Tạp chí Da Màu – Văn chương không biên giới » Chuyến đi bất thành
Trang chính » Dịch Thuật, Sang Việt ngữ, Truyện ngắn, Văn Chương Nam Mỹ Email bài này

Chuyến đi bất thành


♦ Chuyển ngữ:
0 bình luận ♦ 7.07.2016

Aura Estrada (1977-2007), sinh quán ở Mexico, là nhà văn có nhiều triển vọng nhưng không may qua đời khi còn quá trẻ, sau một tai nạn bị sóng quật tại một bờ biển Mexico. Trước khi mất Aura Estrada là sinh viên tiến sĩ khoa văn chương tại Đại học Columbia, thành phố Nữu Ước. Cô là vợ của nhà văn Francisco Goldman, tác giả quyển hồi ký Say Her Name (Gọi Tên Em), về mối tình nổi tiếng của hai người.

 

astrada and goldman

Aura Estrada và Francisco Goldman trong ngày cưới

Họ cảnh cáo con bé là vi phạm hạnh kiểm một lần nữa thì chuyến đi đã hứa về miền đất hứa (xứ Mỹ) sẽ huỷ bỏ và vui lòng trả lại cây bút chì bấm mà nó đã lấy cắp trong ba lô con bạn Agni cùng lớp vào giờ ra chơi, Agni là đứa đang khóc nức nở dỗ mãi không nín trong vòng tay “cô Becky” mập ú ở góc lớp. Còn con bé khó dạy này, chẳng tỏ ra xấu hổ hay hối lỗi một chút nào, từ từ móc trong chiếc áo len có hình lá cờ xanh lục ra cây bút chì bấm Superman loại có thể thay ruột rồi chìa ra đưa cho Hiệu trưởng. Giờ thì cho con đi về, và con bé bước ra hành lang màu nâu nhạt. Theo sau nó là Agni vẫn nước mắt đầm đìa. Không thể như thế này mãi được, hôm qua là bình nước của Ana María, hôm kia là vẽ bậy trên trường, tuần trước là cái thước kẻ Wonder Woman của Marisol, và hôm nay, lại chuyện này. Giọng Hiệu trưởng đầy khiển trách, cứ như chuyện lấy cắp thất bại của Odette là lỗi của cha mẹ nó. Rời văn phòng, cha mẹ đi hai bên nắm tay nó đưa về nhà không nói một một tiếng. Họ nhìn con bé cứ như trước mắt họ là kẻ hoàn toàn xa lạ.

Khi đã lên xe thì đay nghiến bắt đầu. Con không muốn qua Mỹ với chị con sao? Con chị khác mẹ, xán lạn tới mức nhìn thấy mặt là loá cả mắt, và ngoan ngoãn tới mức Odette thắc mắc không biết chị nó là người sống hay người máy. Nó nhất định con chị phải là người máy vào cái ngày nó làm hư cái giường sang trọng của búp bê Barbie mà chị nó rất cưng. Con chị không khóc (đâu như Odette, nó ở lì trong buồng tắm khoá cửa lại và khóc không ngừng cả mấy giờ liền) – chưa ai thấy chị nó khóc bao giờ – chị nó chỉ nhặt những mảnh giường búp bê vỡ, quẳng vào thùng rác, và đặt cho Odette biệt danh: Đồ phá hoại, mày đừng hòng đụng vào đồ chơi của tao nữa. Và chị nó làm y như đã nói. Odette thấy chỉ có người máy mới có thể tự chủ đến thế. Mấy đồ chơi con ăn cắp của bạn học đó, con không biết là con có thể mua mấy thứ đó bên Mỹ sao? Bà mẹ trẻ khổ sở của Odette nhìn nó thương xót nhưng liền sau đó lại hết lý lẽ giải thích và đâm hoảng vì thái độ du côn đột ngột của đứa con lên bảy. Làm sao tôi lại đẻ ra đứa con gái thế này chứ? ánh mắt mắt bà dường như đang nói vậy. Và Odette cũng đâu có biết. Ngay từ buổi chiều tháng Giêng khi cha mẹ ngồi xuống nói chuyện với “các con gái” ở cái bàn ăn nứt nẻ trong căn chung cư chật hẹp của gia đình, Odette đã thay đổi, chỉ có điều họ không biết nó thay đổi thành cái gì hay con người nào. Mặc kệ những lời ai oán của bà mẹ lo lắng, Odette dường như đang quan sát đường phố, phía cuối đường sáng rực một chữ M màu vàng không cân xứng. Chỉ vài tuần trước, hiệu McDonald’s đầu tiên của Mexico City đã khai trương, và bao gia đình Mễ kéo tới chen chúc đông đen trước cửa từ mấy giờ trước khi chính thức mở hàng. Những hàng người tràn ra các đường phụ; bãi đậu xe hết chỗ chứa; trong sân chơi phía sau nhà hàng ba màu đò, vàng, trắng lũ trẻ con tranh nhau để được leo lên đầu tiên trên chiếc cầu tuột xổ xuống cái hồ toàn những quả bóng nhựa đủ màu; ở quầy “automac” những chiếc xe chật kín người thò đầu ra quát vào cái loa đặt mua 2 Big Mac có phô mai, 4 Happy Meal, 6 Coca Cola, và 6 khoai chiên trong khi một ông người Ronald McDonald mặc áo sọc trắng đỏ với cái quần xanh to tổ bố đi quanh phân phát bong bóng. Chiếc xe quay ngoặt bỏ lại chữ M phía sau, rực sáng một mình. Một lần nữa họ lại năn nỉ con bé. Con đang nghĩ gì thì cứ nói đi, Odette.

