch Sử, Nghiên Cứu | 0 bình luận Lê Quýnh (Phần 2)

Thực tế, những biến chuyển trong cách giải thích chính sách của nhà Thanh mới chính là nguyên nhân khiến nhóm nhà Lê bị tống giam hay đày đi Tân Cương, Nhiệt Hà. Bám víu sau cùng của họ là gặp vua Lê để cùng nhau mưu đồ khôi phục thì cũng tan ra mây khói…

Lê Quýnh 14.03.2014 | Biên Khảo, Học Thuật, Lịch Sử, Nghiên Cứu | 1 bình luận Lê Quýnh

Trong số người lưu lạc nơi đất khách, có những người tuy không tự nguyện lưu vong nhưng ở trong thế không quay trở về được, cũng có những người bị người Thanh đánh lừa vời qua rồi cưỡng bách bắt ở lại, tiêu biểu là bọn Lê Quýnh.

Hồn Chữ: Thơ Trừu Tượng – Abstract Poetry 31.01.2014 | Biên Khảo, Nghiên Cứu, Nhận Định, Thơ | 9 bình luận Hồn Chữ: Thơ Trừu Tượng – Abstract Poetry

Người lớn đút cơm cho con nít ăn là một ví dụ. Khi đưa muỗng cơm vào gần miệng đứa bé, đa số người lớn hả miệng trước. Phản ứng tự nhiên của tâm tình, vắng mặt lý trí, khi chú tâm cho con ăn, cũng như nghệ thuật thơ trừu tượng, là phản ứng tự nhiên về một đối tượng có sức thu hút làn đam mê của tác giả, như người đút cơm.

SỬ VIỆT THỜI THỔ TẢ (IV): CHUYỆN GIA PHẢ, TÔNG PHẢ HỌ HÀNG NHÀ TA 8.01.2014 | Biên Khảo, Học Thuật, Lịch Sử, Nghiên Cứu, Tư Liệu | 0 bình luận

Các “chuyên gia” viết gia phả phồn tạp đến mức có lúc thấy loáng thoáng ở những quảng cáo trên báo chí, sau đó lại lẳng lặng biến mất cùng nhịp với phong trào viết lịch sử Ðảng bộ Cộng sản xuống tận cấp xã phường, rầm rộ đến những năm 1990, chứng tỏ có sự liên hệ, tuy là không đồng đẳng, giữa hai phong trào. Các tay thợ viết gia phả đôi khi chỉ là những “sử gia” của phường xã,

Trên ngọn Everest: xưa và nay 11.12.2013 | Chụp và Chép, Nghiên Cứu, Tư Liệu | 0 bình luận Trên ngọn Everest: xưa và nay

Mai Thảo đặt tên cho ngọn núi trong truyện của ông là Ngọn Đỉnh Trời, nhưng đọc ai cũng biết đó là ngọn Everest. Truyện kể về một thanh niên đã leo tới gần đỉnh núi, nhưng quyết định không tiếp tục lên tới đỉnh nữa để Ngọn Đỉnh Trời mãi là một huyền bí, không thể chinh phục…

Đại học Chân đất: nơi các bà mẹ quê thành kỹ sư 26.11.2013 | Biên Khảo, Chụp và Chép, Nghiên Cứu, Tư Liệu | 0 bình luận Đại học Chân đất: nơi các bà mẹ quê thành kỹ sư

Rafea Al Raja là một phụ nữ 32 tuổi gốc Bedouin sống tại một làng ở Jordan gần sa mạc, trong một túp lều với bốn con gái, tuổi từ 3 tới 13 tuổi, có một ông chồng thất nghiệp… Rafea được Bộ Môi Trường của Jordan khuyến khích… trở thành kỹ sư năng lượng mặt trời.

Cuộc phiêu lưu của chữ 18.10.2013 | Biên Khảo, Nghiên Cứu, Ngôn Ngữ, Nhận Định | 2 bình luận Cuộc phiêu lưu của chữ

Trẻ con đã mang sẵn khả năng [ví von]: một đứa bé diễn tả một “cục pin” (flashlight battery) là một “túi ngủ cuộn lại và sẵn sàng đi đến nhà một người bạn” (a sleeping bag all rolled up and ready to go over to a friend’s house); một “lược chải tóc” (hairbrush) là một công viên đầy cỏ; baldness (sói đầu) = một cái đầu đi chân không (a barefoot head)…

Sipho Sepamla: Kỹ thuật nhấn trong Thơ Đấu Tranh 11.09.2013 | Biên Khảo, Nghiên Cứu, Nhận Định | 3 bình luận Sipho Sepamla: Kỹ thuật nhấn trong Thơ Đấu Tranh

Những cảnh ngộ thiếu nhân quyền xảy ra hàng ngày. Những ý tứ về bạo quyền, bạo hành dàn trải khắp nơi. Thơ đấu tranh thành công ngoại trừ vì biết chọn lựa những tứ thơ, hình ảnh độc đáo, để gây xúc động cho chính mình và cho người đọc, thơ đấu tranh còn biết chọn sự xúc động…

Văn chương hậu hiện đại (phần II) 9.08.2013 | Biên Khảo, Nghiên Cứu | 0 bình luận

Bội hiện thực là thuật ngữ được sử dụng trong ký hiệu học và triết học hậu hiện đại, miêu tả sự bất lực của ý thức trong việc phân biệt thực tại với sự mô phỏng thực tại, đặc biệt là trong những xã hội hậu hiện đại có công nghệ tiên tiến. Bội hiện thực được xem là một điều kiện…

