Trang chính » Bàn Tròn: Nghệ Thuật & Chính Trị, Câu chuyện Nghệ thuật, Tạo hình Email bài này

Về loạt tác phẩm “Giành lại Độc lập của Việt Nam”

 

 

TỰ BẠCH CỦA NGHỆ SĨ

 

Không ít lần trong cuộc sống, tôi đã phải đấu tranh với cảm giác khủng khiếp bị coi thường, khinh rẻ và luôn phải xác định đi, xác định lại danh tính của bản thân. Một người bạn đã từng đùa hơi ác với tôi rằng tôi nên tư nhận mình như một con côn trùng, một con sâu không có bản sắc, không có cái tôi, để không phải cảm thấy bị tổn thương nữa. Tôi hơi sốc lúc đầu nhưng sau đó, dần dần, tôi thấy bản thân mình càng ngày càng liên quan nhiều hơn đến một con sâu đặc biệt, đó là con tằm. Nó cũng là giống vật mà tôi sợ nhất.

Khi chúng ta nói về lụa, chúng ta thường nghĩ đến những sản phẩm thời trang cao cấp làm bằng từ một vật liệu mềm mại, đẹp và tự nhiên,. Nhưng với tôi, cái mê hoặc nhất của con tằm là vị trí của tằm trong đời sống kinh tế cũng như vòng tròn cuộc đời ngắn ngủi nhưng rất thơ mộng của nó.

Tôi sinh ra vào tháng Tư, mùa dâu tại Hà Nội, và cha tôi hồi xưa thường làm mứt dâu và si-­rô dâu trong ngày sinh nhật của tôi. Đây là mối kết nối đầu tiên của tôi với con tằm. Chúng tôi yêu thích cùng một loại cây.

Viết thơ mang lại cho tôi sự thoải mái, an toàn, và trong thế giới ấy, tôi có thể biến hình thành nhiều hình thái trừu tượng khác nhau. Vì vậy, cả hai chúng tôi đều âm thầm sản xuất kén của mình bằng cách nhả "nước bọt".

Cả hai chúng tôi cứ nghĩ rằng mình đang tạo ra "kén mượt" của tinh thần tự do, đang xác định bản thân một cách tự nhiên, mà thực ra, chúng tôi vẫn bị thao túng bởi các thế lực kinh tế-­chính trị của con người. Một trong hai chúng tôi sẽ chết mà vẫn ngây ngô, chằng biết điều đó!

Cả hai chúng tôi tin rằng chúng tôi là đặc biệt và chúng tôi có khả năng bay! Thật không may, chúng tôi không thể nhưng cả hai chúng tôi sẽ tin điều đó đến chết!

Trong khi đó, có ý thức hay vô thức, cả hai chúng tôi tiếp tục đóng góp một chút công sức nhỏ bé cho vẻ đẹp của thế giới tuyệt vời này.

Một vài điểm khác biệt quan trọng giữa chúng tôi: Tôi có một tên và tôi biết tên tôi là gì, tôi có cha mẹ và tôi biết họ là ai, tôi có một quốc tịch, một đất nước, một chủng tộc. những yếu tố cho tôi một ảo tưởng về bản sắc để được thấy tự hào hay xấu hổ. Con tằm thì chẳng có gì cho nó cái ảo giác về một cuộc sống tự do-­độc lập-­hạnh phúc cả.

Phá tung các bài hát nổi tiếng, câu trích dẫn và các bài phát biểu chính trị thành các âm tiết không viết hoa, tôi muốn bóc khỏi các văn kiện này những sức mạnh xưa nay của nó, nhằm tạo ra một kiểu trò chơi xếp chữ, trong đó mỗi âm tiết mang quyền lực như nhau. Viết từng âm tiết trên mỗi kén tơ cho chúng một cái tên, một bản sắc, tuy không luôn luôn có ý nghĩa, nhưng chúng ít ra sẽ không giống y hệt nhau trước mắt người xem. Trên thực tế, nếu nhìn thật kỉ, tất cả chúng đều giống hệt nhau thôi. Xem chừng nỗ lực của tôi có vẻ vô ích bởi lũ tằm bị giết hết để tạo ra kén "chất lượng cao," và cuối cùng, chúng trông y hệt nhau. Đặt tên cho thành quả lao động của chúng chẳng qua chỉ là hành động công nhận và từ bi đối với vòng đời cá nhân gần như vô hình nhưng thơ mộng của chúng, cũng như vai trò của chúng trong cuộc sống của chúng ta. Đồng thời, tác phẩm này cũng xoá đi những tác động một chiều của các bài diễn văn quyền lực, mong tạo ra một sự công bằng và hoà bình bằng từ ngữ.

Mặt khác, đây cũng là hành động trị liệu cho bản sắc và cái tôi của một con người.

 

ThanhHa-NamQuocSonHa

“Nam quốc sơn hà Nam đế cư,
Tiệt nhiên phân định tại Thiên thư.
Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm,
Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư.”
2015
50x10x10cm
Bút dạ trên kén tằm trong hộp thuỷ tinh plexi

 

…là nghiên cứu đầu tiên của tôi về các bài phát biểu chính trí và hình ảnh tằm. Tiếng Hán, Hán-­Việt và Việt đều được sử dụng trong tác phẩm.

"Nam Quốc Sơn Hà" là một bài thơ Việt thế kỷ 10 nổi tiếng. Được mệnh danh là "Tuyên ngôn độc lập đầu tiên của Việt Nam," nó khẳng định chủ quyền của những người cầm quyền Việt Nam trên đất mình. Bài   thơ được đọc lần đầu tiên trước và trong trận chiến của Lê Đại Hành chống xâm lược Tống năm 981, nhằm thúc đẩy tinh thần binh sĩ Việt Nam. Tuy khuyết danh, bài thơ là một trong những tác phẩm văn học được biết đến nhất trong văn học Việt. Là một bài ca điển hình trong cuộc chiến giành độc lập của Việt Nam, nó cũng được Lý Thường Kiệt đọc trên tuyến phòng thủ sông Như Nguyệt, một lần nữa với mục đích tăng tinh thần cho binh lính Việt đánh giặc Tống xâm lược lần thứ hai năm 1076. Gần đây, bài thơ thường được đưa ra ngâm để phản ánh tinh thần kháng-­Trung của công dân Việt Nam khi Trung Quốc bắt đầu các dự án thăm dò dầu khí trong vùng biển được coi là của Việt Nam từ trước đến giờ. (Nguồn – Wikipedia)

 

ThanhHa-TuyenNgonDocLap

“Tuyên ngôn độc lập năm 1945, Ba Đình, Hà Nội”
(Vietnamese/French version)
2015
A1 x 10cm
Marker on silk cocoons in plexiglass box

 

…là tác phẩm thứ hai trong loạt tác phẩm "Giành lại Độc lập của Việt Nam," gồm hơn hai ngàn âm tiết.

 

Chú ý:

Với bản chất là một chất liệu tự nhiên, kén không ngừng thay đổi hình dạng và màu sắc bên trong khung hình. Do đó, hình ảnh của tác phẩm chỉ có giá trị tạm thời.

 

—Thanh Ha Mourgue d’Algue 

 

 

(Exhibition: Group Exhibition “Open Room II” at CAPA Studio. No13, 40 Streets, Binh An Ward, District 2,   Hochiminh City, Vietnam, January 08, 2016)

bài đã đăng của Trần Thanh Hà


Phần Góp Ý/Bình Luận

Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.


*

@2006-2012 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)