Trang chính » Biên Khảo, Mini Chuyên đề, Nguyễn Thúy Hằng, Phỏng vấn Email bài này

Nói chuyện với Nguyễn Thúy Hằng (phần 1/2)

Đặng Thơ Thơ thực hiện

ThuyHang-phongvan

Đặng Thơ Thơ: Trước hết là hình bìa, một người lộn ngược, trần truồng – hai tay xé toạc cổ họng, lồng ngực và khoang bụng. Một kết hợp của tận cùng những  bất lực + phơi bày + thách thức. Hằng muốn hình ảnh này cảnh báo và chuẩn bị tinh thần người đọc như thế nào về nội dung cuốn sách?

Nguyễn Thúy Hằng: Hình bìa là bức tranh mang tên Ngày của hoạ sĩ Lý Trần Quỳnh Giang. Có thể nói hình ảnh này đúng với cảm giác phơi bày, tiến gần đến cảm giác của tôi trong giai đoạn này nhất: sự phẫn nộ và chán ghét thế giới bên ngoài. Đến một lúc nào đó, tôi không thể chịu đựng những gì đang xảy ra nơi đây. Khác với một xã hội dân chủ và coi trọng quyền cá nhân cũng như sự sáng tạo riêng biệt, xã hội Việt Nam lại cho rằng sức mạnh là sự hợp nhất về hình thức lẫn tư tưởng. Đám đông đã hợp sức trong nhiều năm, nhiều thế hệ để loại trừ những kẻ đứng riêng biệt và tìm mọi cách để triệt tiêu những thành phần này. Tôi nghĩ là đã đến lượt đám đông phải dừng lại lắng nghe một cá nhân nói về vấn đề của chính họ và thế giới mà nó đang sống. Đây cũng là một trong những vấn đề cốt yếu trong cuốn sách của tôi.

Đặng Thơ Thơ: Có phải những mâu thuẫn này là lý do của tựa đề Bởi Từ Lâu Chúng Ta Không Thể Ngủ?

Nguyễn Thúy Hằng: Tập truyện này nghe có vẻ hơi “khó ở” một chút. Đó là căn bệnh mà cũng là thói quen thích ngủ    muộn của tôi.

Đặng Thơ Thơ: Trong truyện Gió, bối cảnh và tác nhân chính của truyện là cái làng “màu mè như quả nấm độc”, với những con người đã từng chết, chết thật, đời sống bị ngắt quãng; trẻ con thưa thớt và khô cằn rồi biến mất trước khi đủ lớn… Hằng dùng cái làng toàn gió như biểu tượng về xã hội hung hãn, hỗn loạn, nhưng trống rỗng; về một thế giới xác xơ vô vọng. Có phải bối cảnh truyện lấy từ môi trường Hằng đang sống hiện nay? Có thể nhìn Gió như một dụ ngôn về nhiều quái trạng khác trong xã hội Việt Nam, con người bị tước mất khả năng tự chủ, sự đồng lõa, tính bầy đàn, sự vi phạm nữ quyền, sự tê liệt tinh thần phản kháng, và những gì nữa? Có thể hiểu sự hoang thai và việc bào thai biến ra hai cục đất trong Gió muốn ám chỉ kết quả của cuộc giao cấu giữa quyền lực và nô lệ là những sản phẩm vô nghĩa, vô dụng, vô giá trị? Một sự băng hoại những giá trị tinh thần?

Nguyễn Thúy Hằng: Bối cảnh trong truyện Gió đúng là bối cảnh của Việt Nam, mặc dù tôi viết truyện này trên một đất nước khác. Tôi đã dựng lên một thế giới mà trong đó con người bị cuốn phăng ra khỏi trật tự mà nó đã có: bị xoá sạch mọi dấu vết và những hệ luỵ ràng buộc, bị đẩy đến một nơi vô vọng nhất, thế mà họ-giống cái và giống đực-đều phải tuân thủ theo bản năng tự nhiên, là vẫn thích duy trì nòi giống của mình. Ngoài những yếu tố chị vừa nhắc đến như sự mất khả năng tự chủ, sự đồng loã bầy đàn, sự vi phạm nữ quyền, sự tê liệt tinh thần phản kháng -như tất cả những gì tôi dựng lên trong truyện này -thì tôi muốn phơi bày một sự thật khác: sự duy trì nòi giống là một tội ác.