Xe dừng ở cổng vào chung cư. Odette và mẹ nó chờ cho chiếc xe lăn bánh tiếp. Cha nó cần quay lại sở làm. Hai mẹ con im lặng đi. Odette cố với tìm bàn tay gầy, gần như khẳng khiu của mẹ. Chưa đi tới cửa họ đã đã bắt gặp một con chim chết trên bãi cỏ nắng cháy. Ô nhiễm đó.

Hôm nay cũng vẫn dừng ngang chuyện cũ, dừng ngang cây bút chì bấm, dừng ngang giờ ra chơi, Odette chẳng làm gì cả. Bất chợt, mẹ nó đóng cửa lại. Odette không nghe được phần sau câu chuyện. Nó cầm sách đọc tiếp đến khi mẹ mở cửa trở lại. Nó nghe tiếng bà đi tới phòng khách: bà vẫn chưa tháo đôi giày cao gót. Mẹ phải quay về sở làm, ngoan nghe con, tối nay gặp lại. Chắc mẹ nghĩ ai cũng là người máy. Từ chỗ cái giường nó có thể nhìn thấy cái nhà gỗ màu xám của những con búp bê Barbie trơ lì. Cạnh đó là ngôi sao nhựa màu hồng của cặp thiên thần Little Twin Stars. Nó muốn sờ vào đó quá. Nhưng không được; đó là ngôi sao màu hồng của chị nó. Con chị có mẹ ở bên Mỹ và chị nó bây giờ đang buộc nó phải sống cả mùa hè ở nơi xa lắc. Nhưng bên đó có nhiều đồ chơi và con sẽ vui đã đời, con sẽ đi trại hè với những trẻ khác và con có thể đi tới một khu giải trí và ăn thật nhiều hamburger, nó có thể nghe rõ tiếng mẹ nài nỉ trong đầu. Nhưng hamburger ở đây cũng có.

Nó gọi điện tới sở làm của mẹ báo cho bà biết nó sẽ đi ra ngoài chơi bằng xe đạp. Không được, con không được ra ngoài, con bị phạt. Nó gác máy, lấy xe đạp, chai nước, mấy đồng xu trong cái giỏ nhỏ cất tiền lẻ, vài cái bánh quy, rồi đi ra trên chiếc xe đạp là món quà Ba Vua cho nó. Nó thích chiếc xe scooter Apache hơn nhưng trong thư Ba Vua đã nói là loại xe đẩy có tấm ván phẳng dưới có bánh xe nhỏ và đằng trước có bánh lái không phải là loại xe thích hợp nhất ở một nơi như Mexico City. Nhưng đó chính là điều người ta quảng cáo trên TV những ngày Chủ Nhật! con bé la làng tức tối rồi làm ầm ĩ cả lên suốt mấy giờ liền và làm u ám cả ngày 6 tháng Giêng trong khi lẽ ra lại là ngày vui.

