Trang chính » Sáng Tác, Truyện ngắn, Tưởng Niệm Dương Nghiễm Mậu Email bài này

Thủy Đao Lan

 

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Vriesea splendens (cây đao lửa)

Để chung trà xuống chiếc khay hoàng thạch, chủ nhân châm điếu thuốc đầu tiên trong ngày rồi thả người ra lưng ghế. Một ngày đã khởi đầu. Hương trầm nhẹ trong không khí. Hàng dậu thấp, xa mờ trong sương đục … Những hòn non bộ, những chậu hoa, những khóm trúc, không một tiếng chim … tất cả lặng lẽ. Có tiếng động từ cổng vườn, chăm chú một lúc chủ nhân nhận ra dáng một người đứng phía ngoài, ông đứng lên, bước ra. Một khách lạ khoác áo lạnh, tay bưng một chậu hoa nhỏ đưa về phía chủ nhân. Người khách còn trẻ nói:

– Có người thấy ông yêu hoa nên nhờ tôi mang tới tặng chậu thủy đao lan này.
– Người ấy là ai vậy?
– Đó là người bạn từng học đánh kiếm với ông ngày xưa …

Nói hết câu người lạ nghiêng mình chào rồi quay lưng bước đi không để lại một tiếng động.Thủy đao lan? Một người bạn học đánh kiếm … Phải, có một thời như thế. Nhưng gốc lan lạ này ta chưa bao giờ nghe đến. Nhìn con đường trước mặt không còn bóng người khách lạ. Trở vào trong trên lối đi trải sỏi trắng, chủ nhân mang chậu thủy đao lan để trên chiếc đôn nơi góc vườn. Khóm lan được trồng trong chiếc chậu đất nung màu gan gà, loại chậu chỉ có ở đất Đông Tỷ. Lớp đất đỏ, những lá lan đâm thẳng lên như những mũi đao, cạnh và đầu lá sắc, nhọn. Quả có giống hoa: thủy đao lan?

Sau bao nhiêu ngày tháng bươn chải nơi chợ đời, về già tuy còn tráng kiện, chủ nhân của khu vườn cây cảnh này đã lui hẳn về với thú vui riêng của mình, dù vậy ông vẫn không từ bỏ óc kinh doanh: vừa chơi, vừa buôn bán. Ông chăm chút từng cánh hoa, nhẹ nhàng với từng cánh lá, ông quen thuộc với từng loại ong, con kiến, con sâu, thứ nào của cây nào, thứ nào hại thứ nào lợi, thứ nào để mặc nó, thứ nào phải diệt đi. Nhìn chậu thủy đao lan, ông nhủ thầm: nó có thể cho ta những hương sắc đặc thù sao? Sao trông nó có vẻ tầm thường? Nó có thể vượt lên ngang hàng với những mặc lan, bạch ngọc, nhất điểm, tiêu kiều… Đầu xuân nhiều khóm đã ra hoa. Những đào, mai, thược dược, hoàng cúc, thủy tiên… mỗi thứ một hương sắc. Thủy đao lan vẫn chỉ là những cánh lá vươn thẳng chắc khoẻ.

Giữa mùa xuân, hoa trong vườn đã vợi đi. Những chậu yên tử, mã vũ, mặc lan, hoàng điệp … lần lượt đi theo chân khách. Một vài người hiếu kỳ trong lúc chọn hoa thấy chậu thủy đao lan thì hỏi về nó. Có người nói: những cánh lá như mũi kiếm, vậy hoa nó sẽ như thế nào, tự hoa nó đã là sự yếu đuối dịu dàng .… Hình bóng người khách lạ lại đến với chủ nhân: một người bạn từng học đánh gươm ngày trước … một thời học đánh gươm … tất cả quá khứ chập chờn hư ảo. Có một thời như thế?

Qua hè, cây cỏ bắt đầu héo úa sau một thời sinh sắc. Vào một chiều oi nồng: có một thanh niên vào thăm vườn cây. Chủ nhân nói: đã qua mùa xuân. Người thanh niên mỉm cười: ông quả là một nghệ sỹ yêu thiên nhiên. Trời và người có những sắp xếp riêng, tại sao mình lại lệ thuộc vào thời gian, xuân hay hè là ở mình chứ? Chủ nhân nhẹ nhàng: với cậu bây giờ là hè hay xuân? Chợt người thanh niên ngừng lại và kêu lên vẻ thảng thốt:

– Thủy đao lan sao lại ở chốn này?
Chủ nhân bước tới và cảm nhận thấy một mùi hương thơm kỳ lạ, một hương thơm ma quái đầy hoang dại. Trước mặt họ chậu thủy đao lan với những cánh hoa đỏ như lưỡi kiếm đẫm máu chen giữa những ngọn lá xanh đậm.