Tôi muốn nói đến ý thức của con người, họ vẫn tiếp tục sản sinh ra nhiều thế hệ, họ bắt những đứa trẻ phải duy trì giống nòi, họ rất sợ bị tiệt giống, sợ không có ai nối dõi trong khi chính bản thân họ không đủ sức tạo dựng một cuộc sống có những căn bản tối thiểu. Họ sống một cách vô ích, bất lực, chán chường, thế mà họ vẫn thích đẻ con, vẫn thích duy trì văn hoá man rợ ấy.

Tôi nghĩ rằng chuyện này không riêng gì Việt Nam, là có những đứa trẻ buộc phải sinh ra trong thiếu thốn, đầy mặc cảm về tình trạng sống của nó. Đó là một tội ác của những thế hệ trước đã để lại cho hôm nay.

Trong truyện này, nhân vật “tôi”, khác với ba người phụ nữ đã chấp nhận nhiệm vụ sinh sản-đã có thái độ khác: do dự và sợ hãi trước nhiệm vụ duy trì nòi giống. Trong trạng thái mơ hồ, cô ta không lý giải được tại sao mình lại có hành động giết Bố-“con đực già nhất” trong làng. Có thể vì trong một lúc sợ hãi nào đó, cô ta bỗng nhận ra Bố chính là dấu hiệu khác của Gió-một biểu tượng của sự hung hãn và quyền lực:

“Tôi biết trước sẽ đợi ông từ khi thấy trời có màu như thế này. Nhưng khi thấy dáng ông đi tới, tôi lại ngỡ ông là một đợt gió khác vừa thổi về, tôi vội lấy tấm chăn và úp lên đầu, chỉ chừa ra một lỗ nhỏ để đánh hơi. Không biết có phải vì trời hôm nay đổi khác hay vì tôi mệt trong người mà nhìn ông với hình dáng là ngọn gió. Ông di chuyển từ từ và dừng trước cổng nhà. Bỗng nhiên tôi nhận thấy đằng sau lưng ông từng đợt gió nổi lên và oằn xuống, như chực chờ ông cúi đầu là nó có thể phóng tới táp vào mặt tôi. Nó cố đẩy ông ngã để chồm tới nhìn rõ khuôn mặt vàng như mướp bủng của tôi. Bố cúi xuống nhìn, huơ huơ tay và muốn kéo tôi lên giường. Khi ngón tay ông chạm tới tấm chăn cũng chính là lúc tôi thấy ông hiện nguyên hình là ngọn gió lớn, nồng nặc mùi cải chua và đất ẩm. Ông phồng mang trợn má và cố nuốt tôi vào bụng. Bằng bản năng duy nhất tôi xô ông ngã, vùng tháo chạy, không quên vơ theo một bao tải dày và trong lúc đợi ông chạy ra khỏi nhà thì tôi đã nhanh chóng bắt được ông, cho vào bao tải và cột dây thật kĩ. Chưa bao giờ tôi thấy gió lại có tiếng thét ghê rợn và dữ tợn đến thế, nó vùng vẫy và hắt hơi thật lớn, những ngón tay của nó như muốn cào rách bọc vải. Tôi thấy lờ mờ gương mặt của nó lồi lõm sau lớp vải, miệng nó ngoác ra và chực đớp vào tay tôi, đầu gối nó thúc mạnh hòng bứt tung miệng bọc. Tôi nhanh chóng cầm cái cối giã gạo và giáng thẳng vào cái mũi đang lồi lên của nó. Gió ho lên từng tràng và hộc ra máu tươi. À thì ra mày cũng có máu, thảo nào tôi luôn ngửi được mùi tanh mỗi khi mở bọc vải, khi ấy tôi luôn tưởng tượng hẳn nó đã ăn thịt nhiều người sống lân cận đây và biến xương thịt của họ thành khối không khí, nó ăn thịt người càng nhiều, hơi lạnh càng tỏa và càng thổi dữ tợn hơn bao giờ hết. Giờ thì ngọn gió trong bọc cũng chịu nằm yên và xụ ra một đống trong bao tải. Tôi vác nó trên lưng, tìm cây cột chắc nhất để máng nó lên.”