Văn chương hậu hiện đại (phần I) 8.08.2013 | Biên Khảo, Nghiên Cứu | 0 bình luận

Chủ nghĩa hậu hiện đại xuất hiện sau Thế chiến II, được xem là phản ứng trước những hỏng hốc của chủ nghĩa hiện đại. Nó hình thành từ sự tổn thương tinh thần, chịu ảnh hưởng lớn bởi những sự kiện như Hiệp định Geneva, những nhà tù Soviet, cuộc Cách mạng văn hóa Trung Quốc…

Tìm hiểu những bài thơ, ca dao liên quan tới "canh gà Thọ Xương" 3.07.2013 | Biên Khảo, Nghiên Cứu | 0 bình luận

Trước đây nhiều nhà nghiên cứu đã tranh luận sôi nổi về nguồn gốc, dị văn, dị bản của những câu ca dao và bài thơ có liên quan đến “canh gà Thọ Xương”. Năm 2012, thêm một lần nữa, xuất hiện rầm rộ những bài viết liên quan đến vấn đề này, đặc biệt là quan điểm cho rằng “canh gà” là một món ăn…

Ẩn dụ: giữa ý niệm và ý nghĩa 26.06.2013 | Biên Khảo, Nghiên Cứu | 3 bình luận Ẩn dụ: giữa ý niệm và ý nghĩa

Từ Aritotle cho đến Ricoeur, dù đứng trên quan điểm thay thế hay tương tác, có thể nói ẩn dụ được nghiên cứu hoàn toàn dựa vào ngôn ngữ. Những khái niệm như chuyển nghĩa, dụ pháp, dụ ngữ, bất thích hợp ngữ nghĩa, đụng độ ngữ nghĩa…

Giải mã nghệ thuật cổ Champa 18.06.2013 | Biên Khảo, Học Thuật, Nghiên Cứu, Văn hóa | 0 bình luận Giải mã nghệ thuật cổ Champa

Nghiên cứu những đặc điểm địa lý của vương quốc Champa và của các nước láng giềng cho phép chúng ta hiểu được những khía cạnh độc đáo của nghệ thuật Chàm. Vương quốc Champa tọa lạc trên đại lộ hải thương gọi là “Con đường Tơ lụa trên biển,”…

Ẩn dụ ý niệm: ẩn dụ và thơ 22.05.2013 | Biên Khảo, Nghiên Cứu | 0 bình luận Ẩn dụ ý niệm: ẩn dụ và thơ

Những nhà chủ trương ngữ học nhận thức thẳng thừng bài bác quan điểm cho rằng nguồn suối ‘thật sự” của ẩn dụ xuất phát từ trong văn chương và nghệ thuật. Theo họ, những thiên tài sáng tạo của giới nghệ sĩ không tạo ra hầu hết các ẩn dụ.

Ẩn dụ ý niệm: những ý niệm căn bản 26.04.2013 | Biên Khảo, Nghiên Cứu, Phê Bình | 1 bình luận Ẩn dụ ý niệm: những ý niệm căn bản

Ẩn dụ ý niệm là một quan điểm về ẩn dụ được George Lakoff, một nhà ngữ học Hoa Kỳ (1941-) và Mark Johnson (1949-), triết gia Hoa Kỳ, lần đầu tiên khảo sát trong tác phẩm Metaphors We Live By xuất bản vào năm 1980. Đây là quan điểm mới mẻ nhất về ẩn dụ trong ba thập niên qua…

Paul Ricoeur: chữ, câu, diễn ngôn và hiện thực 24.04.2013 | Biên Khảo, Nghiên Cứu | 0 bình luận Paul Ricoeur: chữ, câu, diễn ngôn và hiện thực

Ricoeur xem ẩn dụ … không phải là một cách bày hàng, trang trí, không phải là một trò chơi chữ nghĩa, mà là cách thể hiện ngôn ngữ vào đời sống. Ẩn dụ là vấn đề của diễn ngôn, luôn luôn dính líu đến người nói hay người viết và người nghe hay người đọc và … dính líu đến hiện thực.

Vấn đề “tương tự” trong ẩn dụ 2.04.2013 | Biên Khảo, Nghiên Cứu, Phê Bình | 0 bình luận Vấn đề “tương tự” trong ẩn dụ

Nietzche cho rằng mỗi một chữ trực tiếp trở thành ý niệm. Mỗi một ý niệm phát sinh, hình thành xuyên qua sự đặt ngang nhau những cái không hề giống nhau. Gọi hay đặt tên một vật lạ, đó là khả năng biến cái lạ thành quen.

CON ĐƯỜNG BÌNH THƯỜNG CỦA CÁC ĐỒNG TIỀN “AN NAM” 31.01.2013 | Biên Khảo, Lịch Sử, Nghiên Cứu | 1 bình luận CON ĐƯỜNG BÌNH THƯỜNG CỦA CÁC ĐỒNG TIỀN “AN NAM”

Tiền còn mang dạng truyền thống khác, không phải chỉ là vật trung gian để trao đổi mà còn là vật chứng nhận quyền uy …. Các tay nổi dậy, muốn chứng tỏ sự hiện diện của họ … đều cũng đúc những đồng tiền mà vì tính phù du của những cuộc nổi dậy đã gây khó khăn đoán định cho người sau.

@2006-2012 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)