– Đây là quà tặng của một người bạn cùng học đánh gươm với tôi hồi còn trẻ. Phải, nó là thủy đao lan.
– Tôi đã từng thấy nó ở vùng Đông tỷ, nó cho hoa theo một quy luật riêng. Phước cho ai và cũng hoạ cho ai được hưởng hương thơm và nhìn thấy màu đỏ trên cánh hoa. Chính là ma quỉ ở quanh đây…

Vừa nói người thanh niên vừa rút gươm ra khỏi vỏ, những đường gươm loang loáng, tiếng gió rít lạnh, chủ nhân cảm thấy như toàn thân tê liệt, trước mắt chỉ thấy những vệt sáng nhảy lên nhảy xuống không rõ hình dạng. Không biết thời gian ấy kéo dài trong bao lâu cho đến khi qua cơn choáng, chủ nhân không còn thấy người thanh niên, khu vườn đã bị bằm nát, không còn một ngọn cỏ cao quá gang tay, cơn bão kiếm đã san bằng tất cả. Không gian lặng đi, thời gian ngừng lại. Chủ nhân thấy mình như đang ở giữa hoang mạc. Nhìn chung quanh, chủ nhân giật mình thấy chậu thủy đao lan vẫn ở nguyên chỗ cũ, những ngọn lá xanh những cánh hoa đỏ máu.

Mùa đông năm đó đến sớm cùng với cơn bão tuyết hung hãn, một lần nữa cỏ cây bị vùi dập, cả khu vườn nay không còn dấu tích nào cho thấy rằng trước đó có một hoa viên với kỳ hoa dị thảo. Duy ở góc vườn, chủ nhân thấy chậu thủy đao lan như hồi nào ông thấy: những ngọn lá xanh, những cánh hoa như lưỡi gươm đẫm máu khoẻ mạnh, cứng cáp. Ông bước tới, hai tay nhấc chậu hoa mang vào nhà để trên thư án, ông ngạc nhiên thấy nửa phần chậu đã không còn, chậu hoa như đã bị tiện ngang. Ông vuốt tay lên cánh lá cánh hoa… tất cả đã khô cứng như đá. Chủ nhân nhớ lại và rùng mình như nghe thấy tiếng gươm đao và những vệt sáng loang loáng ngày nào cùng người thanh niên với thanh kiếm trong tay và phảng phất hương thủy đao lan ma quái, hoang dã …

Cho tới ngày chủ nhân qua đời, người nhà thu xếp lại mọi thứ thấy chậu hoa bị tiện đứt trong khi những ngọn lá cánh hoa vẫn còn tươi mầu sắc, tất cả đã khô mà sắc diện vẫn như đang sống. Mọi người hỏi nhau nhưng chẳng ai biết đó là hoa gì, thật hay giả.

Khi đã qua tuổi năm mươi, một lần vào trong Mả Sách, mở cuốn U Quái Tản Truyện lần đầu trong đời thấy ghi về một tên hoa là Thủy Đao Lan. Bài thơ Khấp Thủy Đao Lan mà theo tác giả U Quái Tản Truyện do một cuồng sỹ khi chết xuống âm phủ vịnh một loài hoa ở dưới đó. Bài thơ như sau:

Mặt trời đỏ bêu mũi tên nhọn
Này bọn người sống lại làm ma quỷ
Có thấy không hương thủy đao
Nó làm thành mùa xuân ở cõi âm
Không kẻ nào có thể nhìn rõ mặt
Vì không một kẻ nào trông thấy mà còn sống
.

(Trích từ tuyển tập truyện ngắn Cái Chết Của… của Dương Nghiễm Mậu – nxb An Tiêm, Paris 2001)

bài đã đăng của Dương Nghiễm Mậu


2 bình luận »

  • black raccoon viết:

    Ngọn Kiếm Lửa

    Cây Vriesea splendens có tên thường gọi là Flaming sword plant – Ngọn kiếm lửa. Thật ra Vriesea splendens không thuộc họ hoa Lan – Orchidaceae. Chính xác hơn, Ngọn kiếm lửa thuộc họ Bromeliaceae. Họ nầy như cây Thơm, cây Khóm cây Dứa và có khoảng 50 loại. Ngọn kiếm lửa có thể săn sóc như hoa kiểng trồng trong nhà. Cây hoa nầy trồng trong chậu nhỏ, ở Mỹ gần như có bán quanh năm trong các chợ tạp hoá như Safeway, QFC … Thỉnh thoảng tôi thấy có bán cả cây trái Thơm kiểng, được lai ép thế nào mà trái Thơm thu lại còn rất nhỏ bằng quả ping pong.