Như trong đoạn trên tôi đã đề cập, đó là sự cưỡng lại nhiệm vụ sinh sản, mặc dù chính nhân vật “tôi” cũng không lý giải được tại sao cô ta phải làm thế. Hai nắm đất là một biểu tượng/kết quả cho sự chối bỏ đó. Tuy nhiên, ở những đoạn sau thì cô ta lại tiết lộ một bí mật mà tất cả người trong làng đều không biết, đó là việc sinh ra một đứa bé. Nhưng đứa bé này không được sinh ra trong lần thụ thai với Bố mà lại được hình thành từ cuộc gặp gỡ với ngọn gió:

“Tôi cảm nhận nó vùng vẫy qua cái đuôi của gió, bàn tay nó mát lạnh sờ vào từng bộ phận của tôi, chính nó là đứa hoà hoãn được với gió, giúp tôi không sợ nữa mà quyết tâm mang nó đến cùng. Tôi bắt đầu rặn em bé ở gốc cây, nơi khởi đầu cuộc gặp gỡ giữa tôi và gió”

Ở đoạn này, câu chuyện có vẻ mang dáng dấp thần thoại và hay được kể theo lối truyền miệng. Nhân vật “tôi” có vị trí nô lệ, có sự phản kháng theo bản năng nhưng cuối cùng vẫn phải phục tùng trước quyền lực cao hơn. Nó chỉ đến một thế giới của sự tuyệt vọng, và người phụ nữ này cũng hầu như không quan tâm và cũng không cần biết đến đứa con nào là con của mình mà chỉ sống lờ đờ, trong một bối cảnh “….và từng chiều, những đứa lớn đột nhiên biến mất ngay cổng làng, những đứa nhỏ nhìn theo với con mắt đờ đẫn”.

Đặng Thơ Thơ: Ở những xã hội dân chủ và tiến bộ, phong trào nữ quyền tạo điều kiện cho người phụ nữ  làm chủ tuyệt đối trên thân thể họ. Có ý kiến cho rằng điều kiện cần và đủ để đạt đến bình đẳng nam nữ và giải phóng phụ nữ là xóa bỏ hệ thống gia đình. Điều Hằng muốn nêu ra trong tác phẩm: sự duy trì nòi giống là một tội ác, có thể hiểu như một bước xa hơn từ ý thức đó. Khái niệm này có phải đã tương phản gay gắt với một xã hội Việt Nam mà gia đình vừa là đơn vị cơ bản vừa chính là mục tiêu sống thực sự mà con người có nhu cầu cống hiến / thu vén cho?

Nguyễn Thúy Hằng: Duy trì nòi giống là một tội ác mà tôi muốn nói ở đây, đều xuất hiện qua từng thời kỳ khác nhau. Trong cuộc sống hiện nay, tình trạng này được thấy rõ ở những vấn đề trong xã hội như: 1. Nhiều người buộc phải sinh con trong thời điểm chưa sẵn sàng cho sự có mặt của nó. 2. Sinh con chỉ để ràng buộc hoặc để hàn gắn mối quan hệ chồng/vợ, hoặc sinh con vì sức ép từ hai bên gia đình. 3. Sinh con vì mang thai ngoài ý muốn. 4. Không đủ kinh tế để duy trì cuộc sống nhưng do sợ không có người nối dõi, không có ai chăm sóc về già nên vẫn sinh con…vv..Thậm chí có nhiều lý do để sinh con nghe rất buồn cười như do buồn chán cuộc sống và không có gì làm, hoặc lập gia đình thì phải có con, mà nếu sinh một con rồi thì vẫn không yên tâm, phải sinh thêm một đứa nữa để “đề phòng” hoặc có nếp có tẻ…vv..chứ không phải họ sinh con trong sự yêu thương, đầy đủ ý thức và có sự chuẩn bị nghiêm túc cho nó.

Phụ nữ ngày nay đang phải đối diện nhiều sự lo lắng cho họ hơn là đàn ông, ngoài dành thời gian cho sự nghiệp thì hầu như họ luôn có một nỗi lo sợ khi tiến gần đến tuổi bốn mươi, là lúc họ không thể sinh con được nữa. Nếu không có nỗi lo sợ này, tôi nghĩ phụ nữ sẽ làm được nhiều việc giỏi hơn nữa. Tôi chỉ sơ lược một vài khía cạnh như thế. Có lẽ tôi hơi cực đoan trong vấn đề này nên tất nhiên cuộc sống của tôi có nhiều tương phản gay gắt với xã hội Việt Nam. Mặc dù vậy, tôi may mắn được sống trong một gia đình mà họ tôn trọng lối sống của tôi.

