Trang chính » Sáng Tác, Thơ Email bài này

trăm thi điệu (6)

0 bình luận ♦ 3.05.2012

Trích trường ca Trăm Thi Điệu

 

 

“Bốn dây nhỏ máu năm đầu ngón tay”
Nguyễn Du

“Cần phải bắt những trật tự đã cứng đờ nhảy múa lên,
bằng cách hát cho chúng nghe những âm điệu của bản thân chúng.”

K. Marx

 

 

65.


Thi sĩ dẹp hết chuyện cuối tuần cuối tháng cuối năm
Cuối đầu óc cuối ruột gan
Quá giang leo lưới lên biên ải Thị Hoa1 
Cao Bằng vừa cao vừa xa từ đảo Vancouver Canada
Dùng trường ca may ra theo nổi đoàn văn nhân
May ra
Thì cứ từng bậc mà leo
Khắc đi khắc tới
(Nói ngay kẻo ngộ nhận tác quyền
Các câu chữ dưới đây thơ hóa phóng sự Trần Nhương
Nội dung 99 phần trăm cố thủ)

Đường từ thị xã Cao Bằng lên đồn Thị Hoa 100 cây số ngót
Thuộc huyện Hạ Lang cái tên nghe đã kiếm cung
Chuyện biên thùy nhiều lắm
Trăm ngàn văn thi sĩ Việt xúm lại chắc cũng chưa viết xuể thiếu tá đồn phó kể hoạch định đường biên binh tình ổn hơn không dễ lấn sâu
Như dạo trước
Bao giờ ông-bạn-anh cũng dành phần hơn chẳng nhường ông-bạn-em mấy nỗi thích chiếm đồng bãi ưa nhường núi đá cheo leo
Mình phải chuyển hơn 300 ngôi mộ nghĩa là ông bà ông vải ngụ nơi ấy từ lẩu từ lâu mộ họ chuyển về chỉ tròn mấy chục
(Thi sĩ ngưng thơ ra bàn thờ thắp nhang viếng các cụ tổ
Hai bên
Hương hỏa bay lên công bình thẳng tắp song phương)
Cột mốc 912
Bây giờ đẹp đá nhẵn thín không xi măng xù xà xù xì như đời ông Tây Râu anh Mãn Tóc đường tiểu ngạch buôn bán không nhộn nhịp vẫn thấy hàng chục xe tới xe lui bên này xuất gạo đi nhập về dược liệu
Chiều tối khách văn tới huyện lỵ Hạ Lang một trong hơn 50 huyện nghèo nhất Việt Nam và có 74 cây số đường biên
Với Trung Quốc

Phóng sự kết
Chưa có thì giờ viết sâu chỉ dọc đường ghi chép
Thi sĩ hứa cập nhật nếu có
Bản trường ca kế tiếp

*
“Không làm nắm đấm trong tay kẻ khác”2
anh làm thơ lên mỗi ngón tay em
tay phải thơ thời cuộc tay trái thơ tình 
                                                     nghe em

nếu lời thơ không thể hết tình
anh xin được nuốt
từng đốt
từng đốt
ngón tay 
             em sẽ nở hoa trong anh

nếu lời thơ không phận sự thế thời
hóa lửa thay thơ
tay mình 
            anh sẽ phải tự đốt

“Không làm nắm đấm trong tay kẻ khác”.

 

66.

*
Hẹn với anh
Cột điện không thể chờ mây 
                                       hỏi thăm trời đất

Trong khi vắng em
anh chỉ còn biết trò chuyện với Cột điện
về thơ

Nếu em vô tình gặp mây 
                                  hãy vui
Mong cả hai đừng khóc

Chuyện thơ có thể rất dài 
                                   không hồi kết 
hơn chuyện đất trời
hơn chuyện nhân duyên


Tiếng xe chậm lại trước đoạn đường hõm
Là lúc Thi sĩ ngừng 
                          câu chót
Bài thơ của ngày tháng
Không phải câu chữ nào cũng mang âm thanh hõm
Không phải thơ nào cũng của thời gian
Ngoài việc sản xuất các Thanh âm
Những chiếc xe lãng du không biết gì hết.

 

67.