    Dường như người Hoa Kỳ không chú tâm vào “triết lý” tĩ mĩ những thú chơi như Bonsai hay Phong Lan kiểu như người Tàu hay người Việt. Đối với họ, đơn thuần đó chỉ là những chậu hoa kiểng có mầu sắc, hình dạng vui mắt. Chưng chơi trong nhà, ngắn hạn . Hết. Có lần tôi vào xem một cuộc triển lãm Bonsai thuộc một trung tâm sinh hoạt của người Nhật. Những bồn hoa công phu, lâu năm, quý giá chưa từng thấy. Cây Tùng cây Bách thu nhỏ, tuổi lâu những 40,50 năm. Một rừng cây Phong nhỏ cao hơn 1 tấc cũng điểm lá vàng mùa Thu rất xinh. Lần đầu tiên, tôi loá mắt, choáng váng vì kỳ công của người Nhật. Vậy mà, suốt mấy tuần triển lãm thấy khách vào xem rất ít. Ngay cả khách người Nhật sống tại Mỹ, cũng ít. Tôi rất thắc mắc. Chả nhẽ người Mỹ không hiểu Bonsai ?

    Không hẳn như vậy, sống nhiều năm tại Hoa Kỳ tôi chợt hiểu. Nghệ thuật Bonsai có lẽ chỉ thích hợp với người Nhật tại các thành phố người đông chật chội. Chứ ở Bắc Mỹ, mùa Thu là cả một trời vàng rực lá Phong. Cây Tùng cây Bách như các Tiểu Bang miền Bắc thì vươn cao xanh um bạt ngàn. Bây giờ biểu họ thu tầm nhìn lại vào cây Thông nhỏ xíu để tưởng tượng và trầm ngâm thì thật khó. Người VN cũng có những văn nhân như ông Nguyễn Hiến Lê cũng không thích thú chơi cầu kỳ rắc rối tốn nhiều công sức và thì giờ kiểu chăm sóc Bonsai hay gọt củ Thuỷ Tiên chờ ra hoa ngày Tết v.v…

    http://www.houseplantsexpert.com/flaming-sword-bromeliad.html

  • black raccoon viết:

    những lá lan đâm thẳng lên như những mũi đao, cạnh và đầu lá sắc, nhọn.
    là những cánh lá vươn thẳng chắc khoẻ
    những cánh hoa đỏ như lưỡi kiếm đẫm máu chen giữa những ngọn lá xanh đậm
    (DNM)

    Tôi không rõ cái tên Thuỷ Đao Lan là tên có thật ngoài đời hay chỉ là tên do DNM đặt riêng trong truyện này. Tuy nhiên, trong truyện cũng lác dác có mô tả lại hình dáng lá, hoa, và màu hoa màu lá như trên. Và như thế, tôi có thể kết luận đúng là loài cây họ Dứa Thơm – Bromeliaceae. Nó hoàn toàn khác biệt với họ Dã Lan – Orchidaceae. Một đằng lài bụi cây lá xanh cứng nhọn, một bên là cọng cây hoa lá mềm mảnh khảnh. Cái hình minh hoạ mà Da Màu đăng là đúng là bụi cây Vriesea splendens thuộc họ Bromeliaceae (khoảng 50 cây khác nhau).
    Tất nhiên, truyện mà, fiction thì có quyền đặt tên và hư … cấu. Tôi thì không phải là cầu toàn nhưng cái gì thuộc khoa học tự nhiên, y học, luật, toán học thì cũng nên đi sát thực tế dữ kiện chứ không nên phóng bút quá xá sẽ làm mất phần giá trị văn chương. Tôi nghĩ thế.
    Hồi trước, tôi đọc giai thoại trong văn chương thế giới có câu chuyện 1 nhà thơ làm mấy câu:

    Tôi trong suốt
    Thật thú vị, tôi thấy tất cả
    Nhưng không ai thấy tôi

    Có nhà thơ bạn anh ta đã đưa ý kiến: “Nếu bạn trong suốt thì 2 mắt cũng phải trong suốt nốt nghĩa là người ta không thấy bạn nhưng liệu bạn có “nhìn” được ai không ?”

    http://www.panoramio.com/photo/17590693
    http://gardentia.net/2014/03/11/vriesea-carinata/

Phần Góp Ý/Bình Luận

Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.


*

@2006-2012 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)
porn ficken russian porn japanese porn watch porn watch sex izle sex izle anal porn tube amateur porn watch