Nó đạp xe quanh chung cư vài lần nhưng rồi đâm chán vì lộ trình đơn điệu khiến nó chóng mặt, cho dù đường chạy xe đâu phải hình tròn. Nó đi ra cổng và chờ đến khi người bảo vệ nâng rào chắn lên mà chẳng buồn hỏi han gì nó và đây là lần đầu tiên nó sẽ được đạp xe trên những con đường lâu nay nó bị ngăn cấm. Ở cuối đường phố, nó nhìn thấy chữ M khổng lồ sáng rực giữa những cột đèn và dây điện. Nó bắt đầu đạp tới, trong lòng có chút lo sợ. Nó cứ đạp xe không để ý gì đến xe cộ đang thờ ơ lao vút qua. Nơi này chưa bao giờ là thành phố của người đi xe đạp. Nó quyết đi tới chỗ chữ M; càng sợ nó càng muốn. Nó đạp nhanh hết sức. Nhanh tới mức khi tới chữ M thì nó không thắng được và chiếc xe đạp trượt dài vào trong bãi đậu xe trống trơn. Nó phủi bụi trên người rồi đứng dậy cứ như chẳng có gì xảy ra. Nắm ghi-đông xe đạp đẩy đi, nó tiến tới ngôi nhà kính của hiệu ăn và mặc dù từng đến đây rồi, nó vẫn thấy mình như đang ở trong một lãnh thổ xa lạ.

Cảnh bên trong hiệu McDonald không làm nó choáng ngợp như lần đầu. Nó nhận ra những vết bẩn trên sàn và mùi nồng của mỡ và khoai tây chiên. Nó vào nhà vệ sinh rửa mặt rửa tay và thấy một nhân viên đang vừa hút thuốc lá vừa cọ rửa sàn nhà màu xám bằng nước bẩn, người này chẳng hề đếm xỉa gì tới con bé bất kể cái bộ dạng lôi thôi của nó. Nó thậm chí chẳng cần xếp hàng vì chỗ này đã vắng tanh. Nó mua một ly soda rồi tìm một bàn ngồi bên ngoài, nơi không có đứa trẻ nào chơi đùa, không anh hề nào phát bong bóng, và ở quầy “automac” một thanh niên đang phát chán vì gọi món đã lâu chẳng hề thấy mang ra. Xe cộ chạy ngang qua hết chiếc này đến chiếc khác trong bầu tĩnh mịch của một chiều quang đãng. Nó nhấp mấy ngụm soda và nghĩ chắc nó không còn sức đạp xe về nhà. Nó đặt ly soda xuống chiếc bàn xanh lá cây và luồn tay vào vào một túi nhỏ trên chiếc váy. Nó mân mê lớp vải ấm áp trong túi và xác nhận sự hiện hữu của món đồ đầu tiên ăn cắp thành công: một người nhện Spider-man tí hon. Đến lúc này thằng bạn trong lớp nó chắc đang lục tìm trong cái ba lô và không chừng ngày mai họ lại gọi cha mẹ nó tới, nó sẽ quay lại văn phòng Hiệu trưởng và lại nghe cảnh cáo là nếu nó cứ xử sự như vậy thì chuyến đi đã hứa về miền đất hứa sẽ…

 

A Failed Journey

(Nguyên bản “A Failed Journey,” dịch giả Mónica de la Torre, http://www.wordswithoutborders.org/article/a-failed-journey#ixzz4Bz2wT49b)

They warned her that one more offense against good behavior and the promised trip to the promised land (the United States) would be cancelled and to please return the mechanical pencil she’d filched from her classmate Agni’s backpack during recess, Agni who was sobbing inconsolably like a coward in the arms of fat “Miss Becky” in a corner of the classroom. The little brat, without any trace of shame or guilt, slowly pulled a Superman refillable mechanical pencil from under her flag-green sweater and extended her hand towards the Principal. Now you can leave, and she went out into the beige hallway. She was followed by a still teary-eyed Agni. This can’t go on like this, yesterday it was Ana María’s thermos, the day before yesterday graffiti on the wall, last week Marisol’s Wonder Woman ruler, and today, this. The Principal’s voice had been full of reproach, as if Odette’s failed thefts were her parent’s fault. Leaving the office, her parents held her hands and took her home without saying a word. They were looking at her as if they had a total stranger before them.

Once in the car the grilling began. Don’t you want to go to the United States with your sister? Her stepsister, so brilliant you were blinded by the sight of her, and so obedient that Odette wondered whether she was a living person or a robot. She’d decided that she must be a robot the day she’d broken her sister’s favorite Barbie’s luxury bed. She hadn’t cried (unlike Odette who’d locked herself in the bathroom and hadn’t stopped crying for hours)-she’d never been seen crying-she’d simply picked-up the pieces of the bed, thrown them in the trash, and given Odette the nickname: Destroyer, you’ll never play with my toys again. And she’d kept her word. Odette reflected only a robot could be capable of such self-control. Those toys you’re stealing from your classmates, don’t you understand that you’ll be able to buy them in the United States? Odette’s distressed young mother regarded her with compassion but soon ran out of justifications and was alarmed by the sudden hooligan behavior of her seven-year-old. How could I have created this girl? her eyes seemed to say. And Odette didn’t know either. Ever since that January afternoon when they’d sat down to have a talk with “the girls” at the cracked dining room table in their narrow apartment, Odette had changed, except they didn’t know into what or whom. Ignoring her worried mother’s laments, Odette seemed to be studying the avenue, at the end of which glowed a disproportionate yellow M. Just a few weeks earlier Mexico City’s first McDonald’s had opened, and throngs of Mexican families had thrust themselves against the doors hours before their official opening. Lines spilled over into side-streets; parking lots ran out of spaces; in the playground in back of the red, yellow, and white restaurant children fought to be the first to climb up onto the slide that led to a pool of multi-colored plastic balls; at the “automac” cars brimmed with people sticking out their heads to order 2 Big Macs with cheese, 4 Happy Meals, 6 Coca Colas, and 6 fries into the speaker while a human Ronald McDonald walked around in a red and white striped shirt and outrageously big blue pants handing out balloons. The car made a U-turn and the M was left behind, glowing by itself. Again they begged her. Tell us what you’re thinking, Odette.