*
Anh đã cất Thanh âm em vào một chốn của lời
Các Thanh âm sẽ hạnh phúc bởi đó là lời của Chúa
Duy nhất nơi anh 
                        Chúa có tiếng nói
Nhưng từ nay một trong hai sẽ bối rối
Anh có ngôn ngữ mới và Chúa có
Con chiên khác


Bản nhạc ấy vi phạm luật thơ
một lúng túng dễ gặp trong giao tiếp ứng xử
nghệ thuật ngã năm ngã bảy
                    
Có khi người ta bỏ đi bản nhạc 
                                          ấy
Cũng có khi bỏ hẳn 
                           thơ
(và lập ra thơ khác nhưng đó là câu chuyện khác)
Thậm chí
có khi bỏ ngã năm ngã bảy
(bỏ hết các nghệ thuật cũ lại là vấn đề rất khác)

Ba kinh nghiệm không nên áp dụng cho giao thông Hà Nội.

 

68.

*
Quãng rừng thu anh tránh đi qua
Thiếu em
không chịu nổi sự ép của vàng trời vàng đất
Ba mùa khác ba màu khác 
                                     anh đều đã chết


Ngôi sao mờ không còn trên Cột điện
Nụ hồng Lincoln giá lạnh tỏa hương
Lá đỗ quyên rớt đỏ góc vườn
Thảm cỏ chờ nắng tan là loang lổ
Thi sĩ hết làm thơ là ra đứng thở

Không phải thơ Tân hình thức đâu 
                                               Không phải
Cũng ngữ điệu sơ nhiên
Cũng lối nói lệ thường
Cũng chuyển nhịp thơ từ những sự biến tự nhiên

Nhưng không phải thơ Tân hình thức đâu
Không phải.

 

69.

*
Bàn tay muốn hát
Từ buổi đưa ra 
                     chờ
nhận về khoảng trống
Hôm nay bắt đầu câm lặng
Thanh âm một bàn tay
Ai sẽ ngộ


Về bài thơ trắng 
               trống 
               rỗng
tuyền là các dấu 
                       phẩy, ngoặc kép, hai chấm, chấm phẩy, chấm than
Nguyễn Đăng Thường dẫn giải3:
Hemingway muốn bày tỏ  
                                  hình như
đâu chỉ là phụ tùng của chữ
các dấu câu
cũng quan yếu
cũng đẹp chẳng hề thua kém chữ

“Ai chịu giơ tay
Ai không, mời quá bộ vườn sau” – Thi sĩ ngỏ lời – 
“Ngắm Thảm cỏ xanh nguyên với ít nhiều vàng lá
rụng từ cây phong nhà bên có người mẹ trẻ độc thân”.

 

70.

*
Em thường tỉnh giấc khi anh đang ngồi viết
Rất tiếc 
            không phải là những lúc bạc tiền tính đếm
Nhưng viết
thật ra cũng là cách đong đưa chữ 
                                                đó thôi
Em thường tỉnh giấc và anh ngồi đong chữ


Mặt đất mùa thu phủ lá
Muốn được gọi đó là mặt-lá Thi sĩ cần
Xin phép những ai
Thế gian bao nhiêu điều vô phép
Đã vào thơ
Thi sĩ sẽ
Hỏi ai.

 

71.

*
Em muốn
Em muốn
Trong khi 
             Đỉnh núi cũng muốn
Tủ sách
Lỗ thông hơi
Và những con quạ
Đều muốn
Anh có thể theo nhịp đồng thời những gì khác chủng loại
Vấn đề phụ thuộc vào nơi chốn


Ghé nhìn đóa hoa muộn nở
Một chiếc lá bỗng rụng
Có thể vì bước động
Có thể vì cái nhìn
Có thể vì hơi thở
Có thể bởi tất cả
Thi sĩ với bài thơ dời tay.

 

Vancouver, Thu – Đông 2011 & Xuân 2012

Chú thích
[1] Trần Nhương; Lên biên giới Thị Hoa huyện Hạ Lang (Cao Bằng), trannhuong.com 29/10/2011
[2] Thơ Bùi Chí Vinh
[3] Về bài thơ Blank verse (1916) của Ernest Hemingway, damau.org 22/10/2011

bài đã đăng của Đỗ Quyên


Phần Góp Ý/Bình Luận

Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.


@2006-2012 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)