Đặng Thơ Thơ: Trong Chiếc Lưỡi Lợn, một ẩn dụ cực kỳ thông minh và cao tay, những ai biết được bí mật của một hệ thống sẽ trở nên câm, lưỡi ngắn đi; giữ im lặng là một nghề để sống. Hệ thống có khả năng biến nạn nhân trở thành tòng phạm. Ngôn ngữ hiện giờ trong xã hội là ngôn ngữ gì, ngôn ngữ của cái lưỡi lợn hay sự câm lặng? Để phản ứng lại với những ngôn ngữ ấy và hệ thống ấy, nhà văn Việt Nam đã làm những gì?

Nguyễn Thúy Hằng: Câu chuyện này cũng là một ẩn dụ về xã hội Việt Nam, cụ thể hơn là tôi đang nói đến những nghề liên quan đến văn hoá nghệ thuật. Dường như chỉ có những nghề này – với bối cảnh chính trị và xã hội VN kéo dài từ quá khứ đến hiện tại – mới liên quan đến thái độ “im lặng” hoặc không im lặng. Tôi gọi chung những nghệ sỹ sáng tác theo sự thoả hiệp, bóp méo sự thật hoặc che đậy sự thật, hoặc vì lý do nào đó, họ chấp nhận tình trạng vẫn sáng tác nhưng “câm nín” và bất động, an toàn và “sạch sẽ” với nhà nước – với những nghệ sỹ có thái độ trên thì tôi không phân chia nghề của họ là nhà văn, nhà thơ, hoạ sỹ, nhạc sỹ..vv..mà tôi gọi chung đó là “nghề im lặng”. Và tôi khẳng định là ở VN hiện nay có rất nhiều người hành nghề này, do đó họ có thể duy trì được cuộc sống trơn tru, hưởng nhiều chế độ đặc biệt và thậm chí nghề này đã là một nghề được hình thành có hệ thống và trở nên chuyên nghiệp.

Đặng Thơ Thơ: Chiếc Lưỡi Lợn được thảy vào truyện như một kiểu vu khống hàm hồ, dối trá, và đồng bộ. Những cái quạt gió – nguyên nhân của mọi biến động – ám chỉ bất cứ điều gì mà óc tưởng tượng có thể nghĩ ra. Truyện mang những yếu tính của Kafka, một cấu trúc đa nghĩa chứa đựng những sự kiện phi lý dưới dạng mã hóa. Có thể truyện này, về giọng điệu và cách xử lý chủ đề, hoàn toàn tách rời với những truyện khác trong tuyển tập, vốn được viết bằng những thủ pháp khác và mỹ học khác?

Nguyễn Thúy Hằng: Thỉnh thoảng tôi vẫn thích viết theo một lối hoàn toàn khác. Chẳng hạn trong truyện này, hơi có tính chất “hình sự” một chút. Khác với lời giải đáp trước đó về sự im lặng mà chị đã hỏi ở câu trên, tất nhiên người đọc cũng có quyền dừng lại ở sự thắc mắc và đặt ra nhiều câu hỏi và có thể họ không bao giờ tìm ra lời giải đáp nào chính xác cho trường hợp này.

Nó chỉ dừng lại trong sự bí mật, nghi hoặc mơ hồ về tính chất nghề nghiệp lẫn hành động của các nhân vật. Đôi khi, chính những chi tiết rất bình thường lại là nguyên nhân của sự rắc rối, khiến cho cuộc sống đảo lộn hoàn toàn.

Chi tiết cái quạt gió xuất hiện vào đầu câu chuyện và phần kết thúc như là một dấu hiệu hoang tưởng về nỗi sợ hãi, một triệu chứng linh cảm về điều không hay sẽ xảy ra, khiến cho không khí truyện càng có vẻ gì đó lừng chừng, không kết thúc.

Đặng Thơ Thơ: “Già Nua Trên Đường Phố Thét Lên Lạ Lùng”, tựa đề của một truyện ngắn có giọng kể đầy ám ảnh. Một trong những truyện ngắn hay nhất tôi được đọc những năm gần đây, cả trong và ngoài nước, và thế giới. Cảm giác của tôi, rằng đây là một câu chuyện tôi có thể đọc nhiều lần mà không bao giờ chán. Nó như đời sống diễn lại thầm lặng và mỗi lần đọc chúng ta lại tìm bắt được nhiều yếu tố đã bị bỏ sót từ những lần sống trước. Tuy vậy, rất khó có thể đặt một câu hỏi ra hồn về câu chuyện này, vì đơn giản là nó đã bắt người đọc “lắng nghe câu chuyện (của nó) tốt nhất”, và thế giới câu chuyện bắt đầu nuốt chửng chúng ta thầm lặng và chúng ta tự nguyện để nó nuốt chửng. Mặc nhiên tiếng nói của những nhân vật len lỏi vào cơ thể chúng ta và quyến dụ chúng ta. Toàn bộ truyện diễn ra trong sự phân cách mơ hồ giữa nhiều phạm trù, cá nhân và thế giới, tình yêu và từ khước tình yêu, sự cô đơn và đồng cảm, sự lãng quên và tính bất biến của ký ức lẫn tưởng tượng. Có phải đây cũng là một lời khiêu chiến với sự già nua thể xác và sự ấu trĩ tinh thần đang diễn ra và không thể nào tránh khỏi, trong và ngoài chúng ta, đầy nỗ lực và cùng lúc bất lực?

Nguyễn Thúy Hằng: Đây không phải là truyện khiêu chiến với tuổi già, thậm chí trong truyện này, nhân vật có ý thích sự già và khía cạnh trầm lắng của nó sau những biến động và đầy tai ương của tuổi trẻ. Ngược lại, nó đúng là một sự khiêu chiến của con người với xã hội bên ngoài, của những thế lực và ngu muội của đám đông. Nó là sự nỗ lực của chúng ta thoát khỏi vòng vây này. Khác với sự bất lực theo chiều hướng trì trệ và buông xuôi, những nhân vật trong truyện đã không tìm cách hoà nhập với cuộc sống bên ngoài mà họ tận hưởng thế giới riêng đầy tưởng tượng, u buồn, với những “hoảng loạn êm đềm” và đẹp đẽ của họ:

“Tôi đang ngồi trong chiếc ghế năm hai mươi tám tuổi và hình dung cho một khoảng thời gian dài sau đó. Tôi đã muốn tóc bạc sớm, cơ thể đi vào ổn định và mọi thứ đều sẵn sàng cho một cuộc sống bất động. Có thể tôi chỉ muốn yên ổn mà thôi.

Hình như tôi đang bắt đầu muốn kể lể về con người tôi thì phải. Nó có những ngăn rất trật tự mà cũng có những ngăn chứa đầy vật dụng linh tinh. Mình thông cảm cho tôi, đôi khi tôi ăn nói rối loạn và chính tôi cũng không lường trước tôi sẽ nói gì. Nhưng cái tôi đang muốn kể ở đây, là việc tôi mong muốn già nua sớm vào năm hai mươi tám tuổi: tôi hay bước đến chiếc ghế quen thuộc, đĩnh đạc ngồi vào đấy. Thời gian để tưởng tượng bắt đầu. Tôi chỉ ngồi mà nghĩ về mọi thứ thôi, ngoài ra tôi chẳng thích làm thêm việc gì nữa. Tôi thích một mái đầu bạc phơ, mỗi chân tóc đều phải trắng muốt như lột sạch tất cả bụi bặm của quá khứ, của thời trẻ đầy biến động lẫn trầm tư buồn bã. Không một dấu vết nào của xa xưa lại có thể bám vào tóc tôi. Một mái đầu bạc phơ gắn vào thân thể nhỏ nhắn và gầy đét. Khi họ trông thấy tôi ngồi đâu đó một mình, họ luôn tiến đến và muốn ôm tôi như một người thân duy nhất. Nhưng tôi không thích họ làm thế, hãy cứ để tôi lui vào nhỏ bé. Sự tàn lụi hoặc bỗng nhiên bừng lên rực rỡ thì cũng giống nhau cả thôi, tôi đều thấy nó sẽ qua mau, qua một cách nhẹ nhàng và đôi khi nghĩ lại tôi thấy nó không có thật, không giống với sự thật lắm”.

Đặng Thơ Thơ: Cũng vẫn truyện ấy, những tư tưởng miên man của hai nhân vật, qua đối thoại hoặc độc thoại, vẽ ra một thế giới lạ lùng, một thế giới chỉ tồn tại với những kẻ đã biến mất hay tự nguyện vắng mặt. Sự mất mát có phải là nhân tố của câu chuyện, sự mất mát châu lục đen, mất mát người con gái, mất mát sự nhẹ nhõm trong ánh sáng ban ngày, mất mát “quả ngực” yêu dấu và mật thiết của chính chúng ta?

Nguyễn Thúy Hằng: Đó là một thế giới lạ lùng, nhưng may mắn thay, nó lại gần gũi và có thực trong cuộc sống tôi. Nó chỉ đến một cuộc sống rất riêng tư và sự gắn bó mật thiết của “một thế giới chỉ tồn tại với những kẻ đã biến mất hay tự nguyện vắng mặt”, nơi mà chính ta sẽ nói chuyện với bộ phận của người khác, dẫn ta đến một thế giới khác mà ngay cả chủ nhân – người sở hữu “quả ngực” – cũng không tài nào hiểu được những câu chuyện thông qua bộ phận của chính mình. Đó là cuộc chuyện trò thú vị và bí mật giữa những kẻ có liên quan đến nhau, rất thân thiết như mình độc thoại với tâm tưởng mình.

Sự mất mát quả ngực: trưng bày một thế giới mà niềm vui, sự yên bình và tĩnh tại của tuổi già song hành với cảm giác mất mát: càng sống, càng tận hưởng thì càng cảm nhận cuộc đời đang từ từ trôi đi và ta đang tiến gần đến sự kết thúc, thấy cái chết quen thuộc và thân thiết như quả ngực đã đi theo ta từ thơ ấu đến trưởng thành và già nua.

Ngoài ra, những yếu tố như châu lục đen, sự mất tích người con gáiquả ngực sẽ được tôi giải quyết trong những quyển sách sắp tới. Ở trong truyện này, ba vấn đề trên chỉ xuất hiện như nỗi ám ảnh lướt qua, như một chi tiết được lập đi lập lại qua những truyện ngắn khác như Cõng người lạ trong bộ “Thời hôm nay, khoái cảm và điên rồ hợp lý” [“Châu lục đen! Căn nhà đã chao đảo vì ra đi đột ngột của đứa con gái, mất tích thật lâu, dòng họ tủa ra để truy tìm nó. Bởi vì chỉ có nó mới có thể nhớ dai và kể vanh vách những gì đã xảy ra cho dòng họ này. Toàn một sự đen nhẫy phả ra từ tóc. Một ngày nào đó nhất định ta sẽ không đi trên sự nhớp nhúa này nữa, cái mặt phẳng này chẳng đem lợi ích gì cho sự tiếp giáp của ta (…..)…hắn chạy đi đâu rồi… Những lồng đèn sống trong một mùa duy nhất. Bị xếp xó và ám khói. Chúng giãy đành đạch khắp nơi trên con trăng. Cái bánh vàng vĩ đại hõm đi còn một nửa. Đứa con gái dơ cái mồm đầy năm mươi lăm cái răng và cắn phập vào miếng bánh đó. Loè nhoè những bóng sáng gẫy trên tường. Bỗng nhiên trong nhà ta toàn là xe hình chiếc hộp cùng con tê giác chạy hùng hục trên cái giường rộng bát ngát của ta (…..)..cứ lăn hoài, lăn hoài cho đến rớt xuống châu lục này. Những đốm lửa đầu tiên chạy vòng và kêu lên xoe xoé…..(…)…”]

Những chi tiết này sẽ được giải quyết cặn kẽ, trở thành nhân vật chính trong từng câu chuyện. Đó cũng là lối viết của tôi. Có lẽ người đọc sẽ dần hiểu về những “mật mã” và ám ảnh của tôi khi xâu chuỗi những sự kiện lại. Hay nói cách khác, tôi đã cố tình lưu lại những dấu hiệu này rải rác ở những quyển sách trước và sau đó bạn sẽ thấy nó rõ ràng trong một cuốn sách khác, lớn hơn.