The car stopped at the condo’s entrance gate. Odette and her mother waited for the car to take off again. Your father needs to get back to work. They walked in silence. Odette tried to reach for her mother’s thin, almost scrawny, hand. Before reaching the door, they spotted a dead bird on the scorched grass. It’s the pollution.

Today the same old story pause, a mechanical pencil pause, during recess pause, Odette doesn’t anything. Unexpectedly, her mother closed the door. Odette couldn’t hear the rest of the conversation. She took her book and continued reading until her mother opened the door again. She listened to her walk toward the living room: she hadn’t taken off her heels yet. I have to get back to work, behave yourself, see you tonight. She thought maybe everyone was a robot. From her bed she could see the gray wooden house of her inert Barbies. Next to it shone the pink plastic star of the Little Twin Stars. She was overcome by a desire to touch it. But she couldn’t; it was her sister’s pink star. Her sister whose mother was in the United States and who now was forcing her to spend the entire summer in a faraway place. But there are so many toys over there and you’ll have a great time, you’ll go to a summer camp with other kids and you can go to an amusement park and eat a lot of hamburgers, she could hear her mother’s pleading voice in her head. But there are hamburgers here too.

She called her mother’s office to let her know that she’d be going out for a bike ride. No, you can’t go out, you’re punished. She hung up, took her bike, a water bottle, some coins from the little basket were they kept the change, a few cookies, and went out for a ride on the bike she’d received from the Three Kings. She would have preferred an Apache scooter, but in their letter the Kings mentioned that a flat board with little tires underneath and a driving wheel in front was not the best vehicle for a place like Mexico City. But it’s what they advertise on TV on Sundays! she screamed furiously and threw a tantrum that lasted hours and cast a dark light over what otherwise would have been a happy January 6th.

She pedaled around the condo a few times but then got bored with the monotony of the route that, despite its not being circular, had made her dizzy. She went to the entrance and waited until the guard lifted the gate without asking her anything and for the first time she was going to be able to ride on streets that until now had been off limits to her. At the end of the avenue she saw the giant M glowing between street posts and electrical cables. She started pedaling with a noticeable bit of fear. She kept on going without paying attention to the cars indifferently speeding by. This has never been a city for cyclists. She was determined to reach the M; fear fueled her desire. She pedaled as fast as she could. So fast that once she reached the M she wasn’t able to stop and her bike skidded inside the empty parking lot. She dusted herself off and got up as if nothing had happened. Pushing the bike by its handles, she walked toward the glass building of the restaurant and although she’d been there before, she felt as if she were in unknown territory.

The McDonald’s interior didn’t dazzle her like the first time. She noticed patches of grime on the floor and a heavy smell of grease and French fries. She went into the restroom to wash her face and hands and found an employee smoking a cigarette and mopping a gray floor with dirty water who completely ignored her despite her neglected air. She didn’t even have to wait in line because the place was deserted. She asked for a soda and sat in one of the tables outside, where no other kid was playing, no clown was handing out balloons, and at the “automac” a young man grew bored waiting for an order that never came. Cars passed by one after another in the silence of a clear afternoon. She took a few sips of soda and thought she wouldn’t have the strength to return home. She put the soda down on the green table and slid her hand into one of her skirt pockets. She caressed the warm cloth inside it and confirmed the presence of her first successful theft: a miniature Spider-Man. By this time, her classmate would be looking for it in his backpack and maybe tomorrow they’d call her parents again, she’d return to the Principal’s office and she’d be warned that if she kept behaving this way, her promised trip to the promised land. . .

bài đã đăng của Aura Estrada


Phần Góp Ý/Bình Luận

Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.


*

@2006-2012 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)