Đặng Thơ Thơ: Hãy nói về quả ngực, có thể đẩy khái niệm này đi xa với những ẩn dụ nào nữa? Khác biệt giữa quả ngực và người mang nó/sở hữu nó? Quả ngực trong Già Nua Trên Đường Phố Thét Lên Lạ Lùng (viết năm 2007) và Mụ Vú Khô của truyện Năm Mươi Lăm Cái Răng (năm 2005) có liên hệ gì? Những không gian trong hai truyện phản chiếu qua lại nhau, cho phép những nhân vật đi xa hơn thời gian và bối cảnh của họ. Có thể đọc cả hai như một tác phẩm duy nhất? Nhưng câu chuyện kể sau, năm 2007, lại bao trùm câu chuyện kể trước, và thành công hơn. Già Nua Trên Đường Phố Thét Lên Lạ Lùng là một ảo giác thật, vì không bị giới hạn bởi những tình tiết quá chi li và phồn thực của Năm Mươi Lăm Cái Răng – gần như một hiện thực giả. Hằng nghĩ sao về nhận xét này?

Nguyễn Thúy Hằng: Nếu ai đã từng xem bộ phim “Three colors” gồm ba tập Xanh, Đỏ, Trắng sản xuất vào năm 1994 của đạo diễn Krzysztof Kieslowski, mặc dù ba phim kể về ba câu chuyện khác nhau, nhưng hình ảnh bà cụ già lưng còng đi chậm chạp và rướn người để cố đẩy một vỏ chai vào thùng rác được lập lại trong cả ba tập -thì “quả ngực” và “Mụ vú khô” của tôi cũng giống như chi tiết được lập lại tương tự. Trong bộ sách Thời hôm nay, khoái cảm và điên rồ hợp lý cũng thế, tôi đã sử dụng thủ pháp này để có thể kể về ba câu chuyện trong ba hình thức khác nhau, nhưng lại có những chi tiết giống nhau, chạy xuyên suốt cả ba cuốn sách.

Trở lại câu hỏi này, nhận xét của chị rất đúng. 55 cái răng đầy những chi tiết trói buộc người đọc bởi những hình ảnh liên tiếp xuất hiện nhưng cũng rất nhanh chóng biến mất ngay sau đó. Lúc viết truyện này, tôi thích kể một câu chuyện như một dạng “nén”. Nếu người đọc để cho những chi tiết này liên tiếp xâm chiếm thì nó rất ngột ngạt, không có quãng ngơi nghỉ và thoả mãn. Nhưng nếu đọc theo từng đoạn một [như tôi đã đánh số phân đoạn] thì sẽ cảm nhận được hình ảnh đó nhiều hơn. Còn Già nua trên phố thét lên lạ lùng thì quyến dụ vào một thế giới yên ả, vào sự miên man của quá khứ và hồi tưởng. Nhưng với tôi, câu chuyện này như một nỗi buồn không kết thúc, sẽ đeo bám tôi dai dẳng, gây nhiều đau đớn lẫn êm đềm hơn. Truyện gần như là sự im lặng, dành cho những người thích đi tìm sự yên tĩnh, sự rời xa đám đông và đi về chỗ ngồi thân thuộc của mình.

Và tất nhiên, cũng có thể đọc cả hai truyện như một tác phẩm duy nhất.

… (phần 2)

bài đã đăng của Đặng Thơ Thơ


Phần Góp Ý/Bình Luận

Xin vui lòng bày tỏ trách nhiệm và sự tương kính trong việc sử dụng ngôn ngữ khi đóng góp ý kiến. Da Màu dành quyền từ chối những ý kiến cực đoan, thiếu tôn trọng bạn đọc hoặc không sử dụng email thật. Chúng tôi sẽ liên lạc trực tiếp với tác giả nếu ý kiến cần được biên tập.

Lưu ý: Xin vui lòng bỏ dấu tiếng Việt để giúp tránh những hiểu lầm đáng tiếc từ độc giả trong việc diễn dịch ý kiến đóng góp. Bài không bỏ dấu sẽ không được hiển thị. Xin chân thành cám ơn.


*

@2006-2012 damau.org ♦ tạp chí văn chương Da Màu Web services provided by InfoResources Center, Inc. Log in | Entries (RSS) | Comments (RSS)
porn ficken russian porn japanese porn watch porn watch sex izle sex izle anal porn tube amateur